Mahābhārata · Adhyāya 8.12
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
8.12.1
भीमसेनं ततो द्रौणी राजन्विव्याध पत्रिणा ।
परया त्वरया युक्तो दर्शयन्नस्त्रलाघवम् ॥ ८.१२.१ ॥
Entonces, oh rey, el hijo de Droṇa, dotado de suma rapidez y mostrando su destreza con las armas, hirió a Bhīmasena con una flecha.
8.12.2
अथैनं पुनराजघ्ने नवत्या निशितैः शरैः ।
सर्वमर्माणि सम्प्रेक्ष्य मर्मज्ञो लघुहस्तवत् ॥ ८.१२.२ ॥
Entonces lo golpeó de nuevo con noventa flechas afiladas, habiendo observado bien todos los puntos vitales, conocedor de los puntos mortales, con mano ágil.
8.12.3
भीमसेनः समाकीर्णो द्रौणिना निशितैः शरैः ।
रराज समरे राजन्रश्मिवानिव भास्करः ॥ ८.१२.३ ॥
Cubierto por las afiladas flechas del hijo de Droṇa, Bhīmasena resplandeció en la batalla, oh rey, como el sol con sus rayos.
8.12.4
ततः शरसहस्रेण सुप्रयुक्तेन पाण्डवः ।
द्रोणपुत्रमवच्छाद्य सिंहनादममुञ्चत ॥ ८.१२.४ ॥
Entonces el Pāṇḍava, cubriendo al hijo de Droṇa con mil flechas bien dirigidas, lanzó un rugido de león.
8.12.5
शरैः सरांस्ततो द्रौणिः संवार्य युधि पाण्डवम् ।
ललाटेऽभ्याहनद्राजन्नाराचेन स्मयन्निव ॥ ८.१२.५ ॥
Entonces el hijo de Droṇa, bloqueando las flechas con flechas, golpeó al Pāṇḍava en la batalla en la frente con una flecha de hierro, oh rey, como si sonriera.
8.12.6
ललाटस्थं ततो बाणं धारयामास पाण्डवः ।
यथा शृङ्गं वने दृप्तः खङ्गो धारयते नृप ॥ ८.१२.६ ॥
Entonces el Pāṇḍava sostuvo la flecha clavada en su frente, oh rey, como el orgulloso rinoceronte del bosque sostiene su cuerno.
8.12.7
ततो द्रौणिं रणे भीमो यतमानं पराक्रमी ।
त्रिभिर्विव्याध नाराचैर्ललाटे विस्मयन्निव ॥ ८.१२.७ ॥
Entonces el valiente Bhīma hirió en la frente, con tres flechas de hierro, a Drauṇi, que luchaba en la batalla, como si se asombrara.
8.12.8
ललाटस्थैस्ततो बाणैर्ब्राह्मणोऽसौ व्यशोभत ।
प्रावृषीव यथा सिक्तस्त्रिशृङ्गः पर्वतोत्तमः ॥ ८.१२.८ ॥
Entonces aquel brahmín (Drauṇi), con las flechas clavadas en la frente, resplandeció como la mejor montaña de tres picos empapada en la estación de lluvias.
8.12.9
ततः शरशतैर्द्रौणिरर्दयामास पाण्डवम् ।
न चैनं कम्पयामास मातरिश्वेव पर्वतम् ॥ ८.१२.९ ॥
Entonces Drauṇi atormentó al Pāṇḍava con cientos de flechas, pero no logró hacerlo temblar, como el viento no puede sacudir una montaña.
8.12.10
तथैव पांण्डवो युद्धे द्रौणिं शरशतैः शितैः ।
नाकम्पयत संहृष्टो वार्योध इव पर्वतम् ॥ ८.१२.१० ॥
Asimismo el Pāṇḍava, complacido, hirió a Drauṇi en la batalla con cientos de flechas afiladas, pero no logró hacerlo temblar, como una riada no puede mover una montaña.
8.12.11
तावन्योन्यं शरैर्घोरैश्छादयानौ महारथौ ।
रथवर्यगतौ वीरौ शुशुभाते बलोत्कटौ ॥ ८.१२.११ ॥
Aquellos dos grandes guerreros de carro, cubriéndose mutuamente con terribles flechas, de pie en excelentes carros, brillaban como héroes feroces en poderío.
8.12.12
आदित्याविव सन्दीप्तौ लोकक्षयकरावुभौ ।
स्वरश्मिभिरिवान्योन्यं तापयन्तौ शरोत्तमैः ॥ ८.१२.१२ ॥
Como dos soles ardientes, ambos causantes de la destrucción de los mundos, abrasándose mutuamente con sus mejores flechas como con sus propios rayos.
8.12.13
ततः प्रविकृते यत्नं कुर्वाणौ तौ महारणे ।
कृतप्रतिकृते यत्तौ शरसङ्घैरभीतवत् ॥ ८.१२.१३ ॥
Entonces, en aquella gran batalla, los dos, encendidos y esforzándose, respondiendo golpe por golpe, combatían con nubes de flechas como si no temieran.
8.12.14
व्याघ्राविव च सङ्ग्रामे चेरतुस्तौ नरोत्तमौ ।
शरदंष्ट्रौ दुराधर्षौ चापवक्रौ भयङ्करौ ॥ ८.१२.१४ ॥
En la batalla, los dos mejores de los hombres vagaban como tigres, con flechas por colmillos, invencibles, terribles con sus arcos curvados.
8.12.15
अभूतां तावदृश्यौ च शरजालैः समन्ततः ।
मेघजालैरिव च्छनौ गगने चन्द्रभास्करौ ॥ ८.१२.१५ ॥
Ocultos por todas partes por redes de flechas, los dos se volvieron invisibles, como el sol y la luna cubiertos por redes de nubes en el cielo.
8.12.16
चकाशेते मुहूर्तेन ततस्तावप्यरिन्दमौ ।
विमुक्तावभ्रजालेन अङ्गारकबुधाविव ॥ ८.१२.१६ ॥
Entonces, en un instante, aquellos dos domadores de enemigos brillaron, libres de la red de nubes, como Marte y Mercurio.
8.12.17
अथ तत्रैव सङ्ग्रमे वर्तमाने सुदारुणे ।
अपसव्यं ततश्चक्रे द्रौणिस्तत्र वृकोदरम् ॥ ८.१२.१७ ॥
Entonces, mientras aquella terribilísima batalla proseguía allí, el hijo de Droṇa rodeó a Vṛkodara (Bhīma) manteniéndolo a su derecha.
8.12.18
किरञ्छरशतैरुग्रैर्धाराभिरिव पर्वतम् ।
न तु तन्ममृषे भीमः शत्रोर्विजलक्षणम् ॥ ८.१२.१८ ॥
Derramando cientos de flechas feroces como torrentes sobre una montaña; pero Bhīma no toleró aquella señal de victoria del enemigo.
8.12.19
प्रतिचक्रे ततो राजन्पाण्डवोऽप्यपसव्यतः ।
मण्डलानां विभागेन गतप्रत्यागतेन च ॥ ८.१२.१९ ॥
Entonces, oh rey, el Pāṇḍava también contraatacó girando por la izquierda, mediante la división de las maniobras circulares y el ir y venir.
8.12.20
बभूव तुमुलं युद्धं तयोः पुरुषसिंहयोः ।
चरित्वा विविधान्मार्गान्मण्डलस्थानमेव च ॥ ८.१२.२० ॥
Se produjo un combate tumultuoso entre aquellos dos leones de hombres, mientras recorrían diversos caminos y también las posiciones circulares.
8.12.21
शरैः पूर्णायतोत्सृष्टैरन्योन्यमभिजघ्नतुः ।
अन्योन्यस्य वधे चैव चक्रतुर्यत्नमुत्तमम् ॥ ८.१२.२१ ॥
Con flechas disparadas desde arcos totalmente tensados se golpeaban mutuamente, y se esforzaron al máximo por matarse el uno al otro.
8.12.22
ईषतुर्विरथं चैव कर्तुमन्योन्यमाहवे ।
ततो द्रौणिर्महास्त्राणि प्रादुश्चक्रे महारथः ॥ ८.१२.२२ ॥
Se esforzaban en la batalla por dejarse mutuamente sin carro; entonces el gran guerrero de carro, el hijo de Droṇa, desplegó grandes armas.
8.12.23
तान्यस्त्रैरेव समरे प्रतिजघ्नेऽथ पाण्डवः ।
ततो घोरं महाराज अस्त्रयुद्धमवर्तत ॥ ८.१२.२३ ॥
Entonces el Pāṇḍava contrarrestó aquellas mismas armas con armas en la batalla; y luego, oh gran rey, surgió un terrible combate de armas.
8.12.24
ग्रहयुद्वं यथा घोरं प्रजासंहरणे ह्यभूत् ।
ते वाणाः समसज्जन्त मुक्तास्ताभ्यां तु भारत ॥ ८.१२.२४ ॥
Como en la terrible batalla de los planetas en la destrucción de las criaturas, así, oh Bhārata, aquellas flechas lanzadas por los dos chocaron entre sí.
8.12.25
द्योतग्रन्तो दिशः सर्वास्तव सैन्यं समन्ततः ।
बाणसङ्घैर्वृतं घोरमाकाशं समपद्यत ॥ ८.१२.२५ ॥
Todo vuestro ejército, iluminando todas las direcciones por todas partes, se convirtió en un cielo terrible cubierto de nubes de flechas.
8.12.26
उल्कापातावृतं युद्धं प्रजानां संक्षये नृप ।
बाणाभिघातात्सञ्जज्ञे तत्र भारत पावकः ॥ ८.१२.२६ ॥
Oh rey, en la destrucción de los pueblos aquella batalla quedó envuelta en caídas de meteoros; oh Bhārata, allí nació el fuego del choque de las flechas.
8.12.27
सविस्फुलिङ्गो दीप्तार्चिर्योऽदहद्वाहिनीद्वयम् ।
तत्र सिद्धा महाराज सम्पतन्तोऽब्रुवन्वचः ॥ ८.१२.२७ ॥
Aquel fuego, con chispas y llamas ardientes, quemó ambos ejércitos; oh gran rey, allí los siddhas que descendían pronunciaron estas palabras.
8.12.28
युद्धानामति सर्वेषां युद्धमेतदिति प्रभो ।
सर्वयुद्धानि चैतस्य कलां नार्हन्ति षोडशीम् ॥ ८.१२.२८ ॥
Oh señor, esta batalla supera a todas las batallas; todas las demás no merecen ni la décima sexta parte de ella.
8.12.29
नेदृशं च पुनर्युद्धं भविष्यति कदाचन ।
अहो ज्ञानेन सम्पन्नावुभ ब्राह्मणक्षत्रियौ ॥ ८.१२.२९ ॥
Una batalla así nunca volverá a ocurrir. ¡Ah! Ambos, dotados de conocimiento, brahmán y kṣatriya.
8.12.30
अहो शौर्येण सम्पन्नावुभौ चोग्रपराक्रमौ ।
अहो भीमबलो भीम एतस्य च कृतास्त्रता ॥ ८.१२.३० ॥
¡Ah! Ambos, dotados de valor y de un poder feroz. ¡Ah! Bhīma de fuerza terrible, y su dominio de las armas.
8.12.31
अहो वीर्यस्य सारत्वमहो सौष्ठवमेतयोः ।
स्थितावेतौ हि समरे कालान्तकयमोपमौ ॥ ८.१२.३१ ॥
¡Oh, qué excelsa es la valentía de ambos y qué destreza la suya! Erguidos en la batalla, estos dos son como Kāla, Antaka y Yama.
8.12.32
रुद्रौ द्वावि सम्भूतौ यथा द्वाविव भास्करौ ।
यमौ वा पुरुषव्याघ्रौ घोररूपावुभौ रणे ॥ ८.१२.३२ ॥
Como si dos Rudras o dos soles hubieran nacido, o gemelos Yamas: estos dos tigres entre los hombres, ambos de forma terrible en la batalla.
8.12.33
इति वाचः स्म श्रूयन्ते सिद्धानां वै मुहुर्मुहुः ।
सिंहनादश्च सञ्जज्ञे समेतानां दिवौकसाम् ॥ ८.१२.३३ ॥
Así se oían una y otra vez las palabras de los siddhas, y de los celestiales reunidos surgió un rugido de león.
8.12.34
अद्भुतं चाप्यचिन्त्यं च दृष्ट्वा कर्म तयो रणे ।
सिद्वचारणसङ्घानां विस्मयः समपद्यत ॥ ८.१२.३४ ॥
Al ver las obras asombrosas e inconcebibles de aquellos dos en la batalla, las huestes de siddhas y cāraṇas quedaron asombradas.
8.12.35
प्रशंसन्ति तदा देवाः सिद्वाश्च परमर्षयः ।
साधु द्रौणे महाबाहो साधु भीमेति चाब्रुवन् ॥ ८.१२.३५ ॥
Entonces los dioses, los siddhas y los grandes sabios los alabaron, diciendo: '¡Bien hecho, hijo de Droṇa, de brazos poderosos! ¡Bien hecho, Bhīma!'
8.12.36
तौ शूरौ समरे राजन्परस्परकृतागसौ ।
परस्परमुदीक्षेतां क्रोधादुद्वृत्य चक्षुषी ॥ ८.१२.३६ ॥
Oh rey, aquellos dos héroes, cada uno agraviado por el otro en la batalla, se miraron con furia, abriendo los ojos por la cólera.
8.12.37
क्रोधरक्तेक्षणौ तौ तु क्रोधात्प्रस्फुरिताधरौ ।
क्रोधात्संदष्टदशनौ तथैव दशनच्छदौ ॥ ८.१२.३७ ॥
Ambos, con los ojos enrojecidos por la ira, los labios temblando de cólera, los dientes apretados de furia, y los labios igualmente oprimidos.
8.12.38
अन्योन्यं छादयन्तौ स्म शरवृष्ट्या महारथौ ।
शराम्बुधारो समरे शस्त्रविद्युत्प्रकाशिनौ ॥ ८.१२.३८ ॥
Los dos grandes guerreros de carro, cubriéndose mutuamente con una lluvia de flechas en la batalla, con corrientes de flechas como agua y resplandeciendo con armas como relámpagos.
8.12.39
तावन्यन्यं ध्वजं विद्व्वा सारथिं च महारणे ।
अन्योन्यस्य हयान्विद्वा बिभिदाते परस्परम् ॥ ८.१२.३९ ॥
En la gran batalla, los dos atravesaron el estandarte y el auriga del otro, y atravesaron también los caballos del otro, y comenzaron a despedazarse mutuamente.
8.12.40
ततः क्रुद्धौ महाराज बाणौ गृह्य महाहवे ।
उभौ चिक्षिपतुस्तूर्ममन्योन्यस्य वधैषिणौ ॥ ८.१२.४० ॥
Entonces, oh gran rey, los dos guerreros enfurecidos, tomando flechas en la gran batalla, deseando la muerte del otro, las lanzaron rápidamente uno contra el otro.
8.12.41
तौ सायकौ महाराज द्योतमानौ चमूमुखे ।
आजघ्नतुः समासाद्य वज्रवेगौ दुरासदौ ॥ ८.१२.४१ ॥
Oh gran rey, aquellas dos flechas, resplandecientes al frente del ejército, veloces como el rayo y difíciles de resistir, alcanzaron su blanco y golpearon.
8.12.42
तौ परस्परवेगाच्च शराभ्यां च भृशाहतौ ।
निपेततुर्महावीर्यौ रथोपस्थे तयोस्तदा ॥ ८.१२.४२ ॥
Gravemente heridos por la fuerza mutua y por aquellas flechas, los dos guerreros de gran valor cayeron entonces sobre el piso de sus carros.
8.12.43
ततस्तु सारथिर्ज्ञात्वा द्रोणपुत्रमचेतनम् ।
अपोवाह रणाद्राजन्सर्वसैन्यस्य पश्यतः ॥ ८.१२.४३ ॥
Entonces el auriga, al darse cuenta de que el hijo de Droṇa estaba inconsciente, lo sacó del combate, oh rey, mientras todo el ejército miraba.
8.12.44
तथैव पाण्डवं राजन्विह्वलन्तं मुहुर्मुहुः ।
अपोवाह रथेनाजौ विशोकः शत्रुतापनम् ॥ ८.१२.४४ ॥
Asimismo, oh rey, Viśoka, el atormentador de enemigos, llevó en su carro, durante la batalla, al Pāṇḍava, que se tambaleaba una y otra vez.