Vedyatra वेदयात्रा
ଖୋଜନ୍ତୁ

ମହାଭାରତ · ଅଧ୍ୟାୟ 8.30

हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย

ଶବ୍ଦାର୍ଥ ସହ ପଢ଼ନ୍ତୁ

8.30.1

अयं ते कर्ण सारथ्यं मद्रराजः करिष्यति ।
कृष्णादभ्यधिको यन्ता देवेशस्येव मातलिः ॥ ८.३०.१ ॥

ହେ କର୍ଣ୍ଣ, ଏହି ମଦ୍ରରାଜ ତୁମ ସାରଥ୍ୟ କରିବେ। ଦେବରାଜଙ୍କ ସାରଥି ମାତଲି ଯେପରି, କୃଷ୍ଣଙ୍କଠାରୁ ମଧ୍ୟ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ସାରଥି ଏ ହେବେ।

8.30.2

यथा हरिहयैर्युक्तं सङ्गृह्णाति स मातलिः ।
शल्यस्तथा तवाद्यायं संयन्ता रथवाजिनाम् ॥ ८.३०.२ ॥

ମାତଲି ହରିଅଶ୍ୱ ଯୁକ୍ତ ରଥକୁ ଯେପରି ସମ୍ଭାଳନ୍ତି, ସେହିପରି ଆଜି ତୁମ ରଥାଶ୍ୱଗୁଡ଼ିକର ସାରଥି ଏ ଶଲ୍ୟ ହେବେ।

8.30.3

योधे त्वयि रथस्थे च मद्रराजे च सारथौ ।
रथश्रेष्ठो ध्रुवं सङ्ख्ये पार्थानभिभविष्यति ॥ ८.३०.३ ॥

ତୁମେ ଯୋଦ୍ଧା ରଥରେ ଠିଆ ହୋଇଥିବା ବେଳେ ଏବଂ ମଦ୍ରରାଜ ସାରଥି ଥିବାବେଳେ, ଏହି ଶ୍ରେଷ୍ଠ ରଥ ଯୁଦ୍ଧରେ ନିଶ୍ଚିତ ପାର୍ଥମାନଙ୍କୁ ପରାସ୍ତ କରିବ।

8.30.4

ततो दुर्योधनो भूयो मद्रराजं तरस्विनम् ।
उवाच राजन्सङ्ग्रामेऽध्युषिते पर्युपस्थिते ॥ ८.३०.४ ॥

ତା'ପରେ ଦୁର୍ଯ୍ୟୋଧନ ପୁଣି ବେଗବାନ ମଦ୍ରରାଜଙ୍କୁ କହିଲେ — ହେ ରାଜନ୍, ଯୁଦ୍ଧ ନିକଟ ହେଲେ ଓ ସେନା ଛାଉଣି ପକାଇଥିବା ବେଳେ।

8.30.5

कर्णस्य यच्छ सङ्ग्रामे मद्रराज हयोत्तमान् ।
त्वयाऽभिगुप्तो राधेयो विजेष्यति धनञ्जयम् ॥ ८.३०.५ ॥

ହେ ମଦ୍ରରାଜ, ଯୁଦ୍ଧରେ କର୍ଣ୍ଣଙ୍କର ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଅଶ୍ୱଗୁଡ଼ିକୁ ଚଳାଅ। ତୁମ ଦ୍ୱାରା ରକ୍ଷିତ ରାଧେୟ ଧନଞ୍ଜୟଙ୍କୁ ଜିତିବେ।

8.30.6

इत्युक्तो रथमास्थाय तथेति प्राह भारत ।
शल्येऽभ्युपगते कर्णः सारथिं सुमनाऽब्रवीत् ॥ ८.३०.६ ॥

ଏପରି କୁହାଯିବାରୁ, ରଥରେ ଚଢ଼ି "ଠିକ୍ ଅଛି" କହି — ହେ ଭରତ, ଶଲ୍ୟ ସମ୍ମତ ହେବାରୁ କର୍ଣ୍ଣ ପ୍ରସନ୍ନଚିତ୍ତରେ ସାରଥିକୁ କହିଲେ।

8.30.7

त्वं सूत स्यन्दनं मह्यं कल्पयेत्यसकृत्त्वरन् ॥ ८.३०.७ ॥

ହେ ସାରଥି, ମୋ ପାଇଁ ରଥ ପ୍ରସ୍ତୁତ କର, ଏହା ସେ ଶୀଘ୍ର ବାରମ୍ବାର କହିଲେ।

8.30.8

ततो जैत्रं रथवरं गन्धर्वनगरोपमम् ।
विधिवत्कल्पितं भद्रं जयेत्युक्त्वा न्यवेदयत् ॥ ८.३०.८ ॥

ତା'ପରେ ସାରଥି ବିଜୟଦାୟକ, ଉତ୍ତମ, ଗନ୍ଧର୍ବନଗର ପରି, ବିଧିପୂର୍ବକ ସଜ୍ଜିତ ଶୁଭ ରଥ 'ଜୟ ହେଉ' କହି ଉପସ୍ଥାପନ କଲା।

8.30.9

तं रथं रथिनां श्रेष्ठः कर्णोऽभ्यर्च्य यथाविधि ।
सम्पादितं ब्रह्मविदा पूर्वमेव पुरोधसा ॥ ८.३०.९ ॥

ରଥୀମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ କର୍ଣ୍ଣ, ପୂର୍ବରୁ ବ୍ରହ୍ମଜ୍ଞ ପୁରୋହିତଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ସମ୍ପାଦିତ ସେହି ରଥକୁ ବିଧିପୂର୍ବକ ପୂଜା କଲେ।

8.30.10

कृत्वा प्रदक्षिणं यत्नादुपस्थाय च भास्करम् ।
समीपस्थं मद्रराजमारोह त्वमथाब्रवीत् ॥ ८.३०.१० ॥

ଯତ୍ନ ସହ ପ୍ରଦକ୍ଷିଣା କରି ଓ ସୂର୍ଯ୍ୟଙ୍କୁ ପ୍ରଣାମ କରି, ନିକଟରେ ଠିଆ ହୋଇଥିବା ମଦ୍ରରାଜଙ୍କୁ ସେ କହିଲେ, 'ତୁମେ ଆରୋହଣ କର।'

8.30.11

ततः कर्णस्य दुर्धर्षं स्यन्दनप्रवरं महत् ।
आरुरोह महातेजाः शल्यः सिंह इवाचलम् ॥ ८.३०.११ ॥

ତା'ପରେ ମହାତେଜସ୍ୱୀ ଶଲ୍ୟ କର୍ଣ୍ଣଙ୍କ ସେହି ଦୁର୍ଧର୍ଷ, ଉତ୍ତମ, ବିଶାଳ ରଥରେ ସିଂହ ପର୍ବତରେ ଚଢ଼ିବା ପରି ଆରୋହଣ କଲେ।

8.30.12

ततः शल्याश्रितं दृष्ट्वा कर्णः स्वं रथमुत्तमम् ।
अध्यतिष्ठद्यथाऽम्भोदं विद्युत्वन्तं दिवाकरः ॥ ८.३०.१२ ॥

ତା'ପରେ ଶଲ୍ୟଙ୍କୁ ରଥରେ ଆଶ୍ରିତ ଦେଖି କର୍ଣ୍ଣ ନିଜ ଉତ୍ତମ ରଥରେ ଚଢ଼ିଲେ, ଯେପରି ସୂର୍ଯ୍ୟ ବିଦ୍ୟୁତ୍‌ଯୁକ୍ତ ମେଘରେ ଚଢ଼ନ୍ତି।

8.30.13

तावेकरथमारूढावादित्याग्निसमत्विषौ ।
अभ्राजेतां यथा मेघं सूर्याग्नी सहितौ दिवि ॥ ८.३०.१३ ॥

ଆଦିତ୍ୟ ଓ ଅଗ୍ନିଙ୍କ ତେଜ ସମାନ ସେ ଦୁଇଜଣ ଗୋଟିଏ ରଥରେ ଆରୋହଣ କରି, ଆକାଶରେ ସୂର୍ଯ୍ୟ ଓ ଅଗ୍ନି ମିଳିତ ଭାବେ ମେଘକୁ ଆଲୋକିତ କରିବା ପରି ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ହେଲେ।

8.30.14

संस्तूयमानौ तौ वीरौ तदास्तां द्युतिमत्तमौ ।
ऋत्विक्सदस्यैरिन्द्राग्नी स्तूयमानाविवाध्यरे ॥ ८.३०.१४ ॥

ସେତେବେଳେ ପ୍ରଶଂସିତ ସେ ଦୁଇଜଣ ଅତି ତେଜସ୍ୱୀ ବୀର, ଯଜ୍ଞରେ ଋତ୍ବିଜ ଓ ସଦସ୍ୟମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ସ୍ତୁତ ଇନ୍ଦ୍ର ଓ ଅଗ୍ନି ପରି ଶୋଭାୟମାନ ହେଲେ।

8.30.15

स शल्यसङ्गृहीताश्वे रथे कर्णः स्थितो बभौ ।
धनुर्विष्फारयन्घोरं परिवेषीव भास्करः ॥ ८.३०.१५ ॥

ଶଲ୍ୟ ଘୋଡାର ଲଗାମ ଧରିଥିବା ରଥରେ ଠିଆ ହୋଇଥିବା କର୍ଣ୍ଣ, ଭୟଙ୍କର ଧନୁ ଟଙ୍କାର କରି, ପରିବେଷରେ ଘେରା ସୂର୍ଯ୍ୟ ପରି ଶୋଭିଲେ।

8.30.16

आस्थितः स रथश्रेष्ठं कर्णः शरगभस्तिमान् ।
प्रबभौ पुरुषव्याघ्रो मन्दरस्थ इवांशुमान् ॥ ८.३०.१६ ॥

ଶ୍ରେଷ୍ଠ ରଥରେ ଆରୂଢ଼ ସେ କର୍ଣ୍ଣ, ବାଣରୂପ କିରଣରେ ଦୀପ୍ତ ହୋଇ, ପୁରୁଷବ୍ୟାଘ୍ର ପରି, ମନ୍ଦର ପର୍ବତରେ ଥିବା ସୂର୍ଯ୍ୟ ପରି ପ୍ରକାଶିଲେ।

8.30.17

तं रथस्थं महाबाहुं युद्वायामिततेजसम् ।
दुर्योधनस्तु राधेयमिदं वचनमब्रवीत् ॥ ८.३०.१७ ॥

ରଥରେ ଠିଆ ହୋଇଥିବା ସେ ମହାବାହୁ, ଯୁଦ୍ଧରେ ଅପରିମିତ ତେଜସ୍ୱୀ କର୍ଣ୍ଣଙ୍କୁ ଦୁର୍ଯ୍ୟୋଧନ ଏହି ବାକ୍ୟ କହିଲେ।

8.30.18

अकृतं द्रोणभीष्माभ्यां दुष्करं कर्म संयुगे ।
कुरुष्वाधिरथे वीर मिषतां सर्वधन्विनाम् ॥ ८.३०.१८ ॥

ହେ ଅଧିରଥ ପୁତ୍ର, ବୀର! ଦ୍ରୋଣ ଓ ଭୀଷ୍ମ ଯାହା କରିପାରିନଥିଲେ ସେହି ଦୁଷ୍କର କର୍ମ, ସମସ୍ତ ଧନୁର୍ଧରଙ୍କ ସାକ୍ଷାତରେ ଯୁଦ୍ଧରେ କର।

8.30.19

मनोगतं मम ह्यासीद्भीष्मद्रोणौ महारथौ ।
अर्जुनं भीमसेनं च निहन्ताराविति ध्रुवम् ॥ ८.३०.१९ ॥

ମହାରଥୀ ଭୀଷ୍ମ ଓ ଦ୍ରୋଣ ଅର୍ଜୁନ ଓ ଭୀମସେନଙ୍କୁ ନିଶ୍ଚୟ ବଧ କରିବେ ବୋଲି ମୋ ମନରେ ଥିଲା।

8.30.20

ताभ्यां यदकृतं वीर वीरकर्म महामृधे ।
तत्कर्म कुरु राधेय वज्रपाणिरिवापरः ॥ ८.३०.२० ॥

ହେ ବୀର ରାଧେୟ, ସେ ଦୁଇ ଜଣ ଏହି ମହାଯୁଦ୍ଧରେ ଯାହା ବୀରକର୍ମ କରିନଥିଲେ, ବଜ୍ରପାଣି ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ପରି ଅନ୍ୟ ହୋଇ ତାହା କର।

8.30.21

गृहाण धर्मराजं वा जहि वा त्वं धनञ्जयम् ।
भीमसेनं च राधेय माद्रीपुत्रौ यमावपि ॥ ८.३०.२१ ॥

ହେ ରାଧେୟ, ଧର୍ମରାଜଙ୍କୁ ଧର ବା ଧନଞ୍ଜୟଙ୍କୁ ବଧ କର; ଭୀମସେନ ଓ ମାଦ୍ରୀଙ୍କ ଯମଜ ପୁତ୍ର ଦୁଇଜଣଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ।

8.30.22

जयश्च तेऽस्तु भद्रं ते प्रयाहि पुरुषर्षभ ।
पाण्डुपुत्रस्य सैन्यानि कुरु सर्वाणि भस्मसात् ॥ ८.३०.२२ ॥

ତୁମର ଜୟ ହେଉ, ତୁମର ମଙ୍ଗଳ ହେଉ। ହେ ପୁରୁଷର୍ଷଭ, ଅଗ୍ରସର ହୁଅ; ପାଣ୍ଡୁପୁତ୍ରଙ୍କର ସମସ୍ତ ସୈନ୍ୟକୁ ଭସ୍ମ କର।

8.30.23

ततस्तूर्यसहस्राणि भेरीणामयुतानि च ।
वाद्यमानान्यरोचन्त मेघशब्दो यथा दिवि ॥ ८.३०.२३ ॥

ତା'ପରେ ହଜାର ହଜାର ବାଦ୍ୟ ଓ ଦଶ ହଜାର ଭେରୀ ବାଜିଲା; ଆକାଶରେ ମେଘଗର୍ଜ୍ଜନ ପରି ସେମାନେ ପ୍ରତିଧ୍ୱନିତ ହେଲେ।

8.30.24

प्रतिगृह्य तु तद्वाक्यं रथस्थो रथरुत्तमः ।
अभ्यभाषत राधेयः शल्यं युद्धविशारदम् ॥ ८.३०.२४ ॥

ସେହି ବାକ୍ୟ ଗ୍ରହଣ କରି ରଥରେ ଠିଆ ହୋଇଥିବା ରଥଶ୍ରେଷ୍ଠ ରାଧେୟ ଯୁଦ୍ଧନିପୁଣ ଶଲ୍ୟଙ୍କୁ କହିଲେ।

8.30.25

चोदयाश्वान्महाबाहो यावद्वन्मि धनञ्जयम् ।
भीमसेनं यमौ चोभौ राजानं च युधिष्ठिरम् ॥ ८.३०.२५ ॥

ହେ ମହାବାହୁ, ଘୋଡାମାନଙ୍କୁ ଚଳାଅ, ଯେପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ମୁଁ ଧନଞ୍ଜୟ, ଭୀମସେନ, ଯମଜ ଦୁଇ ଭାଇ ଓ ରାଜା ଯୁଧିଷ୍ଠିରଙ୍କ ପାଖରେ ନ ପହଞ୍ଚେ।

8.30.26

अद्य पश्यतु मे शल्य बाहुवीर्यं धनञ्जयः ।
अस्यतः कङ्कपत्राणां सहस्राणि शतानि च ॥ ८.३०.२६ ॥

ହେ ଶଲ୍ୟ, ଆଜି ଧନଞ୍ଜୟ ମୋର ବାହୁବୀର୍ଯ୍ୟ ଦେଖୁ, ଯେତେବେଳେ ମୁଁ କଙ୍କପକ୍ଷଯୁକ୍ତ ହଜାରେ ଓ ଶହେ ବାଣ ନିକ୍ଷେପ କରିବି।

8.30.27

अद्य क्षेप्स्याम्यहं शल्य शरान्परमतेजनान् ।
पाण्डवानां विनाशाय दुर्योधनजयाय च ॥ ८.३०.२७ ॥

ହେ ଶଲ୍ୟ, ଆଜି ମୁଁ ଅତି ତୀକ୍ଷ୍ଣ ବାଣ ନିକ୍ଷେପ କରିବି; ପାଣ୍ଡବମାନଙ୍କ ବିନାଶ ଓ ଦୁର୍ଯ୍ୟୋଧନଙ୍କ ବିଜୟ ପାଇଁ।

8.30.28

एतच्छ्रुत्वा वचस्तस्य शल्यः कर्णं वचोऽब्रवीत् ।
कथं नु तान्महावीर्यान्पाण्डवानवमन्यसे ॥ ८.३०.२८ ॥

ତାଙ୍କର ଏହି ବାକ୍ୟ ଶୁଣି ଶଲ୍ୟ କର୍ଣ୍ଣଙ୍କୁ କହିଲେ, "ସେହି ମହାବୀର୍ଯ୍ୟ ପାଣ୍ଡବମାନଙ୍କୁ ତୁମେ କିପରି ଅବଜ୍ଞା କରୁଛ?"

8.30.29

सर्वास्त्रज्ञान्महेष्वासान्सर्वानेन महाबलान् ।
अनिवर्तिनो महाभागानजय्यान्सत्यविक्रमान्।
अपि सञ्जनयेयुर्ये भयं साक्षाच्छतक्रतोः ॥ ८.३०.२९ ॥

ସମସ୍ତ ଅସ୍ତ୍ରଜ୍ଞ, ମହାନ ଧନୁର୍ଦ୍ଧର, ମହାବଳୀ, ପଛକୁ ନ ହଟନ୍ତି, ମହାଭାଗ୍ୟବାନ, ଅଜେୟ ଓ ସତ୍ୟପରାକ୍ରମୀ ସେମାନେ ସାକ୍ଷାତ୍ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ ଭୟ ଜନ୍ମାଇପାରନ୍ତି।

8.30.30

यदा श्रोष्यसि निर्घोषं विस्फूर्जितमिवाशनेः ।
राधेय पार्थधनुषस्तदा नैवं वदिष्यसि ॥ ८.३०.३० ॥

ହେ ରାଧେୟ, ପାର୍ଥଙ୍କ ଧନୁର ଘୋଷ — ବଜ୍ରର ଗର୍ଜନ ପରି ସେହି ଘୋଷ — ଯେତେବେଳେ ତୁମେ ଶୁଣିବ, ସେତେବେଳେ ତୁମେ ଏପରି କହିବ ନାହିଁ।

8.30.31

यदा द्रक्ष्यसि भीमेन कुञ्जरानीकमाहवे ।
विशीर्णदन्तं निहतं तदा नैवं वदिष्यसि ॥ ८.३०.३१ ॥

ଯୁଦ୍ଧରେ ଭୀମଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଦନ୍ତ ଭଗ୍ନ ଏବଂ ନିହତ ହସ୍ତୀ ସେନା ଯେବେ ତୁମେ ଦେଖିବ, ସେତେବେଳେ ତୁମେ ଏପରି କହିବ ନାହିଁ।

8.30.32

यदा द्रक्ष्यसि सङ्ग्रामे धर्मपुत्रं यमौ तथा ।
शितैः पृषत्कैः कुर्वाणानभ्रच्छायामिवाम्बरे ॥ ८.३०.३२ ॥

ଯୁଦ୍ଧରେ ଧର୍ମପୁତ୍ର ଓ ଯମଜ ଦୁଇ ଭାଇଙ୍କୁ ତୀକ୍ଷ୍ଣ ବାଣରେ ଆକାଶରେ ମେଘଛାୟା ପରି ଛାୟା କରୁଥିବା ଦେଖିବ, ସେତେବେଳେ ତୁମେ ଏପରି କହିବ ନାହିଁ।

8.30.33

अस्यतः क्षिण्वतश्चारीँल्लघुहस्तान्दुरासदान् ।
पार्थिवागपि चान्यांस्त्वं तदा नैवं वदिष्यसि ॥ ८.३०.३३ ॥

ଚତୁର ହସ୍ତ, ଦୁର୍ଦ୍ଧର୍ଷ ବୀରମାନେ ବାଣ ନିକ୍ଷେପ କରି ବିଚରଣ କରୁଥିବା ଏବଂ ଅନ୍ୟ ରାଜାମାନଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ ଦେଖିବ, ସେତେବେଳେ ତୁମେ ଏପରି କହିବ ନାହିଁ।

8.30.34

अनादृत्य तु तद्वाक्यं मद्रराजे भाषितम् ।
द्रक्ष्यस्यद्येत्यवोचत्तं शल्यं कर्णो जनेश्वर ॥ ८.३०.३४ ॥

ମଦ୍ରରାଜଙ୍କ କହିଥିବା ସେହି ବାକ୍ୟକୁ ଅବଜ୍ଞା କରି କର୍ଣ୍ଣ ଶଲ୍ୟଙ୍କୁ କହିଲେ, "ଆଜି ତୁମେ ଦେଖିବ।" ହେ ଜନେଶ୍ୱର!