ಮಹಾಭಾರತ · ಅಧ್ಯಾಯ 8.19
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
8.19.1
युधिष्ठिरं महाराज विसृजन्तं शरान्बहून् ।
स्वयं दुर्योधनो राजा प्रत्यगृह्णादभीतवत् ॥ ८.१९.१ ॥
ಮಹಾರಾಜ, ಯುಧಿಷ್ಠಿರನು ಅನೇಕ ಬಾಣಗಳನ್ನು ಪ್ರಯೋಗಿಸುತ್ತಿರುವಾಗ, ರಾಜ ದುರ್ಯೋಧನನು ತಾನೇ ನಿರ್ಭೀತನಂತೆ ಅವುಗಳನ್ನು ಎದುರಿಸಿದನು.
8.19.2
तमापतन्तं सहसा तव पुत्रं महारथम् ।
धर्मराजो द्रुतं विद्ध्वा तिष्ठतिष्ठेति चाब्रवीत् ॥ ८.१९.२ ॥
ಇದ್ದಕ್ಕಿದ್ದಂತೆ ತನ್ನತ್ತ ಧಾವಿಸಿ ಬರುತ್ತಿದ್ದ ನಿಮ್ಮ ಮಗ ಮಹಾರಥನನ್ನು ಧರ್ಮರಾಜನು ತ್ವರೆಯಿಂದ ಬಾಣದಿಂದ ಚುಚ್ಚಿ, 'ನಿಲ್ಲು, ನಿಲ್ಲು!' ಎಂದನು.
8.19.3
स तु तं प्रतिविव्याध नवभिर्निशितैः शरैः ।
सारथिं चास्य भल्लेन भृशं क्रुद्धोऽभ्यताडयत् ॥ ८.१९.३ ॥
ಆದರೆ ಅವನು ಕೋಪಗೊಂಡು ಯುಧಿಷ್ಠಿರನನ್ನು ಒಂಬತ್ತು ಹರಿತವಾದ ಬಾಣಗಳಿಂದ ಪ್ರತಿಹೊಡೆದು, ಅವನ ಸಾರಥಿಯನ್ನು ಭಲ್ಲದಿಂದ ಬಲವಾಗಿ ಹೊಡೆದನು.
8.19.4
ततो युधिष्ठिरो राजन्स्वर्णपुङ्खाञ्शिलीमुखान् ।
दुर्योधनाय चिक्षेप त्रयोदश शिलाशितान् ॥ ८.१९.४ ॥
ಆಗ, ಓ ರಾಜನೇ, ಯುಧಿಷ್ಠಿರನು ಚಿನ್ನದ ರೆಕ್ಕೆಗಳ, ಕಲ್ಲಿನಲ್ಲಿ ಹರಿತಗೊಳಿಸಿದ ಹದಿಮೂರು ಬಾಣಗಳನ್ನು ದುರ್ಯೋಧನನ ಮೇಲೆ ಎಸೆದನು.
8.19.5
चतुर्भिश्चतुरो वाहांस्तस्य हत्वा महारथः ।
पञ्चमेन शिरः कायात्सारथेश्च समाक्षिपत् ॥ ८.१९.५ ॥
ನಾಲ್ಕು ಬಾಣಗಳಿಂದ ಅವನ ನಾಲ್ಕು ಕುದುರೆಗಳನ್ನು ಕೊಂದು, ಆ ಮಹಾರಥನು ಐದನೆಯ ಬಾಣದಿಂದ ಸಾರಥಿಯ ತಲೆಯನ್ನು ದೇಹದಿಂದ ಕತ್ತರಿಸಿದನು.
8.19.6
षष्ठेन तु ध्वजं राज्ञः सप्तमेन तु कार्मुकम् ।
अष्टमेन तथा खङ्गं पातयामास भूतले।
पञ्चभिर्नृपतिं चापि धर्मराजोऽर्दयद्भृशम् ॥ ८.१९.६ ॥
ಆರನೆಯ ಬಾಣದಿಂದ ರಾಜನ ಧ್ವಜವನ್ನು, ಏಳನೆಯದರಿಂದ ಬಿಲ್ಲನ್ನು, ಎಂಟನೆಯದರಿಂದ ಖಡ್ಗವನ್ನು ನೆಲಕ್ಕೆ ಬೀಳಿಸಿದನು; ಐದು ಬಾಣಗಳಿಂದ ಧರ್ಮರಾಜನು ರಾಜನನ್ನು ಬಹಳವಾಗಿ ಪೀಡಿಸಿದನು.
8.19.7
हताश्वात्तु रथात्तस्मादवप्लुत्य सुतस्तव ।
उत्तमं व्यसनं प्राप्तो भूमावेवावतिष्ठत ॥ ८.१९.७ ॥
ಕುದುರೆಗಳು ಹತವಾದ ಆ ರಥದಿಂದ ನಿನ್ನ ಮಗ ಹಾರಿ ಇಳಿದು, ಮಹಾ ಸಂಕಟವನ್ನು ಹೊಂದಿ ನೆಲದ ಮೇಲೆಯೇ ನಿಂತನು.
8.19.8
तं तु कृच्छ्रगतं दृष्ट्वा कर्णद्रौणिकृपादयः ।
अभ्यवर्तन्त सहसा परीप्सन्तो नराधिपम् ॥ ८.१९.८ ॥
ಕಷ್ಟದಲ್ಲಿ ಸಿಲುಕಿದ ಅವನನ್ನು ಕಂಡು ಕರ್ಣ, ದ್ರೋಣಪುತ್ರ, ಕೃಪ ಮೊದಲಾದವರು ಆ ರಾಜನನ್ನು ರಕ್ಷಿಸಲು ತಕ್ಷಣ ಧಾವಿಸಿದರು.
8.19.9
अथ पाण्डुसुताः सर्वे परिवार्य युधिष्ठिरम् ।
अन्वयुः समरे राजंस्ततो युद्धमवर्तत ॥ ८.१९.९ ॥
ಆಗ ಪಾಂಡುವಿನ ಎಲ್ಲ ಮಕ್ಕಳೂ ಯುಧಿಷ್ಠಿರನನ್ನು ಸುತ್ತುವರಿದು ಅವನನ್ನು ಹಿಂಬಾಲಿಸಿ ಯುದ್ಧಕ್ಕೆ ಬಂದರು; ಓ ರಾಜನೇ, ನಂತರ ಯುದ್ಧ ಆರಂಭವಾಯಿತು.
8.19.10
ततस्तूर्यसहस्राणि प्रावाद्यन्त महामृधे ॥ ८.१९.१० ॥
ಆಗ ಆ ಮಹಾಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ಸಾವಿರಾರು ವಾದ್ಯಗಳು ಮೊಳಗಿದವು.
8.19.11
क्ष्वेलाः किलकिलाशब्दाः प्रादुरासन्महीपते ।
यत्राभ्यगच्छन्समरे पाञ्चालाः कौरवैः सह ॥ ८.१९.११ ॥
ಓ ಮಹೀಪತಿ, ಪಾಂಚಾಲರು ಕೌರವರೊಡನೆ ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ಎದುರಾದ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ ಕೂಗುಗಳೂ ಕಿಲಕಿಲ ಶಬ್ದಗಳೂ ಏಳತೊಡಗಿದವು.
8.19.12
नरा नरैः समाजग्मुर्वारणा वरवारणैः ।
रथाश्च रथिभिः सार्धं हयाश्च हयसादिभिः ॥ ८.१९.१२ ॥
ಮನುಷ್ಯರು ಮನುಷ್ಯರೊಡನೆ, ಶ್ರೇಷ್ಠ ಆನೆಗಳು ಶ್ರೇಷ್ಠ ಆನೆಗಳೊಡನೆ, ರಥಗಳು ರಥಿಕರೊಡನೆ, ಕುದುರೆಗಳು ಅಶ್ವಾರೋಹಿಗಳೊಡನೆ ಎದುರಾದವು.
8.19.13
द्वन्द्वान्यासन्महाराज प्रेक्षणीयानि संयुगे ।
विविधान्यप्यचिन्त्यानि शस्त्रवन्त्युत्तमानि च ॥ ८.१९.१३ ॥
ಮಹಾರಾಜ, ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ಹಲವು ವಿಧದ, ಕಲ್ಪನೆಗೂ ಮೀರಿದ, ಶಸ್ತ್ರಧಾರಿಗಳಾದ ಉತ್ತಮ ದ್ವಂದ್ವ ಯುದ್ಧಗಳು ನಡೆದವು; ಅವು ನೋಡಲು ಯೋಗ್ಯವಾಗಿದ್ದವು.
8.19.14
ते शूराः समरे सर्वे चित्रं लघु च सुष्ठु च ।
अयुध्यन्त महावेगाः परस्परवधैषिणः ॥ ८.१९.१४ ॥
ಆ ಶೂರರೆಲ್ಲರೂ ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ಆಶ್ಚರ್ಯಕರವಾಗಿ, ವೇಗವಾಗಿ ಮತ್ತು ಕೌಶಲದಿಂದ ಹೋರಾಡಿದರು; ಮಹಾವೇಗಿಗಳಾದ ಅವರು ಪರಸ್ಪರರನ್ನು ವಧಿಸಲು ಬಯಸಿದರು.
8.19.15
अन्योन्यं समरे जघ्नुर्योधव्रतमनुष्ठिताः ।
न हि ते समरं चक्रुः पृष्ठतो वै कथञ्चन ॥ ८.१९.१५ ॥
ಯೋಧ-ವ್ರತವನ್ನು ಪಾಲಿಸುತ್ತಾ ಅವರು ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ಪರಸ್ಪರರನ್ನು ಹೊಡೆದರು; ಯಾವುದೇ ರೀತಿಯಲ್ಲೂ ಅವರು ಹಿಂದಿನಿಂದ ಯುದ್ಧ ಮಾಡಲಿಲ್ಲ.
8.19.16
मुहूर्तमेव तद्युद्वमासीन्मधुरदर्शनम् ।
तत उन्मत्तवद्राजन्निर्मर्यादमवर्तत ॥ ८.१९.१६ ॥
ಆ ಯುದ್ಧ ಕ್ಷಣಕಾಲ ಮಾತ್ರ ಮಧುರವಾಗಿ ಕಾಣಿಸಿತು; ರಾಜನೇ, ಅನಂತರ ಅದು ಹುಚ್ಚರಂತೆ, ಮರ್ಯಾದೆಯಿಲ್ಲದೆ ಮುಂದುವರಿಯಿತು.
8.19.17
रथी नागं समासाद्य दारयन्निशितैः शरैः ।
प्रेषयामास कालाय शरैः सन्नतपर्वभिः ॥ ८.१९.१७ ॥
ಒಬ್ಬ ರಥಿಕ ಆನೆಯನ್ನು ಸಮೀಪಿಸಿ, ಹರಿತ ಬಾಣಗಳಿಂದ ಅದನ್ನು ಸೀಳಿ, ಬಾಗಿದ ಗಂಟಿನ ಬಾಣಗಳಿಂದ ಅದನ್ನು ಮೃತ್ಯುವಿನ ಬಳಿಗೆ ಕಳುಹಿಸಿದನು.
8.19.18
नागा हयान्समासाद्य विक्षिपन्तो बहून्रणे ।
दारयामासुरत्युग्रं तत्रतत्र तदातदा ॥ ८.१९.१८ ॥
ಆನೆಗಳು ಕುದುರೆಗಳನ್ನು ಸಮೀಪಿಸಿ, ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ಅನೇಕವನ್ನು ಎಸೆದು, ಅಲ್ಲಲ್ಲಿ, ಪ್ರತಿಕ್ಷಣ ಅತ್ಯಂತ ಭೀಕರವಾಗಿ ಅವುಗಳನ್ನು ಸೀಳಿದವು.
8.19.19
हयारोहाश्च बहवः परिवार्य हयोत्तमान् ।
तलशब्दरवांश्चक्रुः सम्पतन्तस्ततस्ततः ॥ ८.१९.१९ ॥
ಅನೇಕ ಕುದುರೆ ಸವಾರರು ಶ್ರೇಷ್ಠ ಕುದುರೆಗಳನ್ನು ಸುತ್ತುವರಿದು ಅಂಗೈ ತಟ್ಟುವ ಶಬ್ದ ಮಾಡಿದರು; ಅವರು ಇಲ್ಲಿ ಅಲ್ಲಿ ಧಾವಿಸಿ ಮುಂದೆ ಸಾಗಿದರು.
8.19.20
धावमानांस्ततस्तांस्तु द्रवमाणान्महागजान् ।
पार्श्वतः पृष्ठतश्चैव निजघ्नुर्हयसादिनः ॥ ८.१९.२० ॥
ಆಗ ಓಡುತ್ತಿದ್ದ, ಪಲಾಯನ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದ ಆ ಮಹಾ ಆನೆಗಳನ್ನು ಕುದುರೆ ಸವಾರರು ಪಕ್ಕಗಳಿಂದಲೂ ಹಿಂದಿನಿಂದಲೂ ಹೊಡೆದರು.
8.19.21
विद्राव्य च बहूनश्वान्नागा राजन्मदोत्कटाः ।
विषाणैश्चापरे जघ्नुर्ममृदुश्चापरे भृशम् ॥ ८.१९.२१ ॥
ಓ ರಾಜನೇ, ಮದೋನ್ಮತ್ತ ಆನೆಗಳು ಅನೇಕ ಕುದುರೆಗಳನ್ನು ಚದುರಿಸಿದವು; ಕೆಲವು ದಂತಗಳಿಂದ ತಿವಿದವು, ಇತರವು ಬಹಳ ಜೋರಾಗಿ ತುಳಿದವು.
8.19.22
साश्वारोहांश्च तुरगान्विषामैर्विव्यधू रुषा ।
अपरे चिक्षिपुर्वेगात्प्रगृह्यातिबलास्तदा ॥ ८.१९.२२ ॥
ಸಿಟ್ಟಿನಿಂದ ಅವರು ಸವಾರರೊಂದಿಗೆ ಕುದುರೆಗಳನ್ನು ಈಟಿಗಳಿಂದ ಚುಚ್ಚಿದರು; ಇತರರು ಅತಿ ಬಲಿಷ್ಠರಾಗಿ ಅವುಗಳನ್ನು ಹಿಡಿದು ವೇಗದಿಂದ ಎಸೆದರು.
8.19.23
पादातैराहता नागा विवरेषु समन्ततः ।
चक्रुरार्तस्वरं घोरं दुद्रुवुश्च दिशो दश ॥ ८.१९.२३ ॥
ಕಾಲಾಳುಗಳಿಂದ ಎಲ್ಲ ಕಡೆಯಿಂದ ಹೊಡೆಯಲ್ಪಟ್ಟ ಆನೆಗಳು, ಸಂದುಗಳಲ್ಲಿ, ಭಯಂಕರ ಆರ್ತನಾದ ಮಾಡಿ ಹತ್ತು ದಿಕ್ಕುಗಳಿಗೆ ಓಡಿದವು.
8.19.24
पदातीनां तु सहसा प्रद्रुतानां महाहवे ।
उत्सृज्याभरणं तूर्णमववव्रू रणाजिरे ॥ ८.१९.२४ ॥
ಆ ಮಹಾಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ಕಾಲಾಳುಗಳು ಇದ್ದಕ್ಕಿದ್ದಂತೆ ಓಡಿದರು; ತಮ್ಮ ಆಭರಣಗಳನ್ನು ಬಿಟ್ಟು ಬೇಗನೆ ರಣಭೂಮಿಯಲ್ಲೇ ಎಸೆದರು.
8.19.25
निमित्तं मन्यमानास्तु परिणाम्य महागजाः ।
जगृहुर्बिभिदुश्चैव चित्राण्याभरणानि च ॥ ८.१९.२५ ॥
ಸೂಚನೆಯೆಂದು ಭಾವಿಸಿ ಮಹಾಗಜಗಳು ತಿರುಗಿ ವಿಚಿತ್ರ ಆಭರಣಗಳನ್ನು ಹಿಡಿದು ಹರಿದುಹಾಕಿದವು.
8.19.26
तांस्तु तत्र प्रसक्तान्वै परिन्वार्य पदातयः ।
हस्त्यारोहान्निजघ्नुस्ते महावेगा बलोत्कटाः ॥ ८.१९.२६ ॥
ಅಲ್ಲಿ ಅಂಟಿಕೊಂಡಿದ್ದ ಆನೆ ಸವಾರರನ್ನು ಕಾಲಾಳುಗಳು ಸುತ್ತುವರಿದು ಕೊಂದರು; ಅವರು ಮಹಾವೇಗ ಮತ್ತು ಬಲದಿಂದ ಕೂಡಿದ್ದರು.
8.19.27
अपरे हस्तिभिर्हस्तैः खं विक्षिप्ता महाहवे ।
निपतन्तो विषाणाग्रैर्भृशं विद्वाः सुशिक्षितैः ॥ ८.१९.२७ ॥
ಇನ್ನು ಕೆಲವರು ಮಹಾಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ಆನೆಗಳ ಸೊಂಡಿಲುಗಳಿಂದ ಆಕಾಶಕ್ಕೆ ಎಸೆಯಲ್ಪಟ್ಟು, ಬೀಳುವಾಗ ಸುಶಿಕ್ಷಿತ ಆನೆಗಳ ದಂತಗಳ ತುದಿಗಳಿಂದ ತೀವ್ರವಾಗಿ ಚುಚ್ಚಲ್ಪಟ್ಟರು.
8.19.28
अपरे सहसा गृह्य विषाणैरेव सूदिताः ।
सेनान्तरं समासाद्य केचित्तत्र महागजैः ॥ ८.१९.२८ ॥
ಇನ್ನು ಕೆಲವರು ಥಟ್ಟನೆ ಹಿಡಿಯಲ್ಪಟ್ಟು ದಂತಗಳಿಂದಲೇ ಕೊಲ್ಲಲ್ಪಟ್ಟರು; ಕೆಲವರು ಸೇನೆಯ ಮಧ್ಯಕ್ಕೆ ತಲುಪಿ ಅಲ್ಲಿ ಮಹಾಗಜಗಳಿಂದ ಕೊಲ್ಲಲ್ಪಟ್ಟರು.
8.19.29
क्षुण्णगात्रा महाराज विक्षिप्य च पुनःपुनः ।
अपरे व्यजनानीव विभ्राम्य निहता मृधे ॥ ८.१९.२९ ॥
ಮಹಾರಾಜ, ಮುರಿದ ಅಂಗಗಳೊಂದಿಗೆ ಪದೇ ಪದೇ ಎಸೆಯಲ್ಪಟ್ಟು, ಇನ್ನು ಕೆಲವರು ಬೀಸಣಿಗೆಗಳಂತೆ ತಿರುಗಿಸಲ್ಪಟ್ಟು ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ಕೊಲ್ಲಲ್ಪಟ್ಟರು.
8.19.30
पुरःसराश्च नागानामपरेषां विशाम्पते ।
शरीराण्यतिविद्वानि तत्रतत्र रणाजिरे ॥ ८.१९.३० ॥
ಪ್ರಜಾಪತಿಯೇ, ಕೆಲವರು ಮುಂಚೂಣಿಯಲ್ಲಿದ್ದವರು; ಇತರ ಆನೆಗಳ ದೇಹಗಳು ತೀವ್ರವಾಗಿ ಚುಚ್ಚಲ್ಪಟ್ಟು ರಣಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ಎಲ್ಲೆಲ್ಲೂ ಬಿದ್ದಿದ್ದವು.
8.19.31
प्रतिमानेषु कुम्भेषु दन्तवेष्टेषु चापरे ।
निगृहीता भृशं नागाः प्रासतोमरशक्तिभिः ॥ ८.१९.३१ ॥
ಬೇರೆ ಕೆಲವು ಆನೆಗಳು ಕವಚದ ಫಲಕಗಳಲ್ಲಿ, ಕುಂಭಸ್ಥಲಗಳಲ್ಲಿ, ದಂತವೇಷ್ಟನಗಳಲ್ಲಿ ಈಟಿ, ತೋಮರ, ಶಕ್ತಿಗಳಿಂದ ಬಿಗಿಯಾಗಿ ಹಿಡಿಯಲ್ಪಟ್ಟವು.
8.19.32
निगृह्य च गजाः केचित् पार्श्वस्थैर्भृशदारुणैः ।
रथाश्वसादिभिस्तत्र सम्भिन्ना न्यपतन्भुवि ॥ ८.१९.३२ ॥
ಕೆಲವು ಆನೆಗಳು ಪಕ್ಕದಲ್ಲಿದ್ದ ಅತಿ ಭಯಂಕರ ರಥಿಕರು, ಕುದುರೆಗಳು, ಅಶ್ವಾರೋಹಿಗಳಿಂದ ಹಿಡಿಯಲ್ಪಟ್ಟು, ಗಾಯಗೊಂಡು ಅಲ್ಲಿ ನೆಲಕ್ಕೆ ಬಿದ್ದವು.
8.19.33
सहयाः सादिनस्तत्र तोमरेण महामृधे ।
भूमावमृद्रन्वेगेन सचर्माणं पदातिनम् ॥ ८.१९.३३ ॥
ಆ ಮಹಾಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ಕುದುರೆಗಳೊಂದಿಗೆ ಅಶ್ವಾರೋಹಿಗಳು ತೋಮರದಿಂದ ವೇಗವಾಗಿ, ಗುರಾಣಿಯೊಂದಿಗೆ ಇದ್ದ ಕಾಲಾಳುಗಳನ್ನು ನೆಲಕ್ಕೆ ತುಳಿದರು.
8.19.34
चछा सावरणान्कांश्चित्तत्रतत्र विशाम्पते ।
रथान्नागाः समासाद्य परिगृह्य च मारिष।
व्याक्षिपन्सहसा तत्र घोररूपे भयानके ॥ ८.१९.३४ ॥
ಪ್ರಜಾಧಿಪತಿಯೇ, ಅಲ್ಲಲ್ಲಿ ಕವಚವಿದ್ದ ಕೆಲವು ರಥಗಳನ್ನು ಆನೆಗಳು ಸಮೀಪಿಸಿ ಹಿಡಿದು ಹಠಾತ್ತಾಗಿ ಆ ಭೀಕರ, ಭಯಾನಕ ರಣರಂಗದಲ್ಲಿ ಎಸೆದವು.
8.19.35
नाराचैर्निहताश्चापि गजाः पेतुर्महाबलाः ।
पर्वतस्येव शिखरं वज्ररुग्णं महीतले ॥ ८.१९.३५ ॥
ನಾರಾಚ ಬಾಣಗಳಿಂದ ಹೊಡೆಯಲ್ಪಟ್ಟ ಮಹಾಬಲಶಾಲಿ ಆನೆಗಳೂ ವಜ್ರದಿಂದ ಮುರಿದ ಪರ್ವತ ಶಿಖರದಂತೆ ನೆಲದ ಮೇಲೆ ಬಿದ್ದವು.
8.19.36
योधा योधान्समासाद्य मुष्टिभिर्व्यहनन्युधि ।
केशेष्वन्योन्यमाक्षिप्य चिक्षिपुर्बिभिदुश्च ह ॥ ८.१९.३६ ॥
ಯೋಧರು ಯೋಧರನ್ನು ಸಮೀಪಿಸಿ, ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ಮುಷ್ಟಿಗಳಿಂದ ಹೊಡೆದರು; ಒಬ್ಬರ ಕೂದಲನ್ನು ಇನ್ನೊಬ್ಬರು ಹಿಡಿದು ಎಳೆದು ಎಸೆದು ಹರಿದು ಹಾಕಿದರು.
8.19.37
उद्यम्य च भुजानन्ये निक्षिप्य च महीतले ।
पदा चोरः समाक्रम्य स्फुरतोऽपाहरच्छिरः ॥ ८.१९.३७ ॥
ಕೆಲವರು ತೋಳುಗಳನ್ನು ಎತ್ತಿ ನೆಲಕ್ಕೆ ಎಸೆದು, ಕಾಲಿನಿಂದ ತೊಡೆಯನ್ನು ಒತ್ತಿ, ಒದ್ದಾಡುತ್ತಿದ್ದವನ ತಲೆಯನ್ನು ಕತ್ತರಿಸಿದರು.
8.19.38
पततश्चापरो राजन्विजहारासिना शिरः ।
मृतमन्यो महाराज पदा ताडितवांस्तदा ॥ ८.१९.३८ ॥
ಅರಸನೇ, ಬೀಳುತ್ತಿದ್ದವನ ತಲೆಯನ್ನು ಒಬ್ಬನು ಖಡ್ಗದಿಂದ ಕತ್ತರಿಸಿದನು; ಮಹಾರಾಜನೇ, ಸತ್ತವನನ್ನು ಇನ್ನೊಬ್ಬನು ಕಾಲಿನಿಂದ ಒದ್ದನು.
8.19.39
जीवतश्च तथैवान्यः शस्त्रं काये न्यमज्जयत् ।
मुष्टियुद्धं महच्चासीद्योधानां तत्र भारत।
तथा केशग्रहश्चोग्रो बाहुयुद्धं च भैरवम् ॥ ८.१९.३९ ॥
ಹಾಗೆಯೇ, ಜೀವಂತನಾಗಿದ್ದವನ ದೇಹಕ್ಕೆ ಇನ್ನೊಬ್ಬನು ಶಸ್ತ್ರವನ್ನು ಇರಿದನು. ಭಾರತ, ಅಲ್ಲಿ ಯೋಧರ ಮಹಾ ಮುಷ್ಟಿಯುದ್ಧವಾಯಿತು, ಉಗ್ರ ಕೇಶಗ್ರಹಣವೂ, ಭಯಂಕರ ಬಾಹುಯುದ್ಧವೂ ನಡೆಯಿತು.
8.19.40
समासक्तस्य चान्येन अविज्ञातस्तथाऽपरः ।
जहार समरे प्राणान्नानाशस्तैरनेकधा ॥ ८.१९.४० ॥
ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ಸಿಲುಕಿಕೊಂಡಿದ್ದವನನ್ನು ಇನ್ನೊಬ್ಬನು, ಹಾಗೆಯೇ ಗಮನಕ್ಕೆ ಬರದವನೊಬ್ಬನು ನಾನಾ ಶಸ್ತ್ರಗಳಿಂದ ಅನೇಕ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಪ್ರಾಣ ಹರಣ ಮಾಡಿದನು.
8.19.41
संसक्तेषु च योधेषु वर्तमाने च सङ्कुले ।
कबन्धान्युत्थितानि स्युः शतशोऽथ सहस्रशः ॥ ८.१९.४१ ॥
ಯೋಧರು ಒಬ್ಬರಿಗೊಬ್ಬರು ಸಿಕ್ಕಿಕೊಂಡು, ಆ ಕಲಹ ನಡೆಯುತ್ತಿರುವಾಗ, ನೂರಾರು ಮತ್ತು ಸಾವಿರಾರು ತಲೆಯಿಲ್ಲದ ದೇಹಗಳು ಎದ್ದು ನಿಂತವು.
8.19.42
शोणितैः सिच्यमानानि शस्त्राणि कवचानि च ।
महारागानुरक्तानि वस्त्राणीव चकाशिरे ॥ ८.१९.४२ ॥
ರಕ್ತದಿಂದ ಸಿಂಪಡಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಶಸ್ತ್ರಗಳು ಮತ್ತು ಕವಚಗಳು, ಗಾಢ ಕೆಂಪು ಬಣ್ಣದಲ್ಲಿ ಅದ್ದಿದ ವಸ್ತ್ರಗಳಂತೆ ಹೊಳೆದವು.
8.19.43
एवमेतन्महद्युद्वं दारुणं शस्त्रसङ्कुलम् ।
उन्मत्तगङ्गाप्रतिमं शब्देनापूरयज्जगत् ॥ ८.१९.४३ ॥
ಹೀಗೆ ಆ ಮಹಾ, ಭಯಂಕರ, ಶಸ್ತ್ರಗಳಿಂದ ತುಂಬಿದ ಯುದ್ಧವು ಉನ್ಮತ್ತ ಗಂಗೆಯಂತಿತ್ತು; ತನ್ನ ಶಬ್ದದಿಂದ ಜಗತ್ತನ್ನು ತುಂಬಿತು.
8.19.44
नैव स्वे न परे राजन्विज्ञायन्ते शरातुराः ।
योद्वव्यमिति युध्यन्ते राजानो जयगृद्विनः ॥ ८.१९.४४ ॥
ರಾಜನೇ, ಬಾಣಗಳಿಂದ ಪೀಡಿತರಾದವರಲ್ಲಿ ಸ್ವಕೀಯರೂ ಶತ್ರುಗಳೂ ಗುರುತಿಸಲ್ಪಡಲಿಲ್ಲ; 'ಹೋರಾಡಬೇಕು' ಎಂದು ಜಯಲೋಭಿ ರಾಜರು ಯುದ್ಧ ಮಾಡಿದರು.
8.19.45
स्वान्स्वे जघ्नुर्महराज परांश्चैव समागतान् ।
उभयोः सेनयोर्वीरैर्व्याकुलं समपद्यत ॥ ८.१९.४५ ॥
ಮಹಾರಾಜನೇ, ವೀರರು ತಮ್ಮವರನ್ನೂ ಬಂದಿದ್ದ ಶತ್ರುಗಳನ್ನೂ ಕೊಂದರು; ಎರಡೂ ಸೇನೆಗಳು ಗೊಂದಲಕ್ಕೀಡಾದವು.
8.19.46
रथैर्भग्नैर्महाराज वारणैश्च निपातितैः ।
हयैश्च पतितैस्तत्र नरैश्च विनिपातितैः ॥ ८.१९.४६ ॥
ಮಹಾರಾಜನೇ, ಮುರಿದ ರಥಗಳಿಂದ, ಬಿದ್ದ ಆನೆಗಳಿಂದ, ಬಿದ್ದ ಕುದುರೆಗಳಿಂದ, ಅಲ್ಲಿ ಉರುಳಿದ ಮನುಷ್ಯರಿಂದ (ಭೂಮಿ ತುಂಬಿತು).
8.19.47
अगम्यरूपा पृथिवी क्षणेन समपद्यत ।
क्षणेनासीन्महीपाल क्षतजौघप्रवर्तिनी ॥ ८.१९.४७ ॥
ಒಂದೇ ಕ್ಷಣದಲ್ಲಿ ಭೂಮಿ ಗುರುತಿಸಲಾಗದ ರೂಪ ಪಡೆಯಿತು; ಮಹೀಪಾಲನೇ, ಒಂದೇ ಕ್ಷಣದಲ್ಲಿ ಅದು ರಕ್ತಪ್ರವಾಹ ಹರಿಯುವ ನೆಲವಾಯಿತು.
8.19.48
पाञ्चालानहतत्कर्णस्त्रिगर्तांश्च धनञ्जयः ।
भीमसेनः कुरून्राजन्हस्त्यनीकं च सर्वशः ॥ ८.१९.४८ ॥
ಕರ್ಣನು ಪಾಂಚಾಲರನ್ನು, ಧನಂಜಯ (ಅರ್ಜುನ) ತ್ರಿಗರ್ತರನ್ನು, ರಾಜನೇ, ಭೀಮಸೇನನು ಕುರುಗಳನ್ನೂ ಆನೆಸೇನೆಯನ್ನೂ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ (ಹೊಡೆದನು).
8.19.49
एवमेष क्षयो वृत्तः कुरुपाण्डवसेनयोः ।
अपराह्णे गते सूर्ये काङ्क्षतां विपुलं यशः ॥ ८.१९.४९ ॥
ಹೀಗೆ ಕೌರವ ಮತ್ತು ಪಾಂಡವ ಸೇನೆಗಳ ನಡುವೆ ಈ ಸಂಹಾರ ನಡೆಯಿತು. ಮಧ್ಯಾಹ್ನ ಕಳೆದು ಸೂರ್ಯ ಇಳಿಯುತ್ತಿದ್ದಾಗ, ವಿಪುಲ ಕೀರ್ತಿಯನ್ನು ಬಯಸಿದವರಿಗೆ ಇದು ಸಂಭವಿಸಿತು.