Mahābhārata · Adhyāya 8.18
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
8.18.1
श्वेताश्वोऽपि महाराज व्यधमत्तावकं बलम् ।
यथा वायुः समासाद्य तूलराशिं समन्ततः ॥ ८.१८.१ ॥
Gran rey, el de caballos blancos también dispersó tu ejército, como el viento, al llegar a un montón de algodón, lo dispersa por todas partes.
8.18.2
प्रत्युद्ययुस्त्रिगर्तास्तं शिबयः कौरवैः सह ।
वसातयोऽथ साल्वाश्च गोपालाश्च यशस्विनः ॥ ८.१८.२ ॥
Los Trigarta avanzaron a su encuentro, junto con los Śibi y los Kaurava, y los Vasāti, los Sālva y los famosos pastores.
8.18.3
सत्यदेवः सत्यकीर्तिर्मित्रदेवः श्रुतञ्जयः ।
सौश्रुतिश्चन्द्रदेवश्च मित्रवर्मा च भारत ॥ ८.१८.३ ॥
Satyadeva, Satyakīrti, Mitradeva, Śrutañjaya, Sauśruti, Candradeva y Mitravarman, oh Bhārata.
8.18.4
त्रिगर्तराजः समरे भ्रातृभिः परिवारितः ।
पुत्रैश्चैव महेष्वासैर्नानाशस्त्रविशारदैः ॥ ८.१८.४ ॥
El rey de los Trigarta, en la batalla, estaba rodeado por sus hermanos y por sus hijos, grandes arqueros diestros en muchas armas.
8.18.5
व्यसृजन्त शस्त्रातान्किरन्तोऽर्जुनमाहवे ।
अभ्यवर्तन्त सहसा वार्योघा इव सागरम् ॥ ८.१८.५ ॥
Lanzando en la batalla un torrente de armas sobre Arjuna, de repente se lanzaron contra él, como las corrientes de agua corren hacia el océano.
8.18.6
ते त्वर्जुनं समासाद्य योधाः शतसहस्रशः ।
अगच्छन्विलयं सर्वे तार्क्ष्यं दृष्ट्वेव पन्नगाः ॥ ८.१८.६ ॥
Pero aquellos guerreros por cientos de miles, al llegar a Arjuna, todos fueron a la ruina, como las serpientes al ver a Garuḍa.
8.18.7
ते हन्यमानाः समरे न जहुः पाण्डवं रणे ।
हन्यमाना महाराज शलभा इव पावकम् ॥ ८.१८.७ ॥
Aunque eran abatidos en la batalla, no abandonaban al Pāṇḍava en el combate; oh gran rey, eran muertos como polillas en el fuego.
8.18.8
सत्यदेवस्त्रिभिर्बाणैर्विव्याध युधि पाण्डवम् ।
मित्रदेवस्त्रिषष्ट्या तु चन्द्रदेवस्तु सप्तभिः ॥ ८.१८.८ ॥
Satyadeva hirió al Pāṇḍava en la batalla con tres flechas; Mitradeva con sesenta y tres, y Candradeva con siete.
8.18.9
मित्रवर्मा त्रिसप्तत्या सौश्रुतिश्चापि सप्तभिः ।
श्रुतंजयस्तु विंशत्या सुशर्मा नवभिः शरैः ॥ ८.१८.९ ॥
Mitravarman con setenta y tres, Sauśruti también con siete; Śrutaṃjaya con veinte, y Suśarman con nueve flechas.
8.18.10
स विद्वो बहुभिः सङ्ख्ये प्रतिविव्याध तान्नृपान् ।
सौश्रुतिं सप्तभिर्विद्व्वा चन्द्रदेवं त्रिभिः शरैः ॥ ८.१८.१० ॥
Aunque herido por muchos en la batalla, hirió a aquellos reyes a su vez: habiendo herido a Sauśruti con siete, y a Candradeva con tres flechas.
8.18.11
श्रुतंजयं च विंशत्या चन्द्रदेवं तथाऽष्टभिः ।
मित्रदेवं शतेनैव सत्यदेवं त्रिभिः शरैः ॥ ८.१८.११ ॥
A Śrutaṃjaya con veinte y a Candradeva igualmente con ocho; a Mitradeva con cien, y a Satyadeva con tres flechas.
8.18.12
नवभिर्मित्रवर्माणं सुशर्माणं तथाऽष्टभिः ।
श्रुतञ्जयं च राजानं हत्वा तत्र शिलाशितैः ॥ ८.१८.१२ ॥
A Mitravarman con nueve, y a Suśarman igualmente con ocho; y al rey Śrutaṃjaya, habiéndolo abatido allí con flechas afiladas en piedra.
8.18.13
सौश्रुतेः सशिरस्त्राणं शिरः कायादपाहरत् ।
त्वरितश्चन्द्रदेवं च शरैर्निन्ये यमक्षयम् ॥ ८.१८.१३ ॥
Le cortó la cabeza a Sauśruti, con su yelmo, separándola del cuerpo; y pronto envió a Candradeva a la morada de Yama con sus flechas.
8.18.14
तथेतरान्महाराज यतमानान्महारथान् ।
पञ्चभिः पञ्चभिर्बाणैरेकैकं प्रत्यवारयत् ॥ ८.१८.१४ ॥
Asimismo, gran rey, contuvo a cada uno de los otros grandes carreros que luchaban con cinco flechas por cada uno.
8.18.15
सत्यदेवस्तु सङ्क्रुद्वस्तोमरं व्यसृजन्महत् ।
समुद्दिश्य रणे कृष्णं सिंहनादं ननाद च ॥ ८.१८.१५ ॥
Satyadeva, enfurecido, lanzó una gran lanza, y apuntando a Kṛṣṇa en la batalla, rugió como un león.
8.18.16
स निर्भिद्य भुजं सव्यं माधवस्य महात्मनः ।
अयस्मयः स्वर्णदण्डो जगाम धरणीं तदा ॥ ८.१८.१६ ॥
Aquella lanza de hierro, con su asta dorada, atravesó el brazo izquierdo del magnánimo Mādhava y luego cayó a tierra.
8.18.17
माधवस्य तु विद्धस्य तोमरेण महारणे ।
प्रतोदः प्रापतद्वस्ताद्रश्मयश्च विशाम्पते ॥ ८.१८.१७ ॥
Y, señor de los hombres, en aquella gran batalla, la vara cayó de la mano de Mādhava herido por la lanza, y también las riendas.
8.18.18
वासुदेवं विभिन्नाङ्गं दृष्ट्वा पार्थो धनञ्जयः ।
क्रोधमाहारयत्तीव्रं कृष्णं चेदमुवाच ह ॥ ८.१८.१८ ॥
Al ver los miembros de Vāsudeva heridos, Pārtha Dhanañjaya se llenó de una feroz ira y dijo estas palabras a Kṛṣṇa.
8.18.19
प्रापयाश्वान्महाबाहो सत्यदेवं प्रति प्रभो ।
यावदेनं शरैस्तीक्ष्णैर्नयामि यमसादनम् ॥ ८.१८.१९ ॥
¡Oh, de brazos poderosos, señor! Conduce los caballos hacia Satyadeva, hasta que lo envíe con flechas afiladas a la morada de Yama.
8.18.20
प्रतोदं गृह्य सोऽन्यत्तु रश्मीन्सङ्गृह्य च द्रुतम् ।
वाहयामास तानश्वान्सत्यदेवरथं प्रति ॥ ८.१८.२० ॥
Tomando el látigo y recogiendo las riendas, condujo velozmente aquellos caballos hacia el carro de Satyadeva.
8.18.21
विष्वक्सेनं सुनिर्विद्वं दृष्ट्वा पार्थो धनञ्जयः ।
सत्यदेवं शरैस्तीक्ष्णैर्वारयित्वा महारथः ॥ ८.१८.२१ ॥
Al ver a Viṣvaksena (Kṛṣṇa) gravemente herido, el gran auriga Pārtha Dhanañjaya contuvo a Satyadeva con flechas afiladas.
8.18.22
ततः सुनिशितैर्भल्लै राज्ञस्तस्य महच्छिरः ।
कुम्डलोपचितं कायाच्चकर्त पृतनान्तरे ॥ ८.१८.२२ ॥
Entonces, con flechas bhalla muy afiladas, cortó la gran cabeza de aquel rey, adornada con pendientes, de su cuerpo en medio del ejército.
8.18.23
तन्निकृत्य शितैर्बाणैर्भित्रवर्माणमाक्षिपत् ।
वत्सदन्तेन तीक्ष्णेन सारथिं चास्य मारिष ॥ ८.१८.२३ ॥
Habiendo cortado esa cabeza, con flechas afiladas derribó al de armadura perforada, y, oh respetado, con una flecha vatsadanta afilada derribó también a su auriga.
8.18.24
ततः शरशतैर्भूयः संशप्तकगणान्बली ।
पातयामास सङ्क्रुद्वः शतशोऽथ सहस्रशः ॥ ८.१८.२४ ॥
Entonces el poderoso, enfurecido, derribó de nuevo las tropas de los Saṃśaptakas por centenares y millares con cientos de flechas.
8.18.25
ततो रजतपुङ्खेन राजञ्शीर्षं महात्मनः ।
मित्रदेवस्य चिच्छेद क्षुरप्रेण महारथः।
सुशर्माणं सुसङ्क्रुद्धो जत्रुदेशे समाहनत् ॥ ८.१८.२५ ॥
Entonces, oh rey, el gran auriga, muy airado, cortó la cabeza del magnánimo Mitradeva con una flecha de punta de navaja de plumas de plata, e hirió a Suśarman en la región de la clavícula.
8.18.26
ततः संशप्तकाः सर्वे परिवार्य धनञ्जयम् ।
शस्त्रौघैर्ममृदुः क्रुद्वा नादयन्तो दिशो दश ॥ ८.१८.२६ ॥
Entonces todos los Saṃśaptaka rodearon a Dhanañjaya y, airados, lo acosaron con un torrente de armas, rugiendo de modo que resonaron las diez direcciones.
8.18.27
अभ्यर्दितस्तु तज्जिष्णुः शक्रतुल्यपराक्रमः ।
ऐन्द्रमस्त्रममेयात्मा प्रादुश्चक्रे महारथः ॥ ८.१८.२७ ॥
Acosado, pero aquel vencedor, de valor igual al de Indra y de alma inconmensurable, el gran auriga, hizo aparecer el arma de Indra.
8.18.28
ततः शरसहस्राणि प्रादुरासन्विशाम्पते ।
कार्मुकात्पाण्डुपुत्रस्य पार्थस्यामिततेजसः ॥ ८.१८.२८ ॥
Entonces, oh señor de los pueblos, de la arco de Pārtha, hijo de Pāṇḍu, de esplendor inconmensurable, surgieron miles de flechas.
8.18.29
ततस्तु च्छिद्यमानानां ध्वजानां धनुषां तथा ।
रथानां सपताकानां तूणीराणां युगैः सह ॥ ८.१८.२९ ॥
Entonces, mientras se cortaban los estandartes, los arcos, los carros con sus banderolas, los carcajes y los yugos—
8.18.30
अक्षाणामथ चक्राणां योक्त्राणां रश्मिभिः सह ।
कूबराणां वरूथानां पृषत्कानां च संयुगे ॥ ८.१८.३० ॥
y en la batalla, los ejes, las ruedas, las correas del yugo, las riendas, los varales de los carros, las armaduras de los carros y las flechas moteadas.
8.18.31
अश्वानां पततां चापि प्रासानामृष्टिभिः सह ।
गदानां परिघानां च शक्तितोमरपट्टसैः ॥ ८.१८.३१ ॥
Con caballos caídos, lanzas y jabalinas; con mazas, barras de hierro, śaktis, tomaras y espadas anchas.
8.18.32
शतघ्नीनां सचक्राणां भुजानां चोरुभिः सह ।
कण्ठसूत्राङ्गदानां च केयूराणां च मारिष ॥ ८.१८.३२ ॥
Con las śataghnīs y los discos; con brazos y muslos; con collares, brazaletes y pulseras, oh señor.
8.18.33
हाराणामथ निष्काणां तनुत्राणां च भारत ।
छत्राणां व्यजनानां च शिरसां कुमुटैः सह।
राशयश्चात्र दृश्यन्ते पतितानां महीतले ॥ ८.१८.३३ ॥
Collares, adornos de oro, armaduras, parasoles y abanicos, y cabezas con sus coronas, oh Bhārata; y aquí se ven montones de caídos sobre la tierra.
8.18.34
सकुण्डलानि स्वक्षीमि पूर्णचन्द्रनिभानि च ।
शिरांस्युर्व्यामदृश्यन्त ताराजालमिवाम्बरे ॥ ८.१८.३४ ॥
Cabezas con pendientes, de hermosos ojos y semejantes a lunas llenas, se veían en la tierra, como una red de estrellas en el cielo.
8.18.35
सुस्रग्वीणि सुवासांसि चन्दनेनोक्षितानि च ।
शरीराणि व्यदृश्यन्त निहतानां महीतले ॥ ८.१८.३५ ॥
Se veían en el suelo los cuerpos de los muertos, bien adornados con guirnaldas, bien vestidos y ungidos con pasta de sándalo.
8.18.36
रुद्रस्याक्रीडसदृशं घोरमायोधनं तदा ॥ ८.१८.३६ ॥
Entonces aquel terrible campo de batalla era como el parque de juegos de Rudra.
8.18.37
निहतै राजपुत्रैश्च क्षत्रियैश्च महाबलैः ।
अर्जुनेन महाराज तत्रतत्र महारणे ॥ ८.१८.३७ ॥
Oh gran rey, en aquella gran batalla yacían por todas partes príncipes y poderosos kṣatriyas abatidos por Arjuna.
8.18.38
हस्तिभिः पतितैश्चैव तुरङ्गैश्चाभवन्मही ।
अगम्यरूपा समरे विशीर्णैरिव पर्वतैः ॥ ८.१८.३८ ॥
Y la tierra se volvió intransitable en la batalla, como si estuviera sembrada de montañas destrozadas, por los elefantes y caballos caídos.
8.18.39
नासीद्रथपथस्तस्य पाण्डवस्य महात्मनः ।
निघ्नतः शात्रवान्भल्लैर्हस्त्यश्वं चास्यतो महत् ॥ ८.१८.३९ ॥
No había camino para el carro de aquel magnánimo Pāṇḍava, mientras derribaba a los enemigos con bhallas y disparaba contra elefantes y caballos.
8.18.40
स्वानुगा इव सीदन्ति रथचक्राणि मारिष ।
चरतस्तस्य सङ्ग्रामे तस्मिंल्लोहितकर्दमे ॥ ८.१८.४० ॥
Oh noble, mientras él se movía por el lodo de sangre en aquella batalla, las ruedas del carro se hundían como si fueran sus propios seguidores.
8.18.41
सीदमानानि चक्राणि समुहूस्तुरगा भृशम् ।
श्रमेण महता युक्ता मनोमारुतरंहसः ॥ ८.१८.४१ ॥
Mientras las ruedas se hundían, los caballos, veloces como la mente y el viento, eran arrastrados con gran fatiga.
8.18.42
वध्यमानं तु तत्सैन्यं पाण्डुपुत्रेण धन्विना ।
प्रायशो विमुखं सर्वं नावतिष्ठत भारत ॥ ८.१८.४२ ॥
Oh Bhārata, aquel ejército entero, siendo abatido por el arquero hijo de Pāṇḍu, en su mayoría no pudo mantenerse firme y se volvió de espaldas.
8.18.43
ताञ्जित्वा समरे जिष्णुः संशप्तकगणान्बहून् ।
विरराज तदा पार्थो विधूमोऽग्निरिव ज्वलन् ॥ ८.१८.४३ ॥
Tras vencer en batalla a aquellos y a muchas huestes de los Saṃśaptakas, el victorioso Pārtha brilló entonces como un fuego ardiente sin humo.