મહાભારત · અધ્યાય 8.30
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
8.30.1
अयं ते कर्ण सारथ्यं मद्रराजः करिष्यति ।
कृष्णादभ्यधिको यन्ता देवेशस्येव मातलिः ॥ ८.३०.१ ॥
હે કર્ણ, આ મદ્રરાજ તારું સારથ્ય કરશે. દેવેન્દ્રના સારથી માતલિની જેમ, કૃષ્ણથી પણ શ્રેષ્ઠ સારથી તરીકે તે હશે.
8.30.2
यथा हरिहयैर्युक्तं सङ्गृह्णाति स मातलिः ।
शल्यस्तथा तवाद्यायं संयन्ता रथवाजिनाम् ॥ ८.३०.२ ॥
માતલિ હરિ-અશ્વોથી જોડેલા રથને જેમ સંભાળે છે, તેમ આજે તારા રથના અશ્વોનો સારથી આ શલ્ય હશે.
8.30.3
योधे त्वयि रथस्थे च मद्रराजे च सारथौ ।
रथश्रेष्ठो ध्रुवं सङ्ख्ये पार्थानभिभविष्यति ॥ ८.३०.३ ॥
તું યોદ્ધા રથમાં ઊભો હોય અને મદ્રરાજ સારથી હોય ત્યારે, આ શ્રેષ્ઠ રથ યુદ્ધમાં પાર્થોને નિશ્ચયે હરાવશે.
8.30.4
ततो दुर्योधनो भूयो मद्रराजं तरस्विनम् ।
उवाच राजन्सङ्ग्रामेऽध्युषिते पर्युपस्थिते ॥ ८.३०.४ ॥
ત્યારે દુર્યોધને ફરીથી વેગવાન મદ્રરાજને કહ્યું — હે રાજન, યુદ્ધ નજીક આવ્યું અને સેના પડાવ નાખીને રહી હતી ત્યારે.
8.30.5
कर्णस्य यच्छ सङ्ग्रामे मद्रराज हयोत्तमान् ।
त्वयाऽभिगुप्तो राधेयो विजेष्यति धनञ्जयम् ॥ ८.३०.५ ॥
હે મદ્રરાજ, યુદ્ધમાં કર્ણના શ્રેષ્ઠ અશ્વોને સંભાળીને ચલાવ. તારા દ્વારા સુરક્ષિત રાધેય ધનંજયને જીતશે.
8.30.6
इत्युक्तो रथमास्थाय तथेति प्राह भारत ।
शल्येऽभ्युपगते कर्णः सारथिं सुमनाऽब्रवीत् ॥ ८.३०.६ ॥
આમ કહેવાયા પછી, રથમાં ચઢીને "ઠીક છે" કહીને — હે ભારત, શલ્ય સંમત થતાં કર્ણ પ્રસન્નચિત્તે સારથીને બોલ્યો.
8.30.7
त्वं सूत स्यन्दनं मह्यं कल्पयेत्यसकृत्त्वरन् ॥ ८.३०.७ ॥
હે સારથિ, મારા માટે રથ તૈયાર કર, એમ તે ઉતાવળે વારંવાર બોલ્યો.
8.30.8
ततो जैत्रं रथवरं गन्धर्वनगरोपमम् ।
विधिवत्कल्पितं भद्रं जयेत्युक्त्वा न्यवेदयत् ॥ ८.३०.८ ॥
પછી સારથિએ વિજય અપાવનાર, ઉત્તમ, ગંધર્વનગર જેવો, વિધિપૂર્વક સજાવેલો શુભ રથ 'જય થાઓ' કહીને રજૂ કર્યો.
8.30.9
तं रथं रथिनां श्रेष्ठः कर्णोऽभ्यर्च्य यथाविधि ।
सम्पादितं ब्रह्मविदा पूर्वमेव पुरोधसा ॥ ८.३०.९ ॥
રથીઓમાં શ્રેષ્ઠ કર્ણે, પહેલેથી બ્રહ્મજ્ઞ પુરોહિતે તૈયાર કરાવેલા તે રથની વિધિપૂર્વક પૂજા કરી.
8.30.10
कृत्वा प्रदक्षिणं यत्नादुपस्थाय च भास्करम् ।
समीपस्थं मद्रराजमारोह त्वमथाब्रवीत् ॥ ८.३०.१० ॥
યત્નપૂર્વક પ્રદક્ષિણા કરીને અને સૂર્યને નમસ્કાર કરીને, પાસે ઊભેલા મદ્રરાજને તેણે કહ્યું, 'તમે ચઢો.'
8.30.11
ततः कर्णस्य दुर्धर्षं स्यन्दनप्रवरं महत् ।
आरुरोह महातेजाः शल्यः सिंह इवाचलम् ॥ ८.३०.११ ॥
પછી મહાતેજસ્વી શલ્ય કર્ણના તે દુર્ધર્ષ, શ્રેષ્ઠ, વિશાળ રથ પર સિંહ પર્વત પર ચઢે તેમ ચઢ્યા.
8.30.12
ततः शल्याश्रितं दृष्ट्वा कर्णः स्वं रथमुत्तमम् ।
अध्यतिष्ठद्यथाऽम्भोदं विद्युत्वन्तं दिवाकरः ॥ ८.३०.१२ ॥
પછી શલ્યને રથ પર આશ્રિત જોઈને કર્ણ પોતાના ઉત્તમ રથ પર ચઢ્યો, જેમ સૂર્ય વીજળીવાળા મેઘ પર ચઢે.
8.30.13
तावेकरथमारूढावादित्याग्निसमत्विषौ ।
अभ्राजेतां यथा मेघं सूर्याग्नी सहितौ दिवि ॥ ८.३०.१३ ॥
આદિત્ય અને અગ્નિના તેજ સમાન એ બંને એક જ રથ પર સવાર થઈ, આકાશમાં સૂર્ય અને અગ્નિ સાથે મેઘને પ્રકાશિત કરે તેમ ચમક્યા.
8.30.14
संस्तूयमानौ तौ वीरौ तदास्तां द्युतिमत्तमौ ।
ऋत्विक्सदस्यैरिन्द्राग्नी स्तूयमानाविवाध्यरे ॥ ८.३०.१४ ॥
ત્યારે સ્તુતિ પામતા એ બંને અતિ તેજસ્વી વીરો, યજ્ઞમાં ઋત્વિજો અને સદસ્યો જેમની સ્તુતિ કરે છે તે ઇન્દ્ર અને અગ્નિ સમાન શોભ્યા.
8.30.15
स शल्यसङ्गृहीताश्वे रथे कर्णः स्थितो बभौ ।
धनुर्विष्फारयन्घोरं परिवेषीव भास्करः ॥ ८.३०.१५ ॥
શલ્યે જેના ઘોડાની લગામ પકડી હતી એવા રથ પર ઊભેલો કર્ણ, ભયંકર ધનુષ્યની પણછ ખેંચતો, પરિવેશથી ઘેરાયેલા સૂર્ય જેવો શોભ્યો.
8.30.16
आस्थितः स रथश्रेष्ठं कर्णः शरगभस्तिमान् ।
प्रबभौ पुरुषव्याघ्रो मन्दरस्थ इवांशुमान् ॥ ८.३०.१६ ॥
શ્રેષ્ઠ રથ પર આરૂઢ એ કર્ણ, બાણરૂપી કિરણોથી તેજસ્વી થઈ, પુરુષોમાં વ્યાઘ્ર સમાન, મંદર પર્વત પર સ્થિત સૂર્ય જેમ ચમક્યો.
8.30.17
तं रथस्थं महाबाहुं युद्वायामिततेजसम् ।
दुर्योधनस्तु राधेयमिदं वचनमब्रवीत् ॥ ८.३०.१७ ॥
રથ પર ઊભેલા એ મહાબાહુ, યુદ્ધમાં અપાર તેજસ્વી કર્ણને દુર્યોધને આ વચન કહ્યું.
8.30.18
अकृतं द्रोणभीष्माभ्यां दुष्करं कर्म संयुगे ।
कुरुष्वाधिरथे वीर मिषतां सर्वधन्विनाम् ॥ ८.३०.१८ ॥
હે અધિરથપુત્ર, વીર! દ્રોણ અને ભીષ્મ જે ન કરી શક્યા તેવું દુષ્કર કર્મ, સર્વ ધનુર્ધરો જોતા હોય ત્યારે, યુદ્ધમાં કર.
8.30.19
मनोगतं मम ह्यासीद्भीष्मद्रोणौ महारथौ ।
अर्जुनं भीमसेनं च निहन्ताराविति ध्रुवम् ॥ ८.३०.१९ ॥
મહારથી ભીષ્મ અને દ્રોણ અર્જુન અને ભીમસેનને ચોક્કસ હણી નાખશે, એવું મારા મનમાં હતું.
8.30.20
ताभ्यां यदकृतं वीर वीरकर्म महामृधे ।
तत्कर्म कुरु राधेय वज्रपाणिरिवापरः ॥ ८.३०.२० ॥
હે વીર રાધેય, તે બંનેએ આ મહાયુદ્ધમાં જે વીરકર્મ ન કર્યું, તે તું વજ્રપાણિ ઇન્દ્રની જેમ બીજો બનીને કર.
8.30.21
गृहाण धर्मराजं वा जहि वा त्वं धनञ्जयम् ।
भीमसेनं च राधेय माद्रीपुत्रौ यमावपि ॥ ८.३०.२१ ॥
હે રાધેય, ધર્મરાજને પકડ અથવા ધનંજયને હણ; ભીમસેનને અને માદ્રીના બંને યમજ પુત્રોને પણ.
8.30.22
जयश्च तेऽस्तु भद्रं ते प्रयाहि पुरुषर्षभ ।
पाण्डुपुत्रस्य सैन्यानि कुरु सर्वाणि भस्मसात् ॥ ८.३०.२२ ॥
તને વિજય મળે, તારું કલ્યાણ થાય. હે પુરુષશ્રેષ્ઠ, આગળ વધ; પાંડુપુત્રની બધી સેનાઓને ભસ્મ કરી નાખ.
8.30.23
ततस्तूर्यसहस्राणि भेरीणामयुतानि च ।
वाद्यमानान्यरोचन्त मेघशब्दो यथा दिवि ॥ ८.३०.२३ ॥
પછી હજારો વાજિંત્રો અને દસ હજાર ભેરીઓ વાગવા લાગી; આકાશમાં મેઘગર્જના જેવો તેનો નાદ ગુંજ્યો.
8.30.24
प्रतिगृह्य तु तद्वाक्यं रथस्थो रथरुत्तमः ।
अभ्यभाषत राधेयः शल्यं युद्धविशारदम् ॥ ८.३०.२४ ॥
તે વચનો સ્વીકારીને રથ પર ઊભેલા રથશ્રેષ્ઠ રાધેયે યુદ્ધનિપુણ શલ્યને કહ્યું.
8.30.25
चोदयाश्वान्महाबाहो यावद्वन्मि धनञ्जयम् ।
भीमसेनं यमौ चोभौ राजानं च युधिष्ठिरम् ॥ ८.३०.२५ ॥
હે મહાબાહો, ઘોડાઓને હાંક, જ્યાં સુધી હું ધનંજય સુધી, ભીમસેન સુધી, બંને યમળ ભાઈઓ સુધી અને રાજા યુધિષ્ઠિર સુધી પહોંચું ત્યાં સુધી.
8.30.26
अद्य पश्यतु मे शल्य बाहुवीर्यं धनञ्जयः ।
अस्यतः कङ्कपत्राणां सहस्राणि शतानि च ॥ ८.३०.२६ ॥
હે શલ્ય, આજે ધનંજય મારા બાહુવીર્યને જુએ, જ્યારે હું કંકપંખવાળા હજારો અને સેંકડો બાણ છોડું.
8.30.27
अद्य क्षेप्स्याम्यहं शल्य शरान्परमतेजनान् ।
पाण्डवानां विनाशाय दुर्योधनजयाय च ॥ ८.३०.२७ ॥
હે શલ્ય, આજે હું અત્યંત તીક્ષ્ણ બાણ છોડીશ; પાંડવોના વિનાશ માટે અને દુર્યોધનની જીત માટે.
8.30.28
एतच्छ्रुत्वा वचस्तस्य शल्यः कर्णं वचोऽब्रवीत् ।
कथं नु तान्महावीर्यान्पाण्डवानवमन्यसे ॥ ८.३०.२८ ॥
તેનું આ વચન સાંભળીને શલ્યે કર્ણને કહ્યું, "તે મહાવીર્યવાન પાંડવોની તું કેમ અવગણના કરે છે?"
8.30.29
सर्वास्त्रज्ञान्महेष्वासान्सर्वानेन महाबलान् ।
अनिवर्तिनो महाभागानजय्यान्सत्यविक्रमान्।
अपि सञ्जनयेयुर्ये भयं साक्षाच्छतक्रतोः ॥ ८.३०.२९ ॥
સર્વ અસ્ત્રોના જાણકાર, મહાન ધનુર્ધર, મહાબળવાન, પાછા ન હટનારા, મહાભાગ્યશાળી, અજેય અને સત્યપરાક્રમી એવા તેઓ સાક્ષાત ઇન્દ્રને પણ ભય ઉપજાવી શકે છે.
8.30.30
यदा श्रोष्यसि निर्घोषं विस्फूर्जितमिवाशनेः ।
राधेय पार्थधनुषस्तदा नैवं वदिष्यसि ॥ ८.३०.३० ॥
હે રાધેય, પાર્થના ધનુષનો ઘોષ — વીજળીના કડાકા જેવો એ ઘોષ — જ્યારે તું સાંભળીશ, ત્યારે તું આ રીતે નહીં બોલે.
8.30.31
यदा द्रक्ष्यसि भीमेन कुञ्जरानीकमाहवे ।
विशीर्णदन्तं निहतं तदा नैवं वदिष्यसि ॥ ८.३०.३१ ॥
યુદ્ધમાં ભીમ દ્વારા દાંત તૂટેલા અને મરાયેલા હાથીઓના સૈન્યને જ્યારે તું જોઈશ, ત્યારે તું આમ નહીં કહે.
8.30.32
यदा द्रक्ष्यसि सङ्ग्रामे धर्मपुत्रं यमौ तथा ।
शितैः पृषत्कैः कुर्वाणानभ्रच्छायामिवाम्बरे ॥ ८.३०.३२ ॥
યુદ્ધમાં ધર્મપુત્ર અને બંને જોડિયા ભાઈઓને તીક્ષ્ણ બાણોથી આકાશમાં મેઘછાયા જેવી છાયા કરતા તું જોઈશ ત્યારે તું આમ નહીં કહે.
8.30.33
अस्यतः क्षिण्वतश्चारीँल्लघुहस्तान्दुरासदान् ।
पार्थिवागपि चान्यांस्त्वं तदा नैवं वदिष्यसि ॥ ८.३०.३३ ॥
ઝડપી હાથવાળા, પહોંચવા મુશ્કેલ વીરો બાણ છોડતા અને ફેંકતા ફરતા, તથા અન્ય રાજાઓને પણ તું જોઈશ ત્યારે તું આમ નહીં કહે.
8.30.34
अनादृत्य तु तद्वाक्यं मद्रराजे भाषितम् ।
द्रक्ष्यस्यद्येत्यवोचत्तं शल्यं कर्णो जनेश्वर ॥ ८.३०.३४ ॥
મદ્રરાજે કહેલા તે વચનની અવગણના કરીને કર્ણે શલ્યને કહ્યું, "આજે તું જોઈશ." હે જનેશ્વર!