മഹാഭാരതം · അധ്യായം 8.62
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
8.62.1
आतुरो मे मतो राजा अविपह्यश्च भारत ।
यथैनमनुवर्तन्ते पञ्चालाः सह पाण्डवैः ॥ ८.६२.१ ॥
ഭാരതാ, രാജാവ് (കർണൻ) പീഡിതനും അജയ്യനുമാണെന്ന് ഞാൻ കരുതുന്നു; പാണ്ഡവരോടൊപ്പം പാഞ്ചാലർ അവനെ പിന്തുടരുന്നു.
8.62.2
त्वरमाणास्त्वराकाले सर्वशस्त्रभृतां वराः ।
मज्जन्तमिव पाताले बलिनो ह्युज्जिहीर्षवः ॥ ८.६२.२ ॥
ആയുധധാരികളിൽ ശ്രേഷ്ഠരായ വീരന്മാർ, ആപത്കാലത്ത് തിടുക്കപ്പെട്ട്, പാതാളത്തിൽ മുങ്ങുന്നവനെ ഉയർത്താൻ ആഗ്രഹിക്കുന്നതുപോലെ ബലവാന്മാർ മുന്നേറുന്നു.
8.62.3
न केतुर्दृश्यते राज्ञः कर्णस्य पिहितः शरैः ।
पश्यतोर्यमयोः पार्थ सात्यकेश्च शिखण्डिनः ॥ ८.६२.३ ॥
പാർത്ഥാ, അമ്പുകളാൽ മറയ്ക്കപ്പെട്ട രാജാവായ കർണന്റെ കൊടി കാണുന്നില്ല; യമളർ (നകുല-സഹദേവന്മാർ), സാത്യകി, ശിഖണ്ഡി എന്നിവർ നോക്കിനിൽക്കെയാണിത്.
8.62.4
धृष्टद्युम्नस्य भीमस्य शतानीकस्य वा विभो ।
पाञ्चालानां च सर्वेषां चेदीनां चैव भारत ॥ ८.६२.४ ॥
വിഭോ, ധൃഷ്ടദ്യുമ്നന്റെയോ ഭീമന്റെയോ ശതാനീകന്റെയോ (കൊടി കാണുന്നില്ല); പാഞ്ചാലരെല്ലാവരുടെയും ചേദികളുടെയും കൊടിയും, ഭാരതാ.
8.62.5
एष कर्णो रणे पार्थ पाण्डवानामनीकिनीम् ।
शरैर्विध्वंसयामास नलिनीमिव कुञ्जरः ॥ ८.६२.५ ॥
പാർത്ഥാ, ഇതാ കർണൻ യുദ്ധത്തിൽ പാണ്ഡവസൈന്യത്തെ അമ്പുകളാൽ ആന താമരക്കുളത്തെ തകർക്കുന്നതുപോലെ തകർക്കുന്നു.
8.62.6
एते द्रवन्ति रथिनस्त्वदीयाः पाण्डुनन्दन ।
पश्य पश्य यथा पार्थ गच्छन्त्येते महारथाः ॥ ८.६२.६ ॥
പാണ്ഡുപുത്രാ, നിന്റെ രഥികൾ ഓടിപ്പോകുന്നു; നോക്കൂ, നോക്കൂ, പാർത്ഥാ, ഈ മഹാരഥന്മാർ എങ്ങനെ പോകുന്നു.
8.62.7
एते भारत मातङ्गाः कर्णेनाभिहताः शरैः ।
आर्तनादान्विकुर्वाणा विद्रवन्ति दिशो दश ॥ ८.६२.७ ॥
ഹേ ഭാരത, കർണ്ണന്റെ അമ്പുകളേറ്റ ഈ ആനകൾ ആർത്തനാദം മുഴക്കി പത്തു ദിക്കുകളിലേക്കും ഓടുന്നു.
8.62.8
रथानां द्रवते वृन्दमेतच्चैव समन्ततः ।
द्राव्यमाणं रणे पार्थ कर्णेनामिततेजसा ॥ ८.६२.८ ॥
ഹേ പാർത്ഥ, അമിത തേജസ്സുള്ള കർണ്ണനാൽ യുദ്ധത്തിൽ ഓടിക്കപ്പെടുന്ന ഈ രഥികളുടെ സംഘം എല്ലാ വശത്തേക്കും ഓടുന്നു.
8.62.9
हस्तिकक्ष्यां रणे पश्य चरन्तीं तत्रतत्र ह ।
रथस्थं सूतपुत्रस्य केतुं केतुमतां वर ॥ ८.६२.९ ॥
ഹേ ശ്രേഷ്ഠാ, യുദ്ധത്തിൽ ആനയുടെ പാർശ്വം പോലെ ഇവിടെയും അവിടെയും ചരിക്കുന്ന അണിനിര നോക്കൂ; സൂതപുത്രന്റെ രഥത്തിലെ കൊടി നോക്കൂ, അത് കൊടിയേന്തിയവരിൽ ശ്രേഷ്ഠം.
8.62.10
असौ धावति राधेयो भीमसेनरथं प्रति ।
किरञ्शरशतान्येव विनिघ्नंस्तव वाहिनीम् ॥ ८.६२.१० ॥
അതാ രാധയുടെ പുത്രൻ കർണ്ണൻ ഭീമസേനന്റെ രഥത്തിനു നേരെ പായുന്നു; നൂറുകണക്കിന് അമ്പുകൾ വർഷിച്ച് നിന്റെ സേനയെ സംഹരിച്ചുകൊണ്ട്.
8.62.11
एते नश्यन्ति पाञ्चाला द्राव्यमाणा महात्मना ।
शक्रेणेव यथा दैत्या द्राव्यमाणा महात्मना ॥ ८.६२.११ ॥
മഹാത്മാവിനാൽ ഓടിക്കപ്പെടുന്ന ഈ പാഞ്ചാലർ നശിക്കുന്നു; ഇന്ദ്രനാൽ ഓടിക്കപ്പെട്ട ദൈത്യർ നശിച്ചതുപോലെ.
8.62.12
एष कर्णो रणे जित्वा पाञ्चालान्पाण्डुसृञ्जयान् ।
दिशो विप्रेक्षते सर्वास्त्वदर्थमिति मे मतिः ॥ ८.६२.१२ ॥
ഈ കർണ്ണൻ യുദ്ധത്തിൽ പാഞ്ചാലരെയും പാണ്ഡവ-സൃഞ്ജയരെയും ജയിച്ച് എല്ലാ ദിക്കുകളും നോക്കുന്നു; ഇത് നിനക്കുവേണ്ടിയാണെന്നാണ് എന്റെ അഭിപ്രായം.
8.62.13
एष कर्णो धनुःश्रेष्ठं विधून्वन्बहुशोभते ।
शत्रुं जित्वा यथा शक्रो देवसङ्खैः समावृतः ॥ ८.६२.१३ ॥
ശ്രേഷ്ഠമായ വില്ല് പലവട്ടം ഇളക്കിക്കൊണ്ട് ഈ കർണൻ ശോഭിക്കുന്നു; ശത്രുവിനെ ജയിച്ച് ദേവസംഘങ്ങളാൽ ചുറ്റപ്പെട്ട ഇന്ദ്രനെപ്പോലെ.
8.62.14
एते नर्दन्ति कौरव्या दृष्ट्वा कर्णस्य विक्रमम् ।
त्रासयन्तो रणे पाण्डून्सृंजयांश्च समन्ततः ॥ ८.६२.१४ ॥
കർണന്റെ വീര്യം കണ്ട് ഈ കൗരവർ ഗർജ്ജിക്കുന്നു; യുദ്ധത്തിൽ പാണ്ഡവരെയും സൃഞ്ജയരെയും എല്ലാ ഭാഗത്തുനിന്നും ഭയപ്പെടുത്തിക്കൊണ്ട്.
8.62.15
एष सर्वात्मना पाण्डूंस्त्रासयित्वा महारणे ।
अभिभाषति राधेयः सर्वसैन्यानि मानद ॥ ८.६२.१५ ॥
ഈ രാധേയനായ കർണൻ പൂർണ്ണശക്തിയോടെ മഹായുദ്ധത്തിൽ പാണ്ഡവരെ ഭയപ്പെടുത്തി, സർവ്വസൈന്യങ്ങളോടും സംസാരിക്കുന്നു, ഓ മാനദാ!
8.62.16
अभिद्रवत भद्रं वो द्रुतं द्रवत कौरवाः ।
यथा न जीववान्कश्चिन्मुच्येत युधि सृञ्जयः ॥ ८.६२.१६ ॥
നിങ്ങൾക്ക് മംഗളം; മുന്നോട്ട് കുതിക്കുവിൻ; ഓ കൗരവരേ, വേഗം ഓടുവിൻ, യുദ്ധത്തിൽ ഒരു സൃഞ്ജയനും ജീവനോടെ രക്ഷപ്പെടാതിരിക്കാൻ.
8.62.17
तथा कुरुत संयत्ता वयं यास्याम पृष्ठतः ।
एवमुक्त्वा गतो ह्येष पृष्ठतो विकिरञ्छरान् ॥ ८.६२.१७ ॥
നിങ്ങളും അതുപോലെ സന്നദ്ധരായി ചെയ്യുവിൻ; ഞങ്ങൾ പിന്നിൽനിന്ന് പോകും. ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞ് അമ്പുകൾ വർഷിച്ചുകൊണ്ട് ഇവൻ പിന്നിലേക്ക് പോയി.
8.62.18
पश्य कर्णं रणे पार्थ श्वेतच्छत्रविराजितम् ।
उदयं पर्वतं यद्वच्छशाङ्केनाभिशोभितम् ॥ ८.६२.१८ ॥
ഓ പാർത്ഥാ, യുദ്ധത്തിൽ വെൺകുടയാൽ വിളങ്ങുന്ന കർണനെ കാണുക; ഉദയപർവതം ചന്ദ്രനാൽ ശോഭിക്കുന്നതുപോലെ.
8.62.19
पूर्णचन्द्रनिकाशेन मूर्ध्नि च्छत्रेण भारत ।
ध्रियमाणेन समरे श्रीमच्छतशलाकिना ॥ ८.६२.१९ ॥
ഹേ ഭാരതാ, യുദ്ധത്തിൽ പൂർണ്ണചന്ദ്രനു തുല്യമായ, നൂറ് ശലാകകളുള്ള മനോഹരമായ കുട തലയ്ക്കു മീതെ പിടിക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു.
8.62.20
एष त्वां प्रेक्षते कर्णः सकटाक्षं धनञ्जय ।
उत्तमं यत्नमास्थाय ध्रुवमेष्यति संयुगे ॥ ८.६२.२० ॥
ഹേ ധനഞ്ജയാ, ഈ കർണ്ണൻ നിന്നെ ഓരക്കണ്ണിട്ട് നോക്കുന്നു; ഉത്തമശ്രമം നടത്തി അവൻ തീർച്ചയായും യുദ്ധത്തിൽ വരും.
8.62.21
पश्य ह्येनं महाबाहो विधुन्वानं महद्धनुः ।
शरांश्चाशीविषाकारान्विसृजन्तं महारणे ॥ ८.६२.२१ ॥
ഹേ മഹാബാഹോ, ഇവനെ നോക്കൂ; വലിയ വില്ല് വീശിക്കൊണ്ട്, മഹായുദ്ധത്തിൽ സർപ്പവിഷം പോലുള്ള അമ്പുകൾ തൊടുക്കുന്ന ഇവനെ.
8.62.22
असौ निवृत्तो राधेयो दृष्ट्वा ते वानरध्वजम् ।
प्रार्थयन्समरं पार्थ त्वया सह परन्तप।
वधाय ह्यात्मनोऽभ्येति पावकं शलभो यथा ॥ ८.६२.२२ ॥
ഹേ പാർത്ഥാ, ഹേ ശത്രുതാപനാ, നിന്റെ വാനരധ്വജം കണ്ട് തിരിഞ്ഞുപോയ ഈ രാധേയനായ കർണ്ണൻ, നിന്നോടൊപ്പം യുദ്ധം ആഗ്രഹിച്ച്, സ്വന്തം നാശത്തിനായി ശലഭം തീയിലേക്കെന്നപോലെ വരുന്നു.
8.62.23
कर्णमेकाकिनं दृष्ट्वा धार्तराष्ट्रो रणाजिरे ।
त्वां च पार्थाभिसंरब्धं कर्णं प्रति महारथम् ॥ ८.६२.२३ ॥
യുദ്ധഭൂമിയിൽ കർണ്ണൻ ഒറ്റയ്ക്കാണെന്ന് കണ്ട്, ധൃതരാഷ്ട്രപുത്രൻ (ദുര്യോധനൻ), പാർത്ഥാ, കർണ്ണനെതിരെ കോപിച്ച മഹാരഥനായ നിന്നെയും കണ്ട്.
8.62.24
कृतागसं च राधेयं धर्मात्मनि युधिष्ठिरे ।
अत्मानं च कृतार्थं च समीक्ष्य भरतर्षभ ॥ ८.६२.२४ ॥
ഹേ ഭരതശ്രേഷ്ഠാ, ധർമ്മാത്മാവായ യുധിഷ്ഠിരനോട് അപരാധം ചെയ്ത രാധേയനായ കർണ്ണനെയും, സ്വയം കൃതാർത്ഥനായതായി കരുതി നോക്കൂ.
8.62.25
असौ दुर्योधनः क्रुद्धो रथानीकेन भारत ।
रिरक्षिषुः सुसंवृत्तो धार्तराष्ट्रो निवर्तते ॥ ८.६२.२५ ॥
ഹേ ഭരതവംശജാ! കോപിച്ച ആ ദുര്യോധനൻ രഥസമൂഹത്താൽ നന്നായി ചുറ്റപ്പെട്ട്, അതിനെ രക്ഷിക്കാൻ ആഗ്രഹിച്ച്, ധൃതരാഷ്ട്രപുത്രൻ തിരിഞ്ഞുപോകുന്നു.
8.62.26
सर्वैः सहैभिर्दुष्टात्मा बध्यतां च प्रयत्नतः ।
त्वया यशश्च राज्यं च सुखं चोत्तममिच्छता ॥ ८.६२.२६ ॥
ഇവരെല്ലാവരോടുമൊപ്പം ആ ദുഷ്ടാത്മാവിനെയും യത്നത്തോടെ ബന്ധിക്കണം — നീ യശസ്സും രാജ്യവും ഉത്തമസുഖവും ആഗ്രഹിക്കുന്നുവെങ്കിൽ.
8.62.27
अदीनयोर्विश्रुतयोर्युवयोर्योत्स्यमानयोः ।
देवासुरे पार्थ मृधे देवदानवयोरिव।
पश्यन्तु कौरवाः सर्वे तव पार्थ पराक्रमम् ॥ ८.६२.२७ ॥
ദേവാസുരയുദ്ധത്തിൽ ദേവദാനവന്മാരെപ്പോലെ, ഭയരഹിതരും പ്രസിദ്ധരുമായ നിങ്ങൾ ഇരുവരും യുദ്ധം ചെയ്യാൻ പോകുന്നു. ഹേ പാർത്ഥാ! എല്ലാ കൗരവരും നിന്റെ പരാക്രമം കാണട്ടെ.
8.62.28
त्वां च दृष्ट्वातिसंरब्धं कर्णं च भरतर्षम् ।
असौ दुर्योधनः क्रुद्धो नोत्तरं प्रतिपद्यते ॥ ८.६२.२८ ॥
ഭരതശ്രേഷ്ഠാ! നിന്നെയും കർണ്ണനെയും അത്യന്തം കോപിച്ചവരായി കണ്ട്, ആ കോപിച്ച ദുര്യോധനൻ മറുപടി നൽകുന്നില്ല.
8.62.29
आत्मानं च कृतात्मानं समीक्ष्य भरतर्षभ ।
कृतागसं च राधेयं धर्मात्मनि युधिष्ठिरे ॥ ८.६२.२९ ॥
ഭരതശ്രേഷ്ഠാ! സ്വയം സംയമം ഉള്ളവനായി കണ്ട്, ധർമ്മാത്മാവായ യുധിഷ്ഠിരനോട് രാധേയൻ (കർണ്ണൻ) തെറ്റ് ചെയ്തിരിക്കുന്നു എന്ന് ആലോചിച്ച്.
8.62.30
प्रतिपद्यस्व कौन्तेय प्राप्तकालमनन्तरम् ।
आर्यां युद्धे मतिं कृत्वा प्रत्येहि रथयूथपम् ॥ ८.६२.३० ॥
ഹേ കൗന്തേയാ! സമയമായിരിക്കുന്നു — ഉടൻ കർമ്മം തുടങ്ങുക. യുദ്ധത്തിൽ ഉത്തമമായ നിശ്ചയം കൈക്കൊണ്ട്, രഥസമൂഹനായകനെ നേരിടാൻ തിരിച്ചുചെല്ലുക.
8.62.31
पञ्च ह्येतानि मुख्यानि रथानां रथसत्तम ।
शतान्य…जलिनां तिन्मतेजसाम् ॥ ८.६२.३१ ॥
രഥശ്രേഷ്ഠാ, ഇവ രഥങ്ങളുടെ അഞ്ച് പ്രധാന വ്യൂഹങ്ങളാണ്; നൂറുകണക്കിന്…വെള്ളംപോലെ വ്യാപിച്ച ആ മഹാതേജസ്വികളുടേത്.
8.62.32
पञ्च नाघ… द्विगुणा वाजिनस्तथा ।
अभिसंहत्य कौन्तेय पदाताः प्रयुतानि च ॥ ८.६२.३२ ॥
അഞ്ച്…കുതിരകൾ ഇരട്ടി, അതുപോലെ. കൗന്തേയാ, കാലാളുകൾ ഒന്നിച്ചുചേർന്ന് പതിനായിരങ്ങൾ.
8.62.33
… वीर बलं तामभिवर्तते ।
द्रोमपुत्रं पुरस्कृत्य तच्छीघ्रं सन्निषूदय ॥ ८.६२.३३ ॥
…വീരാ, ആ സേന മുന്നേറുന്നു. ദ്രോണപുത്രനെ മുന്നിൽ നിർത്തി, അതിനെ വേഗം പൂർണ്ണമായി നശിപ്പിക്കുക.
8.62.34
निकृत्त्यैतद्रथानीकं बलिनं लोकविश्रुतम् ।
सूतपुत्रे महेष्वासे दर्शयात्मानमात्मना ॥ ८.६२.३४ ॥
ഈ രഥവ്യൂഹത്തെ ഭേദിച്ച്, ബലവാനും ലോകപ്രസിദ്ധനുമായ മഹാധനുർധരനായ സൂതപുത്രന്റെ നേരെ നിന്നെത്തന്നെ കാണിക്കുക.
8.62.35
…भरतर्षभ ।
… पाञ्चालानभिघावति। ॥ ८.६२.३५ ॥
…ഭരതർഷഭാ…പാഞ്ചാലരെ ആക്രമിക്കുന്നു.
8.62.36
… हि पश्यामि धृष्टद्युम्नरर्थ प्रति ।
… पाञ्चालानिति मन्ये परन्तप ॥ ८.६२.३६ ॥
…സത്യമായും ധൃഷ്ടദ്യുമ്നനെ രഥത്തിനുനേരെ ഞാൻ കാണുന്നു…പാഞ്ചാലർ എന്നു ഞാൻ കരുതുന്നു, പരന്തപാ.
8.62.37
आचचक्षे प्रियं पार्थ तवेदं भरतर्षभ ।
राजासौ कुशली श्रीमान्धर्मपुत्रो युधिष्ठिरः ॥ ८.६२.३७ ॥
പാർത്ഥാ, ഭരതശ്രേഷ്ഠാ, നിനക്ക് ഈ പ്രിയവാർത്ത അദ്ദേഹം അറിയിച്ചു: ധർമ്മപുത്രനായ ശ്രീമാനായ രാജാവ് യുധിഷ്ഠിരൻ ക്ഷേമത്തോടെയിരിക്കുന്നു.
8.62.38
असौ भीमो महाबाहुः सन्निवृत्तश्चमूयुखे ।
वृतः सृञ्जय सैन्येन शैनेयेन च भप्तत ॥ ८.६२.३८ ॥
ആ മഹാബാഹുവായ ഭീമൻ സേനയുടെ മുൻനിരയിൽ തിരിച്ചെത്തിയിരിക്കുന്നു; സൃഞ്ജയസേനയാലും ശൈനേയനായ സാത്യകിയാലും ചുറ്റപ്പെട്ടവനായി.
8.62.39
वध्यन्त एते समरे कौरवा निशितैः शरैः ।
भीमसेनेन कौन्तेय पाञ्चालैश्च महात्मभिः ॥ ८.६२.३९ ॥
കൗന്തേയാ, യുദ്ധത്തിൽ ഈ കൗരവർ മൂർച്ചയുള്ള ശരങ്ങളാൽ വധിക്കപ്പെടുന്നു — ഭീമസേനനാലും മഹാത്മാക്കളായ പാഞ്ചാലരാലും.
8.62.40
सेना हि धार्तराष्ट्रस्य विमुखा व्यद्रवद्रणात् ।
वेगेन भीमसेनस्य विहता विविधैः शरैः ॥ ८.६२.४० ॥
ധൃതരാഷ്ട്രപുത്രന്റെ സേന യുദ്ധത്തിൽനിന്ന് മുഖം തിരിച്ച് ഓടി; ഭീമസേനന്റെ വേഗത്താൽ, പലവിധ ശരങ്ങളാൽ ഹതമായി.
8.62.41
विपन्नसस्येव मही रुधिरेण समुक्षिता ।
भारती भरतश्रेष्ठ सेना कृपणदर्शना ॥ ८.६२.४१ ॥
ഭരതശ്രേഷ്ഠാ, വിളനശിച്ച ഭൂമി രക്തത്താൽ തളിക്കപ്പെട്ടതുപോലെ, ഭാരതസേന ദീനമായി കാണപ്പെടുന്നു.
8.62.42
निवृत्तं पश्य कौन्तेय भीमसेनं युधाम्पतिम् ।
आशीविषमिव क्रुद्धं तस्माद्द्रवति भारति ॥ ८.६२.४२ ॥
കൗന്തേയാ, കാണുക, യുദ്ധനായകനായ ഭീമസേനൻ തിരിച്ചെത്തിയിരിക്കുന്നു — കോപിച്ച വിഷസർപ്പംപോലെ; അതുകൊണ്ടുതന്നെ അവൻ ഓടി വരുന്നു, ഭാരതാ.
8.62.43
पीतरक्तासितसितास्ताराचन्द्रार्कमण्डिताः ।
पताका विप्रकीर्यन्ते छत्राण्येतानि चार्जुन ॥ ८.६२.४३ ॥
അർജുനാ, മഞ്ഞ, ചുവപ്പ്, കറുപ്പ്, വെളുപ്പ് നിറങ്ങളിലുള്ളതും നക്ഷത്രങ്ങളും ചന്ദ്രനും സൂര്യനും കൊണ്ട് അലങ്കരിച്ചതുമായ ഈ കൊടികളും കുടകളും ചിതറിക്കിടക്കുന്നു.
8.62.44
सौवर्णा राजताश्चैव तैजसाश्च पृथग्विधाः ।
केतवोऽभिनिपात्यन्ते हस्त्यश्वं च प्रकीर्यते ॥ ८.६२.४४ ॥
സ്വർണ്ണം, വെള്ളി, ലോഹം എന്നിവകൊണ്ടുള്ള വിവിധതരം കൊടികൾ വീഴ്ത്തപ്പെടുന്നു; ആനകളും കുതിരകളും ചിതറുന്നു.
8.62.45
रथेभ्यः प्रपतन्त्येते रथिनो विगतासवः ।
नानावर्णैर्हता बाणैः पाञ्चालैरपलायिभिः ॥ ८.६२.४५ ॥
രഥങ്ങളിൽ നിന്ന് ഈ രഥികർ ജീവൻ വെടിഞ്ഞ് വീഴുന്നു; പിന്തിരിയാത്ത പാഞ്ചാലരുടെ വിവിധ വർണ്ണ ബാണങ്ങളാൽ അവർ വധിക്കപ്പെട്ടു.
8.62.46
निर्मनुष्यान्गजानश्वान्रथांश्चैव धनञ्जय ।
समाद्रवन्ति पाञ्चाला धार्तराष्ट्रांस्तरस्विनः ॥ ८.६२.४६ ॥
ധനഞ്ജയാ, മനുഷ്യരില്ലാത്ത ആനകളെയും കുതിരകളെയും രഥങ്ങളെയും ലക്ഷ്യമാക്കി പാഞ്ചാലർ കുതിക്കുന്നു; വേഗമുള്ള ധൃതരാഷ്ട്രപുത്രന്മാരെ നേരിടാൻ.
8.62.47
विमृद्रन्ति नरव्याघ्रा भीमसेनबलाश्रयात् ।
बलं परेषां दुर्धर्षं त्यक्त्वा प्राणानरिन्दम् ॥ ८.६२.४७ ॥
ശത്രുദമനാ, ഭീമസേനന്റെ ബലം ആശ്രയിച്ച്, നരവ്യാഘ്രന്മാർ പ്രാണനെ വെടിഞ്ഞ് ശത്രുക്കളുടെ അജയ്യമായ സേനയെ മർദ്ദിക്കുന്നു.
8.62.48
एते नर्दिन्ति पाञ्चाला ध्मापयन्ति च वारिजान् ।
अभिद्रवन्ति च रणे मृद्रन्तः सायकैः परान् ॥ ८.६२.४८ ॥
ഇതാ പാഞ്ചാലർ ഗർജ്ജിക്കുന്നു, ശംഖുകൾ മുഴക്കുന്നു; യുദ്ധത്തിൽ ബാണങ്ങളാൽ ശത്രുക്കളെ മർദ്ദിച്ചുകൊണ്ട് ആക്രമിക്കുന്നു.
8.62.49
पश्य स्वर्गस्य माहात्म्यं पाञ्चाला हि पराक्रमात् ।
धार्तराष्ट्रान्विनिघ्नन्तो विशन्त्येते रथोत्तमान् ॥ ८.६२.४९ ॥
നോക്കൂ, സ്വർഗ്ഗത്തിന്റെ മഹിമ! പാഞ്ചാലർ തങ്ങളുടെ പരാക്രമത്താൽ ധൃതരാഷ്ട്രപുത്രന്മാരെ വധിച്ചുകൊണ്ട് ഈ ശ്രേഷ്ഠരഥങ്ങളിലേക്ക് പ്രവേശിക്കുന്നു.
8.62.50
शस्त्रमाच्छिद्य शत्रूणां सायुधानां निरायुधाः ।
तेनैवैतानमोघास्त्रा निघ्नन्ति च नदन्ति च ॥ ८.६२.५० ॥
ശത്രുക്കളുടെ ആയുധങ്ങൾ പിടിച്ചെടുത്ത്, ആയുധമില്ലാത്തവരായി, അവകൊണ്ടുതന്നെ പിഴയ്ക്കാത്ത അസ്ത്രങ്ങളോടെ ഇവർ അവരെ വധിച്ച് ഗർജ്ജിക്കുന്നു.
8.62.51
शिरांस्येतानि पात्यन्ते शत्रूणां बाहवोऽपि च ।
रथनागहया वीरा यशस्याः सर्व एव च ॥ ८.६२.५१ ॥
ശത്രുക്കളുടെ ഈ തലകളും കൈകളും വീഴ്ത്തപ്പെടുന്നു; രഥങ്ങളും ആനകളും കുതിരകളും വീഴുന്നു; ഈ വീരന്മാരെല്ലാവരും യശസ്വികളാണ്.
8.62.52
सर्वतश्चाभिपन्नैषा धार्तराष्ट्री महाचमूः ।
त्यक्त्वा प्राणान्महेष्वासैः पाञ्चालैः परिपात्यते ॥ ८.६२.५२ ॥
എല്ലാ ഭാഗത്തുനിന്നും വളയപ്പെട്ട ഈ ധൃതരാഷ്ട്രപുത്രന്മാരുടെ മഹാസേന, പ്രാണൻ ത്യജിച്ച്, മഹാധനുർധരരായ പാഞ്ചാലരാൽ വീഴ്ത്തപ്പെടുന്നു.
8.62.53
सुहृदश्च पराक्रान्ताः कृपकर्णादयो विभो ।
निवारणे महेष्वासाः पाञ्चालानां परन्तप ॥ ८.६२.५३ ॥
ഹേ വിഭോ, കൃപൻ, കർണൻ തുടങ്ങിയ സുഹൃത്തുക്കളും പരാക്രമികളാണ്; ഹേ പരന്തപാ, അവർ പാഞ്ചാലരെ തടയുന്നതിൽ മുഴുകിയ മഹാധനുർധരന്മാരാണ്.
8.62.54
अनिवृत्तांश्च भीतांस्तान्धार्तराष्ट्रान्परन्तप ।
धृष्टद्युम्नमुखा वीरा घ्नन्ति शत्रून्सहस्रशः ॥ ८.६२.५४ ॥
ഹേ പരന്തപാ, പിന്മാറാത്തവരും ഭയന്നവരുമായ ആ ധൃതരാഷ്ട്രപുത്രന്മാരെ, ധൃഷ്ടദ്യുമ്നൻ മുൻനിർത്തിയ വീരന്മാർ ആയിരങ്ങളായി വധിക്കുന്നു.
8.62.55
रथाश्च विविधाः सर्वे निवृत्ते भरतर्षभे ।
विवर्णमुखभूयिष्ठा धार्तराष्ट्री महाचमूः ॥ ८.६२.५५ ॥
ഭരതശ്രേഷ്ഠൻ തിരിഞ്ഞപ്പോൾ, വിവിധതരം രഥങ്ങളെല്ലാം, മുഖങ്ങൾ മിക്കവാറും വിവർണമായ ധൃതരാഷ്ട്രപുത്രന്മാരുടെ മഹാസേനയും (പിന്മാറി).
8.62.56
पश्य भीमेन नाराचैर्भिन्ना नागाः पतन्त्यमी ।
वज्रिवज्रहतानीव शिखराणि धराभृताम् ॥ ८.६२.५६ ॥
നോക്കൂ, ഭീമന്റെ നാരാചങ്ങളാൽ തുളയ്ക്കപ്പെട്ട ഈ ആനകൾ വീഴുന്നു — വജ്രധാരിയുടെ വജ്രത്താൽ അടിക്കപ്പെട്ട പർവതശിഖരങ്ങൾ പോലെ.
8.62.57
भीमसेनस्य निर्विद्धा बाणैः सन्नतपर्वभिः ।
स्वान्यनीकानि मृद्गन्तो द्रवन्त्येते महागजाः ॥ ८.६२.५७ ॥
ഭീമസേനന്റെ ബാണങ്ങളാൽ തുളഞ്ഞ ഈ മഹാഗജങ്ങൾ സ്വന്തം സേനയെയും മറ്റുള്ളവരുടെ സേനയെയും ചവിട്ടിമെതിച്ച് ഓടുന്നു.
8.62.58
एते द्रवन्ति कुरवो भीमसेनभयार्दिताः ।
त्यक्त्वा रथान्गजांश्चैव हयांश्चैव सहस्रशः ॥ ८.६२.५८ ॥
ഭീമസേനന്റെ ഭയത്താൽ പീഡിതരായ ഈ കൗരവർ രഥങ്ങളും ആനകളും കുതിരകളും ആയിരക്കണക്കിന് ഉപേക്ഷിച്ച് ഓടുന്നു.
8.62.59
हस्त्यश्वरथपत्तीनां द्रवतां निःस्वनं शृणु ।
भीमसेनस्य निनदं द्रावयानस्य कौरवान् ॥ ८.६२.५९ ॥
ഓടുന്ന ആനകളുടെയും കുതിരകളുടെയും രഥങ്ങളുടെയും കാലാളുകളുടെയും ഒച്ച കേൾക്കൂ — കൗരവരെ ഓടിക്കുന്ന ഭീമസേനന്റെ ഗർജനവും കേൾക്കൂ.
8.62.60
अभिजानामि भीमस्य सिंहनादं पुनःपुनः ।
नदतः पाण्डवेयस्य सङ्ग्रामे जितकाशिनः ॥ ८.६२.६० ॥
യുദ്ധത്തിൽ ജയം കാംക്ഷിക്കുന്ന പാണ്ഡവപുത്രന്റെ ഭീമന്റെ സിംഹനാദം ഞാൻ വീണ്ടും വീണ്ടും തിരിച്ചറിയുന്നു.
8.62.61
विसृजंस्तोमरान्क्रुद्धो दण्डपाणिरिवान्तकः ॥ ८.६२.६१ ॥
കോപത്തോടെ കുന്തങ്ങൾ എറിഞ്ഞുകൊണ്ട്, ദണ്ഡം കയ്യിലേന്തിയ അന്തകനെപ്പോലെ അവൻ നിന്നു.
8.62.62
तस्य चैव भुजौ छिन्नौ भीमसेनेन गर्जतः ।
नागश्च क्रकरप्रख्यैर्नाराचैर्दशभिर्हतः ॥ ८.६२.६२ ॥
ഗർജ്ജിച്ചുകൊണ്ടിരുന്നവന്റെ ഇരു കൈകളും ഭീമസേനൻ ഛേദിച്ചു; ക്രകചം പോലുള്ള പത്തു നാരാചങ്ങളാൽ ആനയെ വധിച്ചു.
8.62.63
हन्तैते पुनरायान्ति नागा ह्यन्ये प्रहारिणः ।
नीलाञ्जनचयप्रख्या महामात्रैरधिष्ठिताः ॥ ८.६२.६३ ॥
അയ്യോ, നീലാഞ്ജനക്കൂമ്പാരങ്ങൾ പോലെ, മഹാമാത്രന്മാർ കയറിയ, പ്രഹരിക്കുന്ന മറ്റ് ആനകൾ വീണ്ടും വരുന്നു.
8.62.64
शक्तितोमरसङ्घतैर्विनिघ्नन्तो वृकोदरम् ।
सप्तसप्त च नागस्था वैजयन्त्यश्च सध्वजाः।
नवत्या निशितैर्बाणैश्छिन्नाः पार्थाग्रजेन ते ॥ ८.६२.६४ ॥
ശക്തികളും തോമരങ്ങളും കൂട്ടമായി വൃകോദരനെ പ്രഹരിച്ചുകൊണ്ടിരുന്ന, ആനപ്പുറത്ത് നിന്ന ഏഴേഴു വീരന്മാരും, ധ്വജങ്ങളോടുകൂടിയ വൈജയന്തി പതാകകളും — അവരെയെല്ലാം പാർത്ഥന്റെ ജ്യേഷ്ഠൻ തൊണ്ണൂറ് മൂർച്ചയുള്ള ബാണങ്ങളാൽ മുറിച്ചു.
8.62.65
दशभिर्दशभिश्चैको नाराचैर्निहतो गजः ॥ ८.६२.६५ ॥
ഒരാൾ തന്നെ പത്തു പത്തു നാരാചങ്ങളാൽ ഒരു ആനയെ വധിച്ചു.
8.62.66
न चासौ धार्तराष्ट्राणां श्रूयते निनदस्तथा ।
पुरन्दरसमे क्रुद्धे निवृत्ते भरतर्षभे ॥ ८.६२.६६ ॥
ഇന്ദ്രനു തുല്യനായ, കോപിതനായ ഭരതശ്രേഷ്ഠൻ പിന്തിരിഞ്ഞതിനു ശേഷം, ധൃതരാഷ്ട്രപുത്രന്മാരുടെ ആ ഗർജ്ജനം കേൾക്കുന്നില്ല.
8.62.67
अक्षौहिण्यस्तथा तिस्रो धार्तराष्ट्रस्य सङ्गताः ।
क्रुद्धेन भीमसेनेन नरसिंहेन वारिताः ॥ ८.६२.६७ ॥
ധൃതരാഷ്ട്രപുത്രന്റെ മൂന്ന് അക്ഷൗഹിണി സേനകൾ ഒന്നിച്ചുകൂടിയിരുന്നു; എന്നാൽ കോപിച്ച ഭീമസേനൻ, ആ നരസിംഹൻ, അവയെ തടഞ്ഞു.
8.62.68
न शक्नुवन्ति वै पार्थं पार्थिवाः समुदीक्षितुम् ।
मध्यन्दिनगतं सूर्यं यथा दुर्बलचक्षुषः ॥ ८.६२.६८ ॥
രാജാക്കന്മാർക്ക് പാർത്ഥനെ നേരെ നോക്കാൻ കഴിയില്ല; ദുർബലനേത്രർക്ക് മധ്യാഹ്നസൂര്യനെ നോക്കാൻ കഴിയാത്തതുപോലെ.
8.62.69
एते भीमस्य सन्त्रस्ताः सिंहस्येवेतरे मृगाः ।
शरैः सन्त्रासिताः सह्ख्ये न लभन्ते सुखं क्वचित् ॥ ८.६२.६९ ॥
സിംഹത്തെ ഭയക്കുന്ന മറ്റു മൃഗങ്ങളെപ്പോലെ, ഭീമനാൽ ഭയവിഹ്വലരായ ഇവർ, അമ്പുകളാൽ പീഡിതരായി യുദ്ധത്തിൽ ഒരിക്കലും സുഖം കണ്ടെത്തുന്നില്ല.
8.62.70
राधेयो बहुभिः सार्धमसौ गच्छति वेगितः ।
वर्धयित्वा तु भीरुं तं पार्श्वतो ह्यानयद्धनुः।
तं पालयन्महाराजं धार्तराष्ट्रं बलान्वितः ॥ ८.६२.७० ॥
രാധാപുത്രൻ കർണൻ പലരോടുമൊപ്പം വേഗത്തിൽ പോകുന്നു. ആ ഭീരുവിനെ പ്രോത്സാഹിപ്പിച്ച് അദ്ദേഹത്തിന് അരികിൽ നിന്ന് വില്ല് കൊണ്ടുവന്നു; ബലവാനായി ആ മഹാരാജാവായ ധൃതരാഷ്ട്രപുത്രനെ സംരക്ഷിച്ചുകൊണ്ട്.
8.62.71
एतच्छ्रुत्वा महाबाहुर्वासुदेवाद्धनञ्जयः ।
भीमसेनेन तत्कर्म कृतं दृष्ट्वा सुदुष्करम्।
अर्जुनो व्यधमच्छिष्टान्संशप्तकगणान्बहून् ॥ ८.६२.७१ ॥
ഇത് കേട്ട്, മഹാബാഹുവായ ധനഞ്ജയൻ (അർജുനൻ) വാസുദേവനിൽ നിന്ന്, ഭീമസേനൻ ചെയ്ത അതിദുഷ്കരമായ കർമ്മം കണ്ട്, ശേഷിച്ച അനേകം സംശപ്തക സംഘങ്ങളെ ചിതറിച്ചു.
8.62.72
ते वध्यमानाः पार्थेन संशप्तकगणाः प्रभो ।
शक्रस्यातिथितां गत्वा विशोका ह्यभवंस्तदा ॥ ८.६२.७२ ॥
ഹേ പ്രഭോ, പാർത്ഥനാൽ വധിക്കപ്പെട്ടുകൊണ്ടിരുന്ന ആ സംശപ്തക സംഘങ്ങൾ ഇന്ദ്രന്റെ അതിഥിത്വം പ്രാപിച്ച് അന്ന് ദുഃഖമില്ലാത്തവരായിത്തീർന്നു.
8.62.73
नारायणांस्तु गोपालान्व्यधमत्पाण्डुनन्दनः ।
उत्तमं वे…प्तास्थाय चण्डवायुर्धनानिव ॥ ८.६२.७३ ॥
പാണ്ഡുവിന്റെ പുത്രൻ നാരായണന്മാരെയും ഗോപാലന്മാരെയും വീഴ്ത്തി; ഉഗ്രമായ കാറ്റ് മേഘങ്ങളെ ചിതറിക്കുന്നതുപോലെ…
8.62.74
अन्वकीर्यन्त भीतास्ते तत्रतत्रैव भारत ।
लुलितांश्च ततः शूरानहनत्पुरुषोत्तमः ॥ ८.६२.७४ ॥
ഭയന്നുപോയ അവർ അവിടെയുമിവിടെയുമായി ചിതറി, ഭരതാ; പിന്നീട് പുരുഷോത്തമൻ കലങ്ങിയ വീരന്മാരെ വധിച്ചു.
8.62.75
पुनश्च पुरुषव्याघ्रः शरैः सन्नतपर्वभिः ।
जघान धार्तराष्ट्रस्य चतुर्विधबलां चमूम् ॥ ८.६२.७५ ॥
വീണ്ടും ആ പുരുഷവ്യാഘ്രൻ വളഞ്ഞ മുനകളുള്ള ശരങ്ങളാൽ ധൃതരാഷ്ട്രപുത്രന്റെ ചതുരംഗസേനയെ വീഴ്ത്തി.