Vedyatra वेदयात्रा
ਖੋਜੋ

ਮਹਾਂਭਾਰਤ · ਅਧਿਆਇ 8.36

हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย

ਸ਼ਬਦ-ਅਰਥਾਂ ਨਾਲ ਪੜ੍ਹੋ

8.36.1

मद्राधिपस्याधिरथिर्महात्मा ।
वचो निशम्याप्रियमप्रतीतः।
उवाच शल्यं विदितं ममैत… ।
द्यथाविधावर्जुनवासुदेवौ ॥ ८.३६.१ ॥

ਮਦਰਾਜ ਦੇ ਉਸ ਅਪ੍ਰਿਯ ਬਚਨ ਸੁਣ ਕੇ, ਅਧਿਰਥ ਦਾ ਮਹਾਤਮਾ ਪੁੱਤਰ (ਕਰਣ) ਅਸੰਤੁਸ਼ਟ ਹੋਇਆ ਅਤੇ ਸ਼ਲਯ ਨੂੰ ਬੋਲਿਆ, “ਮੇਰੇ ਜਾਣਨ ਵਿੱਚ ਹੈ… ਅਰਜੁਨ ਅਤੇ ਵਾਸੁਦੇਵ ਜਿਵੇਂ ਹਨ ਉਵੇਂ ਹੀ।”

8.36.2

शौरे रथं वाहयतोऽर्जुनस्य ।
बलं महास्त्राणि च पाण्डवस्य।
अहं विजानामि यथावदद्य ।
परोक्षभूतं तव तत्तु शल्य ॥ ८.३६.२ ॥

ਸ਼ੂਰ ਦੇ ਵੰਸ਼ਜ (ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ) ਰਥ ਹਾਂਕਦੇ ਹੋਏ ਅਰਜੁਨ ਦਾ ਬਲ ਅਤੇ ਪਾਂਡਵ ਦੇ ਮਹਾਅਸਤ੍ਰ — ਹੇ ਸ਼ਲਯ, ਉਹ ਮੈਂ ਅੱਜ ਯਥਾਰਥ ਜਾਣਦਾ ਹਾਂ; ਤੇਰੇ ਲਈ ਉਹ ਹੁਣ ਤੱਕ ਅਦ੍ਰਿਸ਼ਟ ਸਨ।

8.36.3

तौ चाप्यहं शस्त्रभृतां वरिष्ठौ ।
व्यपेतभीर्योधयिष्यामि कृष्णौ।
सन्तापयत्यभ्यधिकं हि रामा… ।
च्छापोऽद्य मां ब्राह्मणसत्तमाच्च ॥ ८.३६.३ ॥

ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੋਵਾਂ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾਂ ਅਤੇ ਸ਼ਸਤਰਧਾਰੀਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠਾਂ ਨਾਲ ਮੈਂ ਨਿਡਰ ਹੋ ਕੇ ਯੁੱਧ ਕਰਾਂਗਾ। ਪਰਸ਼ੁਰਾਮ… ਸਰਾਪ ਅੱਜ ਮੈਨੂੰ ਅਤਿਅੰਤ ਤਪਾਉਂਦਾ ਹੈ, ਬ੍ਰਾਹਮਣ-ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ ਦਾ ਉਹ ਸਰਾਪ ਵੀ।

8.36.4

पुरा महेन्द्राद्रिवरे समुद्रे ।
तपस्विनं राममुपेत्य शल्य।
अस्त्रार्थिनं माऽद्य शिष्यं गृहाणे… ।
त्यथाऽब्रुवं ब्राह्मणच्छद्मना च ॥ ८.३६.४ ॥

ਪਹਿਲਾਂ ਮਹੇਂਦਰ ਪਰਬਤ ਦੀ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ ਚੋਟੀ ਉੱਤੇ, ਸਮੁੰਦਰ ਕੰਢੇ, ਤਪਸਵੀ ਰਾਮ (ਪਰਸ਼ੁਰਾਮ) ਕੋਲ ਜਾ ਕੇ, ਹੇ ਸ਼ਲਯ, ਅਸਤ੍ਰਾਂ ਦੀ ਚਾਹਤ ਨਾਲ, ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਦੇ ਭੇਸ ਵਿੱਚ ਮੈਂ ਆਖਿਆ: “ਅੱਜ ਮੈਨੂੰ ਚੇਲਾ ਬਣਾ ਲਓ…”

8.36.5

तत्रावसं ब्राह्मण इत्यविप्रो ।
ब्रह्मास्त्रलोभादनृतेन चाहम्।
तज्जामदग्न्येन परं महास्त्रं ।
समन्त्रयुक्तं विहितं ममासीत् ॥ ८.३६.५ ॥

ਉੱਥੇ ਮੈਂ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਨਾ ਹੁੰਦਿਆਂ ਵੀ “ਬ੍ਰਾਹਮਣ” ਦੇ ਨਾਂ ਹੇਠ ਵੱਸਿਆ; ਬ੍ਰਹਮਾਸਤ੍ਰ ਦੇ ਲੋਭ ਅਤੇ ਝੂਠ ਕਾਰਨ। ਤਦ ਜਮਦਗਨੀ ਦੇ ਪੁੱਤਰ (ਪਰਸ਼ੁਰਾਮ) ਨੇ ਮੰਤ੍ਰਾਂ ਸਮੇਤ ਉਹ ਪਰਮ ਮਹਾਅਸਤ੍ਰ ਮੈਨੂੰ ਦਿੱਤਾ।

8.36.6

अस्त्रं यदा तद्विदितं ममासी… ।
त्तदाऽब्रवीद्ब्राह्मणो मां महर्षिः।
आपद्गतेनास्त्रमिदं प्रयोज्यं ।
त्वया रणे गच्छता साधयेति ॥ ८.३६.६ ॥

ਜਦੋਂ ਇਹ ਅਸਤ੍ਰ ਮੈਨੂੰ ਪਤਾ ਲੱਗਾ… ਤਦ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਮਹਰਿਸ਼ੀ ਨੇ ਮੈਨੂੰ ਕਿਹਾ: "ਮੁਸੀਬਤ ਵਿੱਚ ਫਸੇ ਵਿਅਕਤੀ ਨੂੰ ਇਹ ਅਸਤ੍ਰ ਵਰਤਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਰਣ ਵੱਲ ਜਾਂਦੇ ਹੋਏ ਤੂੰ ਇਸਨੂੰ ਸਿੱਧ ਕਰ।"

8.36.7

तत्रापि मे देवराजेन विघ्नो ।
हितार्थिना फल्गुनस्यैव शल्य।
कृतो विभेदेन ममोरुमेत्य ।
प्रविश्य कीटस्य तनुं विरूपाम् ॥ ८.३६.७ ॥

ਉੱਥੇ ਵੀ ਦੇਵਰਾਜ ਇੰਦਰ ਨੇ ਫਲਗੁਨ (ਅਰਜੁਨ) ਦੇ ਭਲੇ ਦੀ ਇੱਛਾ ਨਾਲ ਮੇਰੇ ਵਿੱਚ ਰੁਕਾਵਟ ਪਾਈ; ਕੀੜੇ ਦੇ ਵਿਗੜੇ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ ਦਾਖ਼ਲ ਹੋ ਕੇ ਮੇਰੀ ਪੱਟ ਵਿੱਚ ਕੰਡੇ ਵਾਂਗ ਚੁਭੋਇਆ।

8.36.8

ममोरुमेत्य प्रबिभेद कीटः ।
सुप्ते गुरौ तत्र शिरो निधाय।
ऊरुप्रभेदाच्च महान्बभूव ।
शरीरतो मे घनशोणितौघः ॥ ८.३६.८ ॥

ਮੇਰੀ ਪੱਟ ਵਿੱਚ ਦਾਖ਼ਲ ਹੋ ਕੇ ਕੀੜੇ ਨੇ ਵਿੰਨ੍ਹਿਆ; ਉੱਥੇ ਗੁਰੂ ਸੁੱਤੇ ਹੋਏ ਸਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਸਿਰ ਮੇਰੇ ਉੱਤੇ ਰੱਖਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਪੱਟ ਦੇ ਵਿੰਨ੍ਹਣ ਨਾਲ ਮੇਰੇ ਸਰੀਰ ਤੋਂ ਘਟ ਲਹੂ ਦਾ ਵੱਡਾ ਪ੍ਰਵਾਹ ਨਿਕਲ ਪਿਆ।

8.36.9

गुरोर्भयाच्चापि न चेलिवानहं ।
ततो विबुद्धो ददृशे स विप्रः।
स धैर्ययुक्तं प्रसमीक्ष्य मां वै ।
न त्वं विप्रः कोऽसि सत्यं वदेति ॥ ८.३६.९ ॥

ਗੁਰੂ ਦੇ ਡਰ ਨਾਲ ਮੈਂ ਵੀ ਨਾ ਹਿੱਲਿਆ। ਫਿਰ ਜਾਗ ਕੇ ਉਸ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਨੇ ਮੈਨੂੰ ਵੇਖਿਆ; ਧੀਰਜ ਨਾਲ ਭਰੇ ਮੈਨੂੰ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਵੇਖ ਕੇ ਕਿਹਾ: "ਤੂੰ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਨਹੀਂ, ਸੱਚ ਦੱਸ, ਤੂੰ ਕੌਣ ਹੈਂ?"

8.36.10

तस्मै तदाऽऽत्मानमहं यथाव… ।
दाख्यातवान्सूत इत्येव शल्य।
स मां निशाम्याथ महातपस्वी ।
संशप्तवान्रोषपरीतचेताः ॥ ८.३६.१० ॥

ਫਿਰ ਮੈਂ ਉਸਨੂੰ ਸੱਚੋ-ਸੱਚ ਆਪਣਾ ਪਰਿਚਯ ਦਿੱਤਾ: "ਮੈਂ ਸੂਤ ਹਾਂ।" ਉਹ ਸੁਣ ਕੇ, ਮਹਾਤਪਸਵੀ, ਗੁੱਸੇ ਨਾਲ ਭਰੇ ਮਨ ਵਾਲੇ ਨੇ ਮੈਨੂੰ ਸਰਾਪ ਦਿੱਤਾ।

8.36.11

सूत त्वया ह्याप्तमिदं तवास्त्रं ।
न कर्मकाले प्रतिभास्यतीति।
अन्यत्र तु स्यात्तव मृत्युकाला… ।
दब्राह्मणे ब्रह्म न हि ध्रुवं स्यात् ॥ ८.३६.११ ॥

ਹੇ ਸੂਤ, ਤੂੰ ਇਹ ਅਸਤ੍ਰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ ਹੈ, ਪਰ ਕਰਮ ਦੇ ਸਮੇਂ ਇਹ ਤੈਨੂੰ ਯਾਦ ਨਹੀਂ ਆਵੇਗਾ। ਤੇਰੇ ਮੌਤ ਦੇ ਸਮੇਂ ਨੂੰ ਛੱਡ ਕੇ, ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਉੱਤੇ ਬ੍ਰਹਮਾਸਤ੍ਰ ਜ਼ਰੂਰ ਨਹੀਂ ਟਿਕੇਗਾ।

8.36.12

तदद्य पर्याप्तमतीव मेऽस्त्र… ।
मुपस्थितेऽस्मिंस्तुमुले विमर्दे ॥ ८.३६.१२ ॥

ਇਸ ਲਈ ਅੱਜ ਇਸ ਭਿਆਨਕ ਟਕਰਾਅ ਦੇ ਆ ਜਾਣ ਤੇ ਮੇਰੇ ਲਈ ਇਹ ਅਸਤ੍ਰ ਬਹੁਤ ਕਾਫ਼ੀ ਹੈ।

8.36.13

शल्योग्रधन्वानमहं वरिष्ठं ।
तरस्विनं भीममसह्यवीर्यम्।
सत्यप्रतिज्ञं युधि पाण्डवेयं ।
धनञ्जयं मृत्युमुखं नयिष्ये ॥ ८.३६.१३ ॥

ਹੇ ਸ਼ੱਲ੍ਯ, ਉਗਰ ਧਨੁਸ਼ਧਾਰੀ, ਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠ, ਵੇਗਵਾਨ, ਭਿਆਨਕ, ਅਸਹਿ ਪਰਾਕ੍ਰਮ ਵਾਲੇ, ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਸੱਚੀ ਪ੍ਰਤਿਗਿਆ ਵਾਲੇ ਪਾਂਡਵ ਧਨੰਜਯ ਨੂੰ ਮੈਂ ਮੌਤ ਦੇ ਮੂੰਹ ਵਿੱਚ ਲੈ ਜਾਵਾਂਗਾ।

8.36.14

धनञ्जयं संयुगेऽहं हनिष्ये ॥ ८.३६.१४ ॥

ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਮੈਂ ਧਨੰਜਯ ਨੂੰ ਮਾਰ ਦਿਆਂਗਾ।

8.36.15

अपांपतिर्वेगवानप्रमेयो ।
निमज्जयिष्यन्बहुलाः प्रजा इव।
महारवं यः कुरुते समुद्रो ।
वेलेव तं वारयाम्यप्रमेयम् ॥ ८.३६.१५ ॥

ਜਿਵੇਂ ਬਹੁਤ ਜੀਵਾਂ ਨੂੰ ਡੋਬਣ ਲਈ ਉਤਾਵਲਾ ਵੇਗਵਾਨ, ਅਪਰਮੇਯ ਸਮੁੰਦਰ ਮਹਾਨ ਗਰਜਨਾ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਉਸ ਅਪਰਮੇਯ ਨੂੰ ਮੈਂ ਕੰਢੇ ਵਾਂਗ ਰੋਕਾਂਗਾ।

8.36.16

प्रमुञ्चन्तं बाणसङ्घानमेया… ।
न्मर्मच्छिदो वीरहणः सुपत्रान्।
कुन्तीपुत्रं प्रतियोत्स्यामि युद्धे ।
ज्यां कर्षतामुत्तमं मर्त्यलोके ॥ ८.३६.१६ ॥

ਬਾਣਾਂ ਦੇ ਝੁੰਡ ਛੱਡਣ ਵਾਲੇ, ਮਰਮ-ਥਾਵਾਂ ਨੂੰ ਵਿੰਨ੍ਹਣ ਵਾਲੇ, ਵੀਰਾਂ ਦਾ ਸੰਹਾਰ ਕਰਨ ਵਾਲੇ, ਸੁੰਦਰ ਖੰਭਾਂ ਵਾਲੇ ਬਾਣਾਂ ਨਾਲ... ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਮੈਂ ਕੁੰਤੀ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਕਰਾਂਗਾ; ਜੋ ਮਰਤ ਲੋਕ ਵਿੱਚ ਧਨੁਸ਼ ਦੀ ਤਾਰ ਖਿੱਚਣ ਵਾਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਤਮ ਹੈ।

8.36.17

एवं बलेनातिबलं महास्त्रं ।
समुद्रकल्पं सुदुरापमुग्रम्।
शरौघिणं पार्थिवान्मज्जयन्तं ।
वेलेव पार्थमिषुभिर्वारयिष्ये ॥ ८.३६.१७ ॥

ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਬਲ ਵਿੱਚ ਅਤਿਬਲਵਾਨ, ਮਹਾਸ਼ਸਤਰਧਾਰੀ, ਸਮੁੰਦਰ ਵਰਗੇ, ਔਖੇ ਪਹੁੰਚ ਵਾਲੇ ਅਤੇ ਉਗਰ, ਤੀਰਾਂ ਦੀ ਵਰਖਾ ਕਰਕੇ ਰਾਜਿਆਂ ਨੂੰ ਡੁਬਾਉਣ ਵਾਲੇ ਪਾਰਥ ਨੂੰ, ਕੰਢਾ ਜਿਵੇਂ ਸਮੁੰਦਰ ਨੂੰ ਰੋਕਦਾ ਹੈ, ਮੈਂ ਤੀਰਾਂ ਨਾਲ ਰੋਕਾਂਗਾ।

8.36.18

कृती कृतास्त्रो दृढहस्तयोधी ।
दिव्यास्त्रविच्छ्वेतहयः प्रमाथी।
सुरासुरान्युधि वै यो जयेत ।
तेनाद्य मे पश्य युद्वं सुघोरम् ॥ ८.३६.१८ ॥

ਨਿਪੁੰਨ, ਅਸਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਸਿੱਧ, ਦ੍ਰਿੜ ਹੱਥਾਂ ਵਾਲਾ ਯੋਧਾ, ਦਿਵਿਆਸਤਰਾਂ ਦਾ ਜਾਣਕਾਰ, ਚਿੱਟੇ ਘੋੜਿਆਂ ਵਾਲਾ, ਨਾਸ਼ਕ, ਜੋ ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਦੇਵਤਿਆਂ ਤੇ ਦੈਂਤਾਂ ਨੂੰ ਵੀ ਜਿੱਤ ਸਕੇ—ਉਸ ਨਾਲ ਅੱਜ ਮੇਰਾ ਭਿਆਨਕ ਯੁੱਧ ਵੇਖ।

8.36.19

अभीर्मानी पाण्डवो युद्वकामो ।
ह्यमानुषैरस्यति मां महास्त्रैः।
तस्यास्त्रमस्त्रैरभिभूय सङ्ख्ये ।
बाणोत्तमैः पातयिष्यामि पार्थम् ॥ ८.३६.१९ ॥

ਨਿਡਰ, ਹੰਕਾਰੀ, ਜੰਗ ਦਾ ਚਾਹਵਾਨ ਪਾਂਡਵ ਅਮਾਨੁਸ਼ੀ ਮਹਾਸ਼ਸਤਰਾਂ ਨਾਲ ਮੇਰੇ ਉੱਤੇ ਵਾਰ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਉਸ ਦੇ ਅਸਤਰ ਨੂੰ ਅਸਤਰਾਂ ਨਾਲ ਹਰਾ ਕੇ, ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਉੱਤਮ ਬਾਣਾਂ ਨਾਲ ਪਾਰਥ ਨੂੰ ਡੇਗ ਦਿਆਂਗਾ।

8.36.20

सहस्ररश्मिप्रतिमं ज्वलन्तं ।
दिशश्च सर्वाः प्रतपन्तमुग्रम्।
तमोनुदं मेघ इवातिमात्रं ।
धनञ्जयं छादयिष्यामि बाणैः ॥ ८.३६.२० ॥

ਹਜ਼ਾਰ ਕਿਰਨਾਂ ਵਾਲੇ ਸੂਰਜ ਵਾਂਗ ਚਮਕਦੇ, ਸਾਰੀਆਂ ਦਿਸ਼ਾਵਾਂ ਨੂੰ ਤਪਾਉਂਦੇ, ਉਗਰ, ਹਨੇਰੇ ਨੂੰ ਦੂਰ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਧਨੰਜਯ ਨੂੰ, ਬੱਦਲ ਵਾਂਗ ਬਹੁਤ ਬਾਣਾਂ ਨਾਲ ਮੈਂ ਢਕ ਦਿਆਂਗਾ।

8.36.21

वैश्वानरं धूमकेतुं ज्वलन्तं ।
तेजस्विनं नरवीरान्दहन्तम्।
पर्जन्यभूतः शरवर्षैर्यथाऽग्निं ।
तथा पार्थं शमयिष्यामि युद्धे ॥ ८.३६.२१ ॥

ਵੈਸ਼ਵਾਨਰ ਵਾਂਗ, ਧੂਏਂ ਦੀ ਧਵਜਾ ਵਾਲਾ, ਬਲਦਾ, ਤੇਜਸਵੀ, ਵੀਰ ਪੁਰਸ਼ਾਂ ਨੂੰ ਸਾੜਦਾ ਪਾਰਥ—ਬੱਦਲ ਬਣ ਕੇ ਤੀਰਾਂ ਦੀ ਵਰਖਾ ਨਾਲ ਅੱਗ ਨੂੰ ਜਿਵੇਂ ਬੁਝਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ—ਉਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਮੈਂ ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਪਾਰਥ ਨੂੰ ਸ਼ਾਂਤ ਕਰਾਂਗਾ।

8.36.22

आशीविषं दृष्टिहणं सुघोरं ।
सुतीक्ष्णदंष्ट्रं ज्वलनप्रभवाम्।
क्रोधात्प्रदीप्तानलवद्दहन्तं ।
कुन्तीपुत्रं शमयिष्यामि भल्लैः ॥ ८.३६.२२ ॥

ਕ੍ਰੋਧ ਨਾਲ ਬਲਦੀ ਅੱਗ ਵਾਂਗ ਸਾੜਨ ਵਾਲੇ, ਨਜ਼ਰ ਨਾਲ ਜ਼ਹਿਰ ਵਰਸਾਉਂਦੇ, ਅਤਿ ਭਿਆਨਕ, ਤਿੱਖੀਆਂ ਦਾੜ੍ਹਾਂ ਵਾਲੇ, ਅੱਗ ਤੋਂ ਜਨਮੇ ਜ਼ਹਿਰੀਲੇ ਸੱਪ ਵਰਗੇ ਕੁੰਤੀਪੁੱਤਰ ਨੂੰ ਮੈਂ ਭੱਲਾਂ ਨਾਲ ਸ਼ਾਂਤ ਕਰਾਂਗਾ।

8.36.23

प्रवाहिणं बलवन्तं महौजसं ।
प्रभञ्जनं मातरिश्वानमुग्रम्।
युद्धे सहिष्ये हिमवानिवाचलो ।
धनञ्जयं क्रुद्धममृष्यमाणम्। ॥ ८.३६.२३ ॥

ਤੇਜ਼ ਵਗਣ ਵਾਲਾ, ਬਲਵਾਨ, ਮਹਾਤੇਜਸਵੀ, ਝੱਖੜ ਵਾਂਗ ਉਗਰ ਮਾਤਰਿਸ਼ਵਾ ਵਰਗਾ — ਕ੍ਰੋਧਿਤ ਅਤੇ ਅਸਹਿਣਸ਼ੀਲ ਧਨੰਜਯ ਨੂੰ ਮੈਂ ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਹਿਮਾਲਿਆ ਵਾਂਗ ਸਹਾਂਗਾ।

8.36.24

विशारदं रथमार्गेषु शक्तं ।
धुर्यं नित्यं समरेषु प्रवीरम्।
लोके वरं सर्वधनुर्धराणां ।
धनञ्जयं संयुगेऽहं हनिष्ये ॥ ८.३६.२४ ॥

ਰਥ-ਯੁੱਧ ਦੇ ਰਾਹਾਂ ਵਿੱਚ ਨਿਪੁੰਨ, ਸਮਰੱਥ, ਜੰਗਾਂ ਵਿੱਚ ਸਦਾ ਅਗਾਂਹ ਰਹਿਣ ਵਾਲਾ ਵੀਰ, ਸੰਸਾਰ ਵਿੱਚ ਸਾਰੇ ਧਨੁਰਧਾਰੀਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ ਧਨੰਜਯ ਨੂੰ ਮੈਂ ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਮਾਰ ਦਿਆਂਗਾ।

8.36.25

अद्याहवे यस्य न तुल्यमन्यं ।
मन्ये मनुष्यं धनुराददानम्।
सर्वामिमां यः पृथिवीं सहेत ।
तथापि तेनाद्य रणे समेष्ये ॥ ८.३६.२५ ॥

ਅੱਜ ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਜਿਸ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਹੋਰ ਕੋਈ ਨਹੀਂ; ਧਨੁਸ਼ ਚੁੱਕਣ ਵਾਲਾ ਉਹੋ ਜਿਹਾ ਮਨੁੱਖ ਮੈਂ ਨਹੀਂ ਸਮਝਦਾ, ਜੋ ਇਸ ਸਾਰੀ ਧਰਤੀ ਨੂੰ ਵੀ ਸਹਿ ਸਕੇ; ਫਿਰ ਵੀ ਅੱਜ ਰਣ ਵਿੱਚ ਉਸੇ ਨਾਲ ਮੈਂ ਭਿੜਾਂਗਾ।

8.36.26

यः सर्वभूतानि सदैवतानि ।
प्रस्थेऽजयत्खाण्डवे सव्यसाची
को जीवितं रक्षमाणो हि तेन ।
युयुत्सतेऽस्त्रैर्मानुषो मामृतेऽन्यः ॥ ८.३६.२६ ॥

ਖਾਂਡਵ ਵਣ ਵਿੱਚ ਦੇਵਤਿਆਂ ਸਮੇਤ ਸਾਰੇ ਜੀਵਾਂ ਨੂੰ ਜਿੱਤਣ ਵਾਲੇ ਸਵਿਆਸਾਚੀ ਨਾਲ, ਆਪਣੀ ਜਾਨ ਬਚਾਉਣ ਦੀ ਇੱਛਾ ਰੱਖਣ ਵਾਲਾ ਕਿਹੜਾ ਮਨੁੱਖ ਅਸਤਰਾਂ ਨਾਲ ਲੜਨਾ ਚਾਹੇਗਾ? ਮੇਰੇ ਬਿਨਾਂ ਹੋਰ ਕੌਣ?

8.36.27

मानी कृतास्त्रः कृतहस्तयोधी ।
दिव्यास्त्रविच्छ्वेतहयः प्रमाथी।
तस्याहमद्यातिरथस्य काया… ।
च्छिरो हरिष्यामि शितैः पृषत्कैः। ॥ ८.३६.२७ ॥

ਹੰਕਾਰੀ, ਸ਼ਸਤਰ-ਵਿਦਿਆ ਵਿੱਚ ਨਿਪੁੰਨ, ਹੱਥਾਂ ਨਾਲ ਲੜਨ ਵਾਲਾ, ਦਿਵ ਅਸਤ੍ਰਾਂ ਦਾ ਜਾਣਕਾਰ, ਚਿੱਟੇ ਘੋੜਿਆਂ ਵਾਲਾ, ਸੰਹਾਰਕ — ਉਸ ਅਤਿਰਥੀ ਦੇ ਸਰੀਰ ਤੋਂ ਅੱਜ ਮੈਂ ਤਿੱਖੇ ਬਾਣਾਂ ਨਾਲ ਉਸਦਾ ਸਿਰ ਵੱਢ ਦਿਆਂਗਾ।

8.36.28

योत्स्याम्येनं शल्य धनञ्जयं वै ।
मृत्युं पुरस्कृत्य रणे जयं वा।
अन्यो हि न ह्येकरथेन मर्त्यो ।
युध्येत यः पाण्डवमिन्द्रकल्पम् ॥ ८.३६.२८ ॥

ਹੇ ਸ਼ਲ੍ਯ, ਮੈਂ ਇਸ ਧਨੰਜਯ ਨਾਲ ਹੀ ਲੜਾਂਗਾ, ਮੌਤ ਨੂੰ ਅੱਗੇ ਰੱਖ ਕੇ, ਰਣ ਵਿੱਚ ਜਿੱਤ ਲਈ। ਇੰਦਰ ਵਰਗੇ ਪਾਂਡਵ ਨਾਲ ਇੱਕੋ ਰਥ ਉੱਤੇ ਲੜਨ ਵਾਲਾ ਹੋਰ ਕੋਈ ਮਨੁੱਖ ਨਹੀਂ।

8.36.29

तस्याहवे पौरुषं पाण्डवस्य ।
ब्रूयां पृष्टः समितौ क्षत्रियाणाम्
किं त्वं मूर्खः प्रहसन्मूढचेता ।
आख्यासि मे पौरुषं फल्गुनस्य ॥ ८.३६.२९ ॥

ਉਸ ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਪਾਂਡਵ ਦੇ ਪੌਰੁਸ਼ ਬਾਰੇ, ਸਭਾ ਵਿੱਚ ਕਸ਼ੱਤਰੀਆਂ ਵਿਚਕਾਰ ਪੁੱਛੇ ਜਾਣ ਤੇ ਮੈਂ ਦੱਸਾਂਗਾ। ਪਰ ਹੇ ਮੂਰਖ, ਹੱਸਦੇ ਹੋਏ ਮੂੜ੍ਹ-ਚਿੱਤ ਤੂੰ ਮੈਨੂੰ ਫਲਗੁਨ ਦਾ ਪੌਰੁਸ਼ ਕਿਉਂ ਦੱਸਦਾ ਹੈਂ?

8.36.30

अत्यप्रियो यः पुरुषो निष्ठुरो हि ।
क्षुद्रः क्षेप्ता क्षमिणश्चाक्षमावान्।
हन्यामहं त्वादृशानां शतानि ।
क्षमाम्यहं क्षमिणां काल एषः ॥ ८.३६.३० ॥

ਅਤਿ ਅਪ੍ਰਿਯ, ਕਠੋਰ, ਤੁੱਛ, ਨਿੰਦਕ, ਅਤੇ ਖਿਮਾਵਾਨਾਂ ਪ੍ਰਤੀ ਵੀ ਅਸਹਿਣਸ਼ੀਲ ਮਨੁੱਖ ਨੂੰ, ਤੇਰੇ ਵਰਗੇ ਸੌ ਜਣਿਆਂ ਨੂੰ ਮੈਂ ਮਾਰ ਸਕਦਾ ਹਾਂ। ਪਰ ਖਿਮਾਵਾਨਾਂ ਪ੍ਰਤੀ ਮੈਂ ਖਿਮਾ ਕਰਦਾ ਹਾਂ — ਇਹ ਸਮਾਂ ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦਾ ਹੈ।

8.36.31

अवोचस्त्वं पाण्डवार्ये प्रियाणि ।
प्रधर्षयन्मां मूढवत्पापकर्मन्।
मय्यार्जवे जिह्ममतिर्यतस्त्वं ।
मित्रद्रोही साप्तपदं हि मित्रम् ॥ ८.३६.३१ ॥

ਪਾਂਡਵਾਂ ਵਿੱਚ ਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠ, ਤੂੰ ਪਿਆਰੇ ਬਚਨ ਬੋਲੇ; ਪਰ ਹੇ ਪਾਪਕਰਮੀ, ਮੂਰਖ ਵਾਂਗ ਤੂੰ ਮੇਰਾ ਅਪਮਾਨ ਕਰਦਾ ਹੈਂ। ਮੇਰੇ ਪ੍ਰਤੀ ਸਰਲਤਾ ਵਿੱਚ ਤੇਰੀ ਮਤਿ ਟੇਢੀ ਹੈ; ਤੂੰ ਮਿੱਤਰ-ਦ੍ਰੋਹੀ ਹੈਂ। ਸੱਤ ਕਦਮਾਂ ਵਾਲੀ ਮਿੱਤਰਤਾ ਹੀ ਸੱਚੀ ਮਿੱਤਰਤਾ ਹੈ।

8.36.32

कालस्त्वयं प्रत्युपयाति दारुणो ।
दुर्योधनो युद्धमुपागमद्यत्।
तस्यार्थसिद्धिं त्वभिकाङ्क्षमाण… ।
स्तमन्वेष्ये यत्र चैकान्तमस्ति ॥ ८.३६.३२ ॥

ਵੇਖ, ਭਿਆਨਕ ਸਮਾਂ ਨੇੜੇ ਆ ਰਿਹਾ ਹੈ; ਦੁਰਯੋਧਨ ਨੇ ਯੁੱਧ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਉਸਦੀ ਕਾਰਜ-ਸਿੱਧੀ ਦੀ ਕਾਮਨਾ ਕਰਦਿਆਂ… ਮੈਂ ਉਹ ਥਾਂ ਲੱਭਾਂਗਾ ਜਿੱਥੇ ਇਕਾਂਤ ਹੈ।

8.36.33

तथाप्यहं पाण्डववासुदेवौ ।
योत्स्ये रणे मद्विधस्यैव कर्म।
न प्राकृतः सज्जते वै कदाचि… ।
द्यः प्रत्युदीयात्कृष्णधनञ्जयौ तौ ॥ ८.३६.३३ ॥

ਫਿਰ ਵੀ, ਪਾਂਡਵ ਅਤੇ ਵਾਸੁਦੇਵ ਨਾਲ ਮੈਂ ਰਣ ਵਿੱਚ ਲੜਾਂਗਾ; ਮੇਰੇ ਵਰਗੇ ਦਾ ਕਰਮ ਇਹੀ ਹੈ। ਕੋਈ ਆਮ ਮਨੁੱਖ ਕਦੇ ਵੀ… ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਅਤੇ ਧਨੰਜਯ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਨਹੀਂ ਖੜ੍ਹ ਸਕਦਾ।

8.36.34

मित्रं मिन्देर्नन्दतेः प्रीयतेर्वा ।
सन्त्रायतेर्मिनुतेर्मोदतेर्वा।
दुर्योधने सर्वमिदं ममास्ति ।
तच्चापि सर्वं मम वेत्ति राजा ॥ ८.३६.३४ ॥

'ਮਿੱਤਰ' ਸ਼ਬਦ 'ਮਿਦ' (ਬੰਨ੍ਹਣਾ), 'ਨੰਦ' (ਖੁਸ਼ ਹੋਣਾ), 'ਪ੍ਰੀ' (ਪ੍ਰਸੰਨ ਕਰਨਾ), 'ਤ੍ਰਾ' (ਰੱਖਿਆ ਕਰਨਾ), 'ਮਿਨ' (ਮਾਪਣਾ) ਜਾਂ 'ਮੁਦ' (ਹਰਸ਼ਿਤ ਹੋਣਾ) ਧਾਤੂਆਂ ਤੋਂ ਬਣਦਾ ਹੈ। ਦੁਰਯੋਧਨ ਵਿੱਚ ਮੇਰਾ ਇਹ ਸਭ ਕੁਝ ਹੈ; ਉਹ ਰਾਜਾ ਮੇਰਾ ਇਹ ਸਭ ਵੀ ਜਾਣਦਾ ਹੈ।

8.36.35

शत्रुः शदेः शासतेर्वा श्यतेर्वा ।
शृणातेर्वा श्वसतेः सीदतेर्वा।
श्रमेः शुचो बहुशः सूदतेश्च ।
प्रायेण सर्वं त्वयि तच्च मह्यम् ॥ ८.३६.३५ ॥

ਸ਼ਤ੍ਰੂ ਸ਼ਦ੍, ਸ਼ਾਸ੍, ਸ਼੍ਯੈ, ਸ਼ੁ੍ਰ, ਸ਼੍ਵਸ੍, ਸਦ੍ ਧਾਤੂਆਂ ਤੋਂ, ਸ਼ੋਕ, ਸ਼੍ਰਮ, ਵਾਰ-ਵਾਰ ਅਤੇ ਸੂਦ੍ ਤੋਂ ਵੀ ਬਣਦਾ ਹੈ; ਇਹ ਸਭ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਤੇਰੇ ਵਿੱਚ ਅਤੇ ਮੇਰੇ ਵਿੱਚ ਹੈ।

8.36.36

दुर्योधनार्थं तव च प्रियार्थं ।
यशोर्थमात्मार्थमपीश्वरार्थम्।
तस्मादहं पाण्डववासुदेवौ ।
योत्स्ये यत्नात्कर्म च पश्य मेऽद्य ॥ ८.३६.३६ ॥

ਦੁਰਯੋਧਨ ਲਈ, ਤੇਰੇ ਲਈ, ਪਿਆਰਿਆਂ ਲਈ, ਯਸ਼ ਲਈ, ਆਤਮਾ ਲਈ, ਈਸ਼ਵਰ ਲਈ ਵੀ; ਇਸ ਲਈ ਮੈਂ ਪਾਂਡਵ ਅਤੇ ਵਾਸੁਦੇਵ ਨਾਲ ਲੜਾਂਗਾ। ਅੱਜ ਮੇਰਾ ਕਰਮ ਯਤਨ ਨਾਲ ਵੇਖ।

8.36.37

शल्याद्याहं सङ्गतः पाण्डवेन ।
मुच्येयं चेज्जीवमानः कथञ्चित्।
शश्वन्मृत्योः स्यामनाधृष्यरूपो ।
व्यक्तं तस्मात्संयुगाद्विप्रमुक्ताः ॥ ८.३६.३७ ॥

ਸ਼ਲ੍ਯ ਆਦਿ ਨਾਲ, ਪਾਂਡਵ ਨਾਲ ਮਿਲ ਕੇ, ਜੇ ਮੈਂ ਕਿਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਜਿਉਂਦਾ ਛੁੱਟ ਜਾਵਾਂ, ਤਾਂ ਮੌਤ ਤੋਂ ਸਦਾ ਅਜਿੱਤ ਰੂਪ ਵਾਲਾ ਹੋਵਾਂਗਾ; ਸਪਸ਼ਟ ਹੈ, ਉਸ ਯੁੱਧ ਤੋਂ ਛੁੱਟ ਕੇ।

8.36.38

अस्त्रं ब्राह्मं मनसा सञ्जपन्वै ।
यदाऽस्यते क्रोधितः सव्यसाची।
तदापि मे नैव मुच्येत पार्थो ।
न चेत्पतेद्विषमे मेऽद्य चक्रम् ॥ ८.३६.३८ ॥

ਮਨ ਵਿੱਚ ਬ੍ਰਹਮਾਸਤ੍ਰ ਦਾ ਜਾਪ ਕਰਦਿਆਂ, ਕ੍ਰੋਧਿਤ ਸਵ੍ਯਸਾਚੀ ਜਦੋਂ ਉਸ ਨੂੰ ਛੱਡੇਗਾ, ਤਦ ਵੀ ਮੇਰੇ ਹੱਥੋਂ ਪਾਰਥ ਬਚੇਗਾ ਨਹੀਂ; ਜੇ ਅੱਜ ਮੇਰਾ ਚੱਕਰ ਵਿਸ਼ਮ ਥਾਂ ਤੇ ਨਾ ਡਿੱਗੇ।

8.36.39

अस्त्राणि विद्ध्वा समरे गतानि ।
ब्राह्माणि दिव्यान्यथ मानुषाणि।
आसादयिष्याम्यहमुग्रवीर्यं ।
नागोत्तमं नाग इव प्रभिन्नः ॥ ८.३६.३९ ॥

ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਬ੍ਰਾਹਮ, ਦਿਵ੍ਯ ਅਤੇ ਮਾਨੁਸ਼ ਅਸਤ੍ਰ ਚਲਾ ਕੇ, ਮਸਤ ਹਾਥੀ ਜਿਵੇਂ ਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠ ਗਜ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਮੈਂ ਉਸ ਉਗ੍ਰਵੀਰਜ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਜਾਵਾਂਗਾ।

8.36.40

वैवस्वताद्दण्डहस्ताद्वरुणाद्वापि पाशिनः ।
सगदाद्वा धनपतेः सवज्राद्वा सुराधिपात् ॥ ८.३६.४० ॥

ਦੰਡ ਫੜੇ ਵੈਵਸਵਤ ਤੋਂ, ਪਾਸ਼ ਧਾਰੀ ਵਰੁਣ ਤੋਂ, ਗਦਾ ਵਾਲੇ ਧਨਪਤੀ ਤੋਂ, ਜਾਂ ਵਜ੍ਰ ਵਾਲੇ ਸੁਰਾਧਿਪ ਤੋਂ ਵੀ।

8.36.41

अथान्यस्मादपि सुरादमित्रादाततायिनः ।
इति शल्य विजानीहि यथा नाहं बिभेम्युत ॥ ८.३६.४१ ॥

ਕਿਸੇ ਹੋਰ ਦੇਵਤੇ ਤੋਂ, ਜਾਂ ਆਤਤਾਈ ਵੈਰੀ ਤੋਂ ਵੀ — ਹੇ ਸ਼ਲ੍ਯ, ਜਾਣ ਲੈ ਕਿ ਮੈਂ ਡਰਦਾ ਨਹੀਂ।

8.36.42

तस्मान्न मे भयं पार्थान्नापि चैव जनार्दनात् ।
सह युद्धं हि मे ताभ्यां साम्पराये भविष्यति ॥ ८.३६.४२ ॥

ਇਸ ਲਈ ਮੈਨੂੰ ਪਾਰਥ ਤੋਂ ਵੀ ਡਰ ਨਹੀਂ, ਨਾ ਹੀ ਜਨਾਰਦਨ ਤੋਂ; ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੋਹਾਂ ਨਾਲ ਮੇਰਾ ਯੁੱਧ ਹੋਵੇਗਾ।

8.36.43

श्वभ्रे ते पततां चक्रमिति मां ब्राह्मणोऽब्रवीत् ।
युध्यमानस्य सङ्ग्रामे प्राप्तस्यैकायनं भयम् ॥ ८.३६.४३ ॥

'ਤੇਰੇ ਪਹੀਏ ਟੋਏ ਵਿੱਚ ਡਿੱਗਣਗੇ' ਇਹ ਗੱਲ ਇੱਕ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਨੇ ਮੈਨੂੰ ਆਖੀ ਸੀ। ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਲੜਦੇ ਅਤੇ ਰਣ-ਭੂਮੀ ਪਹੁੰਚੇ ਹੋਏ ਲਈ ਇਹੀ ਇਕੋ ਡਰ ਹੈ।

8.36.44

तस्माद्बिभेमि बलवद्ब्राह्मणव्याहृतादहम् ।
एते हि सोमराजान ईश्वराः सुखदुःखयोः ॥ ८.३६.४४ ॥

ਇਸ ਲਈ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਦੇ ਬੋਲੇ ਬੋਲਾਂ ਤੋਂ ਮੈਂ ਬਹੁਤ ਡਰਦਾ ਹਾਂ; ਕਿਉਂਕਿ ਇਹ ਚੰਦਰਵੰਸ਼ੀ ਰਾਜੇ ਹੀ ਸੁਖ-ਦੁੱਖ ਦੇ ਸੁਆਮੀ ਹਨ।

8.36.45

कदाचिब्राह्मणस्याथ योग्यहेतेरहं नृप ।
अजानन्नक्षिपं बाणं घोररूपं भयावहम् ॥ ८.३६.४५ ॥

ਹੇ ਰਾਜਨ, ਇੱਕ ਵਾਰ ਇੱਕ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਦੇ ਯੋਗ ਕਾਰਨ ਲਈ ਮੈਂ ਅਣਜਾਣੇ ਵਿੱਚ ਭਿਆਨਕ ਰੂਪ ਵਾਲਾ, ਡਰ ਲਿਆਉਣ ਵਾਲਾ ਬਾਣ ਚਲਾ ਦਿੱਤਾ।

8.36.46

होमधेन्वास्ततो वत्सः प्रमत्त इषुणा हतः ।
चरन्वै विजने शल्य ततोऽनु व्याजहार सः ॥ ८.३६.४६ ॥

ਫਿਰ ਹੋਮਧੇਨੂ ਦਾ ਵੱਛਾ, ਇਕਾਂਤ ਥਾਂ ਵਿੱਚ ਘੁੰਮਦਿਆਂ ਲਾਪਰਵਾਹੀ ਨਾਲ ਤੀਰ ਨਾਲ ਮਾਰਿਆ ਗਿਆ। ਹੇ ਸ਼ਲਯ, ਫਿਰ ਉਹ ਬੋਲਿਆ।

8.36.47

यस्माद्वत्सस्त्वया चात्र होमधेन्वा हतो नृप ।
तस्मात्त्वमपि राधेय वाक्शल्यं महदाप्नुहि ॥ ८.३६.४७ ॥

ਹੇ ਰਾਜਨ, ਕਿਉਂਕਿ ਇੱਥੇ ਤੇਰੇ ਹੱਥੋਂ ਹੋਮਧੇਨੂ ਦਾ ਵੱਛਾ ਮਾਰਿਆ ਗਿਆ, ਇਸ ਲਈ ਹੇ ਰਾਧੇਯ, ਤੂੰ ਵੀ ਵੱਡਾ ਵਾਕ੍ਸ਼ਲ੍ਯ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ।

8.36.48

श्वभ्रे ते पतिता चक्रं युध्यमानस्य शत्रुणा ।
प्राप्त एकायने काले मृत्युसाधारणे त्वयि ॥ ८.३६.४८ ॥

ਟੋਏ ਵਿੱਚ ਤੇਰਾ ਚੱਕਰ ਡਿੱਗ ਪਿਆ; ਲੜਦਿਆਂ ਦੁਸ਼ਮਣ ਦੁਆਰਾ ਤੇਰੇ ਉੱਤੇ ਉਹ ਸਮਾਂ ਆਇਆ ਜੋ ਮੌਤ ਦਾ ਇੱਕੋ ਰਾਹ ਹੈ।

8.36.49

स्पर्धसे येन सङ्ग्रामे यदर्थं घटसेऽनिशम् ।
तत एव ध्रुवं मृत्युं सूत प्राप्स्यसि संयुगे ॥ ८.३६.४९ ॥

ਜਿਸ ਕਾਰਨ ਤੂੰ ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਮੁਕਾਬਲਾ ਕਰਦਾ ਹੈਂ ਅਤੇ ਜਿਸ ਲਈ ਲਗਾਤਾਰ ਯਤਨ ਕਰਦਾ ਹੈਂ, ਹੇ ਸੂਤ, ਉਸੇ ਕਾਰਨ ਤੂੰ ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਜ਼ਰੂਰ ਮੌਤ ਪਾਵੇਂਗਾ।

8.36.50

अहं प्रसादयाञ्चक्रे ब्राह्मणं संशितव्रतम् ॥ ८.३६.५० ॥

ਕਠੋਰ ਵਰਤਾਂ ਵਾਲੇ ਉਸ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਨੂੰ ਮੈਂ ਪ੍ਰਸੰਨ ਕਰਨ ਦਾ ਯਤਨ ਕੀਤਾ।

8.36.51

गवां दशशतं वित्तं बलीवर्दांश्च षट्शतम् ।
प्रच्छन्नं काञ्चनैः कामं ब्राह्मणार्थमहं तदा ॥ ८.३६.५१ ॥

ਉਸ ਵੇਲੇ ਮੈਂ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਲਈ ਹਜ਼ਾਰ ਗਾਵਾਂ, ਛੇ ਸੌ ਬਲਦ ਅਤੇ ਇੱਛਾ ਅਨੁਸਾਰ ਲੁਕਾਇਆ ਸੋਨਾ ਦਿੱਤਾ।

8.36.52

दासीशतं निष्ककण्ठं शतमश्वतरीरथान् ।
कन्यानां निष्ककण्ठीनां सहस्रं समलंकृतम् ॥ ८.३६.५२ ॥

ਸੋਨੇ ਦੇ ਸਿੱਕਿਆਂ ਦੇ ਕੰਠਹਾਰ ਪਹਿਨੀਆਂ ਸੌ ਦਾਸੀਆਂ, ਸੌ ਖੱਚਰ-ਰਥ ਅਤੇ ਸੋਨੇ ਦੇ ਸਿੱਕਿਆਂ ਦੇ ਕੰਠਹਾਰ ਪਹਿਨੀਆਂ ਸਜੀਆਂ ਹਜ਼ਾਰ ਕੁਆਰੀਆਂ (ਦਿੱਤੀਆਂ)।

8.36.53

ईषादन्तान्नागशतान्दासीदासशतानि च ।
दद्मि तैर्द्विजमुख्यो मे प्रसादं न चकार सः ॥ ८.३६.५३ ॥

ਹਲ-ਡੰਡੇ ਵਰਗੇ ਦੰਦਾਂ ਵਾਲੇ ਸੌ ਹਾਥੀ ਅਤੇ ਸੈਂਕੜੇ ਦਾਸ-ਦਾਸੀਆਂ ਮੈਂ ਦਿੱਤੀਆਂ; ਫਿਰ ਵੀ ਉਸ ਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠ ਦ੍ਵਿਜ ਨੇ ਮੇਰੇ ਉੱਤੇ ਕਿਰਪਾ ਨਾ ਕੀਤੀ।

8.36.54

कृष्णानां श्वेतवत्सानां गोशतानि चतुर्दश ।
ददन्हि न लभे तस्मात्प्रसादं द्विजसत्तमात् ॥ ८.३६.५४ ॥

ਚਿੱਟੇ ਵੱਛਿਆਂ ਵਾਲੀਆਂ ਕਾਲੀਆਂ ਚੌਦਾਂ ਸੌ ਗਾਵਾਂ ਦੇਣ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ ਵੀ, ਉਸ ਦ੍ਵਿਜੋਤਮ ਤੋਂ ਮੈਨੂੰ ਕਿਰਪਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਨਾ ਹੋਈ।

8.36.55

यत्किञ्चिन्मामकं वित्तं त्वदधीनं करोमि तत् ।
इति मां याचमानं वै ब्राह्मणः प्रत्यवारयत्।
क्रोधदीप्तेक्षणः शळ्य निर्दहन्निव चक्षुषा ॥ ८.३६.५५ ॥

"ਮੇਰੇ ਕੋਲ ਜੋ ਵੀ ਧਨ ਹੈ, ਮੈਂ ਉਸਨੂੰ ਤੁਹਾਡੇ ਅਧੀਨ ਕਰਦਾ ਹਾਂ" — ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਮੰਗਦੇ ਮੈਨੂੰ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਨੇ ਠੁਕਰਾ ਦਿੱਤਾ। ਹੇ ਸ਼ਲ੍ਯ, ਕ੍ਰੋਧ ਨਾਲ ਦਹਕਦੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਨਾਲ ਜਿਵੇਂ ਨਜ਼ਰ ਨਾਲ ਹੀ ਸਾੜਦਾ ਹੋਵੇ।

8.36.56

व्याहृतं यन्मया सूत तत्तथा न तदन्यथा ।
अनृतोक्तं प्रजां हन्यात्ततः पापमवाप्नुयाम् ॥ ८.३६.५६ ॥

ਹੇ ਸੂਤ, ਮੈਂ ਜੋ ਕਿਹਾ ਹੈ ਉਹ ਉਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਹੈ, ਹੋਰ ਨਹੀਂ। ਝੂਠ ਬੋਲਾਂ ਤਾਂ ਸੰਤਾਨ ਦਾ ਨਾਸ਼ ਹੋਵੇ; ਤਦ ਮੈਨੂੰ ਪਾਪ ਲੱਗੇ।

8.36.57

तस्माद्धर्माभिरक्षार्थं नानृतं वक्तुमुत्सहे ।
मा त्वं ब्रह्मगतिं हिंस्याः प्रायश्चित्तं कृतं त्वया ॥ ८.३६.५७ ॥

ਇਸ ਲਈ ਧਰਮ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਵਾਸਤੇ ਮੈਂ ਝੂਠ ਬੋਲਣ ਲਈ ਤਿਆਰ ਨਹੀਂ ਹਾਂ। ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਦੇ ਮਾਰਗ ਨੂੰ ਤੂੰ ਹਾਨੀ ਨਾ ਪਹੁੰਚਾ; ਤੂੰ ਪ੍ਰਾਯਸ਼ਚਿਤ ਕਰ ਲਿਆ ਹੈ।

8.36.58

मद्वाक्यं नानृतं लोके कश्चित्कुर्यात्समाप्नुहि ।
यन्मयोक्तं सरोषेण गच्छ सूतज माचिरम् ॥ ८.३६.५८ ॥

ਮੇਰਾ ਬਚਨ ਸੰਸਾਰ ਵਿੱਚ ਕਦੇ ਝੂਠਾ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ। ਗੁੱਸੇ ਨਾਲ ਜੋ ਮੈਂ ਕਿਹਾ ਹੈ, ਉਹ ਤੂੰ ਪਾਵੇਂਗਾ; ਹੇ ਸੂਤਪੁੱਤਰ, ਦੇਰ ਨਾ ਕਰ, ਚਲਾ ਜਾ।

8.36.59

इति मामसकृत्क्रुद्धः स उवाच द्बिजोत्तमः ।
एते हि सोमराजान ईश्वराः सुखदुःखयोः ॥ ८.३६.५९ ॥

ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਗੁੱਸੇ ਹੋਏ ਉਸ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਨੇ ਮੈਨੂੰ ਵਾਰ-ਵਾਰ ਆਖਿਆ: ਇਹ ਚੰਦਰਵੰਸ਼ੀ ਰਾਜੇ ਹੀ ਸੁਖ-ਦੁੱਖ ਦੇ ਸੁਆਮੀ ਹਨ।

8.36.60

नाहं बिभेमि बीभत्सोर्न शल्य मधुसूदनाम् ।
तस्माद्बिभेम्यहं शापात्तेन सत्येन ते शपे ॥ ८.३६.६० ॥

ਮੈਂ ਅਰਜੁਨ ਤੋਂ ਨਹੀਂ ਡਰਦਾ, ਹੇ ਸ਼ਲ੍ਯ, ਮਧੁਸੂਦਨ ਤੋਂ ਵੀ ਨਹੀਂ ਡਰਦਾ। ਇਸ ਲਈ ਮੈਂ ਸਰਾਪ ਤੋਂ ਡਰਦਾ ਹਾਂ; ਉਸ ਸੱਚ ਦੀ ਸਹੁੰ ਖਾ ਕੇ ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਆਖਦਾ ਹਾਂ।

8.36.61

सह युद्धं समेताभ्यामद्येदं समुपस्थितम् ।
युद्वेऽस्मिञ्जीवितं मेऽद्य शल्य संशयमागतम् ॥ ८.३६.६१ ॥

ਅੱਜ ਇਹ ਯੁੱਧ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੋਹਾਂ ਨਾਲ ਸਾਹਮਣੇ ਆ ਖੜ੍ਹਾ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਹੇ ਸ਼ਲ੍ਯ, ਇਸ ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਅੱਜ ਮੇਰਾ ਜੀਵਨ ਸੰਸੇ ਵਿੱਚ ਪੈ ਗਿਆ ਹੈ।

8.36.62

शक्रोऽप्यमरराट् ताभ्यामुपगम्याहवं सह ।
संशयं परमं गच्छेत्कथं वा मन्यते भवान् ॥ ८.३६.६२ ॥

ਦੇਵਤਿਆਂ ਦਾ ਰਾਜਾ ਸ਼ਕ੍ਰ (ਇੰਦਰ) ਵੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੋਹਾਂ ਨਾਲ ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਜਾਵੇ ਤਾਂ ਵੱਡੇ ਸੰਸੇ ਵਿੱਚ ਪੈ ਜਾਵੇ। ਤੁਸੀਂ ਇਸਨੂੰ ਕਿਵੇਂ ਸਮਝਦੇ ਹੋ?

8.36.63

इत्येवं ते मयाऽऽख्यातं क्षिप्तेन न सुहृत्तया ।
जानामि त्वाऽधिक्षिपन्तं दोषमात्मगतं शृणु ॥ ८.३६.६३ ॥

ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਕਿਹਾ; ਮਿੱਤਰ ਵਾਂਗ ਨਹੀਂ, ਨਿੰਦਾ ਕਰਦਿਆਂ। ਮੈਂ ਜਾਣਦਾ ਹਾਂ ਕਿ ਤੂੰ ਆਪਣੇ ਅੰਦਰਲੇ ਦੋਸ਼ 'ਤੇ ਹੀ ਇਲਜ਼ਾਮ ਲਾ ਰਿਹਾ ਹੈਂ; ਸੁਣ।