มหาภารตะ · อัธยายะ 8.26
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
8.26.1
तेजसोऽर्धं सुरा दत्त्वा शङ्कराय महात्मने ।
पशुत्वमपि चोपेत्य विश्वकर्माणमव्ययम् ॥ ८.२६.१ ॥
เหล่าเทพทั้งหลายได้มอบครึ่งหนึ่งของเดชานุภาพของตนแก่พระศังกรผู้ยิ่งใหญ่ และได้เข้าไปหาพระวิศวกรรมผู้ไม่รู้เสื่อมสลาย
8.26.2
ऊचुः सर्वे समाभाष्य रथः सङ्कल्प्यतामिति ।
विश्वकर्माऽपि सञ्चिन्त्य रथं दिव्यमकल्पयत् ॥ ८.२६.२ ॥
ทุกองค์ปรึกษากันแล้วกล่าวว่า ขอให้จัดทำรถศึกขึ้นเถิด พระวิศวกรรมก็ทรงพิจารณาแล้วสร้างรถศึกทิพย์ขึ้น
8.26.3
समेतां पृथिवीं देवी विशालां पुरमालिनीम् ।
सपर्वतवनद्वीपां चक्रे भूतधरां रथम् ॥ ८.२६.३ ॥
พระนางธรณีเทวีผู้กว้างใหญ่ ประดับด้วยนครทั้งหลาย พร้อมด้วยภูเขา ป่าไม้ และเกาะแก่ง พระองค์ทรงทำให้เป็นรถศึกที่ทรงแบกรับสรรพสัตว์
8.26.4
ईषां नक्षत्रवंशं च छत्रं मेरुमहागिरिम् ।
अनेकद्रुसञ्छन्नं रत्नाकरमनुत्तमम् ॥ ८.२६.४ ॥
แกนเพลาคือกลุ่มดาวนักษัตร และเสาคือภูเขาเมรุอันยิ่งใหญ่ ร่มเงาคือมหาสมุทรอันเป็นขุมทรัพย์ที่ประเสริฐที่สุด ปกคลุมด้วยต้นไม้นานาชนิด
8.26.5
हिमवन्तं च विन्ध्यं च नानाद्रुमलताकुलम् ।
अवस्करं प्रतिष्ठानं कल्पयामास वै तदा ॥ ८.२६.५ ॥
หิมาลัยและวินธยะ ซึ่งเต็มไปด้วยต้นไม้และเถาวัลย์นานาชนิด ในเวลานั้นพระองค์ทรงสร้างเป็นส่วนล่างและฐานของรถศึก
8.26.6
अस्तंगिरिमधिष्ठानं नानाद्विजगणायुतम् ।
चकार भगवांस्त्वष्टा उदयं रथकूबरम् ॥ ८.२६.६ ॥
พระผู้เป็นเจ้าผู้ทรงพระคุณ คือพระตวัษฏฤ ทรงสร้างภูเขาทางทิศตะวันออก (ที่ขึ้น) ให้เป็นส่วนกลางตัวรถ และให้ภูเขาทางทิศตะวันตก (ที่ตก) เป็นฐาน ทั้งสองเต็มไปด้วยฝูงนกนานาชนิด
8.26.7
मीननक्रझषावासं दानवालयमुत्तमम् ।
समुद्रमक्षं विदधे पत्तनाकरशोभितम् ॥ ८.२६.७ ॥
มหาสมุทร ซึ่งเป็นที่อาศัยของปลา จระเข้ และสัตว์น้ำ เป็นที่อยู่อันประเสริฐของเหล่าทานพ ประดับด้วยเมืองท่าและเหมืองแร่ พระองค์ทรงทำให้เป็นแกนเพลา
8.26.8
चक्रं चक्रे चन्द्रमसं तारकागणमण्डितम् ।
दिवाकरं चाप्यपरं चक्रं चक्रेंऽशुमालिनम् ॥ ८.२६.८ ॥
พระองค์ทรงสร้างล้อล้อหนึ่งเป็นพระจันทร์ ประดับด้วยหมู่ดาว และสร้างอีกล้อหนึ่งเป็นพระอาทิตย์ ประดับด้วยรัศมี
8.26.9
गङ्गां सरस्वतीं तूणीं चक्रे विश्वकृदव्ययः ।
अलङ्कारा रथस्यासन्नापगाः सरितस्तथा ॥ ८.२६.९ ॥
พระผู้สร้างโลกผู้ไม่รู้เสื่อมสลาย ทรงทำแม่น้ำคงคาและสรัสวตีให้เป็นแล่งธนู และแม่น้ำลำธารทั้งหลายก็เป็นเครื่องประดับของรถศึกเช่นกัน
8.26.10
त्रीनग्नीन्मन्त्रवच्चक्रे रथस्याथ त्रिवेणुकम् ।
अनुकर्षान्रथे दीप्तान्वरूथांश्चापि तारकाः ॥ ८.२६.१० ॥
พระองค์ทรงทำไฟทั้งสามให้เป็นแกนไม้สามท่อนของรถศึกด้วยมนตร์ และคานดึงที่ลุกโชนกับเครื่องคลุมบนรถก็คือดวงดาวเช่นกัน
8.26.11
ओषधीर्वीरुधश्चैव घण्टाजालं च भानुमत् ।
अलञ्चकार च रथं मासपक्षर्तुभिर्विभुः ॥ ८.२६.११ ॥
พระผู้ทรงฤทธานุภาพทรงประดับรถศึกด้วยสมุนไพร เถาวัลย์ และข่ายกระดิ่งอันรุ่งโรจน์ ทรงประดับด้วยเดือน ปักษ์ และฤดูกาล
8.26.12
अहोरात्रैः कलाभिश्च काष्ठाभिरयनैस्तथा ।
द्यां युगं युगपर्वाणि संवर्तकबलाहरकान् ॥ ८.२६.१२ ॥
ด้วยวันและคืน ด้วยหน่วยเวลาต่าง ๆ ด้วยฤดูกาลและอายันต์ ด้วยสวรรค์ ยุคสมัย ข้อต่อของยุค และเมฆแห่งการสลายโลก…
8.26.13
शम्यां धृतिं च मेधां च स्थितिं सन्नतिमेव च ।
ऋग्वेदं सामवेदं च धुर्यावश्वावकल्पयत् ॥ ८.२६.१३ ॥
ศัมยา ความมั่นคง ปัญญา ความมั่นคงมั่นคง และความนอบน้อม รวมทั้งฤคเวทและสามเวท พระองค์ทรงจัดให้เป็นม้าลากจูงสองตัวหน้าของรถศึก
8.26.14
पृष्ठाश्वौ तु यजुर्वेदः कल्पितोऽथर्वणस्तथा ।
अश्वानां चाप्यलङ्कारं विदधे पदसञ्चयम् ॥ ८.२६.१४ ॥
ยชุรเวทถูกจัดให้เป็นม้าคู่หลัง และอถรรพเวทก็เช่นกัน พระองค์ยังทรงสร้างเครื่องประดับของม้าและการรวมจังหวะก้าวของม้าด้วย
8.26.15
सिनीवालीमनुमतिं कुहूं राकां च सुप्रभाम् ।
योक्ताणि चक्रे चाश्वानां कूश्माण्डांश्चापि पन्नगान्। ॥ ८.२६.१५ ॥
สินีวาลี อนุมติ กุหู ราคา และสุประภาอันงดงาม พระองค์ทรงทำให้เป็นสายบังเหียนของม้า และยังทรงทำให้กูษมาณฑะและงูทั้งหลายเป็นสายบังเหียนด้วย
8.26.16
तालपृष्ठोऽथ नहुषः कार्कोटकधनञ्जयौ ।
इतरे चाभवन्नागा हयानां वाहबन्धनम् ॥ ८.२६.१६ ॥
ตาลปฤษฐะ นหุษะ การโกฏกะ และธนัญชัย ส่วนงูอื่น ๆ ก็กลายเป็นเครื่องผูกมัดที่รัดม้าไว้กับรถ
8.26.17
अभीशवः षडङ्गानि कल्पितानि महीपते ।
ओङ्कारः कल्पितस्तस्य प्रतोदो विश्वकर्मणा ॥ ८.२६.१७ ॥
ข้าแต่ผู้เป็นใหญ่แห่งแผ่นดิน บังเหียนและองค์ประกอบทั้งหกถูกจัดทำขึ้น พยางค์โอม ถูกสร้างเป็นรูปของรถ และไม้เท้าปลายแหลมของรถก็ถูกสร้างโดยพระวิศวกรรม
8.26.18
यज्ञाः सर्वे पृथक्लृप्ता रथाङ्गानि च भागशः ।
अधिष्ठानं मनश्चासीत्परिरथ्या सरस्वती ॥ ८.२६.१८ ॥
การบูชายัญทั้งหมดถูกจัดแยกไว้ต่างหาก และส่วนประกอบของรถศึกก็ถูกสร้างขึ้นทีละส่วน ใจเป็นที่ประทับ และแม่น้ำสรัสวตีเป็นทางโคจรรอบรถ
8.26.19
नानावर्णानि शस्त्राणि पताकाः पवनेरिताः ।
विद्युदिन्द्रधनुर्युक्तं रथं दीप्त्या व्यदीपयत् ॥ ८.२६.१९ ॥
อาวุธนานาสีและธงที่ลมพัดให้พริ้วไหว พระองค์ทรงทำให้รถที่ประกอบด้วยสายฟ้าและรุ้งกินน้ำ เปล่งแสงเจิดจ้า
8.26.20
वर्म योद्धुं च विहितं नमो ग्रहगणाकुलम् ।
अभेद्यं भानुमच्चित्रं कालचक्रपरिक्षतम् ॥ ८.२६.२० ॥
เกราะที่สร้างขึ้นสำหรับการรบ เต็มไปด้วยหมู่ดาวเคราะห์ ทะลุผ่านไม่ได้ สว่างไสวด้วยพระอาทิตย์ อัศจรรย์ และมีรอยของวงล้อแห่งกาลเวลาประทับอยู่
8.26.21
एवमस्मिन्महाराज कल्पिते रथसत्तमे ।
त्वष्ट्रा मनुजशार्दूल द्विषतां भयवर्धने ॥ ८.२६.२१ ॥
มหาราช เมื่อรถชั้นเลิศนั้นอันตวษฏฤจัดเตรียมไว้แล้วอย่างนี้ โอ มนุชศารทูล ซึ่งทำให้ความหวาดกลัวของศัตรูเพิ่มพูนขึ้น
8.26.22
स्वान्यायुधानि दिव्यानि न्यदधाच्छङ्करो रथे ।
ध्वजयष्टिं वियत्कृत्वा स्थापयामास गोवृषम् ॥ ८.२६.२२ ॥
พระศังกรวางอาวุธทิพย์ของพระองค์เองไว้บนรถนั้น แล้วทรงทำท้องฟ้าให้เป็นเสาธง ประดิษฐานรูปโคอุสภะ (นนทิ) ไว้บนนั้น
8.26.23
ब्रह्मदण्डः कालदम्डो रुद्रदण्डश्च ते ज्वराः ।
परिष्कारा र्थस्यासन्समन्ताद्दिशमुद्धताः ॥ ८.२६.२३ ॥
ทัณฑ์แห่งพรหมา ทัณฑ์แห่งกาล และทัณฑ์แห่งรุทร อาวุธที่ร้อนแรงดุจไข้เหล่านั้น เป็นเครื่องประดับของรถ พุ่งสูงขึ้นไปทุกด้าน
8.26.24
विचित्रमृतुभिः षड्भिः कृत्वा संवत्सरं धनुः ।
छायामेवात्मनश्चक्रे धनुर्ज्यामक्षयां ध्रुवाम् ॥ ८.२६.२४ ॥
พระองค์ทรงสร้างธนูอันวิจิตร คือสังวัตสร ประกอบด้วยฤดูทั้งหกแล้ว ทรงสร้างเงาของพระองค์เอง ทรงทำสายธนูให้ไม่สิ้นสลายและมั่นคง
8.26.25
कालो हि भगवान्रुद्रस्तच्च संवत्सरं धनुः ।
तस्माद्रौद्री कालरात्री ज्या कृता धनुषो जरा ॥ ८.२६.२५ ॥
กาลนั้นแลคือพระภควานรุทร และสังวัตสรนั้นคือธนู เพราะฉะนั้นราตรีแห่งกาลอันดุร้ายมืดมิดจึงถูกทำให้เป็นสายธนู และความชรานั้นเป็นสายของธนู
8.26.26
ततो रथे रथाश्वांस्तानृषयः समयोजयन् ।
एकैकशः सुसंहृष्टानादाय सुधृतव्रताः ॥ ८.२६.२६ ॥
ครั้นแล้ว เหล่าฤๅษีผู้มั่นคงในวัตรปฏิบัติ ด้วยความปีติยินดียิ่ง ได้นำม้าของรถเหล่านั้นมาทีละตัวและเทียมเข้ากับรถ
8.26.27
दक्षिणस्यां धुरि कृत ऋग्वेदो मन्त्रपारगैः ।
सव्यतः सामवेदश्च युक्तो राजन्महर्षिभिः ॥ ८.२६.२७ ॥
โอ พระราชา บนแอกขวาปรากฏฤคเวท ซึ่งจัดวางโดยผู้เชี่ยวชาญในมนตร์ และทางซ้ายสามเวทถูกเทียมโดยมหาฤๅษี
8.26.28
पार्ष्ठिदक्षिणतो युक्तो यजुर्वेदः सुरद्विजैः ।
इतरस्यां तथा पार्ष्ठ्यां युक्तो राजन्नथर्वणः ॥ ८.२६.२८ ॥
ทางด้านหลังขวา ยชุรเวทถูกเทียมโดยเทพและพราหมณ์สองเกิด และในทำนองเดียวกัน โอ พระราชา ทางด้านหลังอีกข้างหนึ่ง อถรรพเวทก็ถูกเทียม
8.26.29
एवं ते वाजिनो युक्ता यज्ञविद्भिस्तथा रथे ।
अशोभन्त तथा युक्ता यथैवाध्वरमध्यगाः ॥ ८.२६.२९ ॥
ม้าเหล่านั้นที่ผู้รู้ยัญเทียมไว้กับรถอย่างนี้ ได้งามสง่าราวกับกำลังเข้าไปกลางพิธียัญ
8.26.30
कल्पयित्वा रथं दिव्यं ततो बाणमकल्पयत् ।
चिन्तयित्वा हरिं विष्णुमव्ययं यज्ञवाहनम् ॥ ८.२६.३० ॥
ครั้นเตรียมรถทิพย์แล้ว จึงสร้างลูกศร โดยภาวนาถึงพระหริ พระวิษณุผู้ไม่รู้สิ้น ผู้มียัญเป็นพาหนะ
8.26.31
शरं सङ्कल्पयाञ्चक्रे विश्वकर्मा महामनाः ।
तस्य वाजांश्च पुङ्खं च कल्पयामास वै तदा ॥ ८.२६.३१ ॥
พระวิศวกรรมาผู้มีใจยิ่งใหญ่ ได้สร้างลูกศร แล้วทรงจัดเตรียมขนนกและปลายลูกศรของลูกศรนั้นในเวลานั้น
8.26.32
पुण्यगन्धवहं राजञ्श्वसनं राजसत्तम ।
अग्नीषोमौ शरमुखे कल्पयामास वै तदा ॥ ८.२६.३२ ॥
โอ พระราชาผู้ประเสริฐที่สุด ครั้นแล้วพระองค์ทรงวางลมที่พัดกลิ่นหอมอันศักดิ์สิทธิ์ และพระอัคนีกับพระโสมไว้ที่ปลายลูกศร
8.26.33
अग्नीषोमात्मकं कृत्स्नमुच्यते वैष्णवं जगत् ।
विष्णुरात्मा भगवतो भवस्यामिततेजसः ॥ ८.२६.३३ ॥
กล่าวกันว่าโลกทั้งสิ้นประกอบด้วยพระอัคนีและพระโสม และเป็นของพระวิษณุ พระวิษณุคือพระอาตมันของพระภควานภวะผู้มีเดชไม่มีประมาณ
8.26.34
तस्माद्धनुर्ज्यासंस्पर्शं स विषेहे शरस्य वै ।
तस्मिञ्शरे तीक्ष्णमन्युममुञ्चद्दुःसहं प्रभुः ॥ ८.२६.३४ ॥
เพราะเหตุนั้น พระองค์ทรงอดทนต่อการสัมผัสของสายธนูที่ลูกศร และในลูกศรนั้น พระผู้เป็นเจ้าทรงปล่อยความโกรธอันแหลมคมและทนไม่ได้
8.26.35
भृग्वङ्गिरोमन्युभवः क्रोधाग्निरतिदुःसहः ।
स नीललोहितो धूम्रः कृत्तिवासा भयानकः ॥ ८.२६.३५ ॥
ไฟแห่งความโกรธนั้นเกิดจากความโกรธของภฤคุและอังคิรส เป็นสิ่งที่ทนไม่ได้อย่างยิ่ง มีสีแดงเข้มและน้ำเงิน เป็นควัน นุ่งห่มหนังสัตว์ และน่าสะพรึงกลัว
8.26.36
आदित्यायुतसङ्काशस्तेजोज्वालावृतो भवः ।
दुश्चर्यच्यावको जेता हन्ता ब्रह्मद्विषां वरः ॥ ८.२६.३६ ॥
ภวะ มีรัศมีเท่าดวงอาทิตย์หมื่นดวง ถูกล้อมด้วยเปลวแห่งความรุ่งโรจน์ ทุศจรยัจยวกะ ผู้พิชิต ผู้สังหารศัตรูของพราหมณ์ผู้ยอดเยี่ยม
8.26.37
तस्याङ्गानि समाश्रित्य स्थितं विश्वमिदं जगत् ।
जङ्गमाजङ्गमं राजञ्छुशुभेऽद्भुतदर्शनम् ॥ ८.२६.३७ ॥
โลกทั้งสิ้นนี้ ทั้งที่เคลื่อนที่และไม่เคลื่อนที่ ตั้งอยู่ได้เพราะอาศัยอวัยวะของพระองค์ โอ พระราชา พระองค์ทรงรุ่งโรจน์ในภาพอันน่าอัศจรรย์
8.26.38
दृष्टा तु तं रथं दिव्यं कवची स शरासनी ।
आददे स शरं दिव्यं सोमविष्ण्वग्निवायुजम् ॥ ८.२६.३८ ॥
เมื่อเห็นรถทิพย์นั้น ผู้ทรงเกราะและถือธนู จึงหยิบลูกศรทิพย์ที่เกิดจากพระโสม พระวิษณุ พระอัคนี และพระวายุ
8.26.39
तमादाय महादेवस्त्रासयन्दैत्यदानवान् ।
आरुरोह तदा यत्तः कम्पयन्निव रोदसी ॥ ८.२६.३९ ॥
มหาเทพทรงรับลูกศรนั้น ทำให้ไดตยะและทานพทั้งหลายหวาดกลัว แล้วทรงพร้อมเตรียมพร้อมขึ้นรถ ทำให้ฟ้าและดินสั่นสะเทือนราวกับจะสะเทือน
8.26.40
महर्षिभिः स्तूयमानो वन्द्यमानश्च वन्दिभिः ।
उपनृत्तश्चाप्सरसां गणैर्नृत्तविशारदैः ॥ ८.२६.४० ॥
ทรงได้รับการสรรเสริญจากเหล่ามหาฤๅษี และได้รับการคารวะด้วยการกล่าวสดุดีจากนักกวี มีหมู่อัปสรผู้เชี่ยวชาญการร่ายรำร่ายรำอยู่เบื้องหน้า
8.26.41
स शोभमानो वरदः खङ्गी बाणी शरासनी ।
हसन्निवाब्रवीद्देवः सारथिः को भवेदिति ॥ ८.२६.४१ ॥
พระเทพเจ้าผู้รุ่งโรจน์ ผู้ประทานพร ถือดาบ ลูกศร และคันธนู ตรัสราวกับหัวเราะว่า ผู้ใดกันหนอเป็นสารถี