ମହାଭାରତ · ଅଧ୍ୟାୟ 8.35
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
8.35.1
मारिषाधिरथेः श्रुत्वा वाचो युद्धाभिनन्दिनः ।
शल्योऽब्रवीत्पुनः कर्णं निदर्शनमुदाहरन् ॥ ८.३५.१ ॥
ଯୁଦ୍ଧକୁ ଅଭିନନ୍ଦନ କରୁଥିବା ଅଧିରଥପୁତ୍ର କର୍ଣ୍ଣଙ୍କ ବାକ୍ୟ ଶୁଣି ଶଲ୍ୟ ପୁଣି କର୍ଣ୍ଣଙ୍କୁ ଏକ ଉଦାହରଣ କହିଲେ।
8.35.2
जातोऽहं यज्वनां वंशे सङ्ग्रामेष्वनिवर्तिनाम् ।
राज्ञां मूर्धाभिषिक्तानां स्वयं धर्मपरायणः ॥ ८.३५.२ ॥
ଯଜ୍ଞକାରୀ, ଯୁଦ୍ଧରୁ ପଛକୁ ନ ହଟୁଥିବା, ମୂର୍ଧାଭିଷିକ୍ତ ରାଜାମାନଙ୍କ ବଂଶରେ ମୁଁ ଜନ୍ମିଛି; ମୁଁ ନିଜେ ଧର୍ମପରାୟଣ।
8.35.3
यथैव मत्तो मद्येन त्वं तथा लक्ष्यसे वृष ।
तथाऽद्य त्वां प्रमाद्यन्तं चिकित्सेयं सुहृत्तया ॥ ८.३५.३ ॥
ହେ ବୃଷ, ମଦ୍ୟରେ ମତ୍ତ ଲୋକ ପରି ତୁମେ ଦେଖାଯାଉଛ; ସେହିପରି ଆଜି ମୈତ୍ରୀଭାବରେ ତୁମର ପ୍ରମାଦକୁ ସଂଶୋଧନ କରିବାକୁ ଇଚ୍ଛା କରୁଛି।
8.35.4
इमां काकोपमां कर्ण प्रोच्यमानां निबोध मे ।
श्रुत्वा यथेष्टं कुर्यास्त्वं निहीन कुलपांसन ॥ ८.३५.४ ॥
ହେ କର୍ଣ୍ଣ, ମୋ ଦ୍ୱାରା କୁହାଯାଉଥିବା ଏହି କାକ-ଉପମା ଶୁଣ। ଶୁଣି ଯାହା ଇଚ୍ଛା କର, ହେ ନୀଚ, କୁଳକଳଙ୍କ!
8.35.5
नाहमात्मनि किञ्चिद्वै किल्बिषं कर्ण संस्मरे ।
येन मां त्वं महाबाहो हन्तुमिच्चस्यनागसम् ॥ ८.३५.५ ॥
ହେ କର୍ଣ୍ଣ, ମୋ ମଧ୍ୟରେ କୌଣସି ଦୋଷ ମୁଁ ସ୍ମରଣ କରୁନାହିଁ; ହେ ମହାବାହୁ, କାହିଁକି ନିର୍ଦୋଷ ମୋତେ ତୁମେ ମାରିବାକୁ ଇଚ୍ଛା କରୁଛ?
8.35.6
अवश्यं तु मया वाच्यं बुद्ध्वा तव हिताहितम् ।
विशेषतो रथस्थेन राज्ञश्चैव हितैषिणा ॥ ८.३५.६ ॥
କିନ୍ତୁ ତୁମର ହିତାହିତ ବୁଝି ମୁଁ ନିଶ୍ଚୟ କହିବା ଉଚିତ—ବିଶେଷକରି ରଥରେ ଠିଆ ହୋଇ ରାଜାଙ୍କର ହିତ ଇଚ୍ଛା କରୁଥିବା ଭାବରେ।
8.35.7
समं च विषमं चैव रथिनश्च बलाबलम् ।
श्रमः खेदश्च सततं हयानां रथिना सह ॥ ८.३५.७ ॥
ସମତଳ ଓ ବିଷମ ଭୂମି, ରଥୀର ବଳ ଓ ଦୁର୍ବଳତା, ରଥୀ ସହିତ ଥିବା ଘୋଡ଼ାମାନଙ୍କ ଶ୍ରମ ଓ ନିରନ୍ତର କ୍ଳେଶ।
8.35.8
आयुधस्य परिज्ञानं रुतं च मृगपक्षिणाम् ।
सारं चैवाप्यासरं च शल्यानां च प्रतिक्रिया ॥ ८.३५.८ ॥
ଅସ୍ତ୍ରର ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଜ୍ଞାନ, ମୃଗ ଓ ପକ୍ଷୀମାନଙ୍କ ଶବ୍ଦ, ସାର ଓ ନିକଟତା, ଓ ବାଣର ପ୍ରତିକାର।
8.35.9
अस्त्रयोगं च युद्वं च निमित्तानि तथैव च ।
सर्वमेतन्मया ज्ञेयं रथस्यास्य कुटुम्बिना।
अतस्त्वां कथये कर्ण निदर्शनमिदं पुनः ॥ ८.३५.९ ॥
ଅସ୍ତ୍ରପ୍ରୟୋଗ, ଯୁଦ୍ଧ ଓ ଶୁଭାଶୁଭ ଲକ୍ଷଣ — ଏ ସବୁ ଏହି ରଥର ସାରଥି ଭାବେ ମୋତେ ଜାଣିବା ଉଚିତ। ଅତଏବ, ହେ କର୍ଣ, ମୁଁ ତୁମକୁ ଏହି ଉଦାହରଣ ପୁଣି କହୁଛି।
8.35.10
वैश्यः किल समुद्रान्ते प्रभूतधनधान्यवान् ।
यज्वा दानपतिः क्षान्तः स्वकर्मस्थोऽभवच्छुचिः ॥ ८.३५.१० ॥
ସମୁଦ୍ରକୂଳରେ ଜଣେ ବୈଶ୍ୟ ଥିଲେ ବୋଲି କୁହାଯାଏ; ତାଙ୍କ ପାଖରେ ପ୍ରଚୁର ଧନଧାନ୍ୟ ଥିଲା। ସେ ଯଜ୍ଞକାରୀ, ଦାନର ପ୍ରଭୁ, କ୍ଷମାଶୀଳ, ନିଜ କର୍ମରେ ସ୍ଥିର ଓ ଶୁଚି ଥିଲେ।
8.35.11
बहुपुत्रः प्रियापत्यः सर्वभूतानुकम्पकः ।
राज्ञो धर्मप्रधानस्य राष्ट्रे वसति निर्भयः ॥ ८.३५.११ ॥
ତାଙ୍କର ବହୁ ପୁତ୍ର ଓ ପ୍ରିୟ ସନ୍ତାନ ଥିଲେ; ସେ ସର୍ବଭୂତଙ୍କ ପ୍ରତି ଦୟାଳୁ ଥିଲେ। ଧର୍ମପ୍ରଧାନ ରାଜାଙ୍କ ରାଷ୍ଟ୍ରରେ ସେ ନିର୍ଭୟରେ ବାସ କରୁଥିଲେ।
8.35.12
पुत्राणां तस्य बालानां कुमाराणां यशस्विनाम् ।
काको बहूनामभवदुच्छिष्टकृतभोजनः ॥ ८.३५.१२ ॥
ତାଙ୍କ ଯଶସ୍ୱୀ ବାଳକ ଓ କୁମାର ପୁତ୍ରମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଗୋଟିଏ କାଉ ଥିଲା, ଯାହା ସେମାନଙ୍କ ଉଚ୍ଛିଷ୍ଟ ଭୋଜନ ଖାଇ ଜୀବନ ଧାରଣ କରୁଥିଲା।
8.35.13
तस्मैसदा प्रयच्छन्ति वैश्यपुत्राः कुमारकाः ।
मांसोदनं दधि क्षीरं पायसं मधुसर्पिषी ॥ ८.३५.१३ ॥
ବୈଶ୍ୟପୁତ୍ର ବାଳକମାନେ ତାକୁ ସର୍ବଦା ମାଂସଭାତ, ଦହି, କ୍ଷୀର, ପାୟସ, ମହୁ ଓ ଘିଅ ଦିଅନ୍ତି।
8.35.14
स चोच्छिष्टभृतः काको वैश्यपुत्रैः कुमारकैः ।
सदृशान्पक्षिणो दृप्तः श्रेयससश्चावमन्यते ॥ ८.३५.१४ ॥
ବୈଶ୍ୟପୁତ୍ର ବାଳକମାନଙ୍କ ଉଚ୍ଛିଷ୍ଟ ଖାଇ ପୋଷିତ ସେ କାଉ ଦର୍ପରେ ନିଜ ସମାନ ପକ୍ଷୀ ଓ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ପକ୍ଷୀମାନଙ୍କୁ ଅବଜ୍ଞା କଲା।
8.35.15
अथ हंसाः समुद्रान्ते प्रजग्मुरतिपातिनः ।
गरुडस्य गतौ तुल्याश्चक्राङ्गा हृष्टचेतसः ॥ ८.३५.१५ ॥
ତା'ପରେ ସମୁଦ୍ର କୂଳରେ ଗରୁଡ଼ର ଗତି ସହ ସମାନ ଦ୍ରୁତଗାମୀ, ଚକ୍ର ଚିହ୍ନିତ ଅଙ୍ଗ ଥିବା, ହୃଷ୍ଟଚିତ୍ତ ହଂସମାନେ ଉଡ଼ିଗଲେ।
8.35.16
कुमरारकास्तदा हंसान्दृष्ट्वा काकमथाब्रुवन् ।
भवानेव विशिष्टोऽसि पतत्रिभ्यो विहङ्गम ॥ ८.३५.१६ ॥
ସେତେବେଳେ ବାଳକମାନେ ହଂସମାନଙ୍କୁ ଦେଖି କାଉକୁ କହିଲେ, 'ହେ ପକ୍ଷୀ, ପକ୍ଷୀମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ତୁମେ ହିଁ ଶ୍ରେଷ୍ଠ।'
8.35.17
एतेऽतिपातिनः पश्य विहङ्गान्वियदाश्रितान् ।
एहि त्वमपि शक्तो हि कस्मान्न पतितं त्वया ॥ ८.३५.१७ ॥
'ଦେଖ, ଆକାଶରେ ବିଚରଣ କରୁଥିବା ଏହି ଦ୍ରୁତଗାମୀ ପକ୍ଷୀମାନଙ୍କୁ। ତୁମେ ମଧ୍ୟ ସମର୍ଥ, ତୁମେ କାହିଁକି ଉଡ଼ିଲ ନାହିଁ?'
8.35.18
प्रतार्यमाणस्तैः सर्वैरल्पबुद्धिभइरण्डजः ।
तद्वचः सत्यमित्येव मौर्ख्याद्दर्पाच्च जज्ञिवान् ॥ ८.३५.१८ ॥
ସେମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ପ୍ରତାରିତ ଅଳ୍ପବୁଦ୍ଧି ସେ ଅଣ୍ଡଜ ପକ୍ଷୀ, ମୂର୍ଖତା ଓ ଦର୍ପରୁ, 'ସେ କଥା ସତ୍ୟ' ବୋଲି ଭାବି (ଉଡ଼ିବାକୁ) ପ୍ରସ୍ତୁତ ହେଲା।
8.35.19
तान्सोनुपत्य जिज्ञासुः क एषां श्रेष्ठभागिति ।
उच्छिष्टदर्पितः काको बहूनामेकपातिनाम् ॥ ८.३५.१९ ॥
ସେମାନଙ୍କ ନିକଟକୁ ଯାଇ, ଏମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଭାଗର ଅଧିକାରୀ କିଏ ଜାଣିବାକୁ ଇଚ୍ଛା କରି, ଉଚ୍ଛିଷ୍ଟରେ ଗର୍ବିତ କାଉ ବହୁ ଏକପାତୀ ପକ୍ଷୀମାନଙ୍କୁ ପଚାରିଲା।
8.35.20
तेषां यं प्रवरं मेने हंसानां दूरपातिनाम् ।
स तमाह्वत दुर्बुद्धिः पताव इति पक्षिणम्।
तच्छ्रुत्वा प्राहसन्हंसा ये तत्रासन्समागताः ॥ ८.३५.२० ॥
ଦୂରକୁ ଉଡ଼ୁଥିବା ହଂସମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ଯାହାକୁ ସେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଭାବିଲା, ସେହି ଦୁର୍ବୁଦ୍ଧି ସେହି ପକ୍ଷୀକୁ 'ହେ ଉଡ଼ନ୍ତାମାନେ!' ବୋଲି ଡାକିଲା। ତାହା ଶୁଣି ସେଠାରେ ଏକତ୍ର ହୋଇଥିବା ହଂସମାନେ ହସିଲେ।
8.35.21
भाषतो बहु काकस्य बालिश्यात्पततां वराः ।
इदमूचुः स्म चक्राङ्गावचः काकं विङ्गमाः ॥ ८.३५.२१ ॥
କାଉର ବହୁ କଥା ଶୁଣି, ବାଳିଶତାରୁ, ଉଡ଼ନ୍ତାମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଚକ୍ରାଙ୍ଗ ପକ୍ଷୀମାନେ ବିଷଣ୍ଣ ହୋଇ କାଉକୁ ଏହିପରି କହିଲେ।
8.35.22
वयं हंसाश्चरामेमां पृथिवीं मानसौकसः ।
पक्षिणां च वयं नित्यं दूरपातेन पूजिताः ॥ ८.३५.२२ ॥
ଆମେ ହଂସ, ମାନସ ସରୋବରରେ ବାସକାରୀ; ଏହି ପୃଥିବୀରେ ବିଚରଣ କରୁ। ପକ୍ଷୀମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଆମେ ସଦା ଦୂର ଉଡ଼ାଣ ଯୋଗୁଁ ସମ୍ମାନିତ।
8.35.23
कथं हंसं नु बलिनं चक्राङ्गं दूरपातिनम् ।
काको भूत्वा निपतने समाह्वयसि दुर्मते।
कथं त्वं पतिता काक सहास्माभिर्ब्रवीहि तत् ॥ ८.३५.२३ ॥
ହେ ଦୁର୍ବୁଦ୍ଧି କାଉ! କାଉ ହୋଇ ତୁମେ ଦୂରକୁ ଉଡ଼ୁଥିବା ବଳବାନ ହଂସ କିମ୍ବା ଚକ୍ରାଙ୍ଗ ପକ୍ଷୀକୁ ଉଡ଼ାଣରେ କିପରି ଆହ୍ୱାନ କରୁଛ? ହେ କାଉ, ତୁମେ ଆମ ସହିତ କିପରି ପଡ଼ିଲ? କୁହ।
8.35.24
अथ हंसवचो मूढः कुत्सयित्वा पुनः पुनः ।
प्रजगादोत्तरं काकः कत्थनो जातिलाघवात् ॥ ८.३५.२४ ॥
ତା'ପରେ ମୂଢ଼ କାଉ, ହଂସମାନଙ୍କ କଥାକୁ ବାରମ୍ବାର ନିନ୍ଦା କରି, ନିଜ ଜାତିର ହୀନତା ଯୋଗୁଁ ଗର୍ବ କରି ଉତ୍ତରରେ କହିଲା।
8.35.25
शतमेकं च पातानां पतिताऽस्मि न संशयः ।
शतयोजनमेकैकं विचित्रं विविधं तथा ॥ ८.३५.२५ ॥
ମୁଁ ଶହେ ପ୍ରକାରର ଉଡ଼ାଣ ଉଡ଼ିଛି, ଏଥିରେ ସନ୍ଦେହ ନାହିଁ। ପ୍ରତ୍ୟେକ ଶହେ ଯୋଜନ, ବିଚିତ୍ର ଓ ନାନାବିଧ।
8.35.26
उड्डीनमवडीनं च प्रडीनं डीनमेव च ।
निडीनमथ संडीनं तिर्यक्डीनगतानि च ॥ ८.३५.२६ ॥
ଉପରକୁ ଉଡ଼ିବା, ତଳକୁ ଓହ୍ଲାଇବା, ଆଗକୁ ଉଡ଼ିବା, ଉଡ଼ିବା, ବସିବା, ଏକାସାଥି ଉଡ଼ିବା ଓ ତିର୍ଯ୍ୟକ୍ ଉଡ଼ାଣର ଗତିଗୁଡ଼ିକ ମଧ୍ୟ।
8.35.27
विडीनं परिडीनं च पराडीनं सुडीनकम् ।
अभिडीनं महाडीनं निर्डीनमतिडीनकम् ॥ ८.३५.२७ ॥
ପୃଥକ ଭାବେ ଉଡ଼ିବା, ଚାରିପାଖେ ଉଡ଼ିବା, ଦୂରକୁ ଉଡ଼ିଯିବା, ସୁନ୍ଦର ଉଡ଼ାଣ, ସମ୍ମୁଖରେ ଉଡ଼ିବା, ମହାନ ଉଡ଼ାଣ, ବାହାରକୁ ଉଡ଼ିବା ଓ ଅତି ଉଡ଼ାଣ।
8.35.28
अवडीनं प्रडीनं च संडीनं डीनडीनकम् ।
संडीनोड्डीनडीनं च पुनर्डीनविडीनकम् ॥ ८.३५.२८ ॥
ତଳକୁ ଓହ୍ଲାଇବା, ଆଗକୁ ଉଡ଼ିବା, ଏକାସାଥି ଉଡ଼ିବା, ଉଡ଼ାଣ ଉପରେ ଉଡ଼ାଣ, ଏକାସାଥି ଉଡ଼ିବା, ଉପରକୁ ଉଠି ଉଡ଼ିବା ଓ ପୁନର୍ବାର ବସି ପୃଥକ ଭାବେ ଉଡ଼ିବା।
8.35.29
संपातं समुदीषं च ततोऽन्यद्व्यतिरिक्तकम् ।
गतागतं प्रतिगतं बह्वीश्च निकुलीनकाः।
कर्ताऽस्मि मिषतां वोऽद्य ततो द्रक्षयथ मे बलम् ॥ ८.३५.२९ ॥
ଝାମ୍ପ ଦେବା, ଏକାସାଥି ଉପରକୁ ଉଠିବା, ତା'ପରେ ଅନ୍ୟ ପ୍ରକାର, ଯିବା ଆସିବା, ଫେରିବା ଓ ବସାରେ ବସୁଥିବା ଅନେକ ଉଡ଼ାଣ। ଆଜି ତୁମମାନଙ୍କ ଆଗରେ କରିବି; ସେତେବେଳେ ମୋର ବଳ ଦେଖିବ।
8.35.30
तेषामन्यतमेनाहं पतिष्यामि विहायसम् ।
प्रदिशध्वं यथान्यायं केन हंसाः पताम्यहम् ॥ ८.३५.३० ॥
ସେମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ଏକ ଦ୍ୱାରା ମୁଁ ଆକାଶକୁ ଉଡ଼ିବି। ହେ ହଂସଗଣ, ଯଥାଯଥ କୁହ, ମୁଁ କେଉଁଟିରେ ଉଡ଼ିବି?
8.35.31
ते वै ध्रुवं विनिश्चित्य सम्पतध्वं मया सह ।
पातैरेभिः खलु खगाः पतितुं खे निराश्रये ॥ ८.३५.३१ ॥
ଆପଣମାନେ ନିଶ୍ଚୟ କରି ମୋ ସହିତ ଉଡ଼ନ୍ତୁ। ହେ ପକ୍ଷୀମାନେ, ଏହି ପତନ ଦ୍ୱାରା, ନିରାଶ୍ରୟ ଆକାଶରେ ପ୍ରକୃତରେ ପଡ଼ନ୍ତୁ।
8.35.32
एवमुक्ते तु काकेन प्रहस्यैको विहंगमः ।
उवाच काकं राधेय वचनं तन्निबोध मे ॥ ८.३५.३२ ॥
କାଉ ଏହିପରି କହିବାରୁ ଜଣେ ପକ୍ଷୀ ହସି କାଉକୁ କହିଲା। ହେ ରାଧେୟ, ମୋର ସେହି ବାକ୍ୟ ଶୁଣ।
8.35.33
शतमेकं च पातानां त्वं काक पतिता ध्रुवम् ।
एकमेव तु यं पातं विदुः सर्वे विहङ्गमाः।
तमहं पतिता काक नान्यं जानामि कञ्चन ॥ ८.३५.३३ ॥
ହେ କାଉ, ତୁମେ ନିଶ୍ଚୟ ଶହେ ଏକ ପତନ ଜାଣ। କିନ୍ତୁ ସମସ୍ତ ପକ୍ଷୀ ଯେଉଁ ଗୋଟିଏ ପତନ ଜାଣନ୍ତି, ସେହି ପତନରେ ମୁଁ ପଡ଼ିବି, ହେ କାଉ, ଅନ୍ୟ କିଛି ମୁଁ ଜାଣେ ନାହିଁ।
8.35.34
पत त्वमपि तत्राशु येन पातेन मन्यसे ॥ ८.३५.३४ ॥
ତୁମେ ମଧ୍ୟ ସେଠାରେ ଶୀଘ୍ର ପଡ଼, ଯେଉଁ ପତନରେ ତୁମେ ଉଚିତ ମନେ କର ସେହିଠାରେ।
8.35.35
अथ काकं प्रजहसुर्ये तत्रासन्समागताः ।
कथमेकेन पातेन हंसः पातशतं जयेत्।
एकेन वायस त्वैनं पातेनाभिभविष्यति ॥ ८.३५.३५ ॥
ତାପରେ ସେଠାରେ ଏକତ୍ର ହୋଇଥିବା ଲୋକମାନେ କାଉକୁ ପରିହାସ କଲେ। ଗୋଟିଏ ପତନରେ ହଂସ କିପରି ଶହେ ପତନକୁ ଜିତିବ? ହେ କାଉ, ଗୋଟିଏ ପତନରେ ସେ ଏହାକୁ ପରାସ୍ତ କରିବ।
8.35.36
हंसश्चोत्पतितः काको बलवानाशुविक्रमः ।
प्रपेततुः स्पर्धया च ततस्तौ हंसवायसौ।
उपर्युपरि वेगेन समुद्रं मकरालयम् ॥ ८.३५.३६ ॥
ହଂସ ଉଡ଼ିଲା, ବଳବାନ ଓ ଶୀଘ୍ର ପରାକ୍ରମୀ କାଉ ମଧ୍ୟ ଉଡ଼ିଲା। ତାପରେ ସ୍ପର୍ଦ୍ଧାରେ ସେହି ଦୁଇ ପକ୍ଷୀ, ହଂସ ଓ କାଉ, ବେଗରେ ଗୋଟିଏ ଉପରେ ଆଉ ଗୋଟିଏ ହୋଇ ମକରାଳୟ ସମୁଦ୍ର ଆଡ଼କୁ ପଡ଼ିଲେ।
8.35.37
हंसस्त्वेकेन पातेन काकः पातशतेन च ।
स्पर्धिनौ सहितौ तूर्णं खमास्थाय तरस्विनौ ॥ ८.३५.३७ ॥
ହଂସ ଗୋଟିଏ ଝାସରେ, କାଉ ଶହେ ଝାସରେ—ପ୍ରତିଦ୍ୱନ୍ଦ୍ୱୀ ସେହି ଦୁଇଜଣ ଶୀଘ୍ର ଆକାଶକୁ ଉଡ଼ିଲେ, ଉଭୟେ ବେଗବାନ।
8.35.38
हंसस्तु मृदुनैकेन विक्रान्तुमुपचक्रमे ।
पूर्वमेव तु वै काकः स तं तूर्णं प्रचक्रमे ॥ ८.३५.३८ ॥
ହଂସ ଗୋଟିଏ କୋମଳ ପ୍ରୟାସରେ ପରାକ୍ରମ ଦେଖାଇବାକୁ ଲାଗିଲା; କିନ୍ତୁ କାଉ ପୂର୍ବରୁ ଶୀଘ୍ର ସେହିକାମ ଆରମ୍ଭ କରିଥିଲା।
8.35.39
नात्यहीयत काकश्च मुहूर्तमिव सूतज ॥ ८.३५.३९ ॥
ହେ ସୂତପୁତ୍ର, କାଉ ଏକ ମୁହୂର୍ତ୍ତ ମଧ୍ୟ ପଛରେ ରହିଲା ନାହିଁ।
8.35.40
काकोपि हंसं चापल्याच्छीघ्रतां प्रतिदर्शयन् ।
वेगेनातीत्य तरसा पुनरेति मुहुर्मुहुः ॥ ८.३५.४० ॥
କାଉ ମଧ୍ୟ ଚଞ୍ଚଳତାରେ ନିଜ ଶୀଘ୍ରତା ଦେଖାଇ ହଂସକୁ ଅତିକ୍ରମ କରି ବେଗରେ ଆଗକୁ ଯାଉଥିଲା ଏବଂ ବାରମ୍ବାର ଫେରି ଆସୁଥିଲା।
8.35.41
तुण्डेनाभ्यहनच्चैनं कुर्वन्नामापसव्यतः ।
रोरूयन्निव चाप्येनं समाह्वयति वै मुहुः।
विसिस्मापयिषुः पातैर्दर्शयन्नात्मनः क्रियाम् ॥ ८.३५.४१ ॥
ଚଞ୍ଚୁରେ ତାକୁ ଆଘାତ କରି, ବାମ ପାର୍ଶ୍ବରୁ ଶବ୍ଦ କରି, କାନ୍ଦିବା ପରି ବାରମ୍ବାର ତାକୁ ଡାକି; ଝାସରେ ଚମକାଇବାକୁ ଇଚ୍ଛା କରି ନିଜ କାର୍ଯ୍ୟ ଦେଖାଇଲା।
8.35.42
अथ तानि विचित्राणि पतितानीतराणि च ।
दृष्ट्वा प्रमुदिताः काका विनेदुरधिकैः स्वरैः ॥ ८.३५.४२ ॥
ତା'ପରେ ସେହି ବିଚିତ୍ର ଝାସ ଓ ଅନ୍ୟ କରତବ ଦେଖି ଆନନ୍ଦିତ କାଉମାନେ ଅଧିକ ଉଚ୍ଚ ସ୍ୱରରେ ଚିତ୍କାର କଲେ।
8.35.43
हंसाश्चापहसन्ति स्म प्रवदन्ति प्रियाणि च ।
कुर्वाणा विविधान्रावानिच्छन्तो जयमात्मनः ॥ ८.३५.४३ ॥
ହଂସମାନେ ତାକୁ ଉପହାସ କଲେ, ପ୍ରିୟ କଥା କହିଲେ; ନିଜର ବିଜୟ ଚାହିଁ ବିବିଧ ଶବ୍ଦ କଲେ।
8.35.44
उत्पत्योत्पत्य च प्राहुर्मुहूर्तमिति चेति च ।
वृक्षाग्रेभ्यः स्थलेभ्यश्च निपतन्त्युत्पतन्ति च ॥ ८.३५.४४ ॥
ବାରମ୍ବାର ଉଡ଼ି ସେମାନେ ‘ଏକ ମୁହୂର୍ତ୍ତ’ ବୋଲି କହିଲେ; ଗଛ ଡାଳରୁ ଓ ଭୂମିରୁ ଓହ୍ଲାଇଲେ ଓ ଉଡ଼ିଲେ।
8.35.45
अवमत्य च हंसं तमिदं काकोऽब्रवीद्वचः ।
योऽसावुत्पतितो हंसः सोऽसावेव प्रहीयते ॥ ८.३५.४५ ॥
ସେହି ହଂସକୁ ଅବମାନନା କରି କାଉ ଏହି ବାକ୍ୟ କହିଲା: ‘ଯେଉଁ ହଂସ ଉଡ଼ିଥିଲା, ସେ ହିଁ ଏବେ ପଛରେ ପଡ଼ିଯାଉଛି।’
8.35.46
अथ हंसस्तु तच्छ्रुत्वा भाषितं पततांवरः ।
विगाह्य हंसो विक्षोभ्य प्रापतत्पश्चिमां दिशम् ॥ ८.३५.४६ ॥
ତେବେ ପକ୍ଷୀମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ହଂସ ସେହି କଥା ଶୁଣି, ଡୁବି ବିକ୍ଷୋଭ ସୃଷ୍ଟି କରି ପଶ୍ଚିମ ଦିଗକୁ ଉଡ଼ିଗଲା।
8.35.47
उपर्युपरि वेगेन सागरं मकरालयम् ।
बहुसत्वसमाकीर्णं वीचीभिर्भीमदर्शनम् ॥ ८.३५.४७ ॥
ବେଗରେ ଉପରେ ଉପରେ ଉଡ଼ି ସେ ମକରମାନଙ୍କ ବାସସ୍ଥାନ, ବହୁ ଜୀବରେ ପରିପୂର୍ଣ୍ଣ, ତରଙ୍ଗରେ ଭୟଙ୍କର ଦେଖାଯାଉଥିବା ସାଗର ଉପରେ ଗଲା।
8.35.48
अथाचिरेण राधेय काको वेगादहीयत ।
ततोऽतीव परिश्रान्तः कथञ्चिद्वंसमन्वगात् ॥ ८.३५.४८ ॥
ତା'ପରେ ଅଳ୍ପ ସମୟ ମଧ୍ୟରେ, ହେ ରାଧେୟ, କାଉ ବେଗରେ ପଛରେ ପଡ଼ିଗଲା; ତା'ପରେ ଅତ୍ୟନ୍ତ କ୍ଳାନ୍ତ ହୋଇ କୌଣସିମତେ ହଂସକୁ ଅନୁସରଣ କଲା।
8.35.49
भीश्चैनमाविशत्तीव्रं काकं कर्ण विचेतसम् ।
द्वीपान्द्रुमान्वितान्पश्यन्विश्रमार्थं श्रमातुरः।
निपतेयं क्कनु श्रान्त इति तस्मिञ्जलार्णवे ॥ ८.३५.४९ ॥
କର୍ଣ୍ଣ, କ୍ଳାନ୍ତିରେ ଆକୁଳ ସେହି କାଉକୁ ତୀବ୍ର ଭୟ ଘେରି ନେଲା; ତାର ମନ ବିଭ୍ରାନ୍ତ ହେଲା। ଗଛଭରା ଦ୍ୱୀପ ଦେଖି ବିଶ୍ରାମ ପାଇଁ ସେ କହିଲା: "କ୍ଳାନ୍ତ ମୁଁ କେଉଁଠି ଓହ୍ଲାଇବି?" ସେହି ଜଳସମୁଦ୍ରରେ।
8.35.50
अवगाह्य समुद्रोऽपि बहुसत्वगणालयः ।
महान्भूतशतोद्भूसी नभसस्तु विशिष्यते ॥ ८.३५.५० ॥
ବହୁ ଜୀବସମୂହର ଆଲୟ ସେହି ମହାସମୁଦ୍ରରେ ମଧ୍ୟ ଶହଶହ ପ୍ରାଣୀ ଉତ୍ପନ୍ନ ହୁଅନ୍ତି; ତଥାପି ଆକାଶ ତାଠାରୁ ଶ୍ରେଷ୍ଠ।
8.35.51
गाम्भीर्यार्द्वि समुद्रस्य न विशेषं कुलाधम ।
दिशश्च नाम्भसां कर्ण समुद्रस्था विदुर्जनाः।
विपश्चितोप्यपारत्वात्किं पुनः कर्ण वायसः ॥ ८.३५.५१ ॥
କୁଳାଧମ କର୍ଣ୍ଣ! ସମୁଦ୍ରର ଗଭୀରତା ଓ ବିସ୍ତାରରେ କୌଣସି ଭେଦ ନାହିଁ। ସମୁଦ୍ରରେ ରହୁଥିବା ଲୋକେ ମଧ୍ୟ ଜଳର ଦିଗ ଜାଣନ୍ତି ନାହିଁ, କର୍ଣ୍ଣ; ଅପାର ହୋଇଥିବାରୁ ଜ୍ଞାନୀମାନେ ମଧ୍ୟ ଜାଣନ୍ତି ନାହିଁ। ତେବେ, କର୍ଣ୍ଣ, ଏକ କାଉ କ'ଣ ଜାଣିବ?
8.35.52
अथ हंसोप्यतिक्रामन्मुहूर्तमिव दूरतः ।
अतिक्रम्य च चक्राङ्गः काकं तं समुदैक्षत ॥ ८.३५.५२ ॥
ତା'ପରେ ସେହି ହଂସ ମଧ୍ୟ ଦୂରରୁ ଏକ ମୁହୂର୍ତ୍ତ ପରି ଆଗକୁ ଯାଇ, ସେହି କାଉକୁ ଅତିକ୍ରମ କଲା; ଚକ୍ରାଙ୍ଗ ପକ୍ଷୀ ସେହି କାଉକୁ ଚାହିଁ ଦେଖିଲା।
8.35.53
शनकैः परिहीनं तं परिश्रान्तमचेतसम् ।
अवेक्षमाणस्तं काकं प्रत्यागम्य हसन्निव ॥ ८.३५.५३ ॥
ଧୀରେ ଧୀରେ ପଛରେ ରହିଯାଇଥିବା, ଅତ୍ୟନ୍ତ କ୍ଳାନ୍ତ ଓ ଅଚେତନ ସେହି କାଉକୁ ଚାହିଁ, ଫେରି ଆସି ହସୁଥିବା ପରି।
8.35.54
तं प्रहस्य च चक्राङ्गः काकं मन्दगतिं तदा ।
हीयमानमथो दृष्ट्वा हंसः प्राह यथार्थवत्।
उज्जिहीर्षुर्निमज्जन्तं स्मरन्सत्पुरुषव्रतम् ॥ ८.३५.५४ ॥
ତାକୁ ହସି, ମନ୍ଦଗତି ସେହି କାଉକୁ ଦେଖି, କ୍ଷୀଣ ହେଉଥିବା ଦେଖି, ହଂସ ଯଥାର୍ଥ କହିଲା। ଡୁବୁଥିବାକୁ ଉଠାଇବାକୁ ଇଚ୍ଛା କରି, ସତ୍ପୁରୁଷଙ୍କ ବ୍ରତ ସ୍ମରଣ କରି।
8.35.55
बहूनि पतितानि त्वमाचक्षाणो मुहुर्मुहुः ।
पतस्यव्याहरन्खेदं ततो गर्ह्यं प्रभाषसे ॥ ८.३५.५५ ॥
ତୁମେ ବାରମ୍ବାର ପଡ଼ିଥିବା ଅନେକ ଜିନିଷ ବିଷୟରେ କହୁଛ। ପଡ଼ୁ ପଡ଼ୁ ଦୁଃଖରେ ଅସ୍ପଷ୍ଟ କହି, ତା'ପରେ ନିନ୍ଦନୀୟ କଥା କହୁଛ।
8.35.56
जलं नाम पतितं काक यत्त्वं पतसि साम्प्रतम् ।
जलं स्पृशसि पक्षाभ्यां तुण्डेन च पुनः पुनः ॥ ८.३५.५६ ॥
ହେ କାଉ, ତୁମେ ବର୍ତ୍ତମାନ ଯେଉଁଥିରେ ପଡ଼ୁଛ ତାହାର ନାମ ଜଳ। ପଖା ଓ ଚଞ୍ଚୁରେ ତୁମେ ବାରମ୍ବାର ଜଳକୁ ସ୍ପର୍ଶ କରୁଛ।
8.35.57
प्रब्रूहि कतमोऽयं ते पातो वर्तति वायस ।
एह्येहि काक शीघ्रं त्वमेष त्वां परिपालये ॥ ८.३५.५७ ॥
ହେ କାଉ, ତୁମର ଏହି ପତନ କେଉଁଟି ତାହା କୁହ। ଆସ, ଆସ, ହେ କାଉ, ଶୀଘ୍ର ଆସ; ମୁଁ ତୁମକୁ ରକ୍ଷା କରିବି।
8.35.58
स पक्षाभ्यां स्पृशन्नार्तस्तुण्डेन च जलं तदा ।
काको दृढं परिश्रान्तः सहसा निपपात ह ॥ ८.३५.५८ ॥
ସେତେବେଳେ ସେ ଦୁଃଖରେ ପଖା ଓ ଚଞ୍ଚୁରେ ଜଳକୁ ସ୍ପର୍ଶ କରୁଁ କରୁଁ, କାଉ ଅତ୍ୟଧିକ କ୍ଳାନ୍ତ ହୋଇ ହଠାତ୍ ପଡ଼ିଗଲା।
8.35.59
सागराम्भसि तं दृष्ट्वा पततन्तं दीनचेतसम् ।
म्रियमाणमिदं वाक्यं हंसः काकमुवाच ह ॥ ८.३५.५९ ॥
ସମୁଦ୍ର ଜଳରେ ତାକୁ ଦୀନ ମନରେ ପଡ଼ି ମରୁଥିବା ଦେଖି, ହଂସ କାଉକୁ ଏହି କଥା କହିଲା।
8.35.60
शतमेकं च पातानां पताम्यहमिति स्म ह ।
श्लाघन्नात्मानमद्य त्वं काक भाषितवानसि ॥ ८.३५.६० ॥
"ଶହେ ଉଡ଼ାଣ ମଧ୍ୟରୁ ଗୋଟିଏ ମୁଁ ଉଡ଼େ" ଏହିପରି ନିଜକୁ ପ୍ରଶଂସା କରି, ହେ କାଉ, ତୁମେ ଏବେ କହିଛ।
8.35.61
स त्वमेकशतं पातं पतन्नभ्यधिको मया ।
कथमेवं परिश्रान्तः पतितोऽसि महार्णवे ॥ ८.३५.६१ ॥
ତୁମେ ଶହେ ଉଡ଼ାଣ ମଧ୍ୟରୁ ଗୋଟିଏ ଉଡ଼ୁଥିବା, ମୋଠାରୁ ଅଧିକ ନୁହଁ। ତେବେ ଏପରି କ୍ଳାନ୍ତ ହୋଇ ମହାସାଗରରେ କିପରି ପଡ଼ିଗଲ?
8.35.62
प्रत्युवाच ततः काकः सीदमान इदं वचः ।
उपरीतं तदा हंसं प्रसमीक्ष्य प्रसादयन् ॥ ८.३५.६२ ॥
ସେତେବେଳେ ବୁଡ଼ୁଥିବା କାଉ ଉତ୍ତର ଦେଲା; ଉପରେ ଉଡ଼ୁଥିବା ହଂସକୁ ଦେଖି ତାକୁ ପ୍ରସନ୍ନ କରିବା ପାଇଁ ଏହି ବାକ୍ୟ କହିଲା।
8.35.63
उच्छिष्टान्नेन पुष्टोऽहं दर्पोत्सिक्तः कुसत्वतः ।
सुपर्ण इव चात्मानं ज्ञातवान्पुत्रलाघवात् ॥ ८.३५.६३ ॥
ଉଚ୍ଛିଷ୍ଟ ଅନ୍ନରେ ପୋଷିତ ମୁଁ, ଅହଙ୍କାରରେ ଫୁଲିଥିବା, ଅଧମ ସ୍ୱଭାବରୁ, ଗରୁଡ଼ ପରି ନିଜକୁ ଭାବିଲି; ପୁଅର ହାଲୁକା ବୁଦ୍ଧିରେ।
8.35.64
शरणं त्वां प्रपन्नोऽहमुदकान्तमवाप्नुयाम् ।
हंसेदानीं परिश्रान्तमापदो मां समुद्वर ॥ ८.३५.६४ ॥
ମୁଁ ତୁମ ଶରଣ ନେଇଛି; ମୁଁ ଜଳ ଧାରରେ ପହଞ୍ଚିବି। ହଂସ, ଏବେ କ୍ଳାନ୍ତ ମୋତେ ଏହି ବିପଦରୁ ଉଠାଇ ନିଅ।
8.35.65
यदि नाम पुनर्जीवन्गच्छेयं स्वं निवेशनम् ।
नैनं पुनर्हीनमपि क्षेप्ताऽहं खे विचारिणम् ॥ ८.३५.६५ ॥
ଯଦି ମୁଁ ବଞ୍ଚି ପୁଣି ନିଜ ଘରକୁ ଯାଇ ପାରେ, ତେବେ ଆକାଶରେ ବିଚରଣ କରୁଥିବା ଏହି ଅଧମକୁ ମୁଁ ପୁଣି କେବେ ଫୋପାଡ଼ିବି ନାହିଁ।
8.35.66
तमेवं करुणं दीनं विलपन्तमचेतसम् ।
काककाकेति वाशन्तं निमज्जन्तं महार्णवे।
कृपयाऽभिपरीतो वै कृपां चक्रे दुरात्मनि ॥ ८.३५.६६ ॥
ଏହିପରି କରୁଣାଜନକ, ଦୀନ, ଅଚେତନ ହୋଇ ବିଳାପ କରୁଥିବା, "କାକ, କାକ" ବୋଲି ଚିତ୍କାର କରୁଥିବା, ମହାସାଗରରେ ବୁଡ଼ୁଥିବା ସେହି ଦୁରାତ୍ମାପ୍ରତି କରୁଣାରେ ଆବୃତ ହୋଇ ସେ ଦୟା କଲା।
8.35.67
अथ तं पततं दीनं जलक्लिन्नमचेतनम् ।
पद्भ्यामुत्क्षिप्य वेपन्तं पृष्ठमारो पयत्तदा ॥ ८.३५.६७ ॥
ତା'ପରେ ପଡ଼ୁଥିବା, ଦୀନ, ଜଳରେ ଭିଜିଥିବା, ଅଚେତନ, କମ୍ପୁଥିବା ତାକୁ ଗୋଡ଼ରେ ଉଠାଇ ସେ ନିଜ ପିଠିରେ ବସାଇଲା।
8.35.68
स हंसः पृष्ठमारोप्य काकं कर्ण विचेतसम् ।
अविस्मयंस्तदा कर्ण पुनरेव समानयत्।
तमेव देशं तरसा स्पर्धया पेततुर्यतः ॥ ८.३५.६८ ॥
ସେ ହଂସ ଅଚେତନ କାକକୁ ପିଠିରେ ବସାଇ, ହେ କର୍ଣ୍ଣ, ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟ ନ ହୋଇ ପୁଣି ତାକୁ ହିଁ ଫେରାଇ ଆଣିଲା; ସେମାନେ ଦୁହେଁ ସ୍ପର୍ଦ୍ଧାରେ ଶୀଘ୍ର ଯେଉଁଠୁ ଆସିଥିଲେ ସେହି ସ୍ଥାନକୁ ଉଡ଼ିଗଲେ।
8.35.69
उत्सृज्य त्वब्रवीन्मैवं पुनः कार्यं त्वयेति ह ।
स्थाप्य चैनं पुनर्द्वीपे समाश्वस्य च विक्लवम्।
गतो यथेप्सितं देशं हंसो मन इवाशुगः ॥ ८.३५.६९ ॥
ତାକୁ ଛାଡ଼ି ସେ କହିଲା, "ଏମିତି ପୁଣି କରନା, ତୁମକୁ ଏହା ପୁଣି କରିବାକୁ ପଡ଼ିବ।" ତା'ପରେ ତାକୁ ସେ ଦ୍ୱୀପରେ ରଖି ଓ ବିକଳ ଲୋକକୁ ସାନ୍ତ୍ୱନା ଦେଇ ମନ ପରି ଦ୍ରୁତ ହଂସ ନିଜର ଇଚ୍ଛିତ ସ୍ଥାନକୁ ଗଲା।
8.35.70
एवमुच्छिष्टपुष्टः स काकोऽहंसपराजितः ।
बलं वीर्यं महत्कर्ण त्यक्त्वा क्षान्तिमुपागतः ॥ ८.३५.७० ॥
ଏହିପରି ଉଚ୍ଛିଷ୍ଟ ଭୋଜନରେ ପୁଷ୍ଟ ସେ କାକ, ହଂସ ଦ୍ୱାରା ପରାଜିତ ହୋଇ, ହେ କର୍ଣ୍ଣ, ନିଜର ମହାନ ବଳ ଓ ବୀର୍ଯ୍ୟ ତ୍ୟାଗ କରି କ୍ଷମାର ଅବସ୍ଥାକୁ ପାଇଲା।
8.35.71
उच्छिष्टभोजनः काको यथा वैश्यकुले पुरा ।
एवं त्वमुच्छिष्टभृतो धार्तराष्ट्रैर्न संशयः ॥ ८.३५.७१ ॥
ପୂର୍ବେ ବୈଶ୍ୟ ଘରେ ଉଚ୍ଛିଷ୍ଟ ଭୋଜନ କରୁଥିବା କାକ ପରି, ତୁମେ ଧୃତରାଷ୍ଟ୍ରଙ୍କ ପୁତ୍ରମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଉଚ୍ଛିଷ୍ଟରେ ପୋଷିତ; ଏଥିରେ ସନ୍ଦେହ ନାହିଁ।
8.35.72
सदृशाञ्श्रेयसश्चापि सर्वान्कर्णावमन्यसे ।
द्रोणद्रौणिकृपैर्गुप्तो भीष्मेणान्यैश्च कौरवैः ॥ ८.३५.७२ ॥
କର୍ଣ୍ଣ, ତୁମେ ତୁମ ସମକକ୍ଷ ଓ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ସମସ୍ତଙ୍କୁ ଅପମାନ କରୁଛ; ଦ୍ରୋଣ, ଦ୍ରୌଣି, କୃପ, ଭୀଷ୍ମ ଓ ଅନ୍ୟ କୌରବମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ତୁମେ ରକ୍ଷିତ।
8.35.73
विराटनगरे पार्थमेकं किं नावधीस्तदा ।
यत्र व्यस्ताः समस्ताश्च निर्जिताः स्थ किरीटिना
सृगाला इव सिंहेन क्व ते वीर्यं तदा गतम् ॥ ८.३५.७३ ॥
ବିରାଟନଗରରେ ସେହି ଏକାକୀ ପାର୍ଥଙ୍କୁ ତୁମେ ସେତେବେଳେ କାହିଁକି ମାରିଲ ନାହଁ? ଯେଉଁଠି ତୁମେ ଛିନ୍ନଭିନ୍ନ ଓ ଏକତ୍ର ହୋଇ ମଧ୍ୟ କିରୀଟୀଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ପରାଜିତ ହେଲ; ସିଂହ ଆଗରେ ଶିଆଳ ପରି ସେତେବେଳେ ତୁମର ବୀର୍ଯ୍ୟ କୁଆଡ଼େ ଗଲା?
8.35.74
भ्रातरं निहतं दृष्ट्वा समरे सव्यसाचिना ।
पश्यतां कुरवीराणां प्रथमं त्वं पलायितः ॥ ८.३५.७४ ॥
ଯୁଦ୍ଧରେ ସବ୍ୟସାଚୀଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ତୁମ ଭାଇ ନିହତ ହେବାର ଦେଖି, କୁରୁବୀରମାନେ ଦେଖୁଥିବା ବେଳେ ତୁମେ ପ୍ରଥମେ ପଳାଇଲ।
8.35.75
तथा द्वैतवने कर्ण गन्धर्वैः समभिद्रुतान् ।
कुरून्सदारानुत्सृज्य त्वमेवाग्रे पलायितः ॥ ८.३५.७५ ॥
ସେହିପରି ହେ କର୍ଣ୍ଣ, ଦ୍ୱୈତବନରେ ଗନ୍ଧର୍ବମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଚାରିପାଶରୁ ଆକ୍ରାନ୍ତ କୌରବମାନଙ୍କୁ, ସେମାନଙ୍କ ପତ୍ନୀମାନଙ୍କ ସହ ଛାଡ଼ି ତୁମେ ଆଗରେ ପଳାଇଲ।
8.35.76
हत्वा जित्वा च गन्धर्वांश्चित्रसेनमुखान्रणे ।
कर्ण दुर्योधनं पार्थः सभ्रातृकममोक्षयत् ॥ ८.३५.७६ ॥
ହେ କର୍ଣ୍ଣ, ଚିତ୍ରସେନ ପ୍ରମୁଖ ଗନ୍ଧର୍ବମାନଙ୍କୁ ଯୁଦ୍ଧରେ ବଧ ଓ ଜୟ କରି ପାର୍ଥ ଦୁର୍ଯ୍ୟୋଧନଙ୍କୁ ତାଙ୍କ ଭାଇମାନଙ୍କ ସହ ମୁକ୍ତ କଲେ।
8.35.77
पुनः प्रभावः पार्थस्य पुराणः केशवस्य च ।
कथितः कर्ण रामेण सभायां कुरुसंसदि ॥ ८.३५.७७ ॥
ହେ କର୍ଣ୍ଣ, କୁରୁସଭାରେ ରାମ (ପରଶୁରାମ) ପାର୍ଥ ଓ କେଶବଙ୍କ ପୁରାତନ ପ୍ରଭାବ କହିଥିଲେ।
8.35.78
सततं च त्वमश्रौषीर्वचनं द्रोणभीष्मयोः ।
अवध्यौ वदतोः कृष्णौ सन्निधौ च महीक्षिताम् ॥ ८.३५.७८ ॥
ତୁମେ ନିରନ୍ତର ଦ୍ରୋଣ ଓ ଭୀଷ୍ମଙ୍କ ବାକ୍ୟ ଶୁଣିଛ ଯେ ରାଜାମାନଙ୍କ ସମ୍ମୁଖରେ କହୁଥିବା ଦୁଇ କୃଷ୍ଣ ଅବଧ୍ୟ।
8.35.79
कियन्तं तत्र वक्ष्यामि येनयेन धनञ्जयः ।
त्वत्तोऽतिरिक्तः सर्वेभ्यो भूतेभ्यो ब्राह्मणो यथा ॥ ८.३५.७९ ॥
ସେଠାରେ କେତେ କହିବି? କେଉଁ କେଉଁ ବିଷୟରେ ଧନଞ୍ଜୟ ତୁମଠାରୁ ଶ୍ରେଷ୍ଠ, ଯେପରି ବ୍ରାହ୍ମଣ ସର୍ବଭୂତଙ୍କୁ ଶ୍ରେଷ୍ଠ।
8.35.80
इदानीमेव द्रष्टासि प्रधाने स्यन्दने स्थितौ ।
पुत्रं च वसुदेवस्य कुन्तीपुत्रं च पाण्डवम् ॥ ८.३५.८० ॥
ଏବେ ହିଁ ତୁମେ ଦେଖିବ, ପ୍ରଧାନ ରଥରେ ଠିଆ ହୋଇଥିବା ବସୁଦେବଙ୍କ ପୁତ୍ର ଓ କୁନ୍ତୀପୁତ୍ର ପାଣ୍ଡବଙ୍କୁ।
8.35.81
यथाऽश्रयत चक्राङ्गं वायसो बुद्धिमास्थितः ।
तथाश्रयस्व वार्ष्णेयं पाण्डवं च धनञ्जयम् ॥ ८.३५.८१ ॥
ବୁଦ୍ଧିମାନ କାଉ ଯେପରି ଚକ୍ରର ଅଙ୍ଗର ଆଶ୍ରୟ ନେଇଥିଲା, ସେପରି ତୁମେ ବାର୍ଷ୍ଣେୟ ଓ ପାଣ୍ଡବ ଧନଞ୍ଜୟଙ୍କ ଆଶ୍ରୟ ନିଅ।
8.35.82
यदा त्वं युधि विक्रान्तौ वासुदेवधनञ्जयौ ।
द्रष्टास्येकरथे कर्ण तदा नैवं वदिष्यसि ॥ ८.३५.८२ ॥
ହେ କର୍ଣ୍ଣ, ଯୁଦ୍ଧରେ ପରାକ୍ରମୀ ବାସୁଦେବ ଓ ଧନଞ୍ଜୟଙ୍କୁ ଏକ ରଥରେ ଦେଖିବ ସେତେବେଳେ ତୁମେ ଏପରି କହିବ ନାହିଁ।
8.35.83
यदा शरशतैः पार्थो दर्पं तव वधिष्यति ।
तदा त्वमन्तरं द्रष्टा आत्मनश्चार्जुनस्य च ॥ ८.३५.८३ ॥
ପାର୍ଥ ଶହ ଶହ ବାଣରେ ଯେତେବେଳେ ତୁମ ଦର୍ପ ନଷ୍ଟ କରିବେ, ସେତେବେଳେ ତୁମେ ନିଜ ଓ ଅର୍ଜୁନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଅନ୍ତର ଦେଖିବ।
8.35.84
देवासुरमनुष्येषु प्रख्यातौ यौ नरोत्तमौ ।
तौ मावमंस्था मौर्ख्यात्त्वं स्वद्योत इव रोचनौ ॥ ८.३५.८४ ॥
ଦେବ, ଅସୁର ଓ ମନୁଷ୍ୟମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ସେହି ଦୁଇ ନରୋତ୍ତମଙ୍କୁ ମୂର୍ଖତାବଶତଃ ତୁମେ ଅବଜ୍ଞା କର ନାହିଁ; ତୁମେ ଖଦ୍ୟୋତ ପରି, ସେମାନେ ଦୁଇ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ଆଲୋକ ପରି।
8.35.85
सूर्याचन्द्रमसौ यद्वत्तद्वदजुनकेशवौ ।
प्रकाश्येनाभिविख्यातौ त्वं तु खद्योतवन्नृषु ॥ ८.३५.८५ ॥
ସୂର୍ଯ୍ୟ ଓ ଚନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ପରି ଅର୍ଜୁନ ଓ କେଶବ ନିଜ ଆଲୋକରେ ପ୍ରକାଶରେ ବିଖ୍ୟାତ; କିନ୍ତୁ ତୁମେ ମନୁଷ୍ୟମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଖଦ୍ୟୋତ ପରି।
8.35.86
एवं विद्वन्मावमंस्थाः सूतपुत्राच्युतार्जुनौ ।
नरसिंहौ नरश्वा त्वं जोषमास्स्व विकत्थसे ॥ ८.३५.८६ ॥
ଏହା ଜାଣି ସୂତପୁତ୍ର, ଅଚ୍ୟୁତ ଓ ଅର୍ଜୁନଙ୍କୁ ଅବଜ୍ଞା କର ନାହିଁ; ସେମାନେ ନରସିଂହ, ତୁମେ ନରଶ୍ୱା; ଚୁପ୍ ବସ, ତୁମେ ବୃଥା ଗର୍ବ କରୁଛ।