ਮਹਾਂਭਾਰਤ · ਅਧਿਆਇ 8.17
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
8.17.1
धृष्टद्युम्नं कृपो राजन्वारयामास संयुगे ।
यथा दृष्ट्वा वने सिंहं शरभो वारयेद्युधि ॥ ८.१७.१ ॥
ਸੰਜਯ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਹੇ ਰਾਜਨ, ਜਿਵੇਂ ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ ਸ਼ੇਰ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ ਸ਼ਰਭ ਉਸਨੂੰ ਰੋਕ ਲੈਂਦਾ ਹੈ, ਤਿਵੇਂ ਹੀ ਕ੍ਰਿਪ ਨੇ ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਧ੍ਰਿਸ਼ਟਦ੍ਯੁਮ੍ਨ ਨੂੰ ਰੋਕਿਆ।
8.17.2
निरुद्वः पार्षतस्तेन गौतमेन बलीयसा ।
पदात्पदं विचलितुं नाशकत्तत्र भारत ॥ ८.१७.२ ॥
ਹੇ ਭਾਰਤ, ਬਲਵਾਨ ਗੌਤਮ ਦੁਆਰਾ ਰੋਕਿਆ ਗਿਆ ਪਾਰਸ਼ਤ ਉੱਥੇ ਇੱਕ ਕਦਮ ਵੀ ਅੱਗੇ ਨਾ ਵਧ ਸਕਿਆ।
8.17.3
गौतमस्य रथं दृष्ट्वा धृष्टद्युम्नरथं प्रति ।
वित्रेसुः सर्वभूतानि क्षयं प्राप्तं च मेनिरे ॥ ८.१७.३ ॥
ਗੌਤਮ ਦੇ ਰਥ ਨੂੰ ਧ੍ਰਿਸ਼ਟਦ੍ਯੁਮ੍ਨ ਦੇ ਰਥ ਵੱਲ ਜਾਂਦਾ ਵੇਖ ਕੇ ਸਾਰੇ ਜੀਵ ਕੰਬ ਉੱਠੇ; ਉਨ੍ਹਾਂ ਸਮਝਿਆ ਕਿ ਵਿਨਾਸ਼ ਆ ਪਹੁੰਚਿਆ ਹੈ।
8.17.4
तदा जल्पन्ति पाण्डूनां रथिनः सादिनस्तथा ।
द्रोणस्य निधनान्नूनं सङ्क्रुद्वो द्विपदां वरः ॥ ८.१७.४ ॥
ਤਦ ਪਾਂਡਵਾਂ ਦੇ ਰਥੀ ਅਤੇ ਘੋੜਸਵਾਰ ਆਖਣ ਲੱਗੇ: ਦ੍ਰੋਣ ਦੀ ਮੌਤ ਕਾਰਨ ਕ੍ਰੋਧਿਤ ਮਨੁੱਖਾਂ ਵਿੱਚ ਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠ ਜ਼ਰੂਰ ਆ ਰਿਹਾ ਹੈ।
8.17.5
शारद्वतो महातेजा दिव्यास्त्रविदुदारधीः ।
अपि स्वस्ति भवेदद्य धृष्टद्युम्नस्य गौतमात् ॥ ८.१७.५ ॥
ਮਹਾਤੇਜਸ੍ਵੀ, ਦਿਵ੍ਯ ਅਸਤ੍ਰਾਂ ਦੇ ਜਾਣਕਾਰ, ਉਦਾਰ ਬੁੱਧੀ ਸ਼ਾਰਦ੍ਵਤ (ਕ੍ਰਿਪ) — ਕੀ ਅੱਜ ਗੌਤਮ ਤੋਂ ਧ੍ਰਿਸ਼ਟਦ੍ਯੁਮ੍ਨ ਦੀ ਖੈਰ ਹੋਵੇਗੀ?
8.17.6
अपीयं वाहिनी कृत्स्ना मुच्येत महतो भयात् ।
अप्ययं ब्राह्मणः सर्वान्न नो हन्यात्समागतान् ॥ ८.१७.६ ॥
ਕੀ ਇਹ ਸਾਰੀ ਫੌਜ ਵੱਡੇ ਡਰ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋਵੇਗੀ? ਜਾਂ ਕੀ ਇਹ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਇੱਥੇ ਇਕੱਠੇ ਹੋਏ ਸਾਡੇ ਸਾਰਿਆਂ ਨੂੰ ਨਹੀਂ ਮਾਰੇਗਾ?
8.17.7
यादृशं दृश्यते रूपमन्तकप्रतिमं रणे ।
गमिष्यत्यद्य पदवीं भारद्वाजस्य गौतमः ॥ ८.१७.७ ॥
ਰਣ ਵਿੱਚ ਜਮ ਵਰਗਾ ਜਿਹੜਾ ਰੂਪ ਦਿੱਸ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਉਹ ਗੌਤਮ (ਕ੍ਰਿਪ) ਅੱਜ ਭਾਰਦ੍ਵਾਜ (ਦ੍ਰੋਣ) ਦੇ ਰਾਹ ਜਾਵੇਗਾ।
8.17.8
आचार्यः क्षिप्रहस्तश्च विजयी च सदा युधि ।
अस्त्रवान्वीर्यसम्पन्नः क्रोधेन च समन्वितः ॥ ८.१७.८ ॥
ਆਚਾਰੀਆ (ਦ੍ਰੋਣ) ਫੁਰਤੀਲੇ ਹੱਥਾਂ ਵਾਲੇ, ਰਣ ਵਿੱਚ ਸਦਾ ਜਿੱਤਣ ਵਾਲੇ, ਅਸਤ੍ਰ ਵਿੱਦਿਆ ਦੇ ਗਿਆਤਾ, ਪਰਾਕਰਮੀ ਅਤੇ ਕ੍ਰੋਧ ਨਾਲ ਭਰੇ ਹੋਏ ਹਨ।
8.17.9
पार्षतश्च महायुद्वे विमुखोऽद्याभिलक्ष्यते ।
इत्येवं विविधा वाचस्तावकानां परैः सह।
व्यश्रूयन्त महाराज तयोस्तत्र समागमे ॥ ८.१७.९ ॥
ਪਾਰਸ਼ਤ (ਧ੍ਰਿਸ਼ਟਦ੍ਯੁਮਨ) ਮਹਾਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਅੱਜ ਮੂੰਹ ਫੇਰਿਆ ਹੋਇਆ ਦਿੱਸ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਹੇ ਮਹਾਰਾਜ, ਉਹਨਾਂ ਦੋਹਾਂ ਦੇ ਮੇਲ ਵਿੱਚ ਤੁਹਾਡੇ ਪੱਖ ਅਤੇ ਵੈਰੀਆਂ ਵੱਲੋਂ ਅਨੇਕ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਬੋਲ ਸੁਣੇ ਗਏ।
8.17.10
विनिःश्वस्य ततः क्रोधात्कृपः शारद्वतो नृप ।
पार्षतं चार्दयामास निश्चेष्टं सर्वमर्मसु ॥ ८.१७.१० ॥
ਹੇ ਰਾਜਨ, ਤਦੋਂ ਸ਼ਾਰਦ੍ਵਤ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਕ੍ਰਿਪ ਨੇ ਕ੍ਰੋਧ ਨਾਲ ਲੰਮਾ ਸਾਹ ਲੈ ਕੇ ਪਾਰਸ਼ਤ (ਧ੍ਰਿਸ਼ਟਦ੍ਯੁਮਨ) ਉੱਤੇ ਵਾਰ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਉਸਦੇ ਸਾਰੇ ਮਰਮ-ਸਥਾਨਾਂ ਤੇ ਚੋਟ ਮਾਰ ਕੇ ਉਸਨੂੰ ਬੇਸੁੱਧ ਕਰ ਦਿੱਤਾ।
8.17.11
स हन्यमानः समरे गौतमेन महात्मना ।
कर्तव्यं न स्म जानाति मोहेन महता वृतः ॥ ८.१७.११ ॥
ਮਹਾਤਮਾ ਗੌਤਮ (ਕ੍ਰਿਪ) ਵੱਲੋਂ ਰਣ ਵਿੱਚ ਮਾਰਿਆ ਜਾ ਰਿਹਾ ਉਹ, ਮਹਾਨ ਮੋਹ ਨਾਲ ਘਿਰਿਆ ਹੋਇਆ, ਕੀ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਇਹ ਨਹੀਂ ਜਾਣਦਾ।
8.17.12
तमब्रवीत्ततो यन्ता कञ्चित्क्षेमं तु पार्षत ।
ईदृशं व्यसनं युद्धे न ते दृष्टं मया क्वचित् ॥ ८.१७.१२ ॥
ਤਦ ਸਾਰਥੀ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਆਖਿਆ, 'ਹੇ ਪਾਰਸ਼ਤ, ਕੀ ਤੁਸੀਂ ਸੁਖੀ ਹੋ? ਰਣ ਵਿੱਚ ਤੁਹਾਡੀ ਇਹੋ ਜਿਹੀ ਆਫ਼ਤ ਮੈਂ ਕਦੇ ਨਹੀਂ ਵੇਖੀ।'
8.17.13
दैवयोगात्तु ते बाणा नापतन्मर्मभेदिनः ।
प्रेषिता द्विजमुख्येन मर्माण्युद्दिश्य सर्वतः ॥ ८.१७.१३ ॥
ਦੈਵਯੋਗ ਨਾਲ, ਦ੍ਵਿਜਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠ ਵੱਲੋਂ ਮਰਮ-ਥਾਵਾਂ ਨੂੰ ਨਿਸ਼ਾਨਾ ਬਣਾ ਕੇ ਚਾਰੇ ਪਾਸਿਓਂ ਛੱਡੇ ਤੇਰੇ ਮਰਮ-ਭੇਦੀ ਬਾਣ ਨਹੀਂ ਡਿੱਗੇ।
8.17.14
व्यावर्तये रथं तूर्णं नदीवेगमिवार्णवात् ।
अवध्यं ब्राह्मणं मन्ये येन ते विक्रमो हतः ॥ ८.१७.१४ ॥
ਨਦੀ ਦੇ ਵੇਗ ਵਾਂਗ, ਸਮੁੰਦਰ ਤੋਂ ਮੁੜਨ ਵਾਂਗ, ਮੈਂ ਰੱਥ ਨੂੰ ਝਟਪਟ ਮੋੜਦਾ ਹਾਂ। ਜਿਸ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਨੇ ਤੇਰਾ ਪਰਾਕ੍ਰਮ ਰੋਕਿਆ, ਮੈਂ ਉਸਨੂੰ ਅਵਧ੍ਯ ਸਮਝਦਾ ਹਾਂ।
8.17.15
धृष्टद्युम्नस्ततो राजञ्शनकैरब्रवीद्वचः ।
मुह्यते मे मनस्तात गात्रस्वेदश्च जायते ॥ ८.१७.१५ ॥
ਫਿਰ, ਹੇ ਰਾਜਨ, ਧ੍ਰਿਸ਼ਟਦਯੁੰਮਨ ਹੌਲੀ ਬੋਲਿਆ — ਹੇ ਤਾਤ, ਮੇਰਾ ਮਨ ਮੋਹਿਤ ਹੋ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਮੇਰੇ ਅੰਗਾਂ ਤੋਂ ਪਸੀਨਾ ਆ ਰਿਹਾ ਹੈ।
8.17.16
वेपथुश्च शरीरे मे रोमहर्षश्च सारथे ।
वर्जयन्ब्राह्मणं युद्धे शनैर्याहि यतोऽर्जुनः ॥ ८.१७.१६ ॥
ਮੇਰਾ ਸਰੀਰ ਕੰਬ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਹੇ ਸਾਰਥੀ, ਰੋਂਗਟੇ ਖੜ੍ਹੇ ਹੋ ਰਹੇ ਹਨ। ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਤੋਂ ਬਚਦਿਆਂ, ਜਿੱਥੇ ਅਰਜੁਨ ਹੈ ਓਧਰ ਹੌਲੀ ਰੱਥ ਚਲਾ।
8.17.17
अर्जुनं भीमसेनं वा समरे प्राप्य सारथे ।
क्षेममद्य भवेन्मह्यमिति मे नैष्ठिकी मतिः ॥ ८.१७.१७ ॥
ਹੇ ਸਾਰਥੀ, ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਅਰਜੁਨ ਜਾਂ ਭੀਮਸੇਨ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚ ਕੇ ਅੱਜ ਮੇਰਾ ਕਲਿਆਣ ਹੋਵੇ — ਇਹੀ ਮੇਰਾ ਪੱਕਾ ਇਰਾਦਾ ਹੈ।
8.17.18
ततः प्रायान्महाराज सारथिस्त्वरयन्हयान् ।
यतो भीमो महेष्वासो युयुधे तव सैनिकैः ॥ ८.१७.१८ ॥
ਫਿਰ, ਹੇ ਮਹਾਰਾਜ, ਸਾਰਥੀ ਘੋੜਿਆਂ ਨੂੰ ਤੇਜ਼ ਕਰਦਾ ਉੱਥੇ ਗਿਆ ਜਿੱਥੇ ਮਹਾਧਨੁਰਧਰ ਭੀਮ ਤੇਰੇ ਸੈਨਿਕਾਂ ਨਾਲ ਲੜ ਰਿਹਾ ਸੀ।
8.17.19
प्रद्रुतं च रथं दृष्ट्वा धृष्टद्युम्नस्य मारिष ।
किरञ्शरशतान्येव गौतमोऽनुययौ तदा ॥ ८.१७.१९ ॥
ਹੇ ਮਾਰਿਸ਼, ਧ੍ਰਿਸ਼ਟਦ੍ਯੁਮਨ ਦੇ ਰਥ ਨੂੰ ਭੱਜਦਾ ਵੇਖ ਕੇ ਗੌਤਮ (ਕ੍ਰਿਪ) ਨੇ ਸੈਂਕੜੇ ਬਾਣ ਵਰ੍ਹਾਉਂਦੇ ਹੋਏ ਉਸ ਦਾ ਪਿੱਛਾ ਕੀਤਾ।
8.17.20
शङ्खं च पूरयामास मुहुर्मुहुररिन्दमः ।
पार्षतं त्रासयामास महेन्द्रो नमुचिं यथा ॥ ८.१७.२० ॥
ਵੈਰੀਆਂ ਨੂੰ ਦਬਾਉਣ ਵਾਲੇ ਨੇ ਵਾਰ-ਵਾਰ ਸੰਖ ਵਜਾਇਆ; ਜਿਵੇਂ ਮਹੇਂਦਰ ਨੇ ਨਮੁਚੀ ਨੂੰ ਡਰਾਇਆ ਸੀ, ਤਿਵੇਂ ਪਾਰਸ਼ਤ (ਧ੍ਰਿਸ਼ਟਦ੍ਯੁਮਨ) ਨੂੰ ਡਰਾਇਆ।
8.17.21
शिखण्डिनं तु समरे भीष्ममृत्युं दुरासदम् ।
हार्दिक्यो वारयामास स्मयन्निव मुहुर्मुहुः ॥ ८.१७.२१ ॥
ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਭੀਸ਼ਮ ਦੀ ਮੌਤ ਬਣੇ ਅਤੇ ਨੇੜੇ ਜਾਣਾ ਔਖੇ ਸ਼ਿਖੰਡੀ ਨੂੰ ਹਾਰਦਿਕਯ (ਕ੍ਰਿਤਵਰਮਾ) ਨੇ ਹੱਸਦਿਆਂ ਵਾਰ-ਵਾਰ ਰੋਕਿਆ।
8.17.22
शिखण्डी तु समासाद्य हृदिकानां महारथम् ।
पञ्चभिर्निशितैर्भल्लैर्जत्रुदेशे समाहनत् ॥ ८.१७.२२ ॥
ਸ਼ਿਖੰਡੀ ਨੇ ਹ੍ਰਿਦਿਕਾਂ ਦੇ ਮਹਾਰਥੀ (ਕ੍ਰਿਤਵਰਮਾ) ਕੋਲ ਪਹੁੰਚ ਕੇ ਪੰਜ ਤਿੱਖੇ ਭੱਲਾਂ ਨਾਲ ਉਸ ਦੇ ਜਤ੍ਰੁ ਭਾਗ ਉੱਤੇ ਵਾਰ ਕੀਤਾ।
8.17.23
कृतवर्मा तु सङ्क्रद्धो भित्त्वा षष्ट्या पतत्रिभिः ।
धनुरेकेन चिच्छेद हसन्राजन्महारथः ॥ ८.१७.२३ ॥
ਪਰ ਕ੍ਰਿਤਵਰਮਾ ਕ੍ਰੋਧ ਵਿੱਚ ਆ ਕੇ, ਸੱਠ ਖੰਭਾਂ ਵਾਲੇ ਤੀਰਾਂ ਨਾਲ ਉਸ ਨੂੰ ਵਿੰਨ੍ਹ ਕੇ, ਹੱਸਦਿਆਂ, ਹੇ ਰਾਜਨ੍, ਉਸ ਮਹਾਰਥੀ ਨੇ ਇੱਕੋ ਤੀਰ ਨਾਲ ਉਸ ਦਾ ਧਨੁਸ਼ ਕੱਟ ਦਿੱਤਾ।
8.17.24
अथान्यद्वनुरादाय द्रुपदस्यात्मजो बली ।
तिष्ठतिष्ठेति सङ्क्रुद्धो हार्दिक्यं प्रत्यभाषत ॥ ८.१७.२४ ॥
ਫਿਰ ਦ੍ਰੁਪਦ ਦਾ ਬਲਵਾਨ ਪੁੱਤਰ ਦੂਜਾ ਧਨੁਸ਼ ਚੁੱਕ ਕੇ, ਕ੍ਰੋਧ ਵਿੱਚ ਭਰ ਕੇ ਹਾਰਦਿਕਯ ਨੂੰ ਬੋਲਿਆ, 'ਰੁਕ, ਰੁਕ!'
8.17.25
ततोऽस्य नवतिं बाणान्रुक्मपुङ्खान्सुतेजनान् ।
प्रेषयामास राजेन्द्र तेऽस्याभ्रश्यन्त वर्मणः ॥ ८.१७.२५ ॥
ਫਿਰ ਉਸ ਨੇ ਉਸ ਉੱਤੇ ਸੋਨੇ ਦੇ ਖੰਭਾਂ ਵਾਲੇ, ਬਹੁਤ ਤਿੱਖੇ ਨੱਬੇ ਬਾਣ ਛੱਡੇ। ਹੇ ਰਾਜੇਂਦਰ, ਉਹ ਉਸ ਦੇ ਕਵਚ ਤੋਂ ਫਿਸਲ ਕੇ ਡਿੱਗ ਪਏ।
8.17.26
वितथांस्तान्समालक्ष्य पतितांश्च महीतले ।
क्षुरप्रेण सुतीक्ष्णेन कार्मुकं चिच्छिदे भृशम् ॥ ८.१७.२६ ॥
ਉਨ੍ਹਾਂ ਬੇਕਾਰ ਹੋਏ ਬਾਣਾਂ ਨੂੰ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਡਿੱਗੇ ਵੇਖ ਕੇ ਉਸ ਨੇ ਬਹੁਤ ਤਿੱਖੇ ਖੁਰਪ੍ਰ ਬਾਣ ਨਾਲ ਉਸ ਦਾ ਧਨੁਸ਼ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਕੱਟ ਦਿੱਤਾ।
8.17.27
अथैनं छिन्नधन्वानं भग्नशृङ्गमिवर्षभम् ।
अशीत्या मार्गणैः क्रुद्धो बाह्वोरुरसि चार्पयत् ॥ ८.१७.२७ ॥
ਫਿਰ ਧਨੁਸ਼ ਟੁੱਟੇ, ਸਿੰਗ ਟੁੱਟੇ ਬਲਦ ਵਾਂਗ ਉਸ ਨੂੰ ਗੁੱਸੇ ਵਿੱਚ ਆ ਕੇ ਉਸ ਨੇ ਅੱਸੀ ਬਾਣਾਂ ਨਾਲ ਉਸ ਦੀਆਂ ਬਾਹਾਂ ਅਤੇ ਛਾਤੀ ਵਿੱਚ ਵਾਰ ਕੀਤਾ।
8.17.28
कृतवर्मा तु सङ्क्रुद्धो मार्गणैः क्षतविक्षतः ।
ववाम रुधिरं गात्रैः कुम्भवक्रादिवोदकम् ॥ ८.१७.२८ ॥
ਪਰ ਕ੍ਰਿਤਵਰਮਾ, ਬਾਣਾਂ ਨਾਲ ਬੁਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਜ਼ਖ਼ਮੀ ਹੋ ਕੇ ਗੁੱਸੇ ਨਾਲ ਭਰ ਗਿਆ। ਉਸ ਦੇ ਅੰਗਾਂ ਤੋਂ ਲਹੂ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਵਹਿ ਤੁਰਿਆ ਜਿਵੇਂ ਘੜੇ ਦੇ ਮੂੰਹੋਂ ਪਾਣੀ ਵਗਦਾ ਹੈ।
8.17.29
रुधिरेण परिक्लिन्नः कृतवर्मा त्वराजत ।
वर्षेण क्लेदितो राजन्यथा गैरिकपर्वतः ॥ ८.१७.२९ ॥
ਲਹੂ ਨਾਲ ਭਿੱਜਿਆ ਕ੍ਰਿਤਵਰਮਾ ਚਮਕ ਉੱਠਿਆ, ਹੇ ਰਾਜਨ, ਮੀਂਹ ਨਾਲ ਭਿੱਜੇ ਗੈਰਿਕ ਪਰਬਤ ਵਾਂਗ।
8.17.30
अथान्यद्वनुरादाय समार्गणगुणं प्रभुः ।
शिखण्डिनं बाणगणैः स्कन्धदेशे व्यताडयत् ॥ ८.१७.३० ॥
ਫਿਰ ਪ੍ਰਭੂ ਨੇ ਦੂਜਾ ਧਨੁਸ਼ ਚੁੱਕ ਕੇ, ਬਾਣਾਂ ਤੇ ਤਾਰ ਸਮੇਤ, ਸ਼ਿਖੰਡੀ ਦੇ ਮੋਢੇ ਉੱਤੇ ਬਾਣਾਂ ਦੇ ਸਮੂਹ ਨਾਲ ਵਾਰ ਕੀਤਾ।
8.17.31
स्कन्धदेशस्थितैर्बाणैः शिखण्डी तु व्यराजत ।
शाखाप्रशाखाविपुलः सुमहान्पादपो यथा ॥ ८.१७.३१ ॥
ਮੋਢਿਆਂ ਉੱਤੇ ਲੱਗੇ ਬਾਣਾਂ ਨਾਲ ਸ਼ਿਖੰਡੀ ਸੋਹਣਾ ਲੱਗਿਆ, ਟਾਹਣੀਆਂ ਤੇ ਉਪ-ਟਾਹਣੀਆਂ ਨਾਲ ਫੈਲੇ ਵੱਡੇ ਰੁੱਖ ਵਾਂਗ।
8.17.32
तावन्योन्यं भृशं विद्व्वा रुधिरेण समुक्षितौ ।
पोप्लुयमानौ हि यथा महान्तौ शोणितहदे।
तद्वद्विरेजतुर्वीरौ शोणितेन परिप्लुतौ ॥ ८.१७.३२ ॥
ਇੱਕ-ਦੂਜੇ ਨੂੰ ਬੁਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਵਿੰਨ੍ਹ ਕੇ, ਲਹੂ ਨਾਲ ਭਿੱਜੇ ਉਹ ਦੋਵੇਂ ਵੀਰ, ਲਹੂ ਦੇ ਛੱਪੜ ਵਿੱਚ ਤੈਰਦੇ ਦੋ ਵੱਡੇ ਹਾਥੀਆਂ ਵਾਂਗ ਸੋਹਣੇ ਲੱਗੇ।
8.17.33
यथा च किंशुकौ फुल्लौ पुष्पमासे समागते ।
रुधिरोक्षितसर्वाङ्गौ रक्तचन्दनरूषितौ।
भुजगाविव सङ्क्रुद्धौ रेजतुस्तौ नरोत्तमौ ॥ ८.१७.३३ ॥
ਬਸੰਤ ਰੁੱਤ ਵਿੱਚ ਖਿੜੇ ਦੋ ਢਾਕ ਦੇ ਰੁੱਖਾਂ ਵਾਂਗ, ਲਹੂ ਨਾਲ ਸਾਰੇ ਅੰਗ ਭਿੱਜੇ ਹੋਏ ਅਤੇ ਲਾਲ ਚੰਦਨ ਨਾਲ ਲਿੱਪੇ, ਗੁੱਸੇ ਭਰੇ ਦੋ ਸੱਪਾਂ ਵਾਂਗ ਉਹ ਨਰੋਤਮ ਸੋਹਣੇ ਲੱਗੇ।
8.17.34
तावुभौ शरवनुन्नाङ्गौ परस्परशरक्षतौ ।
अन्योन्यशृङ्गाभिहतौ रेजतुर्वृषभाविव ॥ ८.१७.३४ ॥
ਬਾਣਾਂ ਦੇ ਜੰਗਲ ਨਾਲ ਢੱਕੇ ਸਰੀਰਾਂ ਵਾਲੇ ਉਹ ਦੋਵੇਂ, ਇੱਕ-ਦੂਜੇ ਦੇ ਬਾਣਾਂ ਨਾਲ ਜ਼ਖ਼ਮੀ, ਇੱਕ-ਦੂਜੇ ਦੇ ਸਿੰਗਾਂ ਨਾਲ ਟਕਰਾਏ ਦੋ ਬਲਦਾਂ ਵਾਂਗ ਸੋਹਣੇ ਲੱਗੇ।
8.17.35
अन्योन्यस्य वधे यत्नं कुर्वाणौ तौ महारथौ ।
रथाभ्यां चेरतुस्तत्र मण्डलानि सहस्रशः ॥ ८.१७.३५ ॥
ਇੱਕ-ਦੂਜੇ ਨੂੰ ਮਾਰਨ ਦਾ ਯਤਨ ਕਰਦੇ ਉਹ ਦੋਵੇਂ ਮਹਾਰਥੀ, ਉੱਥੇ ਆਪਣੇ ਰਥਾਂ ਨਾਲ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਚੱਕਰ ਕੱਟਦੇ ਰਹੇ।
8.17.36
कृतवर्मा महाराज पार्षतं निशितैः शरैः ।
रणे विव्याध सप्तत्या स्वर्णपुङ्गैः शिलाशितैः ॥ ८.१७.३६ ॥
ਹੇ ਮਹਾਰਾਜ! ਕ੍ਰਿਤਵਰਮਾ ਨੇ ਰਣ ਵਿੱਚ ਪਾਰਸ਼ਤ ਨੂੰ ਤਿੱਖੇ ਬਾਣਾਂ ਨਾਲ, ਸੋਨੇ ਦੇ ਖੰਭਾਂ ਵਾਲੇ ਅਤੇ ਪੱਥਰ ਉੱਤੇ ਘਸਾਏ ਸੱਤਰ ਬਾਣਾਂ ਨਾਲ ਵਿੰਨ੍ਹਿਆ।
8.17.37
ततोऽस्य समरे बाणं भोजः प्रहरतां वरः ।
जीवितान्तकरं घोरं व्यसृजत्त्वरयाऽन्वितः ॥ ८.१७.३७ ॥
ਫਿਰ ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਹਾਰ ਕਰਨ ਵਾਲਿਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ ਭੋਜ ਨੇ ਉਸ ਉੱਤੇ ਜੀਵਨ ਦਾ ਅੰਤ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਭਿਆਨਕ ਬਾਣ ਛੇਤੀ ਨਾਲ ਛੱਡਿਆ।
8.17.38
स तेनाभिहतो राजन्मूर्च्छामाशु समाविशत् ।
ध्वजयष्टिं च सहसा शिश्रिये कश्मलावृतः ॥ ८.१७.३८ ॥
ਹੇ ਰਾਜਨ, ਉਸ ਬਾਣ ਨਾਲ ਘਾਇਲ ਹੋ ਕੇ ਉਹ ਛੇਤੀ ਹੀ ਬੇਹੋਸ਼ੀ ਵਿੱਚ ਡੁੱਬ ਗਿਆ ਅਤੇ ਮੋਹ ਨਾਲ ਘਿਰ ਕੇ ਅਚਾਨਕ ਧੁਜਦੰਡ ਨੂੰ ਫੜ ਲਿਆ।
8.17.39
अपोवाह रणात्तूर्णं सारथी रथिनां वरम् ।
हार्दिक्यशरसन्तप्तं निःश्वसन्तं पुनःपुनः ॥ ८.१७.३९ ॥
ਰਥੀਆਂ ਵਿੱਚ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ ਉਸ ਨੂੰ ਹਾਰਦਿਕ੍ਯ ਦੇ ਬਾਣ ਨਾਲ ਪੀੜਤ ਹੋ ਕੇ ਵਾਰ-ਵਾਰ ਸਾਹ ਲੈਂਦਾ ਵੇਖ ਸਾਰਥੀ ਛੇਤੀ ਰਣ ਤੋਂ ਲੈ ਗਿਆ।
8.17.40
पराजिते ततः शूरे द्रुपदस्यात्मजे प्रभो ।
व्यद्रवत्पाण्डवी सेना व्यधमाना समन्ततः ॥ ८.१७.४० ॥
ਹੇ ਪ੍ਰਭੂ, ਫਿਰ ਦ੍ਰੁਪਦ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਉਸ ਸੂਰਵੀਰ ਦੇ ਹਾਰ ਜਾਣ ਤੇ ਪਾਂਡਵ ਸੈਨਾ ਚਾਰੇ ਪਾਸੇ ਖਿੰਡ ਕੇ ਭੱਜ ਗਈ।