Mahābhārata · Adhyāya 8.5
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
8.5.1
श्रुत्वा कर्णं हतं युद्वे पुत्रांश्चैव पलायिनः ।
नरेन्द्रः किञ्चिदाश्वस्तो द्विजश्रेष्ठ किमब्रवीत् ॥ ८.५.१ ॥
Oh, mejor de los dvijas, habiendo oído que Karṇa fue muerto en la batalla y que sus hijos huyeron, ¿qué dijo el rey, algo consolado?
8.5.2
प्राप्तवान्परमं दुःखं पुत्रव्यसनजं महत् ।
तस्मिन्यदुक्तवान्काले तन्ममाचक्ष्व पृच्छतः ॥ ८.५.२ ॥
Habiendo sufrido aquel dolor supremo y grande nacido de la pérdida de sus hijos, dime, a mí que pregunto, lo que dijo en aquel momento.
8.5.3
श्रुत्वा कर्णस्य निधनमश्रद्वेयमिवाद्भुतम् ।
भूतसम्मोहनं भीमं मेरोः संसर्पणं यथा ॥ ८.५.३ ॥
Al oír la muerte de Karṇa, increíble y asombrosa, que confunde a todos los seres y es terrible, como el desplome del monte Meru.
8.5.4
चित्तमोहमिवायुक्तं भार्गवस्य महामतेः ।
पराजयमिवेन्द्रस्य द्विषद्ध्यो भीमकर्मणः ॥ ८.५.४ ॥
Como la confusión en la mente del magnánimo Bhārgava (Paraśurāma), como la derrota de Indra, el de hechos terribles, a manos de sus enemigos.
8.5.5
दिवः प्रपतनं भानोरुरव्यामिव महाद्युतेः ।
संशोषणमिवाचिन्त्यं समुद्रस्याक्षयाम्भसः ॥ ८.५.५ ॥
Como la caída del sol de gran resplandor del cielo a la tierra, como el secarse inconcebible del océano de aguas inagotables.
8.5.6
महीवियद्दिगम्बूनां सर्वनाशमिवाद्भुतम् ।
कर्मणोरिव वैफल्यमुभयोः पुण्यपापयोः ॥ ८.५.६ ॥
Como la destrucción total de la tierra, el cielo, las direcciones y las aguas, asombrosa, y como la inutilidad de ambas acciones, de mérito y de demérito.
8.5.7
सञ्चिन्त्य निपुणं बुद्ध्या धृतराष्ट्रो जनेश्वरः ।
नेदमस्तीति सञ्चिन्त्य कर्णस्य समरे वधम् ॥ ८.५.७ ॥
Tras reflexionar cuidadosamente con su intelecto, Dhṛtarāṣṭra, señor de los hombres, pensó: «Esto no es cierto»: la muerte de Karṇa en la batalla.
8.5.8
प्राणिनामेवमात्मत्वात्स्यादपीति विचार्य च ।
शोकाग्निना दह्यमानो धम्यमान इवाशये ॥ ८.५.८ ॥
Reflexionando que, dada la naturaleza de los seres vivos, esto también podría ser así, ardía en el fuego del dolor, como si llameara dentro de su corazón.
8.5.9
विस्रस्ताङ्गः श्वसन्दीनो हाहेत्युक्त्वा सुदुःखितः ।
विललाप महाराज धृतराष्ट्रोऽम्बिकासुतः ॥ ८.५.९ ॥
¡Oh gran rey! Dhṛtarāṣṭra, hijo de Ambikā, con los miembros desfallecidos y suspirando desdichado, exclamó «¡Ay, ay!» y se lamentó con profundo dolor.
8.5.10
सञ्जयाधिरथिर्वीरः सिंहद्विरदविक्रमः ।
वृषभप्रतिमस्कन्धो वृषभाक्षगतिस्वरः ॥ ८.५.१० ॥
Sañjaya, Karṇa, hijo de Adhiratha, el héroe cuyo valor era el de un león o de un elefante, con hombros como los de un toro, y de andar y voz como los de un toro.
8.5.11
वृषभो वृषभस्येव यो युद्धे न निवर्तते ।
शत्रोरपि महेन्द्रस्य वज्रसंहननो युवा ॥ ८.५.११ ॥
Aquel que, como un toro entre toros, no retrocede en la batalla; un joven de cuerpo duro como el rayo, frente al enemigo, incluso frente al gran Indra.
8.5.12
यस्य ज्यातलशब्देन शरवृष्टिरवेण च ।
रथाश्वनरमातङ्गा नावतिष्ठन्ति संयुगे ॥ ८.५.१२ ॥
Ante cuyo chasquido de cuerda y cuya lluvia de flechas, carros, caballos, hombres y elefantes no pueden mantenerse firmes en la batalla.
8.5.13
यमाश्रित्य महाबाहुं द्विषत्सङ्घघ्नमच्युतम् ।
दुर्योधनोऽकरोद्वैरं पाण्डुपुत्रैर्महारथैः ॥ ८.५.१३ ॥
Confiando en aquel de grandes brazos, matador de huestes enemigas, el inquebrantable, Duryodhana enemistó con los hijos de Pāṇḍu, los grandes guerreros de carro.
8.5.14
स कथं रथिनां श्रेष्ठः कर्णः पार्थेन संयुगे ।
निहतः पुरुषव्याघ्रः प्रसह्यासह्यविक्रमः ॥ ८.५.१४ ॥
¿Cómo fue muerto en combate, por la fuerza, por Pārtha, Karṇa, el mejor de los aurigas, tigre entre los hombres, de valor insoportable?
8.5.15
यो नामन्यत वै नित्यमच्युतं च धनञ्जयम् ।
न वृष्मीन्सहितानन्यान्स्वबाहुबलदर्पितः ॥ ८.५.१५ ॥
Quien siempre no tuvo en cuenta a Acyuta ni a Dhanañjaya, ni a los Vṛṣṇis unidos, ni a otros cualesquiera, orgulloso por la fuerza de sus brazos.
8.5.16
शार्ङ्गगाण्डीवधन्वानौ सहितावपराजितौ ।
अहं दिव्याद्रथादेकः पातयिष्यामि संयुगे ॥ ८.५.१६ ॥
Esos dos, portadores de los arcos Śārṅga y Gāṇḍīva, aunque juntos, son invencibles; yo solo, desde mi carro divino, los derribaré en combate.
8.5.17
इति यः सततं मन्दमवोचल्लोभमोहितम् ।
दुर्योधनमवाचीनं राज्यकामुकमातुरम् ॥ ८.५.१७ ॥
Así, el necio, cegado por la codicia, hablaba siempre a Duryodhana, el vil, ansioso del reino y atormentado.
8.5.18
योऽजयत्सर्वकाम्भोजानावन्त्यान्केकयैः सह ।
गान्धारान्मद्रकान्मात्स्यांस्त्रिगर्तांस्तङ्कणाञ्शकान्। ॥ ८.५.१८ ॥
Aquel que conquistó a todos los kamboja, a los avantis junto con los kekaya, a los gandhara, madraka, matsya, trigarta, taṅkaṇa y saka.
8.5.19
पाञ्चालांश्च विदेहांश्च कुलिन्दान्काशिकोसलान् ।
सूह्मानङ्गांश्च वङ्गांश्च निषादान्पुण्ड्रकीकटान् ॥ ८.५.१९ ॥
a los Pāñcālas, los Videhas, los Kulindas, los Kāśis y Kosalas, los Suhmas, los Aṅgas y los Vaṅgas, los Niṣādas, los Puṇḍras y los Kīkaṭas.
8.5.20
वत्सान्कलिङ्गान्दरदानश्मकानृषिकानपि ।
शबरान्हारहूणांश्च प्रघूणान्सरलानपि ॥ ८.५.२० ॥
a los Vatsas, los Kaliṅgas, los Daradas, los Aśmakas y los Ṛṣikas, también a los Śabaras, los Hāras y Hūṇas, los Praghūṇas y los Saralas.
8.5.21
म्लेच्छराष्ट्राधिपांश्चैव दुर्गानाटविकांस्तथा ।
जित्वैतान्समरे वीरः प्रदीप्तैः कङ्कपत्रिभिः ॥ ८.५.२१ ॥
a los señores de los reinos bárbaros, a los habitantes de las fortalezas y a los de los bosques; habiéndolos vencido todos en batalla, el héroe con flechas de plumas de garza resplandecientes.
8.5.22
करमाहारयामास जित्वा सर्वानरींस्तथा ।
दुर्योधनस्य वृद्ध्यर्थं राधेयो रथिनां वरः।
दिव्यास्त्रविमन्हातेजाः कर्णो वैकर्तनो वृषः ॥ ८.५.२२ ॥
Tras vencer a todos los enemigos, hizo traer tributos; asimismo, para el engrandecimiento de Duryodhana, Karṇa, hijo de Rādhā, el mejor de los aurigas, cuyo esplendor se acrecienta con armas divinas, hijo de Vikartana, el toro.
8.5.23
सेनागोपश्च स कथं शत्रुभिः परमास्त्रवित् ।
घातितः पाण्डवैः शूरैः समरे वीर्यशालिभिः ॥ ८.५.२३ ॥
¿Y cómo fue muerto él, el guardián del ejército, experto en las armas supremas, por sus enemigos —por los valientes Pāṇḍavas, poderosos en valor— en la batalla?
8.5.24
वृषो महेन्द्रो देवेषु वृषः कर्णो नरेष्वपि ।
तृतीयमन्यं लोकेषु वृषं नैवानुशुश्रुम ॥ ८.५.२४ ॥
Entre los dioses el toro es Mahendra; entre los hombres también el toro es Karṇa. En los mundos jamás hemos oído de otro toro, un tercero.
8.5.25
उच्चैः श्रवा वरोऽश्वानां राज्ञां वैश्रवणो वरः ।
वरो महेन्द्रो देवानां कर्णः प्रहरतां वरः ॥ ८.५.२५ ॥
Entre los caballos, Uccaiḥśravas es el mejor; entre los reyes, Vaiśravaṇa es el mejor. Entre los dioses, Mahendra es el mejor, y entre los que golpean, Karṇa es el mejor.
8.5.26
योऽजितः पार्थिवैः शूरैः समर्थैर्वीर्यशालिभिः ।
दुर्योधनस्य वृद्ध्यर्थं कृत्स्नामुर्वीमथाजयत् ॥ ८.५.२६ ॥
Aquel que era invencible para otros reyes y para héroes capaces y dotados de valor, conquistó toda la tierra para el engrandecimiento de Duryodhana.
8.5.27
यं लब्ध्वा मागधो राजा सांत्वमानोऽथ सौहृदैः ।
अरौत्सीत्पार्थिवं क्षत्रमृते यादवकौरवान् ॥ ८.५.२७ ॥
Habiéndolo obtenido, el rey de Magadha, halagando con lazos de amistad, comenzó a hostigar a la casta guerrera real, excepto a los Yādavas y a los Kauravas.
8.5.28
तं श्रुत्वा निहतं कर्णं द्वैरथे सव्यसाचिना ।
शोकार्णवे निमग्नोऽहं भिन्ना नौरिव सागरे ॥ ८.५.२८ ॥
Al oír que Karṇa había sido muerto en combate singular por Savyasācin (Arjuna), me hundí en el océano de la pena, como una barca rota en el mar.
8.5.29
तं वृषं निहतं श्रुत्वा द्वैरथे रथिनां वरम् ।
शोकार्णवे निमग्नोऽहमप्लुवः सागरे यथा ॥ ८.५.२९ ॥
Al oír que aquel toro (Karṇa), el mejor de los aurigas, había muerto en combate singular, me hundí en el océano de la pena, como quien se ahoga en el mar sin balsa.
8.5.30
ईदृशैर्यद्यहं दुःखैर्न विनश्यामि सञ्जय ।
वज्राद्दृढतरं मन्ये हृदयं मम दुर्भिदम् ॥ ८.५.३० ॥
Oh Sañjaya, si no perezco por tales penas, creo que mi corazón es más duro que el rayo y difícil de atravesar.
8.5.31
ज्ञातिसंबन्धिमित्राणामिमं श्रुत्वा पराभवम् ।
को मदन्यः पुमाँल्लोके न जह्यात्सूत जीवितम् ॥ ८.५.३१ ॥
¡Oh Sūta! Habiendo oído esta derrota de mis parientes, allegados y amigos, ¿qué otro hombre en el mundo no abandonaría su vida, salvo yo?
8.5.32
विषमग्निं प्रपातं च पर्वताग्रादहं वृणे ।
महाप्रस्थानगमनं जलं प्रायोपवेशनम्।
न हि शक्ष्यामि दुःखानि सोढुं कष्टानि सञ्जय ॥ ८.५.३२ ॥
Veneno, fuego, caer desde la cima de una montaña, el gran viaje de partida, ahogarme en el agua o sentarme en ayuno hasta la muerte: esto elijo. No podré soportar estos sufrimientos y penurias, ¡oh Sañjaya!