ਮਹਾਂਭਾਰਤ · ਅਧਿਆਇ 8.71
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
8.71.1
वैकर्तनं कुशलिनं निशम्य ।
क्रुद्धः पार्थः फल्गूनस्यामितौजाः।
धनञ्जयं वाक्यमुवाच राजा ।
युधिष्ठिरः कर्णशराभितप्तः ॥ ८.७१.१ ॥
ਕਰਨ ਦੀ ਕੁਸ਼ਲਤਾ ਸੁਣ ਕੇ ਕ੍ਰੋਧਿਤ ਹੋਏ ਪਾਰਥ ਫਲਗੁਨ (ਅਰਜੁਨ) ਨੂੰ, ਕਰਨ ਦੇ ਤੀਰਾਂ ਨਾਲ ਤਪੇ ਹੋਏ ਅਮਿਤੌਜਾ ਰਾਜਾ ਯੁਧਿਸ਼ਠਿਰ ਨੇ ਧਨੰਜਯ ਨੂੰ ਇਹ ਬਚਨ ਕਹੇ।
8.71.2
इमां च वसतिं हित्वा भयात्कर्णेन फल्गुन ।
अहं च भीमसेनश्च माद्रीपुत्रौ च पाण्डवौ ॥ ८.७१.२ ॥
ਹੇ ਫਲਗੁਨ, ਕਰਨ ਦੇ ਡਰੋਂ ਇਸ ਨਿਵਾਸ ਨੂੰ ਛੱਡ ਕੇ ਮੈਂ, ਭੀਮਸੇਨ ਅਤੇ ਮਾਦਰੀ ਦੇ ਦੋਵੇਂ ਪੁੱਤਰ ਪਾਂਡਵ ਵੀ।
8.71.3
वासुदेवेन सहिता वयं कर्णेन निर्जिताः ।
पुनरेव वनं गत्वा तपश्चर्यां च कुर्महे।
अथवा धार्तराष्ट्राणां परिचर्यां चरामहे ॥ ८.७१.३ ॥
ਵਾਸੁਦੇਵ ਨਾਲ ਹੁੰਦਿਆਂ ਵੀ ਅਸੀਂ ਕਰਨ ਤੋਂ ਹਾਰ ਗਏ। ਫਿਰ ਵਣ ਵਿੱਚ ਜਾ ਕੇ ਤਪ ਕਰਾਂਗੇ, ਜਾਂ ਧ੍ਰਿਤਰਾਸ਼ਟਰ ਦੇ ਪੁੱਤਰਾਂ ਦੀ ਸੇਵਾ ਕਰਾਂਗੇ।
8.71.4
इत्येवमुक्त्वा बीभत्सुं रोषात्संरक्तलोचनः ।
अब्रवीत्पुनरेवात्र धर्मराजो युधिष्ठिरः ॥ ८.७१.४ ॥
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਬੀਭਤਸੂ (ਅਰਜੁਨ) ਨੂੰ ਕਹਿ ਕੇ, ਕ੍ਰੋਧ ਨਾਲ ਲਾਲ ਅੱਖਾਂ ਵਾਲੇ ਧਰਮਰਾਜ ਯੁਧਿਸ਼ਠਿਰ ਨੇ ਇੱਥੇ ਫਿਰ ਕਿਹਾ।
8.71.5
इदं यदि द्वैतवने तु सूक्तं ।
कर्णं नियोद्धुं न सहे नृपेति।
वयं ततः प्राप्तकालं यथाव… ।
त्कृत्वाऽभ्युपेक्षाम तथैव राज्यम् ॥ ८.७१.५ ॥
ਜੇ ਦ੍ਵੈਤਵਨ ਵਿੱਚ ਇਹ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਸੀ, 'ਹੇ ਰਾਜਨ, ਮੈਂ ਕਰਨ ਨਾਲ ਯੁੱਧ ਕਰਨਾ ਸਹਾਰ ਨਹੀਂ ਸਕਦਾ', ਤਾਂ ਅਸੀਂ ਯੋਗ ਸਮੇਂ ਤੇ… ਕਰਕੇ, ਉਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਰਾਜ ਦੀ ਵੀ ਅਣਦੇਖੀ ਕਰਾਂਗੇ।
8.71.6
मयि प्रतिश्रुत्य वधं हि तस्य ।
बलस्य चार्धस्य तथैव युद्धे।
आनीय मां शत्रुमध्ये स कस्मा… ।
त्समुन्नाम्य स्थण्डिले प्रत्यपिंष्ठाः ॥ ८.७१.६ ॥
ਮੇਰੇ ਸਾਹਮਣੇ ਉਸ ਦੇ ਵਧ ਦਾ ਅਤੇ ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਫੌਜ ਦੇ ਅੱਧੇ ਦੇ ਵਧ ਦਾ ਵਚਨ ਦੇ ਕੇ, ਮੈਨੂੰ ਵੈਰੀਆਂ ਵਿਚਕਾਰ ਲਿਆ ਕੇ, ਉਹ ਕਿਉਂ… ਉੱਪਰ ਚੁੱਕ ਕੇ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਤੂੰ ਮੈਨੂੰ ਪਿੱਛੇ ਧੱਕ ਦਿੱਤਾ।
8.71.7
अन्वास्य सत्येन यदात्थ पार्थ ।
सत्यं शपन्वासुदेवेन सार्धम्।
तन्नः सत्यमफलं ह्यकार्षीः ।
फलस्य काले चाच्छिन्नः पुष्पवृक्षम् ॥ ८.७१.७ ॥
ਹੇ ਪਾਰਥ, ਸੱਚ ਦੀ ਸੌਂਹ ਖਾ ਕੇ ਤੂੰ ਜੋ ਕਿਹਾ, ਵਾਸੁਦੇਵ ਨਾਲ ਮਿਲ ਕੇ ਸੌਂਹ ਖਾਂਦਿਆਂ, ਉਸ ਨੇ ਸਾਡੇ ਲਈ ਸੱਚ ਨੂੰ ਫਲਹੀਣ ਕਰ ਦਿੱਤਾ; ਫਲ ਦੇ ਸਮੇਂ ਫੁੱਲਾਂ ਵਾਲੇ ਰੁੱਖ ਵਾਂਗ ਤੂੰ ਕੱਟਿਆ ਗਿਆ।
8.71.8
प्रच्छादितस्त्वं बालिश दुर्यशोभि… ।
रनर्थवाक्योऽस्यर्जुन नैव साधुः।
त्यक्त्वा भीमं सर्वभीमेषु भीमं ।
संयोजितस्त्वं सूतपुत्रं निहन्तुम् ॥ ८.७१.८ ॥
ਹੇ ਅਰਜੁਨ, ਤੂੰ ਮੂਰਖ ਹੈਂ, ਬਦਨਾਮੀ ਨਾਲ ਢੱਕਿਆ ਹੋਇਆ, … ਅਨਰਥਕਾਰੀ ਬੋਲਾਂ ਵਾਲਾ, ਬਿਲਕੁਲ ਸਾਧੂ ਨਹੀਂ; ਸਾਰੇ ਭਿਆਨਕਾਂ ਵਿੱਚ ਭਿਆਨਕ ਭੀਮ ਨੂੰ ਛੱਡ ਕੇ ਤੂੰ ਸੂਤਪੁੱਤਰ ਨੂੰ ਮਾਰਨ ਲਈ ਜੋੜਿਆ ਗਿਆ।
8.71.9
यत्तद्वृथा वागुवाचान्तरिक्षे ।
सप्ताह्नि जाते त्वयि मन्दबुद्धौ।
अपापीयान्वासवात्कुन्तिजातो ।
बहून्सङ्ग्रामानयमेव जेता ॥ ८.७१.९ ॥
ਸੱਤਵੇਂ ਦਿਨ ਜੰਮੇ ਮੰਦਬੁੱਧੀ ਤੇਰੇ ਬਾਰੇ ਅਕਾਸ਼ ਵਿੱਚ ਵਿਅਰਥ ਕਹੀ ਗਈ ਉਹ ਬਾਣੀ — ਕੁੰਤੀ ਦਾ ਇਹ ਪੁੱਤਰ, ਵਾਸਵ ਨਾਲੋਂ ਵੀ ਨਿਰਪਾਪ ਹੋ ਕੇ, ਬਹੁਤੇ ਯੁੱਧ ਜਿੱਤੇਗਾ।
8.71.10
अयं जेता पाण्डवो देवसङ्घान् ।
सर्वाणि भूतान्यपि चोत्तमौजाः।
अयं जेता मद्रकलिङ्गजाता… ।
न्दैत्यांश्च रक्षांसि समागतानि ॥ ८.७१.१० ॥
ਇਹ ਪਾਂਡਵ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਸਮੂਹਾਂ ਨੂੰ ਜਿੱਤੇਗਾ; ਸਾਰੇ ਜੀਵਾਂ ਨੂੰ ਵੀ, ਉੱਤਮੌਜਾ ਇਹ ਜਿੱਤੇਗਾ। ਮਦ੍ਰ ਤੇ ਕਲਿੰਗ ਵਿੱਚ ਜਨਮਿਆ ਇਹ ਜਿੱਤੇਗਾ… ਦੈਂਤਾਂ ਅਤੇ ਇਕੱਠੇ ਹੋਏ ਰਾਕਸ਼ਸਾਂ ਨੂੰ।
8.71.11
भूमिं च सर्वां निखिलेन जेता ।
कुरूंश्च जेता स्वगणांश्च जेता।
अस्मात्परो नो भविता धनुर्धरो ।
नैष्यन्न भूतः कश्चिदेनं विजेता ॥ ८.७१.११ ॥
ਇਹ ਸਾਰੀ ਧਰਤੀ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਜਿੱਤੇਗਾ; ਕੁਰੂਆਂ ਨੂੰ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਗਣਾਂ ਨੂੰ ਵੀ ਜਿੱਤੇਗਾ। ਇਸ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਧਨੁਰਧਾਰੀ ਸਾਡੇ ਲਈ ਨਹੀਂ ਹੋਵੇਗਾ; ਇਸਨੂੰ ਜਿੱਤਣ ਵਾਲਾ ਕੋਈ ਨਾ ਆਇਆ ਹੈ, ਨਾ ਆਵੇਗਾ।
8.71.12
इच्छन्नयं सर्वभूतानि कुर्या… ।
द्वशी वशे सर्वसमाप्तविद्यः।
कान्त्या शशाङ्कस्य जवेन वायोः ।
स्यैर्येण मेरोः क्षमया पृथिव्याः ॥ ८.७१.१२ ॥
ਇਹ ਚਾਹੇ ਤਾਂ ਸਾਰੇ ਜੀਵਾਂ ਨੂੰ ਵੱਸ ਵਿੱਚ ਕਰ ਲਵੇ… ਵਸ਼ੀ, ਸਾਰੀਆਂ ਵਿੱਦਿਆਵਾਂ ਪੂਰੀਆਂ ਕਰ ਚੁੱਕਾ। ਚੰਦਰਮਾ ਦੀ ਕਾਂਤੀ ਨਾਲ, ਵਾਯੂ ਦੇ ਵੇਗ ਨਾਲ, ਮੇਰੂ ਦੀ ਅਡੋਲਤਾ ਨਾਲ ਅਤੇ ਧਰਤੀ ਦੀ ਖਿਮਾ ਨਾਲ (ਇਹ ਬਰਾਬਰ ਹੈ)।
8.71.13
अग्नेश्च तापे धनदस्य लक्ष्म्या ।
शौर्येण शक्रस्य जयेन विष्णोः।
तुल्यो महात्मा तव कुन्ति पुत्रो ।
जातोऽदितेर्विष्णुरिवामितौजाः ॥ ८.७१.१३ ॥
ਅਗਨੀ ਦੇ ਤਾਪ ਵਿੱਚ, ਕੁਬੇਰ ਦੀ ਸ਼ੋਭਾ ਵਿੱਚ, ਇੰਦਰ ਦੇ ਸੂਰਬੀਰਤਾ ਵਿੱਚ, ਵਿਸ਼ਨੂੰ ਦੀ ਜਿੱਤ ਵਿੱਚ (ਇਹ ਬਰਾਬਰ ਹੈ)। ਤੁਹਾਡਾ ਮਹਾਤਮਾ ਕੁੰਤੀਪੁੱਤਰ ਅਦਿਤੀ ਤੋਂ ਜਨਮੇ ਅਮਿਤਬਲ ਵਿਸ਼ਨੂੰ ਵਾਂਗ ਜਨਮਿਆ ਹੈ।
8.71.14
स्वेषां जयाय द्विषतां वधाय ।
जातो महात्मा तव नन्दिकर्ता।
इत्यन्तरिक्षे शतशृङ्गमूर्ध्नि ।
तपस्विनां शृण्वतां वागुवाच ॥ ८.७१.१४ ॥
ਆਪਣਿਆਂ ਦੀ ਜਿੱਤ ਅਤੇ ਵੈਰੀਆਂ ਦੇ ਵਧ ਲਈ, ਤੁਹਾਨੂੰ ਖੁਸ਼ੀ ਦੇਣ ਵਾਲਾ ਮਹਾਤਮਾ ਜਨਮਿਆ ਹੈ — ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸ਼ਤਸ਼ਿੰਗ ਪਰਬਤ ਦੀ ਚੋਟੀ ਉੱਤੇ ਆਕਾਸ਼ ਵਿੱਚ ਤਪਸਵੀਆਂ ਦੇ ਸੁਣਦਿਆਂ ਇੱਕ ਆਵਾਜ਼ ਬੋਲੀ।
8.71.15
एवंविधस्त्वं न च भूतस्तथाद्य ।
देवाश्च नूनमनृतं वदन्ति ॥ ८.७१.१५ ॥
ਤੂੰ ਉਹੋ ਜਿਹਾ ਨਹੀਂ ਹੋਇਆ, ਅਤੇ ਅੱਜ ਵੀ ਉਹੋ ਜਿਹਾ ਨਹੀਂ ਹੈਂ; ਦੇਵਤੇ ਵੀ ਜ਼ਰੂਰ ਝੂਠ ਬੋਲਦੇ ਹਨ।
8.71.16
तथा परेषामृषिसत्तमानां ।
श्रुत्वा गिरः पूजयतां सदा त्वाम्।
न सन्नतिं यामि सुयोधनस्य ।
न त्वां जानाम्याधिरथेर्भयार्तम् ॥ ८.७१.१६ ॥
ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਤੈਨੂੰ ਸਦਾ ਸਤਿਕਾਰਣ ਵਾਲੇ ਹੋਰ ਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਦੇ ਬਚਨ ਸੁਣ ਕੇ, ਮੈਂ ਸੁਯੋਧਨ ਅੱਗੇ ਨਹੀਂ ਝੁਕਦਾ; ਸਾਰਥੀ-ਪੁੱਤਰ (ਕਰਨ) ਦੇ ਭੈ ਨਾਲ ਪੀੜਤ ਤੈਨੂੰ ਮੈਂ ਨਹੀਂ ਜਾਣਦਾ।
8.71.17
त्वष्ट्रा कृतं वाहमकूजनाक्षं ।
शुभं समास्थाय कपिध्वजं तम्।
खङ्गं गृहीत्वा हेमचित्रावनद्वं ।
धनुर्वरं गाण्डिवं तालमात्रम्।
त्वं वासुदेवेनोह्यमानः कथं नु ।
कर्णाद्भीतो व्यपयातोऽसि पार्थ ॥ ८.७१.१७ ॥
ਤਵਸ਼ਟਾ ਦਾ ਬਣਾਇਆ, ਬਿਨਾਂ ਆਵਾਜ਼ ਦੇ ਧੁਰੇ ਵਾਲਾ ਸ਼ੁਭ ਰੱਥ ਚੜ੍ਹ ਕੇ, ਬਾਂਦਰ-ਝੰਡੇ ਵਾਲਾ, ਤਲਵਾਰ ਅਤੇ ਸੋਨੇ ਦੀ ਚਿਤ੍ਰਿਤ ਬੰਧਾਂ ਵਾਲਾ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ ਗਾਂਡੀਵ ਧਨੁਸ਼, ਤਾੜ ਦੇ ਰੁੱਖ ਜਿੰਨਾ ਲੰਬਾ, ਫੜ ਕੇ, ਵਾਸੁਦੇਵ ਦੁਆਰਾ ਹੱਕਿਆ ਜਾਂਦਾ ਤੂੰ, ਹੇ ਪਾਰਥ, ਕਰਨ ਤੋਂ ਡਰ ਕੇ ਕਿਵੇਂ ਭੱਜ ਗਿਆ?
8.71.18
पूर्वं यदुक्तं हि सुयोधनेन ।
न फल्गुनः प्रमुखे स्थास्यतीति।
कर्णस्य युद्धे हि महाबलस्य ।
मौर्ख्यात्तु तन्नावबुद्धं मयाऽसीत् ॥ ८.७१.१८ ॥
ਪਹਿਲਾਂ ਸੁਯੋਧਨ ਨੇ ਜੋ ਕਿਹਾ ਸੀ ਕਿ 'ਫਲਗੁਨ ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਕਰਨ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਨਹੀਂ ਖੜ੍ਹੇਗਾ' — ਮਹਾਬਲੀ ਕਰਨ ਦੇ ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ, ਮੇਰੀ ਮੂਰਖਤਾ ਕਾਰਨ ਮੈਂ ਉਹ ਨਹੀਂ ਸਮਝਿਆ।
8.71.19
तेनाद्य तप्स्ये भृशमप्रमेयं ।
यन्मित्रवर्गो नरकं प्रविष्टः।
तदैव वाच्योऽस्मि ननु त्वयाऽहं ।
न योत्स्येऽहं सूतपुत्रं कथञ्चित् ॥ ८.७१.१९ ॥
ਇਸ ਲਈ ਅੱਜ ਮੈਂ ਅਪਾਰ ਪੀੜਾ ਨਾਲ ਤੜਫ ਰਿਹਾ ਹਾਂ, ਕਿਉਂਕਿ ਮਿੱਤਰ-ਮੰਡਲੀ ਨਰਕ ਵਿੱਚ ਜਾ ਡਿੱਗੀ ਹੈ। ਉਸੇ ਵੇਲੇ ਤੁਹਾਨੂੰ ਮੈਨੂੰ ਕਹਿਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਸੀ—ਮੈਂ ਸੂਤਪੁੱਤਰ ਨਾਲ ਕਿਸੇ ਵੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਨਹੀਂ ਲੜਾਂਗਾ।
8.71.20
ततो नाहं सृञ्जयान्केकयांश्च ।
समानयेयं सुहृदो रणाय ॥ ८.७१.२० ॥
ਤਦ ਮੈਂ ਸ੍ਰੰਜਯਾਂ ਅਤੇ ਕੇਕਯਾਂ ਨੂੰ ਮਿੱਤਰਾਂ ਸਮੇਤ ਯੁੱਧ ਲਈ ਇਕੱਠਾ ਨਾ ਕਰਦਾ।
8.71.21
एवं गते किं च मयाऽद्य शक्यं ।
कार्यं कर्तुं निग्रहे सूतजस्य।
तथैव राज्ञश्च सुयोधनस्य ।
ये वापि मां योद्धुकामाः समेताः ॥ ८.७१.२१ ॥
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਹੋ ਜਾਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਹੁਣ ਮੈਂ ਕੀ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹਾਂ? ਸੂਤਪੁੱਤਰ ਨੂੰ ਰੋਕਣ ਵਿੱਚ, ਰਾਜਾ ਸੁਯੋਧਨ ਲਈ, ਅਤੇ ਮੇਰੇ ਨਾਲ ਲੜਨ ਲਈ ਇਕੱਠੇ ਹੋਏ ਲੋਕਾਂ ਲਈ ਮੈਂ ਕੀ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹਾਂ?
8.71.22
धिगस्तु मज्जीवितमद्य कृष्ण ।
योऽहं वशं सूतपुत्रस्य यातः।
मध्ये कुरूणां समुयोधनानां ।
ये चाप्यन्ये योद्धुकामाः समेताः ॥ ८.७१.२२ ॥
ਅੱਜ ਮੇਰੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਨੂੰ ਧਿੱਕਾਰ ਹੈ, ਹੇ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ! ਕਿਉਂਕਿ ਮੈਂ ਸੂਤਪੁੱਤਰ ਦੇ ਵੱਸ ਹੋ ਗਿਆ ਹਾਂ, ਕੌਰਵਾਂ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ, ਸੁਯੋਧਨ ਨਾਲ, ਅਤੇ ਮੇਰੇ ਨਾਲ ਲੜਨ ਲਈ ਇਕੱਠੇ ਹੋਏ ਹੋਰਨਾਂ ਵਿਚਕਾਰ ਵੀ।
8.71.23
एकः स मे भीमसेनोऽद्यं नाथो ।
येनाभिपन्नोऽस्मि रणे महाभये।
विमोच्य मां चापि रुपान्वितस्ततः ।
शरेण तीक्ष्णेन बिभेद कर्णम् ॥ ८.७१.२३ ॥
ਅੱਜ ਮੇਰਾ ਇਕੱਲਾ ਰੱਖਿਅਕ ਭੀਮਸੇਨ ਹੈ; ਜੰਗ ਦੇ ਵੱਡੇ ਡਰ ਵਿੱਚ ਫਸੇ ਮੈਨੂੰ ਛੁਡਾ ਕੇ, ਤੇਜਸਵੀ ਹੋ ਕੇ ਉਸਨੇ ਤਿੱਖੇ ਬਾਣ ਨਾਲ ਕਰਣ ਨੂੰ ਵਿੰਨ੍ਹ ਦਿੱਤਾ।
8.71.24
त्यक्त्वा प्राणान्समरे भीमसेन… ।
श्चक्रे युद्धं कुरुमुख्यैः समेतैः।
गदाग्रहस्तो रुधिरोक्षिताङ्ग… ।
श्चरन्रणे काल इवान्तकाले ॥ ८.७१.२४ ॥
ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਾਣਾਂ ਦਾ ਤਿਆਗ ਕਰਨ ਲਈ ਤਤਪਰ ਭੀਮਸੇਨ ਨੇ ਕੁਰੂ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠਾਂ ਨਾਲ ਯੁੱਧ ਕੀਤਾ; ਹੱਥ ਵਿੱਚ ਗਦਾ ਦਾ ਅਗਲਾ ਸਿਰਾ ਫੜ ਕੇ, ਲਹੂ ਨਾਲ ਲਿੱਬੜੇ ਅੰਗਾਂ ਸਮੇਤ, ਰਣ ਵਿੱਚ ਅੰਤ ਸਮੇਂ ਦੇ ਕਾਲ ਵਾਂਗ ਵਿਚਰਿਆ।
8.71.25
असौ हि भीमस्य महानिनादो ।
मुहुर्महुः श्रूयते धार्तराष्ट्रैः।
यदि स्म जीवेत्समरे निहन्ता ।
महारथानां प्रवरो नरोत्तमः ॥ ८.७१.२५ ॥
ਭੀਮ ਦੀ ਉਹ ਮਹਾਨ ਗਰਜ ਧ੍ਰਿਤਰਾਸ਼ਟਰ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਵਾਰ-ਵਾਰ ਸੁਣ ਰਹੇ ਹਨ। ਜੇ ਉਹ ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਜੀਉਂਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਮਹਾਰਥੀਆਂ ਵਿੱਚ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ ਉਹ ਨਰੋਤਮ ਸੰਹਾਰਕ ਹੋਵੇਗਾ।
8.71.26
तवाभिमन्युस्तनयोऽद्य पार्थ ।
न चास्मि गन्ता समरे पराभवम्।
अथापि जीवेत्समरे घटोत्कच… ।
स्तथाऽपि नाहं समरे पराङ्युखः ॥ ८.७१.२६ ॥
ਹੇ ਪਾਰਥ, ਅੱਜ ਤੇਰਾ ਪੁੱਤਰ ਅਭਿਮਨਿਊ... ਮੈਂ ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਹਾਰ ਨਹੀਂ ਮੰਨਾਂਗਾ। ਫਿਰ ਵੀ ਜੇ ਘਟੋਤਕਚ ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਜੀਉਂਦਾ ਹੋਵੇ... ਤਾਂ ਵੀ ਮੈਂ ਜੰਗ ਤੋਂ ਪਿੱਠ ਨਹੀਂ ਫੇਰਾਂਗਾ।
8.71.27
भीमस्य पुत्रः समराग्रयायी ।
महास्त्रविन्नापि तवानुरूपः।
यं तं …साद्य रिपोर्वलं नो ।
निमीलिताक्षं भयविप्लुतं भवेत् ॥ ८.७१.२७ ॥
ਭੀਮ ਦਾ ਪੁੱਤਰ, ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਮੋਹਰੀ, ਮਹਾਸ਼ਸਤਰਾਂ ਦਾ ਜਾਣਕਾਰ, ਭਾਵੇਂ ਤੇਰੇ ਵਰਗਾ ਨਾ ਹੋਵੇ... ਅੱਜ ਵੈਰੀ ਦਾ ਬਲ ਸਾਡੇ ਵੱਲ... ਅੱਖਾਂ ਮੀਟ ਕੇ ਡਰ ਨਾਲ ਵਿਆਕੁਲ ਹੋ ਜਾਵੇਗਾ।
8.71.28
…निशि युद्धमेक… ।
स्त्यक्सा रणं यत्व भयाद्रवन्ते ॥ ८.७१.२८ ॥
…ਰਾਤ ਨੂੰ ਜੰਗ… ਇੱਕ… ਰਣਭੂਮੀ ਛੱਡ ਕੇ, ਡਰ ਨਾਲ ਭੱਜ ਰਹੇ ਹਨ।
8.71.29
स चेत्समासाद्य महानुभावः ।
कर्णं रणे बाणगणैः प्रमोह्यः।
धैर्ये स्थितेनापि च सूतजेन ।
शक्या हतो वासवदत्तया तया ॥ ८.७१.२९ ॥
ਜੇ ਉਹ ਮਹਾਨੁਭਾਵ ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਕਰਣ ਕੋਲ ਪਹੁੰਚ ਕੇ ਬਾਣਾਂ ਦੇ ਝੁੰਡਾਂ ਨਾਲ ਉਸਨੂੰ ਮੋਹਿਤ ਕਰ ਦੇਵੇ, ਤਾਂ ਧੀਰਜ ਨਾਲ ਖੜ੍ਹਾ ਸੂਤਪੁੱਤਰ ਵੀ ਉਸ ਵਾਸਵਦੱਤਾ ਦੁਆਰਾ ਮਾਰਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ।
8.71.30
ममैव भाग्यानि पुरा कृतानि ।
पापानि नूनं फलवन्ति युद्धे।
तृणं च कृत्वा समरे भवन्तं ।
ततोऽहमेवं निकृतो दुरात्मना।
वैकर्तनेनैव तथा कृतोऽहं ।
यथा ह्यशक्तः क्रियते त्वबान्धवः ॥ ८.७१.३० ॥
ਪਹਿਲਾਂ ਕੀਤੇ ਮੇਰੇ ਹੀ ਪਾਪ ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਜ਼ਰੂਰ ਫਲ ਦੇ ਰਹੇ ਹਨ। ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਤੁਹਾਨੂੰ ਤੀਲੇ ਵਾਂਗ ਸਮਝ ਕੇ, ਦੁਰਾਤਮਾ ਵੈਕਰਤਨ ਨੇ ਮੈਨੂੰ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਅਪਮਾਨਿਤ ਕੀਤਾ; ਅਸਮਰਥ ਅਤੇ ਬੰਧੂਹੀਣ ਵਾਂਗ ਮੈਨੂੰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ।
8.71.31
आपद्ग्रतं यश्च नरो विमोक्षये… ।
त्स बान्धवः स्नेहयुतः सुहृच्च।
एवं पुराणा ऋषयो वदन्ति ।
धर्मः सदा सद्भिरनुष्ठितश्च ॥ ८.७१.३१ ॥
ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਮੁਸੀਬਤ ਵਿੱਚ ਫਸੇ ਬੰਦੇ ਨੂੰ ਛੁਡਾਉਂਦਾ ਹੈ, ਉਹੀ ਸੱਚਾ ਬੰਧੂ ਅਤੇ ਸਨੇਹੀ ਮਿੱਤਰ ਹੈ। ਪੁਰਾਣੇ ਰਿਸ਼ੀ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ; ਸਜਨਾਂ ਨੇ ਸਦਾ ਇਸਨੂੰ ਧਰਮ ਵਜੋਂ ਨਿਭਾਇਆ ਹੈ।
8.71.32
खङ्गं विभ्रज्जातरूपत्सरुं च ।
धनुर्वेदं गाण्डिवं तालमात्रम्।
स केशवेनोह्यमानः कथं नु ।
कर्णात्पार्थस्त्वमपैतुं समैषीः ॥ ८.७१.३२ ॥
ਤਲਵਾਰ ਅਤੇ ਸੋਨੇ ਦਾ ਤਰਕਸ਼ ਧਾਰਨ ਕਰਕੇ, ਤਾੜ ਦੇ ਰੁੱਖ ਜਿੰਨਾ ਉੱਚਾ ਧਨੁਰਵੇਦ-ਰੂਪ ਗਾਂਡੀਵ ਫੜ ਕੇ, ਕੇਸ਼ਵ ਦੁਆਰਾ ਹੰਕਾਏ ਜਾਂਦੇ ਪਾਰਥ ਨੇ ਕਰਨ ਤੋਂ ਕਿਵੇਂ ਅਤੇ ਕਿਉਂ ਭੱਜਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕੀਤੀ?
8.71.33
स गाण्डीवं केशवाय प्रदाय ।
यन्ता भवेस्त्वं यदि केशवस्य।
ततस्तरेत्केशवः कर्णमुग्रं ।
मरुत्सस्वो वृत्रमिवात्तवज्रः ॥ ८.७१.३३ ॥
ਉਸ ਨੇ ਗਾਂਡੀਵ ਕੇਸ਼ਵ ਨੂੰ ਦੇ ਕੇ, ਜੇ ਤੂੰ ਕੇਸ਼ਵ ਦਾ ਸਾਰਥੀ ਬਣਦਾ, ਤਾਂ ਕੇਸ਼ਵ ਭਿਆਨਕ ਕਰਨ ਨੂੰ ਪਾਰ ਕਰ ਜਾਂਦੇ, ਜਿਵੇਂ ਵਜ੍ਰ ਫੜੇ ਮਰੁਤ ਨੇ ਵ੍ਰਿਤ੍ਰ ਨੂੰ ਪਾਰ ਕੀਤਾ ਸੀ।
8.71.34
मासेऽपतिष्यो यदि पञ्चमे त्वं ।
न वा गर्भो यद्यभवः पृथायाः।
मत्तः श्रेयान्राजपुत्रोऽभविष्य… ।
न्न ते यशः फल्गुन इत्यपेयात् ॥ ८.७१.३४ ॥
ਜੇ ਤੂੰ ਪੰਜਵੇਂ ਮਹੀਨੇ ਵਿੱਚ ਹੀ ਡਿੱਗ ਪੈਂਦਾ, ਜਾਂ ਪ੍ਰਿਥਾ ਦੇ ਗਰਭ ਵਿੱਚ ਹੀ ਨਾ ਹੁੰਦਾ, ਤਾਂ ਮੇਰੇ ਨਾਲੋਂ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ ਰਾਜਕੁਮਾਰ ਹੁੰਦਾ… ਫਾਲਗੁਨ, ਤੇਰੀ ਕੀਰਤੀ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਚਲੀ ਜਾਂਦੀ।