ಮಹಾಭಾರತ · ಅಧ್ಯಾಯ 8.52
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
8.52.1
कथं संशप्तकैः सार्धमर्जुनस्याभवद्रणः ।
सूतपुत्रस्य पाञ्चालैः कथं युद्धं प्रवर्तितम् ॥ ८.५२.१ ॥
ಸಂಶಪ್ತಕರೊಂದಿಗೆ ಅರ್ಜುನನಿಗೆ ಯುದ್ಧ ಹೇಗೆ ಆಯಿತು? ಸೂತಪುತ್ರನಿಗೆ ಪಾಂಚಾಲರೊಂದಿಗೆ ಯುದ್ಧ ಹೇಗೆ ಆರಂಭವಾಯಿತು?
8.52.2
अश्वत्थाम्नस्तु यद्युद्धमर्जुनस्य च सञ्जय ।
अन्येषां च मदीयानां पाण्डवैस्तद्ब्रवीहि मे ॥ ८.५२.२ ॥
ಸಂಜಯ! ಅಶ್ವತ್ಥಾಮನಿಗೂ ಅರ್ಜುನನಿಗೂ ನಡೆದ ಯುದ್ಧವನ್ನೂ, ನನ್ನವರ ಇತರರಿಗೂ ಪಾಂಡವರಿಗೂ ನಡೆದ ಯುದ್ಧವನ್ನೂ ನನಗೆ ಹೇಳು.
8.52.3
शृणु राजन्यथावृत्तं सङ्ग्रामं ब्रुवतो मम ।
वीराणां शत्रुभिः सार्धं देहपाप्मविनाशनम् ॥ ८.५२.३ ॥
ರಾಜನೇ! ನಾನು ಹೇಳುವಂತೆ ನಡೆದ ಈ ಯುದ್ಧವನ್ನು ಕೇಳು. ವೀರರು ಶತ್ರುಗಳೊಂದಿಗೆ ನಡೆಸಿದ ಈ ಯುದ್ಧವು ದೇಹದ ಪಾಪಗಳನ್ನು ನಾಶಮಾಡುವಂಥದು.
8.52.4
पार्थः संशप्तकबलं प्रविश्यार्णवसन्निभम् ।
व्यक्षोभयदमित्रघ्नो महावात इवार्णवम् ॥ ८.५२.४ ॥
ಶತ್ರುಘ್ನನಾದ ಪಾರ್ಥನು (ಅರ್ಜುನನು) ಸಮುದ್ರದಂತಿದ್ದ ಸಂಶಪ್ತಕ ಸೇನೆಯನ್ನು ಪ್ರವೇಶಿಸಿ, ಮಹಾ ಗಾಳಿ ಸಮುದ್ರವನ್ನು ಕಲಕುವಂತೆ ಅದನ್ನು ಕಲಕಿದನು.
8.52.5
पूर्णचन्द्राभवक्राणि स्वक्षिभ्रूदशनानि च ।
शिरांस्युन्मथ्य वीराणां शितैर्भल्लैर्धनञ्जयः।
सन्तस्तार क्षितिं क्षिप्रं विनालैर्नलिनैरिव ॥ ८.५२.५ ॥
ಪೂರ್ಣಚಂದ್ರನಂತಿದ್ದ ಮುಖ, ಕಣ್ಣು, ಹುಬ್ಬು, ದಂತಗಳಿದ್ದ ವೀರರ ತಲೆಗಳನ್ನು ಹರಿತವಾದ ಭಲ್ಲಗಳಿಂದ ಕತ್ತರಿಸಿ, ಕಾಂಡವಿಲ್ಲದ ತಾವರೆಗಳಂತೆ ಅರ್ಜುನನು ಭೂಮಿಯ ಮೇಲೆ ಬೇಗನೆ ಹರಡಿದನು.
8.52.6
सुवृत्तानायतान्पुष्टांश्चन्दनागुरुभूषितान् ।
सायुधान्सतलत्रांश्च पञ्चास्योरगसन्निभान्।
बाहून्क्षुरैरमित्राणां चिच्छेद समरेऽर्जुनः ॥ ८.५२.६ ॥
ದುಂಡಗೆ, ಉದ್ದವಾಗಿ, ಪುಷ್ಟವಾಗಿ, ಚಂದನ ಅಗರುಗಳಿಂದ ಅಲಂಕೃತವಾಗಿ, ಆಯುಧಗಳು ಮತ್ತು ತಲತ್ರಾಣಗಳೊಂದಿಗೆ, ಐದು ಹೆಡೆಯ ಸರ್ಪಗಳಂತಿದ್ದ ಶತ್ರುಗಳ ಬಾಹುಗಳನ್ನು ಅರ್ಜುನನು ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ಕ್ಷುರಗಳಿಂದ ಕತ್ತರಿಸಿದನು.
8.52.7
धुर्यान्धुर्योतरान्सूतान्ध्वजांश्चापानि सायकान् ।
पाणीन्नितान्तनिशितैर्भल्लैश्चिच्छेद पाण्डवः ॥ ८.५२.७ ॥
ಪಾಂಡವನು ಅತಿ ಹರಿತವಾದ ಭಲ್ಲಗಳಿಂದ ನೊಗದ ಕುದುರೆಗಳು, ಹಿಂದಿನ ಕುದುರೆಗಳು, ಸಾರಥಿಗಳು, ಧ್ವಜಗಳು, ಬಿಲ್ಲುಗಳು, ಬಾಣಗಳು, ಕೈಗಳನ್ನು ಕತ್ತರಿಸಿದನು.
8.52.8
रथान्द्विपान्हयांश्चैव सारोहानर्जुनो युधि ।
शरैरनेकसाहस्रैर्निन्ये राजन्यमक्षयम् ॥ ८.५२.८ ॥
ಅರ್ಜುನನು ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ಸವಾರರೊಂದಿಗೆ ರಥಗಳನ್ನು, ಆನೆಗಳನ್ನು, ಕುದುರೆಗಳನ್ನು ಸಾವಿರಾರು ಬಾಣಗಳಿಂದ, ಓ ರಾಜನೇ, ಯಮಲೋಕಕ್ಕೆ ಕಳುಹಿಸಿದನು.
8.52.9
तं प्रवीराः सुसंरब्धा नर्दमाना इवर्षभाः ।
वासितार्थमिव क्रुद्धमभिद्रुत्य महोत्कटाः।
निघ्न्तमभिजघ्नुस्ते शरैः शृङ्गैरिवर्षभाः ॥ ८.५२.९ ॥
ಅತ್ಯಂತ ಕೋಪಗೊಂಡ, ಗರ್ಜಿಸುವ ಹೋರಿಗಳಂತಿದ್ದ ಆ ಮಹಾವೀರರು, ಕಾಮಾತುರ ಹಸುವನ್ನು ಬಯಸುವ ಹೋರಿಗಳಂತೆ ಧಾವಿಸಿ, ಹೊಡೆಯುತ್ತಿದ್ದ ಆ ಕೋಪಗೊಂಡ ವೀರನನ್ನು ಬಾಣಗಳಿಂದ, ಕೊಂಬುಗಳಂತಹ ಬಾಣಗಳಿಂದ ಹೊಡೆದರು.
8.52.10
तस्य तेषां च तद्युद्वमभवद्रोमहर्षणम् ।
त्रैलोक्यविजये यद्वद्दैत्यानां सह वज्रिणा ॥ ८.५२.१० ॥
ಅವನಿಗೂ ಅವರಿಗೂ ನಡೆದ ಆ ಯುದ್ಧವು, ಮೂರು ಲೋಕಗಳನ್ನು ಗೆದ್ದಾಗ ವಜ್ರಧಾರಿಯೊಂದಿಗೆ ದೈತ್ಯರು ನಡೆಸಿದ ಯುದ್ಧದಂತೆ ರೋಮಾಂಚನಕಾರಿಯಾಗಿತ್ತು.
8.52.11
अस्त्रैस्त्राणि संवार्य द्विषतां सर्वतोऽर्जुनः ।
इषुभिर्बहुभिस्तूर्णं विद्व्वा प्राणाञ्जहार सः ॥ ८.५२.११ ॥
ಅರ್ಜುನನು ಶತ್ರುಗಳ ಅಸ್ತ್ರಗಳನ್ನು ತನ್ನ ಅಸ್ತ್ರಗಳಿಂದ ಎಲ್ಲ ಕಡೆಯಿಂದ ತಡೆದು, ಕೂಡಲೇ ಅನೇಕ ಬಾಣಗಳಿಂದ ಚುಚ್ಚಿ ಅವರ ಪ್ರಾಣಗಳನ್ನು ಅಪಹರಿಸಿದನು.
8.52.12
छिन्नत्रिवेणुचक्राक्षान्हतयोधान्ससारथीन् ।
विध्वस्तायुधतूणीरान्समुन्मथितकेतनान् ॥ ८.५२.१२ ॥
ಮೂರು ತುಂಡಾದ ರಥಗಳ ದಂಡ, ಚಕ್ರ, ಅಕ್ಷಗಳು; ಹತರಾದ ಯೋಧರು, ಸಾರಥಿಗಳು; ಚೂರಾದ ಆಯುಧ ಮತ್ತು ಬತ್ತಳಿಕೆಗಳು; ಕಿತ್ತುಹೋದ ಧ್ವಜಗಳು.
8.52.13
सञ्छिन्नयोक्ररश्मीषान्वित्रिवेणून्विकूबरान् ।
विस्रस्तबन्धुरयुगान्विस्रस्ताक्षप्रमण्डलान् ॥ ८.५२.१३ ॥
ನೊಗ, ಲಗಾಮು, ಹಗ್ಗಗಳು ತುಂಡಾಗಿದ್ದವು; ತ್ರಿವೇಣು ಮತ್ತು ಕೂಬರಗಳು ಮುರಿದಿದ್ದವು; ನೊಗ ಮತ್ತು ಬಂಧನಗಳು ಸಡಿಲಾಗಿದ್ದವು; ಅಚ್ಚು ಮತ್ತು ಚಕ್ರವೃತ್ತಗಳು ಚದುರಿದ್ದವು.
8.52.14
रथान्विशकलीकुर्वन्महाभ्राणीव मारुतः ॥ ८.५२.१४ ॥
ದೊಡ್ಡ ಮೋಡಗಳನ್ನು ಗಾಳಿ ಚದುರಿಸುವಂತೆ, ಅವನು ರಥಗಳನ್ನು ತುಂಡುತುಂಡಾಗಿ ಒಡೆಯುತ್ತಿದ್ದನು.
8.52.15
विस्मापकं प्रेक्षकाणां द्विषतां भयवर्धनम् ।
महारथसहस्रस्य समं कर्माकरोज्जयः ॥ ८.५२.१५ ॥
ನೋಡುವವರನ್ನು ಬೆರಗುಗೊಳಿಸುತ್ತಾ, ಶತ್ರುಗಳ ಭಯವನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸುತ್ತಾ, ಸಾವಿರ ಮಹಾರಥರ ಸಮಾನ ಕಾರ್ಯವನ್ನು ಜಯನು ಮಾಡಿದನು.
8.52.16
सिद्धदेवर्षिसङ्घाश्च चारणाश्चापि तुष्टुवुः ॥ ८.५२.१६ ॥
ಸಿದ್ಧರು, ದೇವತೆಗಳು, ಋಷಿಗಣಗಳು ಮತ್ತು ಚಾರಣರೂ ಅವರನ್ನು ಸ್ತುತಿಸಿದರು.
8.52.17
देवदुन्दुभयो नेदुः पुष्पवर्षाणि चापतन् ।
केशवार्जुनयोर्मूर्ध्नि प्राह वाक्वाशरीरिणी ॥ ८.५२.१७ ॥
ದೇವದುಂದುಭಿಗಳು ಮೊಳಗಿದವು; ಕೇಶವ ಮತ್ತು ಅರ್ಜುನರ ತಲೆಯ ಮೇಲೆ ಹೂವಿನ ಮಳೆ ಸುರಿಯಿತು. ಆಗ ಅಶರೀರವಾಣಿ ನುಡಿಯಿತು.
8.52.18
चन्द्राग्न्यनिलसूर्याणां कान्तिदीप्तिबलद्युतीः ।
यौ सदा बिभ्रतुर्वीराविमौ तौ केशवार्जुनौ ॥ ८.५२.१८ ॥
ಚಂದ್ರ, ಅಗ್ನಿ, ವಾಯು, ಸೂರ್ಯರ ಕಾಂತಿ, ದೀಪ್ತಿ, ಬಲ ಮತ್ತು ದ್ಯುತಿಯನ್ನು ಸದಾ ಧರಿಸಿರುವ ಆ ವೀರರು ಇವರೇ — ಈ ಕೇಶವ ಮತ್ತು ಅರ್ಜುನ.
8.52.19
ब्रह्मेशानाविव पुरा वीरावेकरथे स्थितौ ।
सर्वभूतवरौ वीरौ नरनारायणाविमौ ॥ ८.५२.१९ ॥
ಹಿಂದೆ ಬ್ರಹ್ಮ ಮತ್ತು ಈಶಾನರಂತೆ ಒಂದೇ ರಥದಲ್ಲಿ ನಿಂತಿದ್ದ ಈ ಇಬ್ಬರು ವೀರರು, ಸಕಲ ಜೀವಿಗಳಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠರಾದ ನರ ಮತ್ತು ನಾರಾಯಣರು.
8.52.20
इत्येतन्महदाश्चर्यं दृष्ट्वा श्रुत्वा च भारत ।
अश्वत्थामा सुसङ्क्रुद्धः कृष्णावभ्यद्रवद्रणे ॥ ८.५२.२० ॥
ಭಾರತ, ಈ ಮಹಾ ಅದ್ಭುತವನ್ನು ನೋಡಿ ಮತ್ತು ಕೇಳಿ, ಅಶ್ವತ್ಥಾಮನು ಅತಿ ಕ್ರುದ್ಧನಾಗಿ ರಣದಲ್ಲಿ ಆ ಇಬ್ಬರು ಕೃಷ್ಣರ ಮೇಲೆ ಧಾವಿಸಿದನು.
8.52.21
अथ पाण्डवमस्यन्तममित्रान्तकराञ्छरान् ।
सेषुणा पाणिनाऽऽहूय प्रहसन्द्रौणिरब्रवीत् ॥ ८.५२.२१ ॥
ಆಗ ಪಾಂಡವನು ಶತ್ರುಗಳನ್ನು ಸಂಹರಿಸುವ ಬಾಣಗಳನ್ನು ಬಿಡುತ್ತಿರುವುದನ್ನು ಕಂಡು, ದ್ರೋಣಪುತ್ರನು ಬಿಲ್ಲಿನೊಂದಿಗೆ ಕೈಯಿಂದ ಅವನನ್ನು ಕರೆದು ನಗುತ್ತಾ ಹೇಳಿದನು.
8.52.22
यदि मां मन्यसे वीर प्राप्तमर्हमिहातिथिम् ।
ततः सर्वात्मना त्वद्य युद्वातिथ्यं प्रयच्छ मे ॥ ८.५२.२२ ॥
ವೀರನೇ, ಇಲ್ಲಿಗೆ ಬಂದಿರುವ ಯೋಗ್ಯ ಅತಿಥಿಯೆಂದು ನೀನು ನನ್ನನ್ನು ಭಾವಿಸಿದರೆ, ಇಂದು ಪೂರ್ಣ ಮನಸ್ಸಿನಿಂದ ನನಗೆ ಯುದ್ಧಾತಿಥ್ಯವನ್ನು ನೀಡು.
8.52.23
एवमाचार्यपुत्रेण समाहूतो युयुत्सया ।
बहुमेनेऽर्जुनोऽऽत्मानमिति चाह जनार्दनम् ॥ ८.५२.२३ ॥
ಆಚಾರ್ಯಪುತ್ರನು ಯುದ್ಧೇಚ್ಛೆಯಿಂದ ಹೀಗೆ ಕರೆದಾಗ, ಅರ್ಜುನನು ತನ್ನನ್ನು ಬಹಳವಾಗಿ ಗೌರವಿಸಿಕೊಂಡು ಜನಾರ್ದನನಿಗೆ ಹೀಗೆ ಹೇಳಿದನು.
8.52.24
संशप्तकाश्च मे वध्या द्रौणिराह्वयते च माम् ।
यदत्रानन्तरं प्राप्तं शंस मे तद्वि माधव ॥ ८.५२.२४ ॥
ಸಂಶಪ್ತಕರು ನನ್ನಿಂದ ವಧಿಸಲ್ಪಡಬೇಕಾದವರು; ದ್ರೋಣಪುತ್ರನು ನನ್ನನ್ನು ಸವಾಲು ಹಾಕುತ್ತಿದ್ದಾನೆ. ಮಾಧವ, ಇಲ್ಲಿ ಈಗ ಮುಂದೆ ಏನು ಪ್ರಾಪ್ತವಾಗಿದೆಯೋ ಅದನ್ನು ನನಗೆ ಹೇಳು.
8.52.25
आतिथ्यकर्माभ्युत्थाय दीयतां यदि मन्यसे ।
एवमुक्तोऽवहत्पार्थं कृष्णोद्रोणात्मजान्तिके ॥ ८.५२.२५ ॥
ನಿಮಗೆ ಸರಿಯೆನಿಸಿದರೆ ಆತಿಥ್ಯ ಧರ್ಮವಾಗಿ ಎದ್ದು ಏನಾದರೂ ನೀಡಲಿ. ಹೀಗೆ ಹೇಳಲ್ಪಟ್ಟಾಗ ಕೃಷ್ಣನು ದ್ರೋಣಪುತ್ರನ ಸಮೀಪಕ್ಕೆ ಪಾರ್ಥನನ್ನು ಕರೆದೊಯ್ದನು.
8.52.26
शैक्ष्येण विधिनाऽऽहूतं वायुरिन्द्रमिवाध्वरे ।
तमामन्त्र्यैकमनसं केशवो द्रौणिमब्रवीत् ॥ ८.५२.२६ ॥
ಯಜ್ಞದಲ್ಲಿ ವಿಧಿಪೂರ್ವಕವಾಗಿ ಆಹ್ವಾನಿತ ವಾಯು ಇಂದ್ರನಂತೆ ಇದ್ದ ಆ ಏಕಚಿತ್ತ ಪಾರ್ಥನನ್ನು ಸಂಬೋಧಿಸಿ ಕೇಶವನು ದ್ರೋಣಪುತ್ರನಿಗೆ ಹೇಳಿದನು.
8.52.27
अश्वत्थामन्स्थिरो भूत्वा प्रहराशु सहस्व च ।
निर्वेष्टुं भर्तृपिण्डं हि कालोऽयमुपजीविनाम् ॥ ८.५२.२७ ॥
ಅಶ್ವತ್ಥಾಮನೇ, ಸ್ಥಿರನಾಗಿ ಶೀಘ್ರವಾಗಿ ಪ್ರಹರಿಸು, ಸಹಿಸು. ಒಡೆಯನ ಅನ್ನದ ಋಣವನ್ನು ತೀರಿಸಲು ಇದೇ ಸಮಯ; ಅವನ ಆಶ್ರಯದಲ್ಲಿ ಬದುಕುವವರಿಗೆ ಇದೇ ಕಾಲ.
8.52.28
सूक्ष्मो विवादो विप्राणां सूक्ष्मौ क्षास्त्रौ जयाजयौ ॥ ८.५२.२८ ॥
ಬ್ರಾಹ್ಮಣರ ವಿವಾದಗಳು ಸೂಕ್ಷ್ಮವಾದವು; ಶಾಸ್ತ್ರಗಳು, ಜಯಾಪಜಯಗಳೂ ಸೂಕ್ಷ್ಮವಾದವು.
8.52.29
नहि संक्षमसे मोहाद्दिव्यां पार्थस्य सत्क्रियाम् ।
समाप्तिमिच्छन्युध्यस्व स्यिरो भूत्वाऽद्य पाण्डवं ॥ ८.५२.२९ ॥
ಮೋಹದಿಂದ ನೀನು ಪಾರ್ಥನ ದಿವ್ಯ ಸತ್ಕಾರವನ್ನು ಸಹಿಸುವುದಿಲ್ಲ. ಅಂತ್ಯವನ್ನು ಬಯಸಿ ಇಂದು ಸ್ಥಿರನಾಗಿ ಪಾಂಡವನೊಡನೆ ಯುದ್ಧಮಾಡು.
8.52.30
इत्युक्तो वासुदेवेन तथेत्युक्त्वा द्विजोत्तमः ।
विव्याध केशवं षष्ट्या नाराचैरर्जुनं त्रिभिः ॥ ८.५२.३० ॥
ವಾಸುದೇವನು ಹೀಗೆ ಹೇಳಲು ‘ಸರಿ’ ಎಂದು ಹೇಳಿ ದ್ವಿಜೋತ್ತಮನು ಕೇಶವನನ್ನು ಅರವತ್ತು ನಾರಾಚಗಳಿಂದಲೂ ಅರ್ಜುನನನ್ನು ಮೂರರಿಂದಲೂ ಇರಿದನು.
8.52.31
तस्यार्जुनः सुसङ्क्रुद्धस्त्रिभिर्बाणैः शरासनम् ।
चिच्छेदाथान्यदादत्त द्रौणिर्घोरतरं धनुः ॥ ८.५२.३१ ॥
ಅರ್ಜುನನು ಅತ್ಯಂತ ಕೋಪಗೊಂಡು ಮೂರು ಬಾಣಗಳಿಂದ ಅವನ ಬಿಲ್ಲನ್ನು ಕತ್ತರಿಸಿದನು. ಆಗ ದ್ರೋಣನ ಮಗನು ಇನ್ನೊಂದು, ಇನ್ನೂ ಭೀಕರವಾದ ಬಿಲ್ಲನ್ನು ಹಿಡಿದನು.
8.52.32
सज्यं कृत्वा निमेषाच्च विव्याधार्जुनकेशवौ ।
त्रिभिः शतैर्वासुदेवं सहस्रेण च पाण्डवम् ॥ ८.५२.३२ ॥
ಕ್ಷಣದಲ್ಲಿ ಬಿಲ್ಲಿಗೆ ಹೆದೆ ಏರಿಸಿ ಅವನು ಅರ್ಜುನ ಮತ್ತು ಕೇಶವರನ್ನು ಹೊಡೆದನು; ವಾಸುದೇವನನ್ನು ಮುನ್ನೂರು ಬಾಣಗಳಿಂದಲೂ ಪಾಂಡವನನ್ನು ಸಾವಿರ ಬಾಣಗಳಿಂದಲೂ.
8.52.33
ततः शरसहस्राणि प्रयुतान्यर्बुदानि च ।
ससृजे द्रौणिरायस्तः स्तम्भयामास चार्जुनम् ॥ ८.५२.३३ ॥
ಆಗ ದ್ರೋಣನ ಮಗನು ಪೂರ್ಣ ಬಲದಿಂದ ಸಾವಿರಾರು, ಲಕ್ಷಾಂತರ, ಕೋಟ್ಯಂತರ ಬಾಣಗಳನ್ನು ಪ್ರಯೋಗಿಸಿ ಅರ್ಜುನನನ್ನು ಸ್ತಂಭಿತಗೊಳಿಸಿದನು.
8.52.34
इषुधेर्धनुषो ज्यायास्त्वङ्गुलिभ्यश्च मारिष ।
बाह्वोः कराभ्यामुरसो वदनाद्व्राणनेत्रतः ॥ ८.५२.३४ ॥
ಓ ಮಾರಿಷ, ಬತ್ತಳಿಕೆಯಿಂದ, ಬಿಲ್ಲಿನಿಂದ, ಹೆದೆಯಿಂದ, ಬೆರಳುಗಳಿಂದ, ತೋಳುಗಳಿಂದ, ಕೈಗಳಿಂದ, ಎದೆಯಿಂದ, ಬಾಯಿಂದ, ಮೂಗು ಕಣ್ಣುಗಳಿಂದ (ಬಾಣಗಳು ಹೊರಟವು).
8.52.35
कर्णाभ्यां शिरसोऽङ्गेभ्यो लोमवर्मभ्य एव च ।
रथध्वजाभ्यां च शरा निष्पेतुर्ब्रह्मवादिनः ॥ ८.५२.३५ ॥
ಕಿವಿಗಳಿಂದ, ತಲೆಯಿಂದ, ಅಂಗಗಳಿಂದ, ರೋಮಕೂಪಗಳಿಂದ, ರಥ ಮತ್ತು ಧ್ವಜದಿಂದಲೂ ಮಂತ್ರಸಿದ್ಧ ಬಾಣಗಳು ಹೊರಟವು.
8.52.36
शरजालेन महता बद्ध्वा माधवपाण्डवौ ।
ननाद सुदितो द्रौणिर्महामेघौघनिःस्वनम् ॥ ८.५२.३६ ॥
ಬಾಣಗಳ ಮಹಾಜಾಲದಿಂದ ಮಾಧವ ಮತ್ತು ಪಾಂಡವರನ್ನು ಬಂಧಿಸಿ, ದ್ರೋಣನ ಮಗನು ಅತ್ಯಂತ ಹರ್ಷದಿಂದ ಮಹಾಮೇಘದ ಗರ್ಜನೆಯಂತೆ ಗರ್ಜಿಸಿದನು.
8.52.37
तैः पतद्भिर्महाराज द्रौणिमुक्तैः समन्ततः ।
सञ्छादितौ रथस्थौ तावुभौ कृष्णधनञ्जयौ ॥ ८.५२.३७ ॥
ಮಹಾರಾಜ, ದ್ರೌಣಿಯು ಪ್ರಯೋಗಿಸಿದ ಆ ಬಾಣಗಳು ಎಲ್ಲ ದಿಕ್ಕುಗಳಿಂದ ಬಿದ್ದು, ರಥದಲ್ಲಿ ನಿಂತಿದ್ದ ಕೃಷ್ಣ ಮತ್ತು ಧನಂಜಯ ಇಬ್ಬರನ್ನೂ ಮುಚ್ಚಿದವು.
8.52.38
ततः शरशतैस्तीक्ष्णैर्भारद्वाजः प्रतापवान् ।
निश्चेष्टा तावुभौ चक्रे रणे माधवपाण्डवौ ॥ ८.५२.३८ ॥
ನಂತರ ಪ್ರತಾಪಶಾಲಿ ಭಾರದ್ವಾಜನು ತೀಕ್ಷ್ಣವಾದ ನೂರಾರು ಬಾಣಗಳಿಂದ ರಣದಲ್ಲಿ ಮಾಧವ ಮತ್ತು ಪಾಂಡವ ಇಬ್ಬರನ್ನೂ ನಿಶ್ಚೇಷ್ಟರನ್ನಾಗಿ ಮಾಡಿದನು.
8.52.39
महाकृतमभूत् सर्वं स्थावरं जङ्गमं तथा ।
चराचरसा मोप्तारौ दृष्ट्वा सञ्छादितौ शरैः ॥ ८.५२.३९ ॥
ಚಲಿಸುವ ಮತ್ತು ಚಲಿಸದ ಎಲ್ಲವೂ ಒಂದು ಮಹಾ ಅದ್ಭುತವಾದವು; ಚರಾಚರ ಜಗತ್ತಿನ ರಕ್ಷಕರಿಬ್ಬರೂ ಬಾಣಗಳಿಂದ ಮುಚ್ಚಲ್ಪಟ್ಟಿರುವುದನ್ನು ನೋಡಿ.
8.52.40
सिद्धचार…श्च संपेतुर्शै समन्ततः ।
अपि … लोकानामिति चाब्रुवन् ॥ ८.५२.४० ॥
ಸಿದ್ಧರು ಮತ್ತು ಚಾರಣರು ಎಲ್ಲ ದಿಕ್ಕುಗಳಿಂದ ಒಟ್ಟುಗೂಡಿದರು; ಲೋಕಗಳ ಕುರಿತು ಹೀಗೆ ಹೇಳತೊಡಗಿದರು.
8.52.41
न मया … राजन्दृष्टपृर्वः पराकमः ।
… कृष्णो छादयतो रणे ॥ ८.५२.४१ ॥
ರಾಜನೇ, ರಣದಲ್ಲಿ ಕೃಷ್ಣನನ್ನು (ಬಾಣಗಳಿಂದ) ಮುಚ್ಚುವ ಇಂತಹ ಪರಾಕ್ರಮವನ್ನು ನಾನು ಹಿಂದೆಂದೂ ನೋಡಿರಲಿಲ್ಲ.
8.52.42
…शब्दं रथानां त्रासनं रणे ।
… राजन्सिंहस्य नदतो यथा ॥ ८.५२.४२ ॥
ರಣದಲ್ಲಿ ರಥಗಳ ಭಯಂಕರ ಶಬ್ದ, ರಾಜನೇ, ಗರ್ಜಿಸುವ ಸಿಂಹದಂತಿತ್ತು.
8.52.43
चरतो युद्धे सव्यं दक्षिणमस्यतः ।
विद्युदम्भोधरस्येव भ्राजमाना व्यदृश्यत ॥ ८.५२.४३ ॥
ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ಎಡ ಮತ್ತು ಬಲಕ್ಕೆ ಬಾಣ ಎಸೆಯುತ್ತ ಸಂಚರಿಸುವಾಗ ಅವನು ಮೇಘದಲ್ಲಿ ಹೊಳೆಯುವ ಮಿಂಚಿನಂತೆ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡನು.
8.52.44
स तदा क्षिप्रकारी च दृढहस्तश्च पाण्डवः ।
प्रमोहं परमं गत्वा प्रेक्षन्नास्ते धनञ्जयः ॥ ८.५२.४४ ॥
ಆಗ ಕ್ಷಿಪ್ರ ಕಾರ್ಯಶೀಲನೂ ದೃಢಹಸ್ತನೂ ಆದ ಪಾಂಡವ ಧನಂಜಯನು ಅತಿಶಯ ಮೋಹಕ್ಕೆ ಒಳಗಾಗಿ ನೋಡುತ್ತಲೇ ನಿಂತಿದ್ದನು.
8.52.45
विक्रमं चरतो युद्धे सव्यं दक्षिणमस्यतः ।
विक्रमं च हृतं मेने आत्मनस्तेन संयुगे ॥ ८.५२.४५ ॥
ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ಎಡ ಮತ್ತು ಬಲಕ್ಕೆ ಬಾಣ ಎಸೆಯುತ್ತ ಸಂಚರಿಸುತ್ತಿದ್ದ ಅವನ ಪರಾಕ್ರಮವನ್ನು ನೋಡಿ, ತನ್ನ ಪರಾಕ್ರಮವನ್ನೇ ಅವನು ಕಸಿದುಕೊಂಡಿದ್ದಾನೆಂದು ಅವನು ಭಾವಿಸಿದನು.
8.52.46
अथास्य समरे राजन्वपुरासीत्सुदुर्दृशम् ।
द्रौणेस्तत्कुर्वतः कर्म यादृग्रूपं पिनाकिनः ॥ ८.५२.४६ ॥
ಓ ರಾಜನೇ, ಆಗ ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ಅವನ ರೂಪ ನೋಡಲು ಅತಿ ಕಷ್ಟವಾಯಿತು; ದ್ರೋಣಪುತ್ರನು ಆ ಕರ್ಮಗಳನ್ನು ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದಾಗ ಅದು ಪಿನಾಕಧಾರಿಯ (ಶಿವನ) ರೂಪದಂತೆ ಕಂಡಿತು.
8.52.47
वर्धमाने ततस्तत्र द्रोणपुत्रे विशाम्पते ।
हीयमाने च कौन्तेये कृष्णं रोषः समाविशत् ॥ ८.५२.४७ ॥
ಓ ಪ್ರಜಾಪತೇ, ಅಲ್ಲಿ ದ್ರೋಣಪುತ್ರನು ಬೆಳೆಯುತ್ತಿರುವಾಗ, ಕೌಂತೇಯನು ಕ್ಷೀಣಿಸುತ್ತಿರುವಾಗ, ಕೃಷ್ಣನಲ್ಲಿ ಕೋಪ ಪ್ರವೇಶಿಸಿತು.
8.52.48
स रोषान्निश्वसन्राजन्निर्दहन्निव चक्षुषा ।
द्रौणिं ददर्श सङ्ग्रामे फल्गुनं च मुहुर्मुहुः ॥ ८.५२.४८ ॥
ಓ ರಾಜನೇ, ಕೋಪದಿಂದ ನಿಟ್ಟುಸಿರು ಬಿಡುತ್ತ, ಕಣ್ಣುಗಳಿಂದ ಸುಟ್ಟುಬಿಡುವವನಂತೆ, ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ದ್ರೋಣಪುತ್ರನನ್ನೂ ಫಲ್ಗುಣನನ್ನೂ ಪದೇ ಪದೇ ನೋಡಿದನು.
8.52.49
ततः कृष्णोऽब्रवीत्क्रुद्धः पार्थं सप्रणयं वचः ॥ ८.५२.४९ ॥
ಆಗ ಕೋಪಗೊಂಡ ಕೃಷ್ಣನು ಪಾರ್ಥನಿಗೆ ಪ್ರೀತಿಯಿಂದ ಈ ಮಾತನ್ನು ಹೇಳಿದನು.
8.52.50
अत्यद्भुततमिदं पार्थ त्वयि पश्यामि संयुगे ।
यत्त्वां विशेषयत्याजौ द्रोणपुत्रोऽद्य भारत ॥ ८.५२.५० ॥
ಪಾರ್ಥ, ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ನಿನ್ನಲ್ಲಿ ಇದು ಅತ್ಯದ್ಭುತವಾಗಿ ಕಾಣುತ್ತಿದೆ; ಭಾರತ, ಇಂದು ದ್ರೋಣಪುತ್ರನು ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ನಿನ್ನನ್ನೂ ಮೀರಿಸುತ್ತಿದ್ದಾನೆ.
8.52.51
कच्चित्ते गाण्डिवं हस्ते मुष्टिर्वा न व्यशीर्यत ।
कच्चिद्वीर्यं यथापूर्वं भुजयोर्वा बलं तव ॥ ८.५२.५१ ॥
ನಿನ್ನ ಕೈಯಲ್ಲಿ ಗಾಂಡೀವವಿದೆಯೇ, ಅಥವಾ ನಿನ್ನ ಮುಷ್ಟಿ ಸಡಿಲವಾಯಿತೇ? ನಿನ್ನ ಪರಾಕ್ರಮ ಮತ್ತು ತೋಳ್ಬಲ ಮೊದಲಿನಂತಿದೆಯೇ?
8.52.52
उदीर्यमाणं हि रणे पश्यामि द्रौणिमाहवे ।
गुरुपुत्र इति ह्येनं मानयन्पाण्डवर्षभ।
उपेक्षां मा कृथाः पार्थ नायं काल उपेक्षितुम् ॥ ८.५२.५२ ॥
ರಣದಲ್ಲಿ ದ್ರೋಣಪುತ್ರನು ಮುನ್ನುಗ್ಗುತ್ತಿರುವುದನ್ನು ನಾನು ನೋಡುತ್ತಿದ್ದೇನೆ. ಗುರುಪುತ್ರನೆಂದು ಗೌರವಿಸುತ್ತಾ ನಿರ್ಲಕ್ಷ್ಯ ಮಾಡಬೇಡ, ಪಾಂಡವ ವೃಷಭ ಪಾರ್ಥ; ಇದು ನಿರ್ಲಕ್ಷಿಸುವ ಕಾಲವಲ್ಲ.
8.52.53
पश्य माधव दौरात्म्यं गुरुपुत्रस्य मां प्रति ।
वधं प्राप्तौ मन्यते नौ प्रावेश्य शवरेश्मनि।
एषोस्मि हन्मि सङ्कल्पं शिक्षया च बलेन च ॥ ८.५२.५३ ॥
ನೋಡು ಮಾಧವ, ಗುರುಪುತ್ರನು ನನ್ನ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ ಎಸಗುತ್ತಿರುವ ದುಷ್ಟತನವನ್ನು! ನಮ್ಮಿಬ್ಬರನ್ನೂ ಶವಗೃಹಕ್ಕೆ ಪ್ರವೇಶಿಸುವಂತೆ ಮಾಡಿ ಸಾಯಿಸಬೇಕೆಂದು ಅವನು ಭಾವಿಸಿದ್ದಾನೆ. ಇಗೋ ನಾನಿದ್ದೇನೆ; ನನ್ನ ಸಂಕಲ್ಪವನ್ನು ಶಿಕ್ಷಣದಿಂದ ಮತ್ತು ಬಲದಿಂದ ಪೂರೈಸುತ್ತೇನೆ.
8.52.54
एवमुक्त्वाऽस्य चिच्छेद भल्लैः कर्मारमार्जितैः ।
धनुश्छत्रं पताकां च रथशक्तिं गदां वराम् ॥ ८.५२.५४ ॥
ಹೀಗೆ ಹೇಳಿ, ಕಮ್ಮಾರರು ಹರಿತಗೊಳಿಸಿದ ಭಲ್ಲಗಳಿಂದ ಅವನ ಬಿಲ್ಲು, ಛತ್ರ, ಪತಾಕೆ, ರಥಶಕ್ತಿ ಮತ್ತು ಶ್ರೇಷ್ಠ ಗದೆಯನ್ನು ತುಂಡರಿಸಿದನು.
8.52.55
अश्वत्थाम्नः शरानस्ताञ्छित्त्वैकैकं त्रिधा त्रिधा ।
व्यधमद्भरतश्रेष्ठो नीहारमिव मारुतः ॥ ८.५२.५५ ॥
ಅಶ್ವತ್ಥಾಮನ ಆ ಬಾಣಗಳನ್ನು ಒಂದೊಂದಾಗಿ ಮೂರು ಮೂರು ತುಂಡುಗಳಾಗಿ ಕತ್ತರಿಸಿ, ಭರತವಂಶ ಶ್ರೇಷ್ಠನು ಮಂಜನ್ನು ಗಾಳಿ ಚದುರಿಸುವಂತೆ ಅವುಗಳನ್ನು ಚದುರಿಸಿದನು.
8.52.56
ततः संशप्तकान्भूयः साश्वसूतरथद्विपान् ।
ध्वजपत्तिगणानुर्ग्रैर्बाणैर्विव्याध पाण्डवः ॥ ८.५२.५६ ॥
ನಂತರ ಪಾಂಡವನು ಸಂಶಪ್ತಕರನ್ನು, ಅವರ ಕುದುರೆ, ಸಾರಥಿ, ರಥ, ಆನೆಗಳೊಂದಿಗೆ, ಧ್ವಜಧಾರಿ ಕಾಲಾಳುಗಳ ಗುಂಪುಗಳನ್ನು ಭೀಕರ ಬಾಣಗಳಿಂದ ಮತ್ತೆ ಇರಿದನು.
8.52.57
ये ये ददृशिरे तत्र यद्यद्रूपास्तदा जनाः ।
ते ते तत्र शरैर्व्याप्तं मेनिरेऽऽत्मानमात्मना ॥ ८.५२.५७ ॥
ಅಲ್ಲಿ ಯಾರು ಯಾವ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಕಂಡರೋ ಅವರೆಲ್ಲರೂ ಅಲ್ಲಿ ಬಾಣಗಳಿಂದ ವ್ಯಾಪ್ತರಾದಂತೆ ತಮ್ಮನ್ನು ತಾವೇ ಭಾವಿಸಿಕೊಂಡರು.
8.52.58
ते गाण्डीवप्रमुक्तास्तु नानारूपाः पतत्रिणः ।
क्रोशे साग्रे स्थिताञ्जघ्नुर्द्विपांश्च पुरुषान्रणे ॥ ८.५२.५८ ॥
ಗಾಂಡೀವದಿಂದ ಬಿಟ್ಟ ಆ ನಾನಾ ರೂಪದ ರೆಕ್ಕೆಯ ಬಾಣಗಳು, ಒಂದು ಕ್ರೋಶದೊಳಗೆ ಮುಂದೆ ನಿಂತಿದ್ದ ಆನೆಗಳನ್ನೂ ಮನುಷ್ಯರನ್ನೂ ರಣದಲ್ಲಿ ಹೊಡೆದವು.
8.52.59
भल्लैश्छिन्नाः कराः पेतुः करिणां मदवर्षिणाम् ।
यथा वने परशुभिर्निकृत्ताः शाल्मलिद्रुमाः ॥ ८.५२.५९ ॥
ಭಲ್ಲಗಳಿಂದ ಕತ್ತರಿಸಲ್ಪಟ್ಟ, ಮದ ಸುರಿಸುವ ಆನೆಗಳ ಸೊಂಡಿಲುಗಳು ಬಿದ್ದವು; ಕಾಡಿನಲ್ಲಿ ಕೊಡಲಿಗಳಿಂದ ಕಡಿದ ಬೂರುಗದ ಮರಗಳಂತೆ.
8.52.60
पश्चात्तु शैलवत्पतुस्ते गजाः सह सादिभिः ।
वज्रिवज्रावमथिता यथैवाद्रिचयास्तथा ॥ ८.५२.६० ॥
ನಂತರ ಆ ಆನೆಗಳು ತಮ್ಮ ಸವಾರರೊಡನೆ ಬೆಟ್ಟಗಳಂತೆ ಬಿದ್ದವು; ಇಂದ್ರನ ವಜ್ರದಿಂದ ಪುಡಿಯಾದ ಬೆಟ್ಟರಾಶಿಗಳು ಬೀಳುವಂತೆ.
8.52.61
गन्धर्वनगराकारान्रथांश्चैव सुकल्पितान् ।
विनीतैर्जवनैर्युक्तानास्थितान्युद्वदुर्मदैः ॥ ८.५२.६१ ॥
ಗಂಧರ್ವನಗರಗಳಂತೆ ಚೆನ್ನಾಗಿ ಸಜ್ಜುಗೊಳಿಸಿದ ರಥಗಳು, ವಿನೀತವಾದ ವೇಗದ ಕುದುರೆಗಳನ್ನು ಕಟ್ಟಿ, ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ಮದೋನ್ಮತ್ತರಾದ ವೀರರು ಏರಿದ್ದವು.
8.52.62
शरैर्विशकलीकुर्वन्नमित्रानभ्यवीवृषत् ।
स्वलङ्कृतानश्वसादीन्पत्तींश्चाहन्धनञ्जयः ॥ ८.५२.६२ ॥
ಬಾಣಗಳಿಂದ ಶತ್ರುಗಳನ್ನು ಛಿದ್ರಗೊಳಿಸುತ್ತಾ ಧನಂಜಯನು ಅವರ ಮೇಲೆ ಬಾಣಗಳ ಮಳೆಗರೆದನು; ಚೆನ್ನಾಗಿ ಅಲಂಕರಿಸಿದ ಅಶ್ವಾರೋಹಿಗಳನ್ನೂ ಕಾಲಾಳುಗಳನ್ನೂ ಸಂಹರಿಸಿದನು.
8.52.63
धनञ्जययुगान्तार्कः संशप्तकमहार्णवम् ।
व्यशोषयत दुःशोषं तीक्ष्णैः शरगभस्तिभिः ॥ ८.५२.६३ ॥
ಯುಗಾಂತದ ಸೂರ್ಯನಂತಿದ್ದ ಧನಂಜಯನು, ತೀಕ್ಷ್ಣ ಬಾಣಕಿರಣಗಳಿಂದ, ಬತ್ತಿಸಲಾಗದ ಸಂಶಪ್ತಕ ಮಹಾಸಾಗರವನ್ನು ಬತ್ತಿಸಿದನು.
8.52.64
पुनर्द्रौणिमहाशैलं नाराचैर्वज्रसन्निभैः ।
निर्बिभेद महावेगैस्त्वरन्वज्रीव पर्वतम् ॥ ८.५२.६४ ॥
ಮತ್ತೆ ದ್ರೌಣಿ ಎಂಬ ಮಹಾಪರ್ವತವನ್ನು, ವಜ್ರಸಮಾನವಾದ ನಾರಾಚ ಬಾಣಗಳಿಂದ, ಮಹಾವೇಗದಿಂದ ತ್ವರೆಗೊಂಡು, ವಜ್ರಧಾರಿ ಇಂದ್ರನು ಪರ್ವತವನ್ನು ಭೇದಿಸುವಂತೆ ಭೇದಿಸಿದನು.
8.52.65
तमाचार्यसुतः क्रुद्धः साश्वयन्तारमाशुगैः ।
युयुत्सुरागमद्योद्धुं पार्थस्तानच्छिनच्छरान् ॥ ८.५२.६५ ॥
ಆಚಾರ್ಯಪುತ್ರನು (ಅಶ್ವತ್ಥಾಮ) ಕೋಪಗೊಂಡು, ಕುದುರೆಗಳು ಮತ್ತು ಸಾರಥಿಯೊಂದಿಗೆ ಅವನನ್ನು ವೇಗದ ಬಾಣಗಳಿಂದ, ಯುದ್ಧದ ಬಯಕೆಯಿಂದ ಎದುರಿಸಲು ಬಂದನು; ಪಾರ್ಥನು ಆ ಬಾಣಗಳನ್ನು ತುಂಡರಿಸಿದನು.
8.52.66
ततः परमसङ्क्रुद्धः काण्डकोशमवासृजत् ।
अश्वत्थामाभिरूपाय गृहानतिथये यथा ॥ ८.५२.६६ ॥
ನಂತರ ಅತ್ಯಂತ ಕುಪಿತನಾಗಿ, ಅತಿಥಿಗೆ ಮನೆಯ ಬಾಗಿಲು ತೆರೆಯುವಂತೆ, ಅಶ್ವತ್ಥಾಮನತ್ತ ತನ್ನ ಬತ್ತಳಿಕೆಯನ್ನು ತೆರೆದನು.
8.52.67
अथ संशप्तकांस्त्यक्त्वा पाण्डवो द्रौणिमभ्ययात् ।
अपाङ्क्तेयानिव त्यक्त्वा दाता पाङ्क्तेयमर्थिनम् ॥ ८.५२.६७ ॥
ಆಗ ಸಂಶಪ್ತಕರನ್ನು ಬಿಟ್ಟು ಪಾಂಡವನು ದ್ರೋಣಪುತ್ರನ ಕಡೆಗೆ ಸಾಗಿದನು; ಪಂಕ್ತಿಗೆ ಅನರ್ಹರನ್ನು ಬಿಟ್ಟು ಪಂಕ್ತಿಗೆ ಯೋಗ್ಯನಾದ ಯಾಚಕನ ಬಳಿ ದಾತನು ಹೋದಂತೆ.
8.52.68
स्थिताः संशप्तका राजन्दृष्ट्वा युद्वं महात्मनोः ॥ ८.५२.६८ ॥
ಓ ರಾಜನೇ, ಸಂಶಪ್ತಕರು ನಿಂತು ಆ ಇಬ್ಬರು ಮಹಾತ್ಮರ ಯುದ್ಧವನ್ನು ನೋಡಿದರು.