മഹാഭാരതം · അധ്യായം 8.58
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
8.58.1
एवमुक्तः प्रत्युवाच धृष्टद्युम्नः प्रतापवान् ।
आशिषं तां प्रवक्तव्यां मामको दास्यते तव ॥ ८.५८.१ ॥
ഇങ്ങനെ പറയപ്പെട്ടപ്പോൾ പ്രതാപവാനായ ധൃഷ്ടദ്യുമ്നൻ മറുപടി പറഞ്ഞു: പറയേണ്ട ആ ആശീർവാദം എന്റേത് (ആയുധം) നിനക്ക് നൽകും.
8.58.2
येनैव ते पितुर्दत्ता यतमानस्य संयुगे ।
एष ते प्रतिवाक्यं वै असिर्दास्यति मामकः।
येन कृत्तं तव पितुर्यतमानस्य तच्छिरः ॥ ८.५८.२ ॥
യുദ്ധത്തിൽ പൊരുതിക്കൊണ്ടിരുന്ന നിന്റെ പിതാവിന് ഏതിനാൽ നൽകപ്പെട്ടുവോ, അതേ വാൾ ഇതാ നിനക്കുള്ള മറുപടിയായി എന്റേത് നൽകും; പൊരുതിക്കൊണ്ടിരുന്ന നിന്റെ പിതാവിന്റെ ആ തല ഏതിനാൽ വെട്ടപ്പെട്ടുവോ.
8.58.3
यदि तावन्मया द्रोणो निहतो ब्राह्मणब्रुवः ।
त्वामिदानीं कथं युद्धे न हनिष्यामि किल्बिषम् ॥ ८.५८.३ ॥
ബ്രാഹ്മണനെന്ന് പറഞ്ഞ ദ്രോണനെ ഞാൻ കൊന്നിരിക്കെ, ഇപ്പോൾ യുദ്ധത്തിൽ നിന്നെ, പാപീ, ഞാൻ എങ്ങനെ കൊല്ലാതിരിക്കും?
8.58.4
एवमुक्त्वा महातेजाः सेनापतिररिन्दमः ।
सुतीक्ष्णेनाथ भल्लेन द्रौणिं विव्याध पार्षतः ॥ ८.५८.४ ॥
ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞിട്ട്, മഹാതേജസ്വിയും ശത്രുനിഗ്രഹിയുമായ സേനാപതി പാർഷതൻ അതിതീക്ഷ്ണമായ ഭല്ലംകൊണ്ട് ദ്രൗണിയെ (അശ്വത്ഥാമാവിനെ) എയ്തു.
8.58.5
ततो द्रौणिः सुसङ्क्रुद्धः शरैः सन्नतपर्वभिः ।
आच्छादयद्दिशो राजन्धृष्टद्युम्नस्य संयुगे ॥ ८.५८.५ ॥
അപ്പോൾ, രാജാവേ, അതികോപിതനായ ദ്രൗണി യുദ്ധത്തിൽ ധൃഷ്ടദ്യുമ്നന്റെ ദിക്കുകളെയെല്ലാം വളഞ്ഞ പർവങ്ങളുള്ള ശരങ്ങൾകൊണ്ട് മറച്ചു.
8.58.6
नैवान्तरिक्षं न दिशो नापि योधाः सहस्रशः ।
दृश्यन्ते वै महाराज शरैश्छन्नाः समन्ततः।
एकः सन्वारयामास प्रेक्षणीयः समन्ततः ॥ ८.५८.६ ॥
ആകാശമോ ദിക്കുകളോ ആയിരക്കണക്കിന് യോദ്ധാക്കളോ കാണുന്നില്ല; മഹാരാജാവേ, എല്ലായിടത്തും ശരങ്ങളാൽ മൂടപ്പെട്ട്. ഒറ്റയ്ക്കുനിന്ന്, എല്ലായിടത്തും കാണപ്പെടുന്നവനായി (അവൻ) തടുത്തുനിന്നു.
8.58.7
तथैव पार्षतो राजन्द्रौणिमाहवशोभिनम् ।
शरैः सञ्छादयामास सूतपुत्रस्य पश्यतः ॥ ८.५८.७ ॥
രാജാവേ, അതുപോലെ പാർഷതൻ യുദ്ധശോഭയുള്ള ദ്രൗണിയെ സൂതപുത്രൻ കാണ്കെ അമ്പുകൾകൊണ്ട് മൂടി.
8.58.8
राधेयोऽपि महाराज पाञ्चालान्सह पाण्डवैः ।
द्रौपदेया युधामन्युमुत्तमौजसमेव च ॥ ८.५८.८ ॥
മഹാരാജാവേ, രാധേയനും പാഞ്ചാലരെയും പാണ്ഡവരോടൊപ്പം, ദ്രൗപദീപുത്രന്മാരെയും യുധാമന്യുവിനെയും ഉത്തമൗജസ്സിനെയും എതിർത്തു.
8.58.9
सात्यकिश्च महाराज योधांश्चान्यान्सहस्रशः ।
एकस्तान्वारयामास प्रेक्षणीयः समन्ततः ॥ ८.५८.९ ॥
മഹാരാജാവേ, സാത്യകി ഒറ്റയ്ക്ക് ആയിരക്കണക്കിന് മറ്റു യോദ്ധാക്കളെ എല്ലാ ഭാഗത്തുനിന്നും തടുത്തുനിർത്തി; അവൻ ദർശനീയനായിരുന്നു.
8.58.10
धृष्टद्युम्नस्तु समरे द्रौणेश्चिच्छेद कार्मुकम् ।
क्षुरप्रेण सुतीक्ष्णेन पश्यतां सर्वयोधिनाम् ॥ ८.५८.१० ॥
എന്നാൽ ധൃഷ്ടദ്യുമ്നൻ യുദ്ധത്തിൽ ദ്രൗണിയുടെ വില്ല് മൂർച്ചയുള്ള ക്ഷുരപ്രം കൊണ്ട് മുറിച്ചു, എല്ലാ യോദ്ധാക്കളും കാണ്കെ.
8.58.11
तदपास्य धनुश्छिन्नमन्यदादत्त कार्मुकम् ।
वेगवत्समरे घोरं शरांश्चाशीविषोपमान् ॥ ८.५८.११ ॥
പിന്നീട് പൊട്ടിയ വില്ല് വലിച്ചെറിഞ്ഞ് അവൻ മറ്റൊരു വില്ലെടുത്തു; യുദ്ധത്തിൽ വേഗമുള്ളതും ഭയങ്കരവുമായ, വിഷസർപ്പങ്ങൾക്ക് തുല്യമായ അമ്പുകളും എടുത്തു.
8.58.12
स पार्षतस्य राजेन्द्र धनुः शक्तिं गदां ध्वजम् ।
हयान्सूतं रथं चैव निमेषाद्व्यधमच्छरैः ॥ ८.५८.१२ ॥
രാജേന്ദ്രാ, അവൻ പാർഷതന്റെ വില്ല്, ശക്തി, ഗദ, ധ്വജം, കുതിരകൾ, സൂതൻ, രഥം എന്നിവ ഒരു നിമിഷത്തിൽ അമ്പുകൾകൊണ്ട് തകർത്തു.
8.58.13
स च्छिन्नधन्वा विरथो हताश्वो हतसारथिः ।
खङ्गमादत्त विपुलं शतचन्द्रं च भानुमत् ॥ ८.५८.१३ ॥
അവന്റെ വില്ല് ഒടിഞ്ഞു, രഥം നഷ്ടമായി, കുതിരകളും സാരഥിയും കൊല്ലപ്പെട്ടപ്പോൾ, നൂറ് ചന്ദ്രചിഹ്നങ്ങളുള്ള വലിയ തിളങ്ങുന്ന വാൾ അവൻ എടുത്തു.
8.58.14
द्रौणिस्तदपि राजेन्द्र भल्लैः क्षिप्रं महारथः ।
चिच्छेद समरे वीरः क्षिप्रहस्तो दृढायुधः ॥ ८.५८.१४ ॥
രാജേന്ദ്രാ! ദ്രോണപുത്രനായ ആ മഹാരഥൻ ഭല്ല അമ്പുകളാൽ വേഗത്തിൽ യുദ്ധത്തിൽ, ചടുലകരനും ദൃഢായുധനുമായ ആ വീരൻ അതിനെ മുറിച്ചു.
8.58.15
रथादनवरूढस्य धन्विनो बाहुशालिनः ।
पश्यतां सर्वसैन्यानां तदद्भुतमिवाभवत् ॥ ८.५८.१५ ॥
രഥത്തിൽ നിന്നിറങ്ങാതെ തന്നെ ആ വില്ലാളിയും ബാഹുബലിയുമായവൻ, എല്ലാ സേനകളും കാണെ, അത് അദ്ഭുതം പോലെയായി.
8.58.16
धृष्टद्युम्नं तु विरथं हताश्वरथसारथिम् ।
शस्त्रैश्च बहुधा विद्धमस्त्रैश्च शकलीकृतम्।
नातरद्भरतश्रेष्ठ यदमानो महारथः ॥ ८.५८.१६ ॥
ഭരതശ്രേഷ്ഠാ! രഥമില്ലാത്ത, കുതിര-രഥ-സാരഥികൾ നഷ്ടപ്പെട്ട, ആയുധങ്ങളാൽ പല വിധത്തിൽ കുത്തേറ്റ, അസ്ത്രങ്ങളാൽ കഷണങ്ങളാക്കപ്പെട്ട ധൃഷ്ടദ്യുമ്നനെ ശ്രമിച്ചിട്ടും ആ മഹാരഥൻ കടത്തിവിട്ടില്ല.
8.58.17
तस्यान्तमिषुभी राजन्यदा द्रौणिर्न गच्छति ।
अथ त्यक्त्वा रथं वीरः पार्षतं त्वरितोऽन्वगात्।
प्रगृह्य विपुलं खह्गं जातरूपपरिष्कृतम् ॥ ८.५८.१७ ॥
രാജാവേ! ദ്രോണപുത്രൻ അമ്പുകളാൽ അവന്റെ അന്ത്യത്തിലെത്താതിരുന്നപ്പോൾ, ആ വീരൻ രഥം ഉപേക്ഷിച്ച് വേഗത്തിൽ പാർഷതനെ പിന്തുടർന്നു, സ്വർണാലങ്കൃതമായ വലിയ വാൾ എടുത്തുകൊണ്ട്.
8.58.18
तस्य सम्पततो राजन्वपुरासीन्महात्मनः ।
गरुडस्येव ततो जिघृक्षोः पन्नगोत्तमम् ॥ ८.५८.१८ ॥
രാജാവേ! ഉത്തമനായ സർപ്പത്തെ പിടിക്കാൻ പാഞ്ഞടുക്കുന്ന ഗരുഡനെപ്പോലെ ആ മഹാത്മാവിന്റെ ശരീരം പാഞ്ഞുവന്നു.
8.58.19
एतस्मिन्नेव काले तु केशवः परवीरहा ।
अब्रवीद्भरतश्रेष्ठमर्जुनं जयतां वरम् ॥ ८.५८.१९ ॥
അതേ സമയം ശത്രുവീരന്മാരെ വധിക്കുന്ന കേശവൻ, ജേതാക്കളിൽ ശ്രേഷ്ഠനായ ഭരതശ്രേഷ്ഠൻ അർജുനനോട് പറഞ്ഞു.
8.58.20
पश्य द्रौणिं पार्षतस्य यतमानं वधं प्रति ।
यत्नं करोति विपुलं हन्याच्चैनं न संशयः ॥ ८.५८.२० ॥
കാണുക, ദ്രോണപുത്രൻ പൃഷതപുത്രനെ വധിക്കാൻ വലിയ ശ്രമം ചെയ്യുന്നു; സംശയമില്ല, അവൻ അവനെ കൊല്ലും.
8.58.21
त्रायस्वैनं महाबाहो पार्षतं युद्धदुर्मदम् ।
द्रौणेरास्यगतं वीर मृत्योरास्यगतं यथा ॥ ८.५८.२१ ॥
മഹാബാഹോ, യുദ്ധമദത്തിൽ അഹങ്കരിക്കുന്ന പൃഷതപുത്രനെ രക്ഷിക്കുക; വീരാ, ദ്രോണപുത്രന്റെ വായിൽ അകപ്പെട്ടവനെ മരണത്തിന്റെ വായിൽ അകപ്പെട്ടതുപോലെ രക്ഷിക്കുക.
8.58.22
एवमुक्त्वा महाराज वासुदेवः प्रतापवान् ।
प्रैषयत्तुरगान्यत्र द्रौणिर्वीरो व्यवस्थितः ॥ ८.५८.२२ ॥
മഹാരാജാവേ, ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞ് പ്രതാപശാലിയായ വാസുദേവൻ വീരനായ ദ്രോണപുത്രൻ നിന്നിരുന്ന സ്ഥലത്തേക്ക് കുതിരകളെ തെളിച്ചു.
8.58.23
ते हयाश्चन्द्रसङ्काशाः केशवेन प्रचोदिताः ।
पिबन्त इव चाकाशं जग्मुद्रौणेर्महारथम् ॥ ८.५८.२३ ॥
കേശവനാൽ പ്രേരിതമായ, ചന്ദ്രസമാനമായ ആ കുതിരകൾ ആകാശം കുടിക്കുന്നതുപോലെ ദ്രോണപുത്രന്റെ മഹാരഥത്തിലേക്ക് പാഞ്ഞു.
8.58.24
दृष्ट्वा द्रौणिर्महाराज वासुदेवधनंजयौ ।
धृष्टद्युम्नवधे राजंश्चक्रे यत्नं महाबलः ॥ ८.५८.२४ ॥
മഹാരാജാവേ, വാസുദേവനെയും ധനഞ്ജയനെയും കണ്ട മഹാബലനായ ദ്രോണപുത്രൻ ധൃഷ്ടദ്യുമ്നനെ വധിക്കാൻ ശ്രമിച്ചു.
8.58.25
विकृष्यमाणं दृष्ट्वै धृष्टद्युम्नं जनेश्वर ।
शरांश्चिक्षेप वै पार्थो द्रौणिं प्रति महारथः ॥ ८.५८.२५ ॥
ജനേശ്വരാ! ധൃഷ്ടദ്യുമ്നനെ വലിച്ചുകൊണ്ടുപോകുന്നത് കണ്ട മഹാരഥനായ പാർത്ഥൻ ദ്രൗണിക്കുനേരെ ശരങ്ങൾ തൊടുത്തു.
8.58.26
ते शरा हेमविकृता गाण्डीवप्रेषिता भृशम् ।
द्रौणिमासाद्य विविशुर्वल्मीकमिव पन्नगाः ॥ ८.५८.२६ ॥
ഗാണ്ഡീവത്തിൽ നിന്നയച്ച സ്വർണ്ണാലങ്കൃതമായ ആ ശരങ്ങൾ ദ്രൗണിയെ പ്രാപിച്ച്, പുറ്റിൽ പാമ്പുകൾ കയറുന്നതുപോലെ തുളച്ചുകയറി.
8.58.27
विद्धस्तु तैः शरैर्घोरैद्रोणपुत्रः प्रतापवान् ।
उत्सृज्य समरे राजन्पाञ्चालममितौजसम् ॥ ८.५८.२७ ॥
രാജാവേ! ആ ഭയങ്കരശരങ്ങളാൽ മുറിവേറ്റ പ്രതാപിയായ ദ്രോണപുത്രൻ, യുദ്ധത്തിൽ അമിതതേജസ്വിയായ പാഞ്ചാലനെ വിട്ടു.
8.58.28
आरुरोह रथं वीरो धनञ्जयशरार्दितः ।
प्रगृह्य च धनुः श्रेष्ठं पार्थं विव्याध सायकैः ॥ ८.५८.२८ ॥
ധനഞ്ജയന്റെ ശരങ്ങളാൽ പീഡിതനായ ആ വീരൻ രഥത്തിൽ കയറി, ശ്രേഷ്ഠമായ വില്ലെടുത്ത് പാർത്ഥനെ ശരങ്ങളാൽ പ്രഹരിച്ചു.
8.58.29
एतस्मिन्नन्तरे शूरः सहदेवो जनाधिप ।
अपोवाह रथेनाजौ पार्षतं शत्रुतापनम् ॥ ८.५८.२९ ॥
ഇതിനിടയിൽ, ജനാധിപാ! ശൂരനായ സഹദേവൻ യുദ്ധത്തിൽ രഥത്തിൽ ശത്രുതാപനനായ പാർഷതനെ കൊണ്ടുപോയി.
8.58.30
अर्जुनोऽपि महाराज द्रौणिं विव्याध पत्रिभिः ।
तं द्रोणपुत्रः संरब्धो बाह्वोरुरसि चार्पयत् ॥ ८.५८.३० ॥
മഹാരാജാവേ! അർജ്ജുനനും ദ്രൗണിയെ ചിറകുള്ള ശരങ്ങളാൽ പ്രഹരിച്ചു. കോപിച്ച ദ്രോണപുത്രൻ അവന്റെ ഭുജങ്ങളിലും മാറിലും ശരങ്ങൾ തറപ്പിച്ചു.
8.58.31
क्रोधितस्तु रणे पार्थो नाराचं कालसन्निभम् ।
द्रोणपुत्राय चिक्षेप यमदण्डमिवापरम् ॥ ८.५८.३१ ॥
യുദ്ധത്തിൽ കോപിച്ച പാർത്ഥൻ കാലസദൃശമായ ഒരു നാരാചം ദ്രോണപുത്രന്റെ നേരെ എയ്തു; അത് മറ്റൊരു യമദണ്ഡം പോലെയായിരുന്നു.
8.58.32
स ब्राह्मणस्यांसदेशे निपपात महाद्युतेः ।
स विह्वलो महाराज शरवेगेन संयुगे।
निषसाद रथोपस्थे वैक्लव्यं परमं ययौ ॥ ८.५८.३२ ॥
ആ മഹാതേജസ്വിയായ ബ്രാഹ്മണന്റെ (ദ്രോണപുത്രന്റെ) തോൾപ്രദേശത്ത് അത് പതിച്ചു. മഹാരാജാവേ, യുദ്ധത്തിൽ ശരവേഗത്താൽ അവൻ വിഹ്വലനായി രഥത്തട്ടിൽ ഇരുന്നു പരമമായ വൈക്ലവ്യത്തിലെത്തി.
8.58.33
तं तु मत्वा हतं वीरं सारथिः शत्रुकर्शनम् ।
अपोवाह रणेनाजौ त्वरमाणो रणाजिरात् ॥ ८.५८.३३ ॥
ആ ശത്രുകർശനനായ വീരൻ മരിച്ചുവെന്ന് കരുതി സാരഥി യുദ്ധത്തിൽ നിന്ന്, രണഭൂമിയിൽ നിന്ന് വേഗത്തിൽ അവനെ ഓടിച്ചു കൊണ്ടുപോയി.
8.58.34
अथोद्धृष्टं महाराज पाञ्चालैर्जितकाशिभिः ।
मोक्षितं पार्षतं दृष्ट्वा द्रोणपुत्रं च पीडितम् ॥ ८.५८.३४ ॥
അപ്പോൾ മഹാരാജാവേ, പാഞ്ചാലരും ജയിച്ച കാശിക്കാരും പാർഷതനെ (ധൃഷ്ടദ്യുമ്നൻ) മോചിതനായി കണ്ടും ദ്രോണപുത്രൻ പീഡിതനായി കണ്ടും ആർത്തുവിളിച്ചു.
8.58.35
वादित्राणि च दिव्यानि प्रावाद्यन्त सहस्रशः ।
सिंहनादश्च सञ्जज्ञे दृष्ट्वा युद्धं तदद्भुतम् ॥ ८.५८.३५ ॥
ആയിരക്കണക്കിന് ദിവ്യവാദ്യങ്ങൾ മുഴങ്ങി; ആ അദ്ഭുതയുദ്ധം കണ്ട് സിംഹനാദം ഉയർന്നു.
8.58.36
ततः कर्णो महाराज व्याक्षिपद्विजयं धनुः ।
दृष्ट्वार्जुनं रणे क्रुद्धः प्रेक्षते च मुहुर्मुहुः।
द्वैरथं चापि पार्थेन गन्तुकामो महाद्युतिः ॥ ८.५८.३६ ॥
അപ്പോൾ മഹാരാജാവേ, കർണൻ തന്റെ വിജയധനുസ്സ് വലിച്ചു. യുദ്ധത്തിൽ അർജുനനെ കണ്ട് കോപിച്ച് അവനെ വീണ്ടും വീണ്ടും നോക്കി; ആ മഹാതേജസ്വി പാർത്ഥനോട് ദ്വന്ദ്വയുദ്ധം ചെയ്യാൻ ആഗ്രഹിച്ചു.
8.58.37
एवं कृत्वाऽब्रवीत्पार्थो वासुदेवं धनञ्जयः ।
याहि संशप्तकान्कृष्ण कार्यमेतत्परं मम ॥ ८.५८.३७ ॥
അങ്ങനെ ചെയ്ത് പാർത്ഥൻ ധനഞ്ജയൻ വാസുദേവനോട് പറഞ്ഞു: കൃഷ്ണാ, സംശപ്തകരുടെ നേർക്ക് പോകൂ; ഇതാണ് എന്റെ പരമകർത്തവ്യം.
8.58.38
ततः प्रयातो गोविन्दः श्रुत्वा पाण्डवभाषितम् ।
रथेनातिपताकेन मनोमारुतरंहसा ॥ ८.५८.३८ ॥
അപ്പോൾ പാണ്ഡവന്റെ വാക്കുകൾ കേട്ട ഗോവിന്ദൻ, പല പതാകകളുള്ള, മനസ്സിനും കാറ്റിനും തുല്യവേഗമുള്ള രഥത്തിൽ പുറപ്പെട്ടു.
8.58.39
एवमेष क्षयो वृत्तः पृथिव्यां पृथिवीपते ।
तावकानां परेषां च राजन्दुर्मन्त्रिते तव ॥ ८.५८.३९ ॥
ഭൂപതേ, ഇങ്ങനെയാണ് ഈ നാശം ഭൂമിയിൽ സംഭവിച്ചത്; രാജാവേ, നിന്റെ ആളുകൾക്കും ശത്രുക്കൾക്കും, നിന്റെ ദുരാലോചന മൂലം.