Mahābhārata · Adhyāya 7.98
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
7.98.1
बाणे तस्मिन्निकृत्ते तु धृष्टद्युम्ने च मोक्षिते ।
तेन वृष्णिप्रवीरेण युयुधानेन सञ्जय ॥ ७.९८.१ ॥
Sañjaya, cuando aquella flecha fue cortada y Dhṛṣṭadyumna quedó libre, por aquel héroe de los Vṛṣṇis, Yuyudhāna...
7.98.2
अमर्षितो महेष्वासः सर्वशस्त्रभृतां वरः ।
नरव्याघ्रं शिनेः पौत्रं द्रोणः किमकरोद्युधि ॥ ७.९८.२ ॥
Enfurecido, el gran arquero, el mejor de todos los portadores de armas, ¿qué hizo Droṇa en la batalla al nieto de Śini, aquel tigre entre los hombres?
7.98.3
सम्प्रस्रुतक्रोधविषो व्यादितास्यशरासनः ।
तीक्ष्णधारेषुदशनः सितनाराचदंष्ट्रवान् ॥ ७.९८.३ ॥
derramando el veneno de su cólera, con el arco como una boca abierta, sus flechas de filo agudo como dientes y sus nārācas blancas como colmillos...
7.98.4
संरम्भामर्षताम्राक्षो महोरग इव श्वसन् ।
नरवीरः प्रमुदितः शोणैरश्वैर्महाजवैः ॥ ७.९८.४ ॥
con los ojos enrojecidos por la cólera y la impaciencia, bufando como una gran serpiente, el héroe de los hombres, exultante, con caballos rojizos y veloces...
7.98.5
उत्पतद्भिरिवाकाशे क्रामद्भिरिव पर्वतम् ।
रुक्मपुङ्खाञ्शरानस्यन्युयुधानमुपाद्रवत् ॥ ७.९८.५ ॥
Como si volara hacia el cielo, como si avanzara sobre una montaña, disparando flechas de plumas doradas, se abalanzó sobre Yuyudhāna.
7.98.6
शरपातमहावर्षं रथघोषबलाहकम् ।
कार्मुकैरावृतं राजन्नाराचबहुविद्युतम् ॥ ७.९८.६ ॥
Oh rey, una gran lluvia de flechas, con el estruendo de los carros como nubes, cubierta de arcos, con muchos relámpagos de flechas nārāca.
7.98.7
शक्तिखङ्गाशनिधरं क्रोधवेगसमुत्थितम् ।
द्रोणमेघमनावार्यं हयमारुतचोदितम् ॥ ७.९८.७ ॥
Portando lanza, espada y rayo, alzado con la fuerza de la ira, Droṇa, la nube irresistible, impulsada por el viento de los caballos.
7.98.8
दृष्ट्वैवाभिपतन्तं तं शूरः परपुरञ्जयः ।
उवाच सूतं शैनेयः प्रहसन्युद्धदुर्मदः ॥ ७.९८.८ ॥
Al verlo lanzarse contra él, el héroe Śaineya, conquistador de ciudades enemigas, orgulloso en la batalla, dijo riendo al auriga.
7.98.9
एनं वै ब्राह्मणं शूरं स्वकर्मण्यनवस्थितम् ।
आश्रयं धार्तराष्ट्रस्य धर्मराजभयावहम् ॥ ७.९८.९ ॥
Este brahmán héroe, firme en su deber, es el refugio del hijo de Dhṛtarāṣṭra, y trae temor al rey del dharma.
7.98.10
शीघ्रं प्रजवितैरश्वैः प्रत्युद्याहि प्रहृष्टवत् ।
आचार्यं राजपुत्राणां सततं शूरमानिनम् ॥ ७.९८.१० ॥
Rápidamente, con caballos veloces, ve alegremente al encuentro del maestro de los príncipes, quien siempre se cree un héroe.
7.98.11
एवमुक्तस्ततः सूतः सात्यकस्यावहद्रथम् ।
ततो रजतसङ्काशा माधवस्य हयोत्तमाः।
द्रोणस्याभिमुखाः शीघ्रमगच्छन्वातरंहसः ॥ ७.९८.११ ॥
Así exhortado, el auriga condujo el carro de Sātyaki. Entonces los excelentes caballos de Mādhava, brillantes como la plata y veloces como el viento, avanzaron rápidamente hacia Droṇa.
7.98.12
ततस्तौ द्रोणशैनेयौ युयुधाते परन्तपौ ।
शरैरनेकसाहस्रैस्ताडयन्तौ परस्परम् ॥ ७.९८.१२ ॥
Entonces aquellos dos abrasadores de enemigos, Droṇa y Śaineya, lucharon golpeándose mutuamente con miles de flechas.
7.98.13
इषुजालावृतं व्योम चक्रतुः पुरुषर्षभौ ।
पूरयामासतुर्वीरावुभौ दश दिशः शरैः।
मेघाविवातपापाये धाराभिरितरेतरम् ॥ ७.९८.१३ ॥
Cubrieron el cielo con una red de flechas; los dos héroes, toros entre los hombres, llenaron las diez direcciones con sus saetas, como dos nubes que vierten lluvias la una sobre la otra al final del calor.
7.98.14
न स्म सूर्यस्तदा भाति न ववौ च समीरणः ।
हषुजालावृतं घोरमन्धकारं समन्ततः ॥ ७.९८.१४ ॥
Entonces el sol no brillaba ni soplaba el viento; una oscuridad terrible, cubierta por una red de flechas, se extendió por todas partes.
7.98.15
अनाधृष्यमिवान्येषां शूराणामभवत्तदा ।
अन्धकारीकृते लोके द्रोणशैनेययोः शरैः ॥ ७.९८.१५ ॥
Entonces, cuando el mundo se oscureció por las flechas, Droṇa y el hijo de Śini se volvieron casi invencibles para los demás héroes.
7.98.16
तयोः शीघ्रास्त्रविदुषोर्द्रोणसात्वतयोस्तदा ।
नान्तरं शरवृष्टीनां ददृशे नरसिंहयोः ॥ ७.९८.१६ ॥
Entre aquellos dos, diestros en las armas veloces, Droṇa y Sātvata, leones entre los hombres, no se veía entonces ningún hueco en la lluvia de flechas.
7.98.17
इषूणां सन्निपातेन शब्दो धाराभिघातजः ।
शुश्रुवे शक्रमुक्तानामशनीनामिव स्वनः ॥ ७.९८.१७ ॥
El sonido producido por el choque de las flechas y el golpe de sus torrentes se oyó como el estruendo de los rayos lanzados por Śakra.
7.98.18
नाराचैर्व्यतिविद्धानां शराणां रूपमाबभौ ।
आशीविषविदष्टानां सर्पाणामिव भारत ॥ ७.९८.१८ ॥
La apariencia de las flechas atravesadas por los nārāca brilló, oh Bhārata, como serpientes mordidas por serpientes venenosas.
7.98.19
तयोर्ज्यातलनिर्घोषः शुश्रुवे युद्धशौण्डयोः ।
अजस्रं शैलशृङ्गाणां वज्रेणाहन्यतामिव ॥ ७.९८.१९ ॥
El chasquido de las cuerdas de los arcos de aquellos dos, diestros en la batalla, se oía sin cesar, como el estruendo de cumbres de montaña golpeadas por el rayo.
7.98.20
उभयोस्तौ रथौ राजंस्ते चाश्वास्तौ च सारथी ।
रुक्मपुङ्खैः शरैछन्नाश्चित्ररूपा बभुस्तदा ॥ ७.९८.२० ॥
Oh rey, los carros de ambos, sus caballos y sus aurigas, cubiertos de flechas de plumas doradas, brillaron entonces con formas maravillosas.
7.98.21
निर्मलानामजिह्मानां नाराचानां विशाम्पते ।
निर्मुक्ताशीविपाभानां सम्पातोऽभूत्सुदारुणः ॥ ७.९८.२१ ॥
Oh señor de los pueblos, la caída de las flechas de hierro, limpias y rectas, semejantes a serpientes venenosas liberadas, fue sumamente terrible.
7.98.22
उभयोः पतिते छत्रे तथैव पतितौ ध्वजौ ।
निकृन्ततोः शरैस्तीक्ष्णैर्द्रोणसात्यकयो रणे ॥ ७.९८.२२ ॥
En la batalla, al ser cortados por flechas afiladas, los parasoles de Droṇa y Sātyaki cayeron, y de igual modo cayeron sus banderas.
7.98.23
उभौ रुधिरसिक्ताङ्गावुभौ च विजयैषिणौ ।
स्रवद्भिः शोणितं गात्रैः प्रस्रुताविव वारणौ।
अन्योन्यमभ्यविध्येतां जीवितान्तकरैः शरैः ॥ ७.९८.२३ ॥
Ambos, con los cuerpos manchados de sangre y ambos ansiosos de victoria, se atravesaban mutuamente con flechas mortales, como dos elefantes que manan sangre de sus miembros.
7.98.24
गर्जितोत्कृष्टसन्नादाः शङ्खदुन्दुभिनिःस्वनाः ।
उपारमन्महाराज व्याजहार न कश्चन ॥ ७.९८.२४ ॥
Oh gran rey, cuando cesaron los rugidos, los gritos altos y los sonidos de caracolas y tambores, nadie pronunció palabra.
7.98.25
तुष्णींभूतान्यनौकानि योधा युद्धादुपारमन् ।
ददर्श द्वैरथं ताभ्यां जातकौतूहलो जनः ॥ ७.९८.२५ ॥
Los guerreros, que habían cesado la lucha y guardaban silencio, y el pueblo lleno de curiosidad, vieron el combate singular entre ambos.
7.98.26
रथिनो हस्तियन्तारो हयारोहाः पदातयः ।
अवैक्षन्ताचलैर्नेत्रैः परिवार्य नरर्षभौ ॥ ७.९८.२६ ॥
Carreros, conductores de elefantes, jinetes y soldados de infantería rodearon a los dos toros entre los hombres y los miraron con ojos inmóviles.
7.98.27
हस्त्यनीकान्यतिष्ठन्त तथानीकानि वाजिनाम् ।
तथैव रथवाहिन्यः प्रतिव्यूह्य व्यवस्थिताः ॥ ७.९८.२७ ॥
Las divisiones de elefantes permanecieron en pie; igualmente las de caballos, y así también las fuerzas de carros, todas formadas en orden de batalla y apostadas.
7.98.28
मुक्ताविद्रुमचित्रैश्च मणिकाञ्चनभूषितैः ।
ध्वजैराभरणैश्चित्रैः कवचैश्च हिरण्मयैः ॥ ७.९८.२८ ॥
Matizados con perlas y coral, adornados con gemas y oro, con estandartes, ornamentos brillantes y armaduras doradas, resplandecían.
7.98.29
वैजयन्तीपताकाभिः परिस्तोमाङ्गकम्बलैः ।
विमलैर्निशितैः शस्त्रैर्हयानां च प्रकीर्णकैः ॥ ७.९८.२९ ॥
Con estandartes Vaijayantī, mantas que cubrían el cuerpo, armas afiladas y brillantes, y los adornos dispersos de los caballos, resplandecían.
7.98.30
जातरूपमयीभिश्च राजतीभिश्च मूर्धसु ।
गजानां कुम्भमालाभिर्दन्तवेष्टैश्च भारत ॥ ७.९८.३० ॥
¡Oh Bhārata!, sobre las cabezas de los elefantes, con guirnaldas de oro y plata en sus frentes y cubiertas de colmillos, resplandecían.
7.98.31
सबलाकाः सखद्योताः सैरावतशतहदाः ।
अदृश्यन्तोष्णपर्याये मेघानामिव वागुराः ॥ ७.९८.३१ ॥
Con grullas y luciérnagas, como los cien lagos de Airāvata, aparecían como redes de nubes en la estación cálida.
7.98.32
अपश्यन्नस्मदीयाश्च ते च यौधिष्ठिराः स्थिताः ।
तद्युद्धं युयुधानस्य द्रोणस्य च महात्मनः ॥ ७.९८.३२ ॥
Ni nuestros hombres ni los de Yudhiṣṭhira, que estaban allí, vieron aquel combate de Yuyudhāna y del magnánimo Droṇa.
7.98.33
विमानाग्रगता देवा ब्रह्मसोमपुरोगमाः ।
सिद्धचारणसङ्खाश्च विद्याधरमहोरगाः ॥ ७.९८.३३ ॥
Los dioses, subidos a las cumbres de sus carros celestes, encabezados por Brahmā y Soma, las huestes de Siddhas y Cāraṇas, y los Vidyādharas y las grandes serpientes.
7.98.34
गन्धर्वा दानवा यक्षा राक्षसाप्सरसः खगाः ।
गतप्रत्यागताक्षेपैश्चितैरस्त्रविघातिभिः।
विविधैर्विस्मयं जग्मुस्तयोः पुरुषसिंहयोः ॥ ७.९८.३४ ॥
Gandharvas, Dānavas, Yakṣas, Rākṣasas, Apsarases y aves quedaron asombrados ante aquellos dos leones entre los hombres, con sus embestidas de avance y retroceso, sus diversos golpes admirables que frustran las armas.
7.98.35
हस्तलाघवमस्त्रेषु दर्शयन्तौ महाबलौ ।
अन्योन्यमभिविध्येतां शरैस्तौ द्रोणसात्यकी ॥ ७.९८.३५ ॥
Mostrando destreza de manos en las armas, los dos poderosos, Droṇa y Sātyaki, se atravesaron mutuamente con flechas.
7.98.36
ततो द्रोणस्य दाशार्हः शरांश्चिच्छेद संयुगे ।
पत्रिभिः सुदृढैराशु धनुश्चैव महाद्युतेः ॥ ७.९८.३६ ॥
Entonces el Dāśārha (Sātyaki) cortó las flechas de Droṇa en la batalla, y rápidamente, con flechas muy firmes, también cortó el arco de aquel de gran resplandor.
7.98.37
निमेषान्तरमात्रेण भारद्वाजोऽपरं धनुः ।
सज्यं चकार तदपि चिच्छेदास्य स सात्यकिः ॥ ७.९८.३७ ॥
En lo que dura un parpadeo, el hijo de Bharadvāja tensó otro arco, y Sātyaki también se lo cortó.
7.98.38
ततस्त्वरन्पुनर्द्रोणो धनुर्हस्तो व्यतिष्ठत ।
सज्यं सज्यं धनुश्चास्य चिच्छेद निशिथैः शरैः ॥ ७.९८.३८ ॥
Entonces Droṇa, apresurándose, se mantuvo firme con el arco en la mano; cada arco que tensaba, Sātyaki se lo cortaba con flechas afiladas.
7.98.39
एवमेकशतं छिन्नं धनुषां दृढधन्विना ।
न चान्तरं तयोर्दृष्टं सन्धाने च्छेदनेऽपि च ॥ ७.९८.३९ ॥
Así, el arquero firme cortó cien arcos, y entre los dos no se vio intervalo alguno, ni al tensar ni al cortar.
7.98.40
ततोऽस्य संयुगे द्रोणो दृष्ट्वा कर्मातिमानुषम् ।
युयुधानस्य राजेन्द्र मनसैतदचिन्तयत् ॥ ७.९८.४० ॥
Entonces, oh señor de reyes, al ver en batalla esta hazaña sobrehumana de Yuyudhāna, Droṇa pensó en su mente así.
7.98.41
एतदस्त्रबलं रामे कार्तवीर्ये धनञ्जये ।
भीष्मे च पुरुषव्याघ्रे यदिदं सात्वतां वरे ॥ ७.९८.४१ ॥
Este poder de las armas está en Rāma, en Kārtavīrya, en Dhanañjaya, en Bhīṣma, tigre entre los hombres, y está en este mejor de los Sātvatas.
7.98.42
तं चास्य मनसा द्रोणः पूजयामास विक्रमम् ।
लाघवं वासवस्येव सम्प्रेक्ष्य द्विजसत्तमः ॥ ७.९८.४२ ॥
Y Droṇa, el mejor de los nacidos dos veces, honró en su mente su valor, habiendo observado su agilidad como la de Vāsava (Indra).
7.98.43
तुतोषास्त्रविदां श्रेष्ठस्तथा देवाः सवासवाः ।
न तामालक्षयामासुर्लघुतां शीघ्रचारिणः ॥ ७.९८.४३ ॥
El mejor entre los conocedores de las armas quedó complacido, y también los dioses junto con Vāsava (Indra). Ni siquiera los de movimiento veloz percibieron aquella ligereza suya.
7.98.44
देवाश्च युयुधानस्य गन्धर्वाश्च विशाम्पते ।
सिद्धचारणसङ्घाश्च विदुर्द्रोणस्य कर्म तत् ॥ ७.९८.४४ ॥
Y los dioses, y los Gandharvas del lado de Yuyudhāna, y las multitudes de Siddhas y Cāraṇas, oh señor de los pueblos, conocieron aquella hazaña de Droṇa.
7.98.45
ततोऽन्यद्धनुरादाय द्रोणः क्षत्रियमर्दनः ।
अस्त्रैरस्त्रविदां श्रेष्ठो योधयामास भारत ॥ ७.९८.४५ ॥
Entonces, tomando otro arco, Droṇa, aplastador de kṣatriyas, el mejor de los conocedores de las armas, combatió con armas, oh Bhārata.
7.98.46
तस्यास्त्राण्यस्त्रमायाभिः प्रतिहत्य स सात्यकिः ।
जघान निशितैर्बाणैस्तदद्भुतमिवाभवत् ॥ ७.९८.४६ ॥
Tras contrarrestar sus armas con ilusiones de armas, Sātyaki lo derribó con flechas afiladas, y aquello pareció algo maravilloso.
7.98.47
तस्यातिमानुषं कर्म दृष्ट्वाऽन्यैरसमं रणे ।
युक्तं योगेन योगज्ञास्तावकाः समपूजयन् ॥ ७.९८.४७ ॥
Al ver su hazaña sobrehumana en la batalla, inigualada por otros y dotada de maestría, vuestros guerreros, conocedores de la habilidad, lo honraron plenamente.
7.98.48
यदस्त्रमस्यति द्रोणस्तदेवास्यति सात्यकिः ।
तमाचार्योऽथ सम्भ्रान्तोऽयोधयच्छत्रुतापनः ॥ ७.९८.४८ ॥
Cualquier arma que dispara Droṇa, esa misma arma dispara Sātyaki. Entonces el maestro, abrasador de enemigos, turbado, combatió contra él.
7.98.49
ततः क्रुद्धो महाराज धनुर्वेदस्य पारगः ।
वधाय युयुधानस्य दिव्यमस्त्रमुदैरयत् ॥ ७.९८.४९ ॥
Entonces, gran rey, el maestro de la ciencia del arco, enfurecido, lanzó un arma divina para matar a Yuyudhāna (Sātyaki).
7.98.50
तदाग्नेयं महाघोरं रिपुघ्नमुपलक्ष्य सः ।
दिव्यमस्त्रं महेष्वासो वारुणं समुदैरयत् ॥ ७.९८.५० ॥
Al ver aquella arma ígnea, terrible en extremo y matadora de enemigos, el gran arquero disparó el arma divina acuática de Varuṇa.
7.98.51
हाहाकारो महानासीद्दृष्ट्वा दिव्यास्त्रधारिणौ ।
न विचेरुस्तदाऽऽकाशे भूतान्याकाशगान्यपि ॥ ७.९८.५१ ॥
Al ver a los dos portadores de armas divinas surgió un gran clamor; entonces ni siquiera las criaturas que se mueven por el cielo pudieron moverse.
7.98.52
अस्त्रे ते वारुणाग्नेये यदा बाणैः समाहिते ।
न यावदभ्यपद्येतां व्यावर्तदथ भास्करः ॥ ७.९८.५२ ॥
Cuando las armas acuática y ígnea fueron unidas por las flechas, antes de que pudieran alcanzarse, el sol retrocedió.
7.98.53
ततो युधिष्ठिरो राजा भीमसेनश्च पाण्डवः ।
नकुलः सहदेवश्च पर्यरक्षन्त सात्यकिम् ॥ ७.९८.५३ ॥
Entonces el rey Yudhiṣṭhira, Bhīmasena el Pāṇḍava, Nakula y Sahadeva protegieron a Sātyaki por todos lados.
7.98.54
धृष्टद्युम्नमुखैः सार्धं विराटश्च सकेकयः ।
मत्स्याः साल्वेयसेनाश्च द्रोणमाजग्मुरञ्जसा ॥ ७.९८.५४ ॥
Encabezados por Dhṛṣṭadyumna, junto con Virāṭa y los Kekaya, los Matsya y los ejércitos de los Sālveya llegaron de inmediato hasta Droṇa.
7.98.55
दुःशासनं पुरस्कृत्य राजपुत्राः सहस्रशः ।
द्रोणमभ्युपपद्यन्त सपत्नैः परिवारितम् ॥ ७.९८.५५ ॥
Con Duḥśāsana al frente, miles de príncipes se acercaron a Droṇa, rodeado por los enemigos.
7.98.56
रजसा संवृते लोके शरजालसमावृते ।
सर्वमाविग्नमभवन्न प्राज्ञायत किञ्चन। ॥ ७.९८.५६ ॥
Cuando el mundo quedó cubierto de polvo y envuelto en una red de flechas, todo se agitó y nada podía distinguirse.
7.98.57
सैन्येन रजसा ध्वस्ते निर्मर्यादमवर्तत ।
तेनान्तरेण पार्थस्तु रणे जित्वा महारिपून्। ॥ ७.९८.५७ ॥
Con el polvo del ejército todo quedó destruido y sin límite; en medio de ello, Pārtha, tras vencer a los grandes enemigos en la batalla,
7.98.58
अतिक्रान्तस्तदा युद्धं कृत्वा पर्यवतस्थिवान् ॥ ७.९८.५८ ॥
Entonces, habiendo atravesado la batalla, se detuvo allí.