മഹാഭാരതം · അധ്യായം 8.35
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
8.35.1
मारिषाधिरथेः श्रुत्वा वाचो युद्धाभिनन्दिनः ।
शल्योऽब्रवीत्पुनः कर्णं निदर्शनमुदाहरन् ॥ ८.३५.१ ॥
യുദ്ധത്തെ സ്വാഗതം ചെയ്യുന്ന അധിരഥപുത്രനായ കർണ്ണന്റെ വാക്കുകൾ കേട്ട ശല്യൻ വീണ്ടും കർണ്ണനോട് ഒരു ഉപമ പറഞ്ഞു.
8.35.2
जातोऽहं यज्वनां वंशे सङ्ग्रामेष्वनिवर्तिनाम् ।
राज्ञां मूर्धाभिषिक्तानां स्वयं धर्मपरायणः ॥ ८.३५.२ ॥
യജ്ഞം ചെയ്യുന്നവരുടെയും യുദ്ധത്തിൽ പിന്മാറാത്തവരുടെയും മൂർധാഭിഷിക്തരായ രാജാക്കന്മാരുടെയും വംശത്തിൽ ഞാൻ ജനിച്ചു; ഞാൻ തന്നെ ധർമ്മപരായണനാണ്.
8.35.3
यथैव मत्तो मद्येन त्वं तथा लक्ष्यसे वृष ।
तथाऽद्य त्वां प्रमाद्यन्तं चिकित्सेयं सुहृत्तया ॥ ८.३५.३ ॥
ഹേ വൃഷഭാ, മദ്യത്താൽ ലഹരി പിടിച്ചവനെപ്പോലെ നീ കാണപ്പെടുന്നു; അതുപോലെ ഇന്ന് നിന്റെ അശ്രദ്ധയെ സൗഹൃദത്താൽ ഞാൻ തിരുത്തും.
8.35.4
इमां काकोपमां कर्ण प्रोच्यमानां निबोध मे ।
श्रुत्वा यथेष्टं कुर्यास्त्वं निहीन कुलपांसन ॥ ८.३५.४ ॥
കർണ്ണാ, ഞാൻ പറയുന്ന ഈ കാക ഉപമ കേൾക്കൂ. കേട്ടശേഷം നിനക്കിഷ്ടമുള്ളത് ചെയ്തുകൊള്ളൂ, അധമാ, കുലത്തെ കളങ്കപ്പെടുത്തുന്നവനേ!
8.35.5
नाहमात्मनि किञ्चिद्वै किल्बिषं कर्ण संस्मरे ।
येन मां त्वं महाबाहो हन्तुमिच्चस्यनागसम् ॥ ८.३५.५ ॥
കർണ്ണാ, എന്നിൽ യാതൊരു കുറ്റവും ഞാൻ ഓർക്കുന്നില്ല; മഹാബാഹോ, കുറ്റമില്ലാത്ത എന്നെ നീ കൊല്ലാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്നത് എന്തുകൊണ്ട്?
8.35.6
अवश्यं तु मया वाच्यं बुद्ध्वा तव हिताहितम् ।
विशेषतो रथस्थेन राज्ञश्चैव हितैषिणा ॥ ८.३५.६ ॥
എന്നാൽ നിന്റെ ഹിതാഹിതങ്ങൾ മനസ്സിലാക്കി ഞാൻ തീർച്ചയായും പറയണം; വിശേഷിച്ച് രഥത്തിൽ നിന്നുകൊണ്ട് രാജാവിന്റെ ഹിതം കാംക്ഷിക്കുന്നവനായി.
8.35.7
समं च विषमं चैव रथिनश्च बलाबलम् ।
श्रमः खेदश्च सततं हयानां रथिना सह ॥ ८.३५.७ ॥
സമമായ നിലവും വിഷമമായ നിലവും, രഥികന്റെ ബലവും ബലഹീനതയും, രഥികനോടൊപ്പമുള്ള കുതിരകളുടെ ക്ഷീണവും നിരന്തരമായ ഖേദവും.
8.35.8
आयुधस्य परिज्ञानं रुतं च मृगपक्षिणाम् ।
सारं चैवाप्यासरं च शल्यानां च प्रतिक्रिया ॥ ८.३५.८ ॥
ആയുധങ്ങളെക്കുറിച്ചുള്ള പൂർണ്ണമായ അറിവ്, മൃഗങ്ങളുടെയും പക്ഷികളുടെയും ശബ്ദം, സാരവും സാമീപ്യവും, അമ്പുകൾക്കുള്ള പ്രതിവിധി.
8.35.9
अस्त्रयोगं च युद्वं च निमित्तानि तथैव च ।
सर्वमेतन्मया ज्ञेयं रथस्यास्य कुटुम्बिना।
अतस्त्वां कथये कर्ण निदर्शनमिदं पुनः ॥ ८.३५.९ ॥
അസ്ത്രപ്രയോഗവും യുദ്ധവും ശകുനങ്ങളും — ഇവയെല്ലാം ഈ രഥത്തിന്റെ സാരഥിയായ ഞാൻ അറിയേണ്ടതാണ്. അതിനാൽ, കർണ, ഈ ദൃഷ്ടാന്തം വീണ്ടും നിന്നോട് പറയുന്നു.
8.35.10
वैश्यः किल समुद्रान्ते प्रभूतधनधान्यवान् ।
यज्वा दानपतिः क्षान्तः स्वकर्मस्थोऽभवच्छुचिः ॥ ८.३५.१० ॥
കടലിന്റെ തീരത്ത് ഒരു വൈശ്യൻ ഉണ്ടായിരുന്നുവത്രേ; അവൻ വലിയ ധനധാന്യങ്ങൾ ഉള്ളവനായിരുന്നു. യാഗം ചെയ്യുന്നവൻ, ദാനത്തിന്റെ നാഥൻ, ക്ഷമാശീലൻ, സ്വധർമ്മത്തിൽ നിലകൊണ്ടവൻ, ശുദ്ധൻ.
8.35.11
बहुपुत्रः प्रियापत्यः सर्वभूतानुकम्पकः ।
राज्ञो धर्मप्रधानस्य राष्ट्रे वसति निर्भयः ॥ ८.३५.११ ॥
അവന് ധാരാളം പുത്രന്മാരും പ്രിയ സന്താനങ്ങളും ഉണ്ടായിരുന്നു; അവൻ സർവഭൂതങ്ങളോടും അനുകമ്പയുള്ളവൻ. ധർമ്മപ്രധാനനായ രാജാവിന്റെ രാഷ്ട്രത്തിൽ അവൻ നിർഭയനായി വസിച്ചു.
8.35.12
पुत्राणां तस्य बालानां कुमाराणां यशस्विनाम् ।
काको बहूनामभवदुच्छिष्टकृतभोजनः ॥ ८.३५.१२ ॥
അവന്റെ യശസ്വികളായ ബാലന്മാരും കുമാരന്മാരുമായ പുത്രന്മാർക്കിടയിൽ ഒരു കാക്ക ഉണ്ടായിരുന്നു; അത് അവരുടെ എച്ചിൽ ഭക്ഷണം കഴിച്ചു ജീവിച്ചു.
8.35.13
तस्मैसदा प्रयच्छन्ति वैश्यपुत्राः कुमारकाः ।
मांसोदनं दधि क्षीरं पायसं मधुसर्पिषी ॥ ८.३५.१३ ॥
വൈശ്യപുത്രന്മാരായ ആ ബാലന്മാർ അതിന് എപ്പോഴും മാംസോദനം, തൈര്, പാൽ, പായസം, തേൻ, നെയ്യ് എന്നിവ നൽകി.
8.35.14
स चोच्छिष्टभृतः काको वैश्यपुत्रैः कुमारकैः ।
सदृशान्पक्षिणो दृप्तः श्रेयससश्चावमन्यते ॥ ८.३५.१४ ॥
വൈശ്യപുത്രന്മാരായ ബാലന്മാരുടെ എച്ചിൽ ഭക്ഷണം കഴിച്ചു വളർന്ന ആ കാക്ക അഹങ്കാരത്തോടെ തനിക്ക് തുല്യരായ പക്ഷികളെയും ശ്രേഷ്ഠരായ പക്ഷികളെയും അവഗണിച്ചു.
8.35.15
अथ हंसाः समुद्रान्ते प्रजग्मुरतिपातिनः ।
गरुडस्य गतौ तुल्याश्चक्राङ्गा हृष्टचेतसः ॥ ८.३५.१५ ॥
അപ്പോൾ സമുദ്രതീരത്ത് ഗരുഡന്റെ വേഗത്തിനൊപ്പം പറക്കുന്ന, ചക്രചിഹ്നമുള്ള അവയവങ്ങളോടു കൂടിയ, സന്തോഷിച്ച മനസ്സുള്ള അരയന്നങ്ങൾ പറന്നുപോയി.
8.35.16
कुमरारकास्तदा हंसान्दृष्ट्वा काकमथाब्रुवन् ।
भवानेव विशिष्टोऽसि पतत्रिभ्यो विहङ्गम ॥ ८.३५.१६ ॥
അപ്പോൾ ബാലന്മാർ അരയന്നങ്ങളെ കണ്ട് കാക്കയോട് പറഞ്ഞു: 'ഓ പക്ഷീ, പക്ഷികളിൽ നീയാണ് ഏറ്റവും ശ്രേഷ്ഠൻ.'
8.35.17
एतेऽतिपातिनः पश्य विहङ्गान्वियदाश्रितान् ।
एहि त्वमपि शक्तो हि कस्मान्न पतितं त्वया ॥ ८.३५.१७ ॥
'ഇതാ, ആകാശത്ത് വിഹരിക്കുന്ന ഈ വേഗത്തിൽ പറക്കുന്ന പക്ഷികളെ നോക്കൂ. നീയും കഴിവുള്ളവനല്ലേ, എന്തുകൊണ്ട് നീ പറന്നില്ല?'
8.35.18
प्रतार्यमाणस्तैः सर्वैरल्पबुद्धिभइरण्डजः ।
तद्वचः सत्यमित्येव मौर्ख्याद्दर्पाच्च जज्ञिवान् ॥ ८.३५.१८ ॥
അവരെല്ലാവരാലും വഞ്ചിക്കപ്പെട്ട, ചെറുബുദ്ധിയുള്ള ആ അണ്ഡജപക്ഷി, മൗഢ്യം കൊണ്ടും അഹങ്കാരം കൊണ്ടും, 'ആ വാക്കുകൾ സത്യമാണ്' എന്നു വിചാരിച്ച് (പറക്കാൻ) തയ്യാറായി.
8.35.19
तान्सोनुपत्य जिज्ञासुः क एषां श्रेष्ठभागिति ।
उच्छिष्टदर्पितः काको बहूनामेकपातिनाम् ॥ ८.३५.१९ ॥
അവരെ സമീപിച്ച്, ഇവരിൽ ശ്രേഷ്ഠമായ പങ്കിന് അർഹൻ ആരെന്നറിയാൻ ആഗ്രഹിച്ച, ഉച്ഛിഷ്ടം കൊണ്ട് അഹങ്കരിച്ച കാക്ക, ഒറ്റപ്പറക്കലുള്ള പല പക്ഷികളോട് ചോദിച്ചു.
8.35.20
तेषां यं प्रवरं मेने हंसानां दूरपातिनाम् ।
स तमाह्वत दुर्बुद्धिः पताव इति पक्षिणम्।
तच्छ्रुत्वा प्राहसन्हंसा ये तत्रासन्समागताः ॥ ८.३५.२० ॥
ദൂരത്തേക്ക് പറക്കുന്ന അരയന്നങ്ങളിൽ അത് ഏറ്റവും ശ്രേഷ്ഠനെന്ന് കരുതിയ പക്ഷിയെ ദുർബുദ്ധി 'പറക്കുന്നവനേ!' എന്ന് വിളിച്ചു. അത് കേട്ട് അവിടെ കൂടിയിരുന്ന അരയന്നങ്ങൾ ചിരിച്ചു.
8.35.21
भाषतो बहु काकस्य बालिश्यात्पततां वराः ।
इदमूचुः स्म चक्राङ्गावचः काकं विङ्गमाः ॥ ८.३५.२१ ॥
കാക്കയുടെ പലതരം സംസാരം കേട്ട്, ബാലിശത്വം കൊണ്ട്, പറക്കുന്നവരിൽ ശ്രേഷ്ഠരായ ചക്രാംഗ പക്ഷികൾ വിഷമത്തോടെ കാക്കയോട് ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞു.
8.35.22
वयं हंसाश्चरामेमां पृथिवीं मानसौकसः ।
पक्षिणां च वयं नित्यं दूरपातेन पूजिताः ॥ ८.३५.२२ ॥
ഞങ്ങൾ അരയന്നങ്ങൾ, മാനസസരസ്സിൽ വസിക്കുന്നവർ; ഈ ഭൂമിയിൽ സഞ്ചരിക്കുന്നു. പക്ഷികളിൽ ഞങ്ങൾ എപ്പോഴും ദൂരത്തേക്കുള്ള പറക്കൽ കൊണ്ട് ആദരിക്കപ്പെടുന്നു.
8.35.23
कथं हंसं नु बलिनं चक्राङ्गं दूरपातिनम् ।
काको भूत्वा निपतने समाह्वयसि दुर्मते।
कथं त्वं पतिता काक सहास्माभिर्ब्रवीहि तत् ॥ ८.३५.२३ ॥
ഓ ദുർബുദ്ധിയായ കാക്കേ! കാക്കയായ നീ, ദൂരത്തേക്ക് പറക്കുന്ന ശക്തനായ അരയന്നത്തെയോ ചക്രാംഗ പക്ഷിയെയോ പറക്കലിൽ എങ്ങനെ വെല്ലുവിളിക്കുന്നു? ഓ കാക്കേ, നീ ഞങ്ങളോടൊപ്പം എങ്ങനെ വീണു? അത് പറയൂ.
8.35.24
अथ हंसवचो मूढः कुत्सयित्वा पुनः पुनः ।
प्रजगादोत्तरं काकः कत्थनो जातिलाघवात् ॥ ८.३५.२४ ॥
അപ്പോൾ മൂഢനായ ആ കാക്ക, അരയന്നങ്ങളുടെ വാക്ക് വീണ്ടും വീണ്ടും പഴിച്ച്, തന്റെ ജാതിയുടെ താഴ്ന്നത കൊണ്ട് വമ്പ് പറഞ്ഞ് മറുപടിയായി പറഞ്ഞു.
8.35.25
शतमेकं च पातानां पतिताऽस्मि न संशयः ।
शतयोजनमेकैकं विचित्रं विविधं तथा ॥ ८.३५.२५ ॥
നൂറ് വിധം പറക്കലുകൾ ഞാൻ പറന്നിട്ടുണ്ട്, ഇതിൽ സംശയമില്ല. ഓരോന്നും നൂറ് യോജനയാണ്, വിചിത്രവും വിവിധവുമാണ്.
8.35.26
उड्डीनमवडीनं च प्रडीनं डीनमेव च ।
निडीनमथ संडीनं तिर्यक्डीनगतानि च ॥ ८.३५.२६ ॥
മുകളിലേക്ക് പറക്കൽ, താഴേക്ക് ഇറങ്ങൽ, മുന്നോട്ട് പറക്കൽ, പറക്കൽ, ഇരിക്കൽ, ഒന്നിച്ചു പറക്കൽ, ചരിഞ്ഞു പറക്കുന്ന ഗതികളും.
8.35.27
विडीनं परिडीनं च पराडीनं सुडीनकम् ।
अभिडीनं महाडीनं निर्डीनमतिडीनकम् ॥ ८.३५.२७ ॥
വേർപിരിഞ്ഞു പറക്കൽ, ചുറ്റും പറക്കൽ, ദൂരെ പറന്നുപോകൽ, മനോഹരമായ പറക്കൽ, എതിരേ പറക്കൽ, മഹത്തായ പറക്കൽ, പുറത്തേക്കു പറക്കൽ, അതിപറക്കൽ.
8.35.28
अवडीनं प्रडीनं च संडीनं डीनडीनकम् ।
संडीनोड्डीनडीनं च पुनर्डीनविडीनकम् ॥ ८.३५.२८ ॥
താഴേക്ക് ഇറങ്ങൽ, മുന്നോട്ട് പറക്കൽ, ഒന്നിച്ചു പറക്കൽ, പറക്കലിന്മേൽ പറക്കൽ, ഒന്നിച്ചു പറക്കൽ, ഉയർന്നു പറക്കൽ, വീണ്ടും ഇരുന്ന് വേർപിരിഞ്ഞു പറക്കൽ.
8.35.29
संपातं समुदीषं च ततोऽन्यद्व्यतिरिक्तकम् ।
गतागतं प्रतिगतं बह्वीश्च निकुलीनकाः।
कर्ताऽस्मि मिषतां वोऽद्य ततो द्रक्षयथ मे बलम् ॥ ८.३५.२९ ॥
ചാട്ടം, ഒന്നിച്ചു മേലെ ഉയരൽ, പിന്നെ മറ്റൊരു വിധം, പോക്കും വരവും, മടങ്ങിവരവ്, കൂട്ടിൽ ഇരിക്കുന്ന പല പറക്കലുകൾ. ഇന്ന് നിങ്ങളുടെ മുന്നിൽ ഞാൻ ചെയ്യും; അപ്പോൾ എന്റെ ബലം കാണും.
8.35.30
तेषामन्यतमेनाहं पतिष्यामि विहायसम् ।
प्रदिशध्वं यथान्यायं केन हंसाः पताम्यहम् ॥ ८.३५.३० ॥
അവയിൽ ഒന്നുകൊണ്ട് ഞാൻ ആകാശത്തേക്ക് പറക്കും. ഹംസങ്ങളേ, ന്യായപ്രകാരം പറയൂ, ഞാൻ ഏതിനാൽ പറക്കണം?
8.35.31
ते वै ध्रुवं विनिश्चित्य सम्पतध्वं मया सह ।
पातैरेभिः खलु खगाः पतितुं खे निराश्रये ॥ ८.३५.३१ ॥
നിങ്ങൾ ഉറപ്പായി തീരുമാനിച്ച് എന്നോടൊപ്പം പറക്കുക. ഈ പതനങ്ങളാൽ, പക്ഷികളേ, ആശ്രയമില്ലാത്ത ആകാശത്തിൽ തീർച്ചയായും വീഴുക.
8.35.32
एवमुक्ते तु काकेन प्रहस्यैको विहंगमः ।
उवाच काकं राधेय वचनं तन्निबोध मे ॥ ८.३५.३२ ॥
കാക്ക ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞപ്പോൾ ഒരു പക്ഷി ചിരിച്ചുകൊണ്ട് കാക്കയോട് പറഞ്ഞു. രാധേയാ, എന്റെ ആ വാക്കുകൾ കേൾക്കൂ.
8.35.33
शतमेकं च पातानां त्वं काक पतिता ध्रुवम् ।
एकमेव तु यं पातं विदुः सर्वे विहङ्गमाः।
तमहं पतिता काक नान्यं जानामि कञ्चन ॥ ८.३५.३३ ॥
കാക്കേ, നൂറ്റൊന്ന് പതനങ്ങൾ നീ തീർച്ചയായും അറിയുന്നു. പക്ഷേ എല്ലാ പക്ഷികളും അറിയുന്ന ആ ഒരൊറ്റ പതനത്താൽ ഞാൻ വീഴും, കാക്കേ, മറ്റൊന്നും ഞാൻ അറിയുന്നില്ല.
8.35.34
पत त्वमपि तत्राशु येन पातेन मन्यसे ॥ ८.३५.३४ ॥
നീയും അവിടെ വേഗം വീഴുക, ഏത് പതനത്താൽ നീ ഉചിതമെന്ന് കരുതുന്നുവോ അതിനാൽ.
8.35.35
अथ काकं प्रजहसुर्ये तत्रासन्समागताः ।
कथमेकेन पातेन हंसः पातशतं जयेत्।
एकेन वायस त्वैनं पातेनाभिभविष्यति ॥ ८.३५.३५ ॥
അപ്പോൾ അവിടെ കൂടിയിരുന്നവർ കാക്കയെ പരിഹസിച്ചു ചിരിച്ചു. ഒറ്റ പതനത്താൽ ഹംസം നൂറു പതനങ്ങളെ എങ്ങനെ ജയിക്കും? കാക്കേ, ഒറ്റ പതനത്താൽ അത് ഇവനെ പരാജയപ്പെടുത്തും.
8.35.36
हंसश्चोत्पतितः काको बलवानाशुविक्रमः ।
प्रपेततुः स्पर्धया च ततस्तौ हंसवायसौ।
उपर्युपरि वेगेन समुद्रं मकरालयम् ॥ ८.३५.३६ ॥
ഹംസം ഉയർന്നു, ബലവാനും വേഗത്തിൽ പരാക്രമിയുമായ കാക്കയും ഉയർന്നു. പിന്നെ മത്സരത്താൽ ആ രണ്ട് പക്ഷികളും, ഹംസവും കാക്കയും, വേഗത്തിൽ ഒന്നിനു മേലൊന്നായി മകരാലയമായ സമുദ്രത്തിലേക്ക് വീണു.
8.35.37
हंसस्त्वेकेन पातेन काकः पातशतेन च ।
स्पर्धिनौ सहितौ तूर्णं खमास्थाय तरस्विनौ ॥ ८.३५.३७ ॥
ഹംസം ഒരൊറ്റ പതനംകൊണ്ടും കാക്ക നൂറ് പതനങ്ങൾകൊണ്ടും—മത്സരികളായ ഇരുവരും വേഗത്തിൽ ആകാശത്തേക്കുയർന്ന് ഒന്നിച്ചു പറന്നു.
8.35.38
हंसस्तु मृदुनैकेन विक्रान्तुमुपचक्रमे ।
पूर्वमेव तु वै काकः स तं तूर्णं प्रचक्रमे ॥ ८.३५.३८ ॥
ഹംസം ഒരു മൃദുപ്രയത്നത്താൽ പരാക്രമം കാണിക്കാൻ തുടങ്ങി; എന്നാൽ കാക്ക നേരത്തേതന്നെ വേഗത്തിൽ അതു തുടങ്ങിയിരുന്നു.
8.35.39
नात्यहीयत काकश्च मुहूर्तमिव सूतज ॥ ८.३५.३९ ॥
കാക്ക ഒരു നിമിഷംപോലും പിന്നിലായില്ല, ഹേ സൂതപുത്രാ.
8.35.40
काकोपि हंसं चापल्याच्छीघ्रतां प्रतिदर्शयन् ।
वेगेनातीत्य तरसा पुनरेति मुहुर्मुहुः ॥ ८.३५.४० ॥
കാക്കയും ചപലതകൊണ്ട് തന്റെ വേഗത കാണിച്ച് ഹംസത്തെ മറികടന്ന് വേഗത്തിൽ മുന്നോട്ടുപോയി, വീണ്ടും വീണ്ടും തിരിച്ചെത്തി.
8.35.41
तुण्डेनाभ्यहनच्चैनं कुर्वन्नामापसव्यतः ।
रोरूयन्निव चाप्येनं समाह्वयति वै मुहुः।
विसिस्मापयिषुः पातैर्दर्शयन्नात्मनः क्रियाम् ॥ ८.३५.४१ ॥
കൊക്കുകൊണ്ട് അതിനെ അടിച്ചും, ഇടത്തുനിന്ന് ശബ്ദമുണ്ടാക്കിയും, കരയുന്നതുപോലെ വീണ്ടും വീണ്ടും അതിനെ വിളിച്ചും; പതനങ്ങളാൽ വിസ്മയിപ്പിക്കാൻ ആഗ്രഹിച്ച് തന്റെ പ്രവൃത്തി കാണിച്ചു.
8.35.42
अथ तानि विचित्राणि पतितानीतराणि च ।
दृष्ट्वा प्रमुदिताः काका विनेदुरधिकैः स्वरैः ॥ ८.३५.४२ ॥
അപ്പോൾ ആ വിചിത്രമായ പതനങ്ങളും മറ്റുള്ള പ്രകടനങ്ങളും കണ്ട് സന്തോഷിച്ച കാക്കകൾ ഉച്ചത്തിൽ കരഞ്ഞു.
8.35.43
हंसाश्चापहसन्ति स्म प्रवदन्ति प्रियाणि च ।
कुर्वाणा विविधान्रावानिच्छन्तो जयमात्मनः ॥ ८.३५.४३ ॥
ഹംസങ്ങൾ അവനെ പരിഹസിച്ചു; പ്രിയവാക്കുകൾ പറഞ്ഞു; തങ്ങൾക്ക് ജയം ആഗ്രഹിച്ച് വിവിധ ശബ്ദങ്ങൾ മുഴക്കി.
8.35.44
उत्पत्योत्पत्य च प्राहुर्मुहूर्तमिति चेति च ।
वृक्षाग्रेभ्यः स्थलेभ्यश्च निपतन्त्युत्पतन्ति च ॥ ८.३५.४४ ॥
വീണ്ടും വീണ്ടും പറന്നുയർന്ന് ‘ഒരു നിമിഷം’ എന്നും ‘ഒരു നിമിഷം’ എന്നും പറഞ്ഞു; മരച്ചില്ലകളിൽ നിന്നും നിലത്തുനിന്നും ഇറങ്ങിയും പറന്നുയർന്നും.
8.35.45
अवमत्य च हंसं तमिदं काकोऽब्रवीद्वचः ।
योऽसावुत्पतितो हंसः सोऽसावेव प्रहीयते ॥ ८.३५.४५ ॥
ആ ഹംസത്തെ അവഗണിച്ച് കാക്ക ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞു: ‘ഉയർന്നുപറന്ന ആ ഹംസം തന്നെ ഇപ്പോൾ പിന്തള്ളപ്പെടുന്നു.’
8.35.46
अथ हंसस्तु तच्छ्रुत्वा भाषितं पततांवरः ।
विगाह्य हंसो विक्षोभ्य प्रापतत्पश्चिमां दिशम् ॥ ८.३५.४६ ॥
അപ്പോൾ പക്ഷികളിൽ ശ്രേഷ്ഠനായ ഹംസം ആ വാക്കുകൾ കേട്ട്, മുങ്ങിയും ഇളക്കിമറിച്ചും പടിഞ്ഞാറൻ ദിക്കിലേക്ക് പറന്നു.
8.35.47
उपर्युपरि वेगेन सागरं मकरालयम् ।
बहुसत्वसमाकीर्णं वीचीभिर्भीमदर्शनम् ॥ ८.३५.४७ ॥
വേഗത്തിൽ മുകളിൽ മുകളിൽ പറന്ന് മകരങ്ങളുടെ ആവാസമായ, അനേകം ജീവികൾ നിറഞ്ഞ, തിരമാലകളാൽ ഭയാനകമായി കാണപ്പെടുന്ന സമുദ്രത്തിന് മേൽ എത്തി.
8.35.48
अथाचिरेण राधेय काको वेगादहीयत ।
ततोऽतीव परिश्रान्तः कथञ्चिद्वंसमन्वगात् ॥ ८.३५.४८ ॥
അപ്പോൾ അധികം വൈകാതെ, രാധേയാ, കാക്ക വേഗത്തിൽ പിന്തള്ളപ്പെട്ടു; പിന്നെ അത്യന്തം ക്ഷീണിച്ച് എങ്ങനെയോ ഹംസത്തെ പിന്തുടർന്നു.
8.35.49
भीश्चैनमाविशत्तीव्रं काकं कर्ण विचेतसम् ।
द्वीपान्द्रुमान्वितान्पश्यन्विश्रमार्थं श्रमातुरः।
निपतेयं क्कनु श्रान्त इति तस्मिञ्जलार्णवे ॥ ८.३५.४९ ॥
കർണാ, ക്ഷീണത്താൽ വലഞ്ഞ ആ കാക്കയെ കടുത്ത ഭയം ബാധിച്ചു; അതിന്റെ മനസ്സ് വിഭ്രമിച്ചിരുന്നു. മരങ്ങൾ നിറഞ്ഞ ദ്വീപുകൾ കണ്ടുകൊണ്ട്, വിശ്രമത്തിനായി അത് ചിന്തിച്ചു: "തളർന്ന ഞാൻ എവിടെ ഇറങ്ങും?" ആ ജലസമുദ്രത്തിൽ.
8.35.50
अवगाह्य समुद्रोऽपि बहुसत्वगणालयः ।
महान्भूतशतोद्भूसी नभसस्तु विशिष्यते ॥ ८.३५.५० ॥
അനേകം ജീവിസമൂഹങ്ങളുടെ ആലയമായ മഹാസമുദ്രത്തിൽ പോലും നൂറുകണക്കിന് ജീവികൾ ഉദ്ഭവിക്കുന്നു; എങ്കിലും ആകാശം അതിനെക്കാൾ വിശിഷ്ടമാണ്.
8.35.51
गाम्भीर्यार्द्वि समुद्रस्य न विशेषं कुलाधम ।
दिशश्च नाम्भसां कर्ण समुद्रस्था विदुर्जनाः।
विपश्चितोप्यपारत्वात्किं पुनः कर्ण वायसः ॥ ८.३५.५१ ॥
കുലാധമനായ കർണാ! സമുദ്രത്തിന്റെ ആഴത്തിലും വിസ്തൃതിയിലും ഒരു വ്യത്യാസവുമില്ല. സമുദ്രത്തിൽ വസിക്കുന്നവർക്കുപോലും ജലത്തിന്റെ ദിശകൾ അറിയില്ല, കർണാ; അതിരില്ലാത്തതിനാൽ ജ്ഞാനികൾക്കും അറിയാനാവില്ല. പിന്നെ, കർണാ, ഒരു കാക്ക എങ്ങനെ അറിയും?
8.35.52
अथ हंसोप्यतिक्रामन्मुहूर्तमिव दूरतः ।
अतिक्रम्य च चक्राङ्गः काकं तं समुदैक्षत ॥ ८.३५.५२ ॥
അതിനുശേഷം ആ ഹംസവും ദൂരെ നിന്ന് ഒരു നിമിഷംപോലെ മുന്നോട്ടുപോയി ആ കാക്കയെ കടന്നു; ചക്രാംഗപക്ഷി ആ കാക്കയെ സൂക്ഷിച്ചുനോക്കി.
8.35.53
शनकैः परिहीनं तं परिश्रान्तमचेतसम् ।
अवेक्षमाणस्तं काकं प्रत्यागम्य हसन्निव ॥ ८.३५.५३ ॥
പതുക്കെ പിന്തള്ളപ്പെട്ട്, അത്യന്തം തളർന്ന്, ബോധമില്ലാത്ത ആ കാക്കയെ നോക്കി, തിരിച്ചെത്തി ചിരിക്കുന്നതുപോലെ.
8.35.54
तं प्रहस्य च चक्राङ्गः काकं मन्दगतिं तदा ।
हीयमानमथो दृष्ट्वा हंसः प्राह यथार्थवत्।
उज्जिहीर्षुर्निमज्जन्तं स्मरन्सत्पुरुषव्रतम् ॥ ८.३५.५४ ॥
അവനെ ചിരിച്ചുകൊണ്ട്, മന്ദഗതിയിലുള്ള ആ കാക്കയെ കണ്ട്, ക്ഷീണിക്കുന്നതു കണ്ട് ഹംസം യഥാർത്ഥമായി പറഞ്ഞു. മുങ്ങുന്നവനെ ഉയർത്താൻ ആഗ്രഹിച്ച്, സത്പുരുഷന്മാരുടെ വ്രതം ഓർത്തുകൊണ്ട്.
8.35.55
बहूनि पतितानि त्वमाचक्षाणो मुहुर्मुहुः ।
पतस्यव्याहरन्खेदं ततो गर्ह्यं प्रभाषसे ॥ ८.३५.५५ ॥
നീ വീണ്ടും വീണ്ടും വീണുപോയ പലതിനെയും പറയുന്നു. വീഴുമ്പോൾ ദുഃഖത്തോടെ വ്യക്തമല്ലാതെ സംസാരിച്ച്, പിന്നെ നിന്ദ്യമായ വാക്കുകൾ പറയുന്നു.
8.35.56
जलं नाम पतितं काक यत्त्वं पतसि साम्प्रतम् ।
जलं स्पृशसि पक्षाभ्यां तुण्डेन च पुनः पुनः ॥ ८.३५.५६ ॥
കാക്കേ, നീ ഇപ്പോൾ വീഴുന്നത് ജലം എന്ന പേരുള്ളതിലാണ്. ചിറകുകൊണ്ടും കൊക്കുകൊണ്ടും വീണ്ടും വീണ്ടും നീ വെള്ളത്തെ തൊടുന്നു.
8.35.57
प्रब्रूहि कतमोऽयं ते पातो वर्तति वायस ।
एह्येहि काक शीघ्रं त्वमेष त्वां परिपालये ॥ ८.३५.५७ ॥
കാക്കേ, നിന്റെ ഈ വീഴ്ച ഏതാണെന്ന് പറയൂ. വരൂ, വരൂ, കാക്കേ, വേഗം വരൂ; ഞാൻ നിന്നെ സംരക്ഷിക്കാം.
8.35.58
स पक्षाभ्यां स्पृशन्नार्तस्तुण्डेन च जलं तदा ।
काको दृढं परिश्रान्तः सहसा निपपात ह ॥ ८.३५.५८ ॥
അപ്പോൾ അവൻ ദുഃഖിച്ച് ചിറകുകൊണ്ടും കൊക്കുകൊണ്ടും വെള്ളത്തെ തൊട്ടുകൊണ്ട്, കാക്ക അത്യന്തം ക്ഷീണിച്ച് പെട്ടെന്ന് വീണു.
8.35.59
सागराम्भसि तं दृष्ट्वा पततन्तं दीनचेतसम् ।
म्रियमाणमिदं वाक्यं हंसः काकमुवाच ह ॥ ८.३५.५९ ॥
കടൽജലത്തിൽ ദീനമനസ്സോടെ വീണ് മരിക്കുന്ന അവനെ കണ്ട് ഹംസം കാക്കയോട് ഈ വാക്ക് പറഞ്ഞു.
8.35.60
शतमेकं च पातानां पताम्यहमिति स्म ह ।
श्लाघन्नात्मानमद्य त्वं काक भाषितवानसि ॥ ८.३५.६० ॥
"നൂറിൽ ഒന്ന് ഞാൻ പറക്കും" എന്ന് തന്നെത്തന്നെ പുകഴ്ത്തിക്കൊണ്ട്, കാക്കേ, നീ ഇപ്പോൾ സംസാരിച്ചിരിക്കുന്നു.
8.35.61
स त्वमेकशतं पातं पतन्नभ्यधिको मया ।
कथमेवं परिश्रान्तः पतितोऽसि महार्णवे ॥ ८.३५.६१ ॥
നീ നൂറിൽ ഒന്ന് പറക്കുന്നവനാണ്, എന്നെക്കാൾ മികച്ചവനല്ല. എന്നിട്ടും ഇങ്ങനെ തളർന്ന് മഹാസമുദ്രത്തിൽ എങ്ങനെ വീണു?
8.35.62
प्रत्युवाच ततः काकः सीदमान इदं वचः ।
उपरीतं तदा हंसं प्रसमीक्ष्य प्रसादयन् ॥ ८.३५.६२ ॥
അപ്പോൾ മുങ്ങിക്കൊണ്ടിരുന്ന കാക്ക മറുപടി പറഞ്ഞു; മുകളിൽ പറക്കുന്ന ഹംസത്തെ കണ്ട് അതിനെ പ്രസാദിപ്പിക്കാൻ ഈ വാക്കുകൾ പറഞ്ഞു.
8.35.63
उच्छिष्टान्नेन पुष्टोऽहं दर्पोत्सिक्तः कुसत्वतः ।
सुपर्ण इव चात्मानं ज्ञातवान्पुत्रलाघवात् ॥ ८.३५.६३ ॥
എച്ചിൽ ആഹാരം കൊണ്ട് വളർന്ന ഞാൻ, അഹങ്കാരത്താൽ വീർത്ത്, അധമ സ്വഭാവത്താൽ, ഗരുഡനെപ്പോലെ എന്നെ തന്നെ കരുതി; കുട്ടിയുടെ ലഘുബുദ്ധികൊണ്ട്.
8.35.64
शरणं त्वां प्रपन्नोऽहमुदकान्तमवाप्नुयाम् ।
हंसेदानीं परिश्रान्तमापदो मां समुद्वर ॥ ८.३५.६४ ॥
ഞാൻ നിന്നെ ശരണം പ്രാപിച്ചിരിക്കുന്നു; ഞാൻ ജലാന്തം എത്തണം. ഹംസമേ, ഇപ്പോൾ തളർന്ന എന്നെ ഈ ആപത്തിൽ നിന്ന് ഉയർത്തുക.
8.35.65
यदि नाम पुनर्जीवन्गच्छेयं स्वं निवेशनम् ।
नैनं पुनर्हीनमपि क्षेप्ताऽहं खे विचारिणम् ॥ ८.३५.६५ ॥
ഞാൻ ജീവനോടെ വീണ്ടും എന്റെ വീട്ടിൽ എത്തിയാൽ, ആകാശത്ത് സഞ്ചരിക്കുന്ന ഈ അധമനെ ഞാൻ വീണ്ടും ഒരിക്കലും എറിയുകയില്ല.
8.35.66
तमेवं करुणं दीनं विलपन्तमचेतसम् ।
काककाकेति वाशन्तं निमज्जन्तं महार्णवे।
कृपयाऽभिपरीतो वै कृपां चक्रे दुरात्मनि ॥ ८.३५.६६ ॥
ഇങ്ങനെ ദയനീയമായി വിലപിച്ചും, ബോധമറ്റവനായി "കാക, കാക" എന്ന് നിലവിളിച്ചും മഹാസമുദ്രത്തിൽ മുങ്ങിത്താഴുന്ന ആ ദുരാത്മാവിനോട് അനുകമ്പ തോന്നി.
8.35.67
अथ तं पततं दीनं जलक्लिन्नमचेतनम् ।
पद्भ्यामुत्क्षिप्य वेपन्तं पृष्ठमारो पयत्तदा ॥ ८.३५.६७ ॥
അപ്പോൾ വീഴുന്നവനും ദീനനും വെള്ളത്തിൽ നനഞ്ഞവനും ബോധമറ്റവനും വിറയ്ക്കുന്നവനുമായ അവനെ കാലുകൾകൊണ്ട് ഉയർത്തി പുറത്ത് കയറ്റി.
8.35.68
स हंसः पृष्ठमारोप्य काकं कर्ण विचेतसम् ।
अविस्मयंस्तदा कर्ण पुनरेव समानयत्।
तमेव देशं तरसा स्पर्धया पेततुर्यतः ॥ ८.३५.६८ ॥
ആ ഹംസം ബോധമറ്റ കാകനെ പുറത്ത് കയറ്റി, കർണാ, അത്ഭുതപ്പെടാതെ വീണ്ടും അവനെത്തന്നെ തിരികെ കൊണ്ടുവന്നു; അവ രണ്ടും മത്സരിച്ച് വേഗത്തിൽ എവിടെനിന്ന് വന്നുവോ അതേ സ്ഥലത്തേക്ക് പറന്നു.
8.35.69
उत्सृज्य त्वब्रवीन्मैवं पुनः कार्यं त्वयेति ह ।
स्थाप्य चैनं पुनर्द्वीपे समाश्वस्य च विक्लवम्।
गतो यथेप्सितं देशं हंसो मन इवाशुगः ॥ ८.३५.६९ ॥
അവനെ വിട്ട് അത് പറഞ്ഞു, "ഇനി ഇങ്ങനെ ചെയ്യരുത്, നീ ഇത് വീണ്ടും ചെയ്യേണ്ടിവരും"; പിന്നീട് അവനെ ആ ദ്വീപിൽ ഇരുത്തി, വിഷമിച്ചവനെ ആശ്വസിപ്പിച്ച്, മനസ്സുപോലെ വേഗത്തിൽ ഹംസം തനിക്ക് ഇഷ്ടമുള്ള സ്ഥലത്തേക്ക് പോയി.
8.35.70
एवमुच्छिष्टपुष्टः स काकोऽहंसपराजितः ।
बलं वीर्यं महत्कर्ण त्यक्त्वा क्षान्तिमुपागतः ॥ ८.३५.७० ॥
ഇങ്ങനെ എച്ചിലിൽ പോഷിതനായ ആ കാകൻ ഹംസത്താൽ പരാജിതനായി, കർണാ, തന്റെ മഹാബലവും വീര്യവും ഉപേക്ഷിച്ച് ക്ഷമയുടെ അവസ്ഥയിലെത്തി.
8.35.71
उच्छिष्टभोजनः काको यथा वैश्यकुले पुरा ।
एवं त्वमुच्छिष्टभृतो धार्तराष्ट्रैर्न संशयः ॥ ८.३५.७१ ॥
മുമ്പ് വൈശ്യകുലത്തിൽ എച്ചിൽ ഭക്ഷിച്ച കാകനെപ്പോലെ, നീയും ധൃതരാഷ്ട്രപുത്രന്മാരാൽ എച്ചിലിൽ പോഷിതനാണ്; ഇതിൽ സംശയമില്ല.
8.35.72
सदृशाञ्श्रेयसश्चापि सर्वान्कर्णावमन्यसे ।
द्रोणद्रौणिकृपैर्गुप्तो भीष्मेणान्यैश्च कौरवैः ॥ ८.३५.७२ ॥
കർണ്ണാ, നിനക്കു തുല്യരെയും ശ്രേഷ്ഠരെയും എല്ലാവരെയും നീ അവമതിക്കുന്നു; ദ്രോണർ, ദ്രൗണി, കൃപർ, ഭീഷ്മർ, മറ്റു കൗരവർ എന്നിവരാൽ നീ സംരക്ഷിതനാണ്.
8.35.73
विराटनगरे पार्थमेकं किं नावधीस्तदा ।
यत्र व्यस्ताः समस्ताश्च निर्जिताः स्थ किरीटिना
सृगाला इव सिंहेन क्व ते वीर्यं तदा गतम् ॥ ८.३५.७३ ॥
വിരാടനഗരത്തിൽ ആ ഒരു പാർത്ഥനെ നീ അന്ന് എന്തുകൊണ്ട് കൊന്നില്ല? അവിടെ ചിതറിയും ഒന്നിച്ചും നിന്നിരുന്ന നിങ്ങൾ കിരീടിയാൽ തോൽപ്പിക്കപ്പെട്ടു; സിംഹത്താൽ കുറുനരികൾ എന്നപോലെ അന്ന് നിന്റെ വീര്യം എവിടെപ്പോയി?
8.35.74
भ्रातरं निहतं दृष्ट्वा समरे सव्यसाचिना ।
पश्यतां कुरवीराणां प्रथमं त्वं पलायितः ॥ ८.३५.७४ ॥
യുദ്ധത്തിൽ സവ്യസാചിയാൽ നിന്റെ സഹോദരൻ കൊല്ലപ്പെടുന്നത് കണ്ട്, കുരുവീരന്മാർ നോക്കിനിൽക്കെ നീയാണ് ആദ്യം ഓടിയത്.
8.35.75
तथा द्वैतवने कर्ण गन्धर्वैः समभिद्रुतान् ।
कुरून्सदारानुत्सृज्य त्वमेवाग्रे पलायितः ॥ ८.३५.७५ ॥
അതുപോലെ കർണ്ണാ, ദ്വൈതവനത്തിൽ ഗന്ധർവന്മാർ ചുറ്റും ആക്രമിച്ച കുരുക്കളെ അവരുടെ ഭാര്യമാരോടൊപ്പം ഉപേക്ഷിച്ച് നീയാണ് മുന്നിൽ ഓടിയത്.
8.35.76
हत्वा जित्वा च गन्धर्वांश्चित्रसेनमुखान्रणे ।
कर्ण दुर्योधनं पार्थः सभ्रातृकममोक्षयत् ॥ ८.३५.७६ ॥
കർണ്ണാ, ചിത്രസേനൻ മുഖ്യരായ ഗന്ധർവന്മാരെ യുദ്ധത്തിൽ കൊന്നും ജയിച്ചും പാർത്ഥൻ ദുര്യോധനനെ സഹോദരന്മാരോടൊപ്പം മോചിപ്പിച്ചു.
8.35.77
पुनः प्रभावः पार्थस्य पुराणः केशवस्य च ।
कथितः कर्ण रामेण सभायां कुरुसंसदि ॥ ८.३५.७७ ॥
കർണ്ണാ, കുരുസഭയിൽ രാമൻ (പരശുരാമൻ) പാർത്ഥന്റെയും കേശവന്റെയും പുരാതന പ്രഭാവം പ്രസ്താവിച്ചിട്ടുണ്ട്.
8.35.78
सततं च त्वमश्रौषीर्वचनं द्रोणभीष्मयोः ।
अवध्यौ वदतोः कृष्णौ सन्निधौ च महीक्षिताम् ॥ ८.३५.७८ ॥
നീ നിരന്തരം ദ്രോണന്റെയും ഭീഷ്മന്റെയും വാക്കുകൾ കേട്ടിട്ടുണ്ട്; രാജാക്കന്മാരുടെ സന്നിധിയിൽ സംസാരിക്കുന്ന ഇരുവരായ കൃഷ്ണന്മാരും അവധ്യരാണെന്ന്.
8.35.79
कियन्तं तत्र वक्ष्यामि येनयेन धनञ्जयः ।
त्वत्तोऽतिरिक्तः सर्वेभ्यो भूतेभ्यो ब्राह्मणो यथा ॥ ८.३५.७९ ॥
അവിടെ എത്രയെന്നു ഞാൻ പറയും? ഏതേത് കാര്യത്തിൽ ധനഞ്ജയൻ നിന്നെക്കാൾ ശ്രേഷ്ഠനാണെന്ന്; സർവഭൂതങ്ങളെക്കാളും ബ്രാഹ്മണൻ ശ്രേഷ്ഠനാകുന്നതുപോലെ.
8.35.80
इदानीमेव द्रष्टासि प्रधाने स्यन्दने स्थितौ ।
पुत्रं च वसुदेवस्य कुन्तीपुत्रं च पाण्डवम् ॥ ८.३५.८० ॥
ഇപ്പോൾ തന്നെ നീ കാണും, പ്രധാന രഥത്തിൽ നിൽക്കുന്ന വസുദേവപുത്രനെയും കുന്തീപുത്രനായ പാണ്ഡവനെയും.
8.35.81
यथाऽश्रयत चक्राङ्गं वायसो बुद्धिमास्थितः ।
तथाश्रयस्व वार्ष्णेयं पाण्डवं च धनञ्जयम् ॥ ८.३५.८१ ॥
ബുദ്ധിമാനായ കാക്ക ചക്രത്തിന്റെ അംഗത്തെ ആശ്രയിച്ചതുപോലെ, നീയും വാർഷ്ണേയനെയും പാണ്ഡവനായ ധനഞ്ജയനെയും ആശ്രയിക്കുക.
8.35.82
यदा त्वं युधि विक्रान्तौ वासुदेवधनञ्जयौ ।
द्रष्टास्येकरथे कर्ण तदा नैवं वदिष्यसि ॥ ८.३५.८२ ॥
കർണാ, യുദ്ധത്തിൽ പരാക്രമികളായ വാസുദേവനെയും ധനഞ്ജയനെയും ഒരേ രഥത്തിൽ കാണുമ്പോൾ, അപ്പോൾ നീ ഇങ്ങനെ പറയില്ല.
8.35.83
यदा शरशतैः पार्थो दर्पं तव वधिष्यति ।
तदा त्वमन्तरं द्रष्टा आत्मनश्चार्जुनस्य च ॥ ८.३५.८३ ॥
പാർത്ഥൻ നൂറുകണക്കിന് അമ്പുകളാൽ നിന്റെ ഗർവ്വ് നശിപ്പിക്കുമ്പോൾ, അപ്പോൾ നീയും അർജ്ജുനനും തമ്മിലുള്ള അന്തരം നീ കാണും.
8.35.84
देवासुरमनुष्येषु प्रख्यातौ यौ नरोत्तमौ ।
तौ मावमंस्था मौर्ख्यात्त्वं स्वद्योत इव रोचनौ ॥ ८.३५.८४ ॥
ദേവന്മാർ, അസുരന്മാർ, മനുഷ്യർ എന്നിവരിൽ പ്രസിദ്ധരായ ആ രണ്ടു നരോത്തമന്മാരെ മൂഢതകൊണ്ട് നീ അവമതിക്കരുത്; നീ മിന്നാമിനുങ്ങിനെപ്പോലെയാണ്, അവർ രണ്ടുപേരും പ്രകാശിക്കുന്ന ദീപ്തികളാണ്.
8.35.85
सूर्याचन्द्रमसौ यद्वत्तद्वदजुनकेशवौ ।
प्रकाश्येनाभिविख्यातौ त्वं तु खद्योतवन्नृषु ॥ ८.३५.८५ ॥
സൂര്യചന്ദ്രന്മാരെപ്പോലെ അർജുനനും കേശവനും തങ്ങളുടെ തേജസ്സിനാൽ പ്രകടമായി പ്രസിദ്ധരാണ്; നീയോ മനുഷ്യരിൽ മിന്നാമിനുങ്ങിനെപ്പോലെയാണ്.
8.35.86
एवं विद्वन्मावमंस्थाः सूतपुत्राच्युतार्जुनौ ।
नरसिंहौ नरश्वा त्वं जोषमास्स्व विकत्थसे ॥ ८.३५.८६ ॥
ഇതറിഞ്ഞ് സൂതപുത്രനെയും അച്യുതനെയും അർജുനനെയും അവമതിക്കരുത്; അവർ നരസിംഹന്മാരാണ്, നീയോ നരശ്വാനൻ; മൗനമായിരിക്കൂ, നീ വൃഥാ വമ്പു പറയുന്നു.