Mahābhārata · Adhyāya 8.17
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
8.17.1
धृष्टद्युम्नं कृपो राजन्वारयामास संयुगे ।
यथा दृष्ट्वा वने सिंहं शरभो वारयेद्युधि ॥ ८.१७.१ ॥
Sañjaya dijo: Oh rey, así como un śarabha detiene a un león que ve en el bosque, Kṛpa detuvo a Dhṛṣṭadyumna en la batalla.
8.17.2
निरुद्वः पार्षतस्तेन गौतमेन बलीयसा ।
पदात्पदं विचलितुं नाशकत्तत्र भारत ॥ ८.१७.२ ॥
Oh Bhārata, detenido por el poderoso Gautama, el hijo de Pṛṣata no pudo avanzar ni un paso allí.
8.17.3
गौतमस्य रथं दृष्ट्वा धृष्टद्युम्नरथं प्रति ।
वित्रेसुः सर्वभूतानि क्षयं प्राप्तं च मेनिरे ॥ ८.१७.३ ॥
Al ver el carro de Gautama dirigirse hacia el carro de Dhṛṣṭadyumna, todos los seres temblaron y creyeron que había llegado la destrucción.
8.17.4
तदा जल्पन्ति पाण्डूनां रथिनः सादिनस्तथा ।
द्रोणस्य निधनान्नूनं सङ्क्रुद्वो द्विपदां वरः ॥ ८.१७.४ ॥
Entonces los guerreros de carro y jinetes de los Pāṇḍavas murmuraron que, sin duda, el mejor de los hombres, enfurecido por la muerte de Droṇa, se acercaba.
8.17.5
शारद्वतो महातेजा दिव्यास्त्रविदुदारधीः ।
अपि स्वस्ति भवेदद्य धृष्टद्युम्नस्य गौतमात् ॥ ८.१७.५ ॥
¿Estará hoy a salvo Dhṛṣṭadyumna del Gautama, el hijo de Śaradvat, de gran esplendor, conocedor de las armas divinas y de noble mente?
8.17.6
अपीयं वाहिनी कृत्स्ना मुच्येत महतो भयात् ।
अप्ययं ब्राह्मणः सर्वान्न नो हन्यात्समागतान् ॥ ८.१७.६ ॥
¿Quedará todo este ejército libre de un gran peligro? ¿O no matará este brahmín a todos nosotros, los aquí reunidos?
8.17.7
यादृशं दृश्यते रूपमन्तकप्रतिमं रणे ।
गमिष्यत्यद्य पदवीं भारद्वाजस्य गौतमः ॥ ८.१७.७ ॥
Aquel Gautama (Kṛpa), cuya forma en la batalla parece la de la Muerte, hoy seguirá el camino de Bhāradvāja (Droṇa).
8.17.8
आचार्यः क्षिप्रहस्तश्च विजयी च सदा युधि ।
अस्त्रवान्वीर्यसम्पन्नः क्रोधेन च समन्वितः ॥ ८.१७.८ ॥
El maestro (Droṇa) tiene manos veloces, es siempre victorioso en la batalla, diestro en las armas, dotado de valor y lleno de cólera.
8.17.9
पार्षतश्च महायुद्वे विमुखोऽद्याभिलक्ष्यते ।
इत्येवं विविधा वाचस्तावकानां परैः सह।
व्यश्रूयन्त महाराज तयोस्तत्र समागमे ॥ ८.१७.९ ॥
Y Pārṣata (Dhṛṣṭadyumna) se ve hoy apartado en la gran batalla. Así, oh gran rey, en aquel encuentro de los dos se oyeron diversas palabras de los tuyos y de los enemigos.
8.17.10
विनिःश्वस्य ततः क्रोधात्कृपः शारद्वतो नृप ।
पार्षतं चार्दयामास निश्चेष्टं सर्वमर्मसु ॥ ८.१७.१० ॥
Entonces Kṛpa, hijo de Śāradvat, oh rey, tras exhalar un hondo suspiro de cólera, golpeó al hijo de Pṛṣata (Dhṛṣṭadyumna) y lo dejó inmóvil hiriéndolo en todos los puntos vitales.
8.17.11
स हन्यमानः समरे गौतमेन महात्मना ।
कर्तव्यं न स्म जानाति मोहेन महता वृतः ॥ ८.१७.११ ॥
Herido en la batalla por el magnánimo Gautama (Kṛpa), él, envuelto en gran ofuscación, no sabe qué debe hacer.
8.17.12
तमब्रवीत्ततो यन्ता कञ्चित्क्षेमं तु पार्षत ।
ईदृशं व्यसनं युद्धे न ते दृष्टं मया क्वचित् ॥ ८.१७.१२ ॥
Entonces el auriga le dijo: '¡Oh hijo de Pṛṣata!, ¿estás bien? Nunca te he visto en la batalla sufrir una desgracia semejante.'
8.17.13
दैवयोगात्तु ते बाणा नापतन्मर्मभेदिनः ।
प्रेषिता द्विजमुख्येन मर्माण्युद्दिश्य सर्वतः ॥ ८.१७.१३ ॥
Por obra del destino, tus flechas, que perforan los puntos vitales, disparadas desde todos lados por el más excelso de los brahmanes contra los puntos vitales, no cayeron.
8.17.14
व्यावर्तये रथं तूर्णं नदीवेगमिवार्णवात् ।
अवध्यं ब्राह्मणं मन्ये येन ते विक्रमो हतः ॥ ८.१७.१४ ॥
Hago volver el carro con prisa, como la corriente de un río que regresa del océano. Considero que ese brahmán es inmune a la muerte, por quien tu valor fue derribado.
8.17.15
धृष्टद्युम्नस्ततो राजञ्शनकैरब्रवीद्वचः ।
मुह्यते मे मनस्तात गात्रस्वेदश्च जायते ॥ ८.१७.१५ ॥
Entonces, oh rey, Dhṛṣṭadyumna habló lentamente: Mi mente se confunde, querido, y el sudor brota de mis miembros.
8.17.16
वेपथुश्च शरीरे मे रोमहर्षश्च सारथे ।
वर्जयन्ब्राह्मणं युद्धे शनैर्याहि यतोऽर्जुनः ॥ ८.१७.१६ ॥
Un temblor recorre mi cuerpo y se me erizan los cabellos, oh auriga. Evitando al brahmán en la batalla, conduce despacio hacia donde está Arjuna.
8.17.17
अर्जुनं भीमसेनं वा समरे प्राप्य सारथे ।
क्षेममद्य भवेन्मह्यमिति मे नैष्ठिकी मतिः ॥ ८.१७.१७ ॥
Llegando a Arjuna o Bhīmasena en la batalla, que hoy haya seguridad para mí, oh auriga: esta es mi firme resolución.
8.17.18
ततः प्रायान्महाराज सारथिस्त्वरयन्हयान् ।
यतो भीमो महेष्वासो युयुधे तव सैनिकैः ॥ ८.१७.१८ ॥
Entonces, oh gran rey, el auriga partió urgiendo a los caballos hacia donde Bhīma, el gran arquero, combatía con tus soldados.
8.17.19
प्रद्रुतं च रथं दृष्ट्वा धृष्टद्युम्नस्य मारिष ।
किरञ्शरशतान्येव गौतमोऽनुययौ तदा ॥ ८.१७.१९ ॥
Oh señor, al ver huir el carro de Dhṛṣṭadyumna, Gautama (Kṛpa) lo persiguió entonces, esparciendo cientos de flechas.
8.17.20
शङ्खं च पूरयामास मुहुर्मुहुररिन्दमः ।
पार्षतं त्रासयामास महेन्द्रो नमुचिं यथा ॥ ८.१७.२० ॥
El domador de enemigos tocó su caracola una y otra vez, y aterrorizó al hijo de Pṛṣata como Mahendra aterrorizó a Namuci.
8.17.21
शिखण्डिनं तु समरे भीष्ममृत्युं दुरासदम् ।
हार्दिक्यो वारयामास स्मयन्निव मुहुर्मुहुः ॥ ८.१७.२१ ॥
A Śikhaṇḍin, la muerte de Bhīṣma en la batalla y difícil de alcanzar, Hārdikya (Kṛtavarman) lo contuvo una y otra vez, como sonriendo.
8.17.22
शिखण्डी तु समासाद्य हृदिकानां महारथम् ।
पञ्चभिर्निशितैर्भल्लैर्जत्रुदेशे समाहनत् ॥ ८.१७.२२ ॥
Śikhaṇḍin, llegando al gran guerrero de los Hṛdikas, lo golpeó en la región de la clavícula con cinco agudas flechas bhalla.
8.17.23
कृतवर्मा तु सङ्क्रद्धो भित्त्वा षष्ट्या पतत्रिभिः ।
धनुरेकेन चिच्छेद हसन्राजन्महारथः ॥ ८.१७.२३ ॥
Pero Kṛtavarman, enfurecido, lo atravesó con sesenta flechas emplumadas y luego, riendo, oh rey, el gran guerrero cortó su arco con una sola flecha.
8.17.24
अथान्यद्वनुरादाय द्रुपदस्यात्मजो बली ।
तिष्ठतिष्ठेति सङ्क्रुद्धो हार्दिक्यं प्रत्यभाषत ॥ ८.१७.२४ ॥
Entonces el fuerte hijo de Drupada, tomando otro arco, enfurecido, habló al hijo de Hṛdika: '¡Detente, detente!'
8.17.25
ततोऽस्य नवतिं बाणान्रुक्मपुङ्खान्सुतेजनान् ।
प्रेषयामास राजेन्द्र तेऽस्याभ्रश्यन्त वर्मणः ॥ ८.१७.२५ ॥
Entonces le lanzó noventa flechas, con plumas doradas y bien afiladas. Oh señor de reyes, se deslizaron de su armadura.
8.17.26
वितथांस्तान्समालक्ष्य पतितांश्च महीतले ।
क्षुरप्रेण सुतीक्ष्णेन कार्मुकं चिच्छिदे भृशम् ॥ ८.१७.२६ ॥
Al ver aquellas flechas caídas en el suelo, inútiles, cortó por completo su arco con una flecha de punta de navaja muy afilada.
8.17.27
अथैनं छिन्नधन्वानं भग्नशृङ्गमिवर्षभम् ।
अशीत्या मार्गणैः क्रुद्धो बाह्वोरुरसि चार्पयत् ॥ ८.१७.२७ ॥
Entonces, enfurecido, lo hirió con ochenta flechas en los brazos y el pecho, mientras él estaba con el arco roto, como un toro con el cuerno roto.
8.17.28
कृतवर्मा तु सङ्क्रुद्धो मार्गणैः क्षतविक्षतः ।
ववाम रुधिरं गात्रैः कुम्भवक्रादिवोदकम् ॥ ८.१७.२८ ॥
Pero Kṛtavarmā, gravemente herido por las flechas, se enfureció. De sus miembros brotó sangre como agua de la boca de un cántaro.
8.17.29
रुधिरेण परिक्लिन्नः कृतवर्मा त्वराजत ।
वर्षेण क्लेदितो राजन्यथा गैरिकपर्वतः ॥ ८.१७.२९ ॥
Empapado en sangre, Kṛtavarmā brilló, oh rey, como la montaña de ocre rojo empapada por la lluvia.
8.17.30
अथान्यद्वनुरादाय समार्गणगुणं प्रभुः ।
शिखण्डिनं बाणगणैः स्कन्धदेशे व्यताडयत् ॥ ८.१७.३० ॥
Entonces el poderoso tomó otro arco, con flechas y cuerda, y golpeó a Śikhaṇḍin en el hombro con multitud de flechas.
8.17.31
स्कन्धदेशस्थितैर्बाणैः शिखण्डी तु व्यराजत ।
शाखाप्रशाखाविपुलः सुमहान्पादपो यथा ॥ ८.१७.३१ ॥
Śikhaṇḍin resplandecía con las flechas clavadas en sus hombros, como un gran árbol extendido con ramas y ramillas.
8.17.32
तावन्योन्यं भृशं विद्व्वा रुधिरेण समुक्षितौ ।
पोप्लुयमानौ हि यथा महान्तौ शोणितहदे।
तद्वद्विरेजतुर्वीरौ शोणितेन परिप्लुतौ ॥ ८.१७.३२ ॥
Atravesándose mutuamente con fuerza, aquellos dos héroes, empapados y rociados de sangre, resplandecían como dos grandes elefantes bañándose en un estanque de sangre.
8.17.33
यथा च किंशुकौ फुल्लौ पुष्पमासे समागते ।
रुधिरोक्षितसर्वाङ्गौ रक्तचन्दनरूषितौ।
भुजगाविव सङ्क्रुद्धौ रेजतुस्तौ नरोत्तमौ ॥ ८.१७.३३ ॥
Como dos árboles kiṃśuka en plena floración al llegar la estación de las flores, con todo el cuerpo rociado de sangre y untado de sándalo rojo, aquellos dos mejores de los hombres resplandecían como dos serpientes airadas.
8.17.34
तावुभौ शरवनुन्नाङ्गौ परस्परशरक्षतौ ।
अन्योन्यशृङ्गाभिहतौ रेजतुर्वृषभाविव ॥ ८.१७.३४ ॥
Ambos, con sus cuerpos cubiertos por un bosque de flechas, heridos por las flechas del otro, golpeados por los cuernos del otro, resplandecían como dos toros.
8.17.35
अन्योन्यस्य वधे यत्नं कुर्वाणौ तौ महारथौ ।
रथाभ्यां चेरतुस्तत्र मण्डलानि सहस्रशः ॥ ८.१७.३५ ॥
Esforzándose por matarse el uno al otro, aquellos dos grandes guerreros de carro recorrieron allí miles de círculos con sus carros.
8.17.36
कृतवर्मा महाराज पार्षतं निशितैः शरैः ।
रणे विव्याध सप्तत्या स्वर्णपुङ्गैः शिलाशितैः ॥ ८.१७.३६ ॥
Oh gran rey, Kṛtavarman en la batalla atravesó al hijo de Pṛṣata con setenta flechas afiladas, con plumas de oro y afiladas sobre piedra.
8.17.37
ततोऽस्य समरे बाणं भोजः प्रहरतां वरः ।
जीवितान्तकरं घोरं व्यसृजत्त्वरयाऽन्वितः ॥ ८.१७.३७ ॥
Entonces Bhoja, el mejor de los que golpean, disparó en la batalla, con prisa, una flecha terrible que le daría fin a la vida.
8.17.38
स तेनाभिहतो राजन्मूर्च्छामाशु समाविशत् ।
ध्वजयष्टिं च सहसा शिश्रिये कश्मलावृतः ॥ ८.१७.३८ ॥
Herido por aquella flecha, oh rey, cayó pronto en un desmayo, y cubierto de desfallecimiento se aferró de repente al asta de la bandera.
8.17.39
अपोवाह रणात्तूर्णं सारथी रथिनां वरम् ।
हार्दिक्यशरसन्तप्तं निःश्वसन्तं पुनःपुनः ॥ ८.१७.३९ ॥
Su auriga rápidamente sacó del combate al mejor de los guerreros en carro, atormentado por la flecha de Hārdikya y respirando con fuerza una y otra vez.
8.17.40
पराजिते ततः शूरे द्रुपदस्यात्मजे प्रभो ।
व्यद्रवत्पाण्डवी सेना व्यधमाना समन्ततः ॥ ८.१७.४० ॥
Entonces, oh señor, cuando aquel héroe, el hijo de Drupada, fue derrotado, el ejército pāṇḍava se dispersó y huyó por todas partes.