മഹാഭാരതം · അധ്യായം 8.54
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
8.54.1
अथोत्तरेण पाण्डूनां सेनायां ध्वनिरुत्थितः ।
रथनागाश्वपत्तीनां दण्डधारेण वध्यताम् ॥ ८.५४.१ ॥
അപ്പോൾ വടക്കുഭാഗത്ത് പാണ്ഡവസേനയിൽ ഒരു ഘോഷം ഉയർന്നു; ദണ്ഡധാരിയാൽ രഥങ്ങളും ആനകളും കുതിരകളും കാലാളുകളും വധിക്കപ്പെടുകയായിരുന്നു.
8.54.2
निवर्तयित्वा तु रथं केशवोऽर्जुनमब्रवीत् ।
वाहयन्नेव तुरगान्गरुडानिलरंहसः ॥ ८.५४.२ ॥
രഥം തിരിച്ച് കേശവൻ അർജുനനോട് പറഞ്ഞു; ഗരുഡന്റെയും കാറ്റിന്റെയും വേഗമുള്ള കുതിരകളെ തെളിച്ചുകൊണ്ട്.
8.54.3
मागधोऽसावतिक्रान्तो द्विरदेन प्रमाथिना ।
भगदत्तादनवमः शिक्षया च बलेन च ॥ ८.५४.३ ॥
ആ മാഗധൻ നശിപ്പിക്കുന്ന ആനയിൽ വന്നവൻ; ഭഗദത്തനേക്കാൾ വിദ്യയിലും ബലത്തിലും താഴ്ന്നവനല്ല.
8.54.4
एनं हत्वा निहन्ताऽसि पुनः संशप्तकानिति ।
वाक्यान्ते प्रापयत्पार्थं दण्डधारगजं प्रति ॥ ८.५४.४ ॥
"ഇവനെ വധിച്ച് നീ വീണ്ടും സംശപ്തകരെ വധിക്കും" എന്ന് വാക്ക് പറഞ്ഞുതീർത്ത് ദണ്ഡധാരന്റെ ആനയുടെ നേർക്ക് പാർത്ഥനെ എത്തിച്ചു.
8.54.5
स मागधानां प्रवरो महाबलोऽ… ।
शुभग्रहो योधगणैः समन्वितः।
सपत्नसेनां प्रममाथ दारुणो ।
भीमं समग्रां बलवानिव ग्रहम् ॥ ८.५४.५ ॥
അവൻ മാഗധരിൽ ശ്രേഷ്ഠനും മഹാബലനുമായിരുന്നു … ശുഭഗ്രഹംപോലെ യോദ്ധാക്കളുടെ സംഘങ്ങളോടു കൂടിയവനായി; ഭയങ്കരനായി ശത്രുസേനയെ മഥിച്ചു, ശക്തനായ ഗ്രഹം ഭയങ്കര ലോകത്തെ മഥിക്കുന്നതുപോലെ.
8.54.6
सुकल्पितं दानवनागसन्निभं ।
महाभ्रनिर्हादसमस्वनं रणे।
समास्थितो नागवरं नरेश्वरो ।
रथाश्वमातङ्गनरप्रमाथिनम् ॥ ८.५४.६ ॥
നന്നായി അലങ്കരിച്ച, ദാനവരുടെ ആനപോലെയുള്ള, മഹാമേഘഗർജനം പോലെ ശബ്ദമുള്ള, യുദ്ധത്തിൽ ആ നരേശ്വരൻ രഥങ്ങളെയും കുതിരകളെയും ആനകളെയും മനുഷ്യരെയും നശിപ്പിക്കുന്ന ശ്രേഷ്ഠഗജത്തിൽ കയറി.
8.54.7
स नागयन्तॄन्समरे महारथा… ।
न्सपत्तिसङ्घांस्तुरगान्ससादिनः।
द्विपांश्च बाणैर्निजघान वीर्यवा… ।
न्समन्ततो घ्नन्निव कालचक्रवत् ॥ ८.५४.७ ॥
അവൻ യുദ്ധത്തിൽ മഹാരഥന്മാരെയും ആനപ്പാപ്പാന്മാരെയും കാലാൾപ്പട സംഘങ്ങളെയും കുതിരകളെയും അവയുടെ സവാരിക്കാരെയും ആനകളെയും അമ്പുകളാൽ വധിച്ചു; എല്ലായിടത്തും കാലചക്രം പോലെ പ്രഹരിച്ചു.
8.54.8
नरांस्तु कांस्यायसवर्मभूषणा… ।
न्निपात्य साश्वानपि पत्तिभिः सह।
व्यपोथयद्दन्तिवरेण शुष्मिणा ।
सशब्दवत्स्थूलनलं यथा तथा ॥ ८.५४.८ ॥
ചെമ്പും ഇരുമ്പും കൊണ്ടുള്ള കവചങ്ങളും ആഭരണങ്ങളും ധരിച്ച വീരന്മാരെയും കുതിരകളോടെ കാലാൾപ്പടയെയും വീഴ്ത്തി, ആ ശക്തനായ ശ്രേഷ്ഠ ആന അവരെ ചവിട്ടിമെതിച്ചു; വലിയ ഈറ്റ ശബ്ദത്തോടെ ഞെരിച്ചുടയ്ക്കുന്നതുപോലെ.
8.54.9
अथार्जुनो ज्यातलनेमिनिःस्वने ।
मृदङ्गभेरीबहुशङ्खनादिते।
रथाश्वमातङ्गसहस्रनादिते ।
रथोत्तमेनाभ्यपतद्द्विपोत्तमम् ॥ ८.५४.९ ॥
അപ്പോൾ അർജുനൻ, വില്ലിന്റെ ഞാണൊലിയും രഥച്ചക്രത്തിന്റെ ഇരമ്പലും മൃദംഗ-ഭേരി-ശംഖനാദങ്ങളും, ആയിരക്കണക്കിന് രഥ-അശ്വ-ഗജങ്ങളുടെ ഗർജനവും നിറഞ്ഞ യുദ്ധത്തിൽ, തന്റെ ശ്രേഷ്ഠ രഥത്തോടെ ആ ശ്രേഷ്ഠ ആനയുടെ നേർക്ക് പാഞ്ഞടുത്തു.
8.54.10
ततोऽर्जुनं द्वादशभिः शरोत्तमै… ।
र्जनार्दनं षोडशभिः समार्पयत्।
स दण्डधारस्तुरगांस्त्रिभिस्त्रिभि… ।
स्ततो ननाद प्रजहास चासकृत् ॥ ८.५४.१० ॥
അപ്പോൾ ആ ദണ്ഡധാരി അർജുനനെ പന്ത്രണ്ട് ശ്രേഷ്ഠ ശരങ്ങളാൽ, അർജുനനെയും ജനാർദനനെയും പതിനാറ് ശരങ്ങളാൽ പ്രഹരിച്ചു; കുതിരകളെ ഓരോന്നിനും മൂന്നു വീതം ശരങ്ങളാൽ പ്രഹരിച്ചു; പിന്നെ ഗർജിച്ചു പലതവണ ചിരിച്ചു.
8.54.11
ततोऽस्य पार्थः सगुणेषुकार्मुकं ।
चकर्त भल्लैर्ध्वजमप्यलङ्कृतम्।
पुनर्नियन्तॄन्सहपादगोप्तृभि… ।
स्ततः स चुक्रोध गिरिव्रजेश्वरः ॥ ८.५४.११ ॥
പിന്നെ പാർത്ഥൻ അവന്റെ ഞാണും അമ്പുകളുമുള്ള വില്ലും അലങ്കരിച്ച കൊടിയും ഭല്ലങ്ങളാൽ മുറിച്ചു. വീണ്ടും സാരഥികളെയും പാദരക്ഷകരോടൊപ്പം മുറിച്ചു. അപ്പോൾ ഗിരിവ്രജത്തിന്റെ ഈശ്വരൻ കോപിച്ചു.
8.54.12
ततोऽर्जुनं भिन्नकटेन दन्तिना ।
घनाघनेनानिलतुल्यरंहसा।
अतीव चुक्रोधयिषुर्जनार्दनं ।
घनञ्जयं चाभिजघान तोमरैः ॥ ८.५४.१२ ॥
പിന്നെ മദജലം ചൊരിയുന്ന, മേഘംപോലെ കറുത്ത, കാറ്റിന്റെ വേഗമുള്ള ആനയെക്കൊണ്ട് അർജുനനെ ആക്രമിച്ചു. ജനാർദ്ദനനെ കോപിപ്പിക്കാൻ ആഗ്രഹിച്ച് ധനഞ്ജയനെയും തോമരങ്ങളാൽ പ്രഹരിച്ചു.
8.54.13
अथास्य बाहू द्विपहस्तसन्निभौ ।
शिरश्च पूर्णेन्दुनिभाननं त्रिभिः।
क्षुरैः प्रचिच्छेद सहैव पाण्डव… ।
स्ततो द्विपं बाणशतैः समर्पयत् ॥ ८.५४.१३ ॥
പിന്നെ പാണ്ഡവൻ അവന്റെ ആനക്കൈ പോലെയുള്ള രണ്ടു ഭുജങ്ങളും, പൂർണ്ണചന്ദ്രനെപ്പോലെ മുഖമുള്ള തലയും മൂന്നു ക്ഷുരങ്ങളാൽ ഒരുമിച്ച് മുറിച്ചു. പിന്നെ ആനയെ നൂറുകണക്കിന് അമ്പുകളാൽ തുളച്ചു.
8.54.14
स पार्थबाणैस्तपनीयभूषणैः ।
समावृतः काञ्चनवर्मभृद्द्विपः।
भृशं चकाशे निशि पर्वतो यथा ।
दावाग्निना प्रज्वलितौषधिद्रुमः ॥ ८.५४.१४ ॥
പാർത്ഥന്റെ പൊൻനിറമുള്ള അലങ്കാരബാണങ്ങളാൽ മൂടപ്പെട്ട്, സ്വർണ്ണകവചം ധരിച്ച ആ ആന, കാട്ടുതീയാൽ ജ്വലിക്കുന്ന ഔഷധവൃക്ഷങ്ങളുള്ള പർവതംപോലെ രാത്രിയിൽ അതിശയം തിളങ്ങി.
8.54.15
स वेदनार्तोऽम्बुदनिस्वनो नदं… ।
श्चरन्भ्रमन्प्रस्स्वलितान्तरोऽद्रवत्।
पपात रुग्णः सनियन्तृकस्तथा ।
यथा गिरिर्वज्रविदारितस्तथा ॥ ८.५४.१५ ॥
വേദനയാൽ പീഡിതനായി മേഘഗർജ്ജനംപോലെ ഗർജ്ജിച്ച്, … അങ്ങുമിങ്ങും നടന്ന്, ചുറ്റിത്തിരിഞ്ഞ്, തട്ടിത്തടഞ്ഞ് ഓടി. മുറിവേറ്റ് പാപ്പാനോടൊപ്പം വജ്രംകൊണ്ടു പിളർന്ന പർവതംപോലെ വീണു.
8.54.16
हिमावदानेन सुवर्णमालिना ।
हिमाद्रिकूटप्रतिमेन दन्तिना।
हते रणे भ्रातरि दण्ड आव्रज… ।
ज्जिघांसुरिन्द्रावरजं धनञ्जयम् ॥ ८.५४.१६ ॥
മഞ്ഞുപോലെ വെളുത്ത, സ്വർണ്ണമാല ധരിച്ച, ഹിമാലയശിഖരംപോലുള്ള ആനപ്പുറത്തിരുന്ന ദണ്ഡൻ, യുദ്ധത്തിൽ സഹോദരൻ വധിക്കപ്പെട്ടപ്പോൾ, ഇന്ദ്രാനുജനായ ധനഞ്ജയനെ വധിക്കാൻ ആഗ്രഹിച്ചു മുന്നോട്ടു കുതിച്ചു.
8.54.17
सतोमरैरर्करप्रभैस्त्रिभि… ।
र्जनार्दनं पञ्चभिरर्जुनं शितैः।
समर्पयित्वा विननाद चार्दयं… ।
स्ततोऽस्य बाहू निचकर्त पाण्डवः ॥ ८.५४.१७ ॥
സൂര്യപ്രഭയുള്ള തോമരങ്ങളോടൊപ്പം മൂന്നു ബാണങ്ങളാൽ ജനാർദ്ദനനെയും അഞ്ചു മൂർച്ചയുള്ള ബാണങ്ങളാൽ അർജ്ജുനനെയും മുറിപ്പെടുത്തി, ഗർജ്ജിച്ചും പീഡിപ്പിച്ചും, പിന്നെ പാണ്ഡവൻ അവന്റെ ഭുജങ്ങൾ വെട്ടിമാറ്റി.
8.54.18
क्षुरप्रकृत्तौ विपुलौ सतोमरौ ।
शुभाङ्गदौ चन्दनरूषितौ भुजौ।
गजात्पतन्तौ युगपद्विरेजतु… ।
र्यथोरगौ पर्वतशृङ्गवन्महीम् ॥ ८.५४.१८ ॥
ക്ഷുരപ്ര ബാണങ്ങളാൽ മുറിക്കപ്പെട്ട, വിശാലമായ, തോമരത്തോടുകൂടിയ, മനോഹരമായ തോൾവളകൾ അണിഞ്ഞ, ചന്ദനം പൂശിയ അവന്റെ ഇരുഭുജങ്ങളും ആനപ്പുറത്തുനിന്ന് ഒരുമിച്ചു വീഴുമ്പോൾ, പർവതശിഖരങ്ങളിൽനിന്ന് വീഴുന്ന രണ്ടു സർപ്പങ്ങളെപ്പോലെ പ്രകാശിച്ചു.
8.54.19
अथाऽर्धचन्द्रेण हतं किरीटिना ।
पपात दण्डस्य शिरः क्षितिं द्विपात्।
स शोणितार्द्रो निपतन्विरेजे ।
दिवाकरोऽस्तादिव पश्चिमां दिशम् ॥ ८.५४.१९ ॥
അപ്പോൾ അർധചന്ദ്രബാണത്താൽ കിരീടി (അർജ്ജുനൻ) അടിക്കപ്പെട്ട ദണ്ഡന്റെ തല ആനപ്പുറത്തുനിന്ന് ഭൂമിയിൽ വീണു. രക്തത്തിൽ കുതിർന്ന് വീഴുമ്പോൾ അവൻ അസ്തമിക്കുന്ന സൂര്യൻ പടിഞ്ഞാറൻ ദിക്കിൽ തിളങ്ങുന്നതുപോലെ തിളങ്ങി.
8.54.20
अथ द्विपं श्वेतनगाग्रसन्निभं ।
दिवाकरांशुप्रतिमैः शरोत्तमैः।
बिभेद पार्थः स पपात नादयन् ।
हिमाद्रिकूटं कुलिशाहतं यथा ॥ ८.५४.२० ॥
അപ്പോൾ പാർത്ഥൻ വെള്ളിമലശിഖരംപോലുള്ള ആനയെ സൂര്യകിരണങ്ങൾപോലുള്ള ഉത്തമബാണങ്ങളാൽ തുളച്ചു. അത് ഗർജ്ജിച്ചുകൊണ്ട് വജ്രത്താൽ അടിക്കപ്പെട്ട ഹിമാദ്രിശിഖരംപോലെ വീണു.
8.54.21
ततोऽपरं तत्प्रतिमा गजोत्तमा ।
जिगीषवः संयति सव्यसाचिना।
तथा कृतास्तेऽपि यथैव तौ द्विपौ ।
ततः प्रभग्नं सुमहद्रिपोर्बलम् ॥ ८.५४.२१ ॥
പിന്നീട് സമാനമായ മറ്റ് ശ്രേഷ്ഠ ആനകളും യുദ്ധത്തിൽ ജയിക്കാൻ ആഗ്രഹിച്ച സവ്യസാചിയാൽ ആ രണ്ട് ആനകളെപ്പോലെ തന്നെയാക്കപ്പെട്ടു. അതോടെ ശത്രുവിന്റെ വലിയ സേന തകർന്നു.
8.54.22
गजा रथाश्वाः पुरुषाश्च सङ्घशः ।
परस्परघ्नाः परिपेतुराहवे।
परस्परं प्रस्खलिताः समाहता ।
भृशं च तत्तद्बहुभाषिणो हताः ॥ ८.५४.२२ ॥
ആനകളും രഥങ്ങളും കുതിരകളും പുരുഷന്മാരും കൂട്ടംകൂട്ടമായി യുദ്ധത്തിൽ പരസ്പരം കൊന്നുകൊണ്ട് വീണു. പരസ്പരം ഇടിച്ച് തട്ടിത്തടഞ്ഞ് മുറിവേറ്റ്, പലവിധം നിലവിളിച്ചുകൊണ്ട് അവർ മരിച്ചു.
8.54.23
अथार्जुनं स्वे परिवार्य सैनिकाः ।
पुरन्दरं देवगणा इवाब्रुवन्।
अभैष्म यस्मान्मरणादिव प्रजाः ।
स वीर दिष्ट्या निहतस्त्वया रिपुः ॥ ८.५४.२३ ॥
അപ്പോൾ നമ്മുടെ സൈനികർ അർജുനനെ ചുറ്റിപ്പറ്റി, ദേവഗണങ്ങൾ ഇന്ദ്രനോട് പറയുന്നതുപോലെ പറഞ്ഞു: 'വീരാ, ജനങ്ങൾ മരണത്തെ ഭയപ്പെടുന്നതുപോലെ ഞങ്ങൾ ഭയന്നിരുന്നു; ഭാഗ്യവശാൽ നീ ആ ശത്രുവിനെ വധിച്ചു.'
8.54.24
न चेत्परित्रास्यदिमाञ्जनान्भया… ।
द्द्विषद्भिरेवं बलिभिः प्रपीडितान्।
तथाऽभविष्यद्द्विषतां प्रमोदनं ।
यथा हतेष्वेष्विह नोऽरिसूदन ॥ ८.५४.२४ ॥
നീ ഈ ജനങ്ങളെ ഭയത്തിൽനിന്ന് … സംരക്ഷിക്കാതിരുന്നെങ്കിൽ, ശത്രുക്കളിലെ ശക്തരാൽ ഇങ്ങനെ പീഡിതരായി, ഇവിടെ നമ്മുടെ ആളുകൾ കൊല്ലപ്പെടുമ്പോൾ ശത്രുക്കൾക്ക് എത്ര സന്തോഷമുണ്ടാകുമായിരുന്നുവോ അത്രയും സന്തോഷം അവർക്കുണ്ടാകുമായിരുന്നു, ശത്രുസംഹാരീ!
8.54.25
इतीव भूयश्च सुहृद्भिरीडिता ।
निशम्य वाचः सुमनास्तदाऽर्जुनः।
यथाऽनुरूपं प्रतिपूज्य तं जनं ।
जगाम संशप्तकसङ्घहा पुनः ॥ ८.५४.२५ ॥
ഇങ്ങനെ സുഹൃത്തുക്കളാൽ വീണ്ടും വീണ്ടും പ്രശംസിക്കപ്പെട്ട്, ആ വാക്കുകൾ കേട്ട് മനസ്സ് സന്തോഷിച്ച അർജുനൻ, ആ ജനങ്ങളെ തക്കവണ്ണം ബഹുമാനിച്ച്, സംശപ്തകസേനയെ നശിപ്പിച്ചവനായി വീണ്ടും മുന്നോട്ടു പോയി.