Mahābhārata · Adhyāya 8.16
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
8.16.1
युयुत्सं तव पुत्रस्य द्रावयन्तं बलं महत् ।
उलूको न्यपतत्तूर्णं तिष्ठतिष्ठेति चाब्रवीत् ॥ ८.१६.१ ॥
Sañjaya dijo: Ulūka se precipitó rápidamente sobre Yuyutsu, que estaba poniendo en fuga el gran ejército de tu hijo, y gritó: '¡Detente, detente!'
8.16.2
युयुत्सुश्च ततो राजञ्शितधारेण पत्रिणा ।
उलूकं ताडयामास वज्रेणेव महाबलम् ॥ ८.१६.२ ॥
Sañjaya dijo: Entonces, oh rey, Yuyutsu golpeó a Ulūka con una flecha de filo afilado, como si golpeara a un poderoso con un rayo.
8.16.3
उलूकस्तु ततः क्रुद्धस्तव पुत्रस्य संयुगे ।
क्षुरप्रेण धनुश्छित्त्वा ताडयामास कर्णिना ॥ ८.१६.३ ॥
Pero entonces Ulūka, enfurecido, en la batalla con tu hijo, cortó su arco con una flecha de cabeza de navaja y lo golpeó con una flecha dentada.
8.16.4
तदपास्य धनुश्छिन्नं युयुत्सर्वेगवत्तरम् ।
अन्यदादत्त सुमहच्चापं संरक्तलोचनः ॥ ८.१६.४ ॥
Tras arrojar aquel arco roto, Yuyutsu, con los ojos enrojecidos, tomó otro arco muy grande y muy veloz.
8.16.5
शाकुनिं तु ततः षष्ट्या विव्याध भरतर्षभ ।
सारथिं त्रिभिरानर्च्छत्तं च भूयो व्यविध्यत ॥ ८.१६.५ ॥
Entonces, oh toro de los Bharatas, hirió a Śakuni con sesenta flechas, golpeó al auriga con tres y volvió a herirlo.
8.16.6
उलूकस्तं तु विंशत्या विद्व्वा स्वर्णविभूषितैः ।
अथास्य समरे क्रुद्धो ध्वजं चिच्छेद काञ्चनम् ॥ ८.१६.६ ॥
Ulūka lo hirió con veinte flechas adornadas de oro y luego, enfurecido, en la batalla cortó su estandarte dorado.
8.16.7
स च्छिन्नयष्टिः सुमहाञ्शीर्यमाणो महाध्वजः ।
पपात प्रमुखे राजन्युयुत्सोः काञ्चनध्वजः ॥ ८.१६.७ ॥
Oh rey, aquel gran estandarte dorado, con su asta rota y desmoronándose, cayó ante Yuyutsu.
8.16.8
ध्वजमुन्मथितं दृष्ट्वा युयुत्सुः क्रोधमूर्च्छितः ।
उलूकं पञ्चभिर्बाणैराजघान स्तनान्तरे ॥ ८.१६.८ ॥
Al ver el estandarte derribado, Yuyutsu, cegado por la ira, hirió a Ulūka en el pecho con cinco flechas.
8.16.9
उलूकस्तस्य समरे तैलधौतेन मारिष ।
शिरश्चिच्छेद भल्लेन यन्तुर्भरतसत्तम ॥ ८.१६.९ ॥
Oh señor, mejor de los Bharatas, en la batalla Ulūka cortó la cabeza de su auriga con una flecha bhalla lavada en aceite.
8.16.10
तच्छिन्नमपतद्भूमौ युयुत्सोः सारथेस्तदा ।
तारारूपं यथा चित्रं निपपात महीतले ॥ ८.१६.१० ॥
Entonces aquella cabeza cortada del auriga de Yuyutsu cayó a tierra como una estrella brillante.
8.16.11
जघान चतुरोऽश्वांश्च तं च विव्याध पञ्चभिः ।
सोऽतिविद्वो बलवता प्रत्यपायाद्रथान्तरम् ॥ ८.१६.११ ॥
Mató a los cuatro caballos y lo hirió con cinco flechas; gravemente herido por el poderoso, se retiró hacia otro carro.
8.16.12
तं निर्जित्य रणे राजन्नुलूकस्त्वरितो ययौ ।
पाञ्चालान्सृञ्जयांश्चैव विनिघ्नन्निशितैः शरैः ॥ ८.१६.१२ ॥
Oh rey, tras vencerlo en la batalla, Ulūka avanzó rápidamente, abatiendo a los Pāñcālas y a los Sṛñjayas con flechas afiladas.
8.16.13
शतानीकं महाराज श्रुतकर्मा सुतस्तव ।
व्यश्वसूतरथं चक्रे निमेषार्धादसम्भ्रमः ॥ ८.१६.१३ ॥
Oh gran rey, tu hijo Śrutakarman, sin agitarse, en medio parpadeo dejó el carro de Śatānīka sin caballos ni auriga.
8.16.14
हताश्वे तु रथे तिष्ठञ्शतानीको महारथः ।
गदां चिक्षेप सङ्क्रुद्धस्तव पुत्रस्य मारिष ॥ ८.१६.१४ ॥
Pero Śatānīka, el gran guerrero de carro, de pie en su carro con los caballos muertos, enfurecido, lanzó su maza contra tu hijo, oh señor.
8.16.15
सा कृत्वा स्यन्दनं भस्म हयांश्चैव ससारथीन् ।
पपात धरणीं तूर्णं दारयन्तीव भारत ॥ ८.१६.१५ ॥
Aquella maza, reduciendo a cenizas el carro, los caballos y los aurigas, cayó rápidamente al suelo como si partiera la tierra, oh Bhārata.
8.16.16
तावुभौ विरथौ वीरौ कुरूणां कीर्तिवर्धनौ ।
व्यपाक्रमेतां युद्वात्तु प्रेक्षमाणौ परस्परम् ॥ ८.१६.१६ ॥
Aquellos dos héroes, acrecentadores de la fama de los Kurus, ambos sin carro, se retiraron de la batalla mirándose mutuamente.
8.16.17
पुत्रस्तु तव सम्भ्रान्तो विविंशो रथमारुहत् ।
शतानीकोऽपि त्वरितः प्रतिविन्ध्यरथं गतः ॥ ८.१६.१७ ॥
Tu hijo Viviṃśa, turbado, subió a un carro, y Śatānīka también se apresuró hacia el carro de Prativindhya.
8.16.18
सुतमोमं तु शकुनिर्विद्व्वा तु निशितैः शरैः ।
नाकम्पयत सङ्क्रुद्वो वार्योघ इव पर्वतम् ॥ ८.१६.१८ ॥
Śakuni hirió a Sutasoma con agudas flechas, pero, aunque enfurecido, no logró sacudirlo, como una corriente de agua no sacude una montaña.
8.16.19
सुतसोमस्तु तं दृष्ट्वा पितुरत्यन्तवैरिणम् ।
शरैरनेकसाहस्रैश्छादयामास भारत ॥ ८.१६.१९ ॥
Pero Sutasoma, al ver al más feroz enemigo de su padre, lo cubrió con miles de flechas, oh Bhārata.
8.16.20
ताञ्शराञ्शकुनिस्तूर्णं चिच्छेदान्यैः पतत्रिभिः ।
लघ्वस्त्रश्चित्रयोधी च जितकाशी च संयुगे ॥ ८.१६.२० ॥
Śakuni cortó rápidamente aquellas flechas con otras de plumas; diestro con armas ligeras, guerrero prodigioso, ansioso de victoria en la batalla.
8.16.21
निवार्य समरे चापि शरांस्तान्निशितैः शरैः ।
आजघान सुसङ्क्रुद्धः सुतसोमं त्रिभिः शरैः ॥ ८.१६.२१ ॥
Tras repeler aquellas flechas en la batalla, muy enfurecido, hirió a Sutasoma con tres flechas afiladas.
8.16.22
नाकम्पयत सङ्क्रुद्धो वार्योघ इव पर्वतम् ।
तस्याश्वान्केतनं सूतं तिलशो व्यधमच्छरैः।
श्यालस्तव महाराज तत उच्चुक्रुशुर्जनाः ॥ ८.१६.२२ ॥
Aunque enfurecido, no logró sacudirlo, como una inundación no sacude a una montaña. Destrozó sus caballos, su estandarte y su auriga con flechas hasta reducirlos a trozos del tamaño de granos de sésamo. Entonces, gran rey, la gente gritó por tu cuñado.
8.16.23
हताश्वो विरथश्चैव छिन्नकेतुश्च मारिष ।
धन्वी धनुर्वरं गृह्य रथाद्भूमावतिष्ठत ॥ ८.१६.२३ ॥
Con sus caballos muertos, sin carro y con el estandarte roto, oh noble, el arquero tomó el mejor arco, descendió del carro y se mantuvo en pie sobre el suelo.
8.16.24
व्यसृजत्सायकांश्चैव स्वर्णपुङ्खाञ्शिलाशितान् ।
छादयामासुरथ ते तव श्यालस्य तं रथम्।
शळभानामिव व्राताः शरव्राता महारथम् ॥ ८.१६.२४ ॥
Lanzó flechas de plumas doradas, afiladas en piedra. Entonces cubrieron el carro de tu cuñado como enjambres de langostas; enjambres de flechas envolvieron a aquel gran guerrero de carro.
8.16.25
सञ्छाद्यमानोऽपि दृढं विव्यथे नैव सौबलः ।
प्रममाथ शरांस्तस्य शरव्रातैर्महायशाः ॥ ८.१६.२५ ॥
Aunque completamente cubierto, el hijo de Subala no se turbó en absoluto; el de gran renombre hizo añicos sus flechas con andanadas de sus propias saetas.
8.16.26
तत्रातुष्यन्त योधाश्च सिद्वाश्चापि दिवि स्थिताः ।
सुतसोमस्य तत्कर्म दृष्ट्वाऽश्रद्वेयमद्भुतम्।
रथस्थं शकुनिं यत्तु पदातिः समयोधयत् ॥ ८.१६.२६ ॥
Allí se regocijaron los guerreros y también los siddhas que estaban en el cielo. Al ver aquella hazaña de Sutasoma, increíble y maravillosa, pues combatió a pie contra Śakuni, que estaba sentado en su carro.
8.16.27
तस्य तीक्ष्णैर्महावेगैर्भल्लैः सन्नतपर्वभिः ।
व्यहनत्कारामुकं राजंस्तूणीरांश्चैव सर्वशः ॥ ८.१६.२७ ॥
Con sus afiladas, veloces flechas de cabeza ancha de juntas curvadas, oh rey, destrozó el arco y también despedazó por completo los carcajes.
8.16.28
स च्छिन्नधन्वा विरथः खङ्गमुद्यम्य चानदत् ।
वैदूर्योत्पलवर्णाभं दन्तिदन्तमयत्सरुम् ॥ ८.१६.२८ ॥
Con el arco roto y sin carro, alzó una espada que brillaba como lapislázuli y loto azul, con empuñadura de marfil, y rugió.
8.16.29
भ्राम्यमाणं ततस्तं तु विमलाम्बरवर्चसम् ।
कालदण्डोपमं मेने सुतसोमस्य धीमतः ॥ ८.१६.२९ ॥
Entonces el sabio Sutasoma juzgó aquella espada, que giraba y brillaba como un cielo sin mancha, como el bastón de la Muerte.
8.16.30
सोऽचरत्सहसा खङ्गी मण्डलानि सहस्रशः ।
चतुर्दश महाराज शिक्षाबलसमन्वितः ॥ ८.१६.३० ॥
De repente el espadachín se movió en mil giros circulares, oh gran rey, catorce veces, dotado de la fuerza de su adiestramiento.
8.16.31
भ्रान्तमुद्धान्तमाविद्धमाप्लुतं विप्लुतं सृतम् ।
सम्पातसमुदीर्णे च दर्शयामास संयुगे ॥ ८.१६.३१ ॥
En la batalla mostró los movimientos de giro, impulso, estocada, salto, salto lateral y deslizamiento, y los golpes de descenso y ascenso.
8.16.32
सौबलस्तु ततस्तस्य शरांश्चिक्षेप वीर्यवान् ।
तानापतत एवाशु चिच्छेद परमासिना ॥ ८.१६.३२ ॥
Entonces el poderoso hijo de Subala lanzó flechas contra él, y mientras llegaban, las cortó rápidamente con su espada suprema.
8.16.33
ततः क्रुद्धो महाराज सौबलः परवीरहा ।
प्राहिणोत्सुतसोमाय शरानाशीविषोपमान् ॥ ८.१६.३३ ॥
Entonces, gran rey, el hijo de Subala, enfurecido y matador de héroes enemigos, lanzó contra Sutasoma flechas como serpientes venenosas.
8.16.34
चिच्छेद तांस्तु खङ्गेन शिक्षया च बलेन च ।
दर्शयँल्लाघवं युद्धे तार्क्ष्यतुल्यपराक्रमः ॥ ८.१६.३४ ॥
Con su espada, habilidad y fuerza cortó esas flechas, mostrando su agilidad en la batalla; un guerrero cuyo valor igualaba al de Tārkṣya.
8.16.35
तस्य सञ्चरतो राजन्मण्डलावर्तने तदा ।
क्षुरप्रेण सुतीक्ष्णेन खङ्गं चिच्छेद सुप्रभम् ॥ ८.१६.३५ ॥
Oh rey, mientras él se movía en giros circulares, cortó su brillante espada con una flecha de punta afilada como navaja.
8.16.36
स च्छिन्नः सहसा भूमौ निपपात महानसिः ।
अधर्मस्य स्थितं हस्ते सुत्सरोस्तत्र भारत ॥ ८.१६.३६ ॥
Aquella gran espada, cortada, cayó de pronto al suelo; oh Bhārata, allí estaba en la mano de Adharma, en la mano de Sutsaru.
8.16.37
छिन्नमाज्ञाय निस्त्रिंशमवप्लुत्य पदानि षट् ।
प्राविध्यत ततः शेषं सुतसोमो महारथः ॥ ८.१६.३७ ॥
Al saber que la espada estaba rota, el gran auriga Sutasoma dio seis saltos y arrojó lo que quedaba.
8.16.38
तच्छित्त्वा सगुणं चापं रणे तस्य महात्मनः ।
पपात धरणीं तूर्णं स्वर्णवज्रविभूषितम् ॥ ८.१६.३८ ॥
Al cortar en la batalla el arco, con su cuerda, de aquel magnánimo, cayó rápidamente a la tierra, adornado con oro y diamantes.
8.16.39
सुतसोमस्ततोऽगच्छच्छ्रुतकीर्तेर्महारथम् ।
सौबलोऽपि धनुर्गृह्य घोरमन्यत्सुदुर्जयम् ॥ ८.१६.३९ ॥
Entonces Sutasoma se dirigió al gran carro de Śrutakīrti; también el hijo de Subala tomó otro arco terrible y muy difícil de vencer.
8.16.40
अभ्ययात्पाण्डवानीकं निघ्नञ्शत्रुगणान्बहून् ।
तत्र नादो महानासीत्पाण्डवानां विशाम्पते ॥ ८.१६.४० ॥
Avanzó contra el ejército de los Pāṇḍava, abatiendo a muchas huestes enemigas; y allí, oh señor de los hombres, surgió un gran clamor entre los Pāṇḍava.
8.16.41
सौबलं समरे दृष्ट्वा विचरन्तमभीतवत् ।
तान्यनीकानि दृप्तानि शस्त्रवन्ति महान्ति च।
द्राव्यमाणान्यदृश्यन्त सौबलेन महात्मना ॥ ८.१६.४१ ॥
Al ver al hijo de Subala moverse en la batalla como si no temiera, aquellos ejércitos altivos y armados se vieron puestos en fuga por el magnánimo hijo de Subala.
8.16.42
यथा दैत्यचमूं राजन्देवराजो ममर्द ह ।
तथैव पाण्वीं सेनां सौबलेयो व्यनाशयत् ॥ ८.१६.४२ ॥
Como el rey de los dioses, Indra, aplastó la hueste de los Daitya, oh rey, así el hijo de Subala destruyó el ejército de los Pāṇḍava.