มหาภารตะ · อัธยายะ 8.8
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
8.8.1
सैनापत्यं तु सम्प्राप्य कर्णो वैकर्तनस्तदा ।
तथोक्तश्च स्वयं राज्ञा स्निग्धं भ्रातृसमं वचः ॥ ८.८.१ ॥
เมื่อกรรณบุตรของวิกรรตนะได้รับตำแหน่งผู้บัญชาการทัพแล้ว พระราชาเองก็ตรัสกับเขาด้วยถ้อยคำอ่อนโยนดุจต่อพี่น้อง
8.8.2
हितश्च प्रियकामश्च मम पुत्रस्य नित्यशः ।
अकरोत्किं महाप्राज्ञस्तन्ममाचक्ष्व स़ञ्जय ॥ ८.८.२ ॥
ผู้ฉลาดยิ่ง ผู้หวังประโยชน์และความยินดีของบุตรข้าอยู่เสมอ ได้ทำอะไรบ้าง สัญชัย จงบอกข้าเถิด
8.8.3
कर्णस्य मतमाज्ञाय पुत्रास्ते भरतर्षभ ।
योगमाज्ञापयामासुर्नन्दितूर्यपुरःसरम् ॥ ८.८.३ ॥
ดูก่อนยอดแห่งภรตวงศ์ บุตรของท่านทราบความเห็นของกรรณแล้ว จึงสั่งให้เตรียมกองทัพ โดยมีเสียงกลองอันกึกก้องนำหน้า
8.8.4
महत्यपररात्रे च तव सैन्यस्य मारिष ।
योगो योग इति ह्याशु प्रादुरासीन्महास्वनः ॥ ८.८.४ ॥
ดูก่อนท่านผู้เจริญ ในยามดึกสงัดอันยิ่งใหญ่นั้น เสียงร้องอันดังกึกก้องว่า โยคะ โยคะ ได้ดังขึ้นอย่างรวดเร็วในกองทัพอันมหาศาลของท่าน
8.8.5
कल्पतां नागमुख्यानां रथानां च वरुथिनाम् ।
सन्नह्यतां नराणां च वाजिनां च विशाम्पते ॥ ८.८.५ ॥
จงให้ช้างประเสริฐและรถศึกที่มีเกราะคุ้มกันเตรียมพร้อม และให้ทหารกับม้าสวมเกราะ ดูก่อนเจ้าแห่งประชาชน
8.8.6
क्रोशतां चैव योधानां त्वरितानां परस्परम् ।
बभूव तुमुलः शब्दो दिवस्पृक्सुमहांस्ततः ॥ ८.८.६ ॥
ขณะที่นักรบตะโกนเรียกกันและกันด้วยความรีบเร่ง เสียงอึกทึกอันใหญ่หลวงก็ดังขึ้นแตะท้องฟ้า
8.8.7
ततः श्वेतपताकेन बलाकावर्णवाजिना ।
हेमपृष्ठेन धनुषा नागकक्षेण केतुना ॥ ८.८.७ ॥
แล้วกรรณก็ปรากฏตัวบนรถศึกที่มีธงขาว ม้าสีดุจนกกระเรียน คันธนูด้ามทองคำ และธงที่มีสายรัดคอช้างเป็นสัญลักษณ์
8.8.8
तूणीरशतपूर्णेन सगदेन वरूथिना ।
शतघ्नीकिङ्किणीशक्तिशूलतोमरधारिणा ॥ ८.८.८ ॥
รถนั้นเต็มไปด้วยแล่งศรนับร้อย พร้อมด้วยคทาและเกราะ ทั้งอาวุธร้อยสังหาร กระดิ่ง หอก ตรีศูล และหลาวที่ถืออยู่
8.8.9
कार्मुकैरुपपन्नेन विमलादित्यवर्चसा ।
रथेनाभिपताकेन सुतपुत्रो ह्यदृश्यत ॥ ८.८.९ ॥
กรรณบุตรของสารถีปรากฏขึ้นบนรถศึกที่ติดธงสะบัด พร้อมด้วยคันศรครบมือ มีรัศมีเจิดจ้าดุจดวงอาทิตย์อันปราศจากมลทิน
8.8.10
ध्मापयन्वारिजं राजन्हेमजालविभूषिन्तम् ।
विध्रुन्वानो महच्चापं कार्तस्वरविभूषितम् ॥ ८.८.१० ॥
ดูก่อนพระราชา เขาเป่าสังข์ซึ่งประดับด้วยตาข่ายทอง และสั่นคันศรอันใหญ่ที่ประดับด้วยทองคำ
8.8.11
दृष्ट्वा कर्णं महेष्वासं रथस्थं रथिनां वरम् ।
भानुमन्तमिवोद्यन्तं तमो घ्नन्तं दुरासदम् ॥ ८.८.११ ॥
เมื่อเห็นกรรณผู้ยิ่งด้วยการยิงธนู ผู้ประเสริฐที่สุดในหมู่นักรบรถศึก ยืนอยู่บนรถ ดุจดวงอาทิตย์ที่กำลังขึ้นขับไล่ความมืด ผู้ที่ไม่มีใครต่อกรได้
8.8.12
न भीष्मव्यसनं केचिन्नापि द्रोणस्य मारिष ।
नान्येषां पुरुषव्याघ्र मेनिरे तत्र कौरवाः ॥ ८.८.१२ ॥
ดูก่อนท่านผู้เจริญ ที่นั่นชาวเการพไม่ได้ถือว่าความพ่ายแพ้ของภีษมะ หรือของโทรณะ หรือของผู้อื่นใดเป็นเรื่องสำคัญ ดูก่อนยอดคนผู้ดุจพยัคฆ์
8.8.13
ततस्तु त्वरयन्योधाञ्शङ्खशब्देन मारिष ।
कर्णो निष्कर्षयामास कौरवाणां महद्बलम् ॥ ८.८.१३ ॥
ครั้นแล้ว ดูก่อนท่านผู้เจริญ กรรณเร่งนักรบด้วยเสียงสังข์ และนำกองทัพอันยิ่งใหญ่ของชาวเการพออกมา
8.8.14
व्यूहं व्यूह्य महेष्वासो मकरं शत्रुतापनः ।
प्रत्युद्ययौ तथा कर्णः पाण्डवान्विजिगीषया ॥ ८.८.१४ ॥
นักธนูผู้ยิ่งใหญ่ ผู้ทำให้ศัตรูหวาดหวั่น กรรณจัดกระบวนทัพรูปมกร แล้วรุดไปเผชิญหน้ากับปาณฑพ ด้วยความปรารถนาจะชนะ
8.8.15
मकरस्य तु तुण्डे वै कर्णो राजन्व्यवस्थितः ।
नेत्राभ्यां शकुनिः शूर उलूकश्च महारथः ॥ ८.८.१५ ॥
ดูก่อนพระราชา กรรณประจำอยู่ที่ปากของมกร ส่วนศกุนีผู้กล้าหาญกับอุลูกผู้เป็นนักรบรถศึกผู้ยิ่งใหญ่ประจำอยู่ที่ดวงตาทั้งสอง
8.8.16
द्रोणपुत्रस्तु शिरसि ग्रीवायां सर्वसोदराः ।
मध्येदुर्योधनो राजा बलेन महता वृतः ॥ ८.८.१६ ॥
บุตรของโทรณะอยู่ที่ศีรษะ และพี่น้องทั้งหมดอยู่ที่ลำคอ ส่วนพระราชาทุรโยธน์ประทับอยู่ตรงกลาง ล้อมรอบด้วยกองทัพอันใหญ่หลวง
8.8.17
वामपादे तु राजेन्द्र कृतवर्मा व्यवस्थितः ।
नारायणबलैर्युक्तो गोपालैर्युद्धदुर्मदैः ॥ ८.८.१७ ॥
ดูก่อนเจ้าแห่งกษัตริย์ ที่เท้าซ้ายนั้น กฤตวรมันประจำอยู่ พร้อมด้วยกองทัพนารายณ์และพวกคนเลี้ยงวัวผู้เย่อหยิ่งในการรบ
8.8.18
पादे तु दक्षिणे राजन्गौतमः सत्यविक्रमः ।
त्रिगर्तैः सुमहेष्वासैर्दाक्षिणात्यैश्च संवृतः ॥ ८.८.१८ ॥
ดูก่อนพระราชา ที่เท้าขวานั้น เคาตมะผู้มีความกล้าหาญอันแท้จริง ยืนอยู่ ล้อมรอบด้วยตริคารตะและนักธนูผู้ยิ่งใหญ่จากทิศใต้
8.8.19
अनुपादे तु यो वामस्तत्र शल्यो व्यवस्थितः ।
महत्या सेनया सार्धं मद्रदेशसमुत्थया ॥ ८.८.१९ ॥
ส่วนที่เท้าซ้ายด้านหลังนั้น ศัลยะประจำอยู่ พร้อมด้วยกองทัพอันใหญ่หลวงที่ระดมมาจากแคว้นมัทระ
8.8.20
दक्षिणे तु महाराज सुषेणः सत्यसङ्गरः ।
वृतो रथमहस्रेण दन्तिनां च त्रिभिः शतैः ॥ ८.८.२० ॥
ดูก่อนมหาราช ทางด้านขวานั้น สุษเณผู้ซื่อตรงต่อคำมั่น ล้อมรอบด้วยรถศึกหนึ่งพันคันและช้างสามร้อยเชือก
8.8.21
पुच्छे ह्यास्तां महावीर्यौ भ्रातरौ पार्थिवौ तदा ।
चित्रश्च चित्रसेनश्च महत्या सेनया वृतौ ॥ ८.८.२१ ॥
ที่ท้ายกองทัพ มีพระราชาสองพระองค์ผู้มีพลังยิ่งใหญ่ คือพระจิตรและพระจิตรเสนา ยืนล้อมรอบด้วยกองทัพอันยิ่งใหญ่
8.8.22
तथा प्रयाते राजेन्द्र कर्णे नरवरोत्तमे ।
धनञ्जयमभिपेक्ष्य धर्मराजोऽब्रवीदिदम् ॥ ८.८.२२ ॥
เมื่อกรรณะเคลื่อนทัพไปแล้วอย่างนั้น โอ้ผู้เป็นใหญ่แห่งกษัตริย์ พระธรรมราชาทอดพระเนตรไปยังธนัญชัย แล้วตรัสถ้อยคำเหล่านี้
8.8.23
पश्य पार्थ यथा सेना धार्तराष्ट्रीह संयुगे ।
कर्णेन विहिता वीर गुप्ता वीरैर्महारथैः ॥ ८.८.२३ ॥
โอ้ปารถ จงดูกองทัพของบุตรธฤตราษฎร์ที่กรรณะจัดทัพไว้ในสนามรบนี้ โอ้วีรบุรุษ ซึ่งมีนักรบรถศึกผู้กล้าหาญคุ้มกันอยู่
8.8.24
हतवीरतमा ह्येषा धार्तराष्ट्री महाचमूः ।
फल्गुशेषा महाबाहो तृणैस्तुल्या मता मम ॥ ८.८.२४ ॥
โอ้ผู้มีแขนทรงพลัง กองทัพใหญ่ของบุตรธฤตราษฎร์นี้ วีรบุรุษผู้กล้าที่สุดของมันถูกสังหารไปแล้ว เหลือเพียงเศษซาก ในความเห็นของเรา มันเทียบเท่าหญ้าเท่านั้น
8.8.25
एको ह्यत्र महेष्वासः सूतपुत्रो विराजते ।
सदेवासुरगन्धर्वैः सकिन्नरमहोरगैः।
चराचरैस्त्रिभिर्लोकैरजेयो यो महारथः ॥ ८.८.२५ ॥
ที่นี่มีเพียงผู้เดียวที่โดดเด่น คือบุตรของสารถีผู้ยิ่งใหญ่ นักรบรถศึกผู้ไม่อาจพ่ายแพ้ได้โดยโลกทั้งสามที่มีทั้งสิ่งเคลื่อนที่และสิ่งไม่เคลื่อนที่ พร้อมด้วยเทพ อสูร คนธรรพ์ กินนร และนาคใหญ่
8.8.26
तं हत्वाऽद्य महाबाहो विजयस्तव फल्गुन ।
उद्धृतश्च भवेच्छल्यो मम द्वादशवार्षिकः ॥ ८.८.२६ ॥
ฟัลคุณะผู้มีแขนทรงพลัง เมื่อวันนี้ท่านสังหารเขาเสียได้ ชัยชนะก็จะเป็นของท่าน และหนามที่ทิ่มแทงใจข้ามาสิบสองปีก็จะถูกถอนออกไป
8.8.27
एवं ज्ञात्वा महाबाहो व्यूहं व्यूह यथेच्छसि ॥ ८.८.२७ ॥
โอ้ผู้มีแขนทรงพลัง เมื่อทราบดังนี้แล้ว จงจัดทัพตามที่ปรารถนาเถิด
8.8.28
भ्रातुरेतद्वचः श्रुत्वा पाण्डवः श्वेतवाहनः ।
अर्धचन्द्रेण व्यूहेन प्रत्यव्यूहत तां चमूम् ॥ ८.८.२८ ॥
เมื่อได้ฟังถ้อยคำของพี่ชายเช่นนั้น ปาณฑพผู้ขับรถม้าสีขาว คืออรชุน จึงจัดทัพของตนต่อต้านกองทัพนั้นในรูปกระบวนพระจันทร์ครึ่งเสี้ยว
8.8.29
वामपार्श्वे तु तस्याथ भीमसेनो व्यवस्थितः ।
दक्षिणे च महेष्वासो धृष्टद्युम्नो व्यवस्थितः ॥ ८.८.२९ ॥
ที่ปีกซ้ายของทัพนั้น ภีมเสนตั้งอยู่ และที่ปีกขวา ธฤษฏทยุมน์ผู้เป็นนักธนูผู้ยิ่งใหญ่ตั้งอยู่
8.8.30
मध्ये व्यूहस्य राजा तु पाण्डवश्च धनञ्जयः ।
नकुलः सहदेवश्च धर्मराजस्य पृष्ठतः ॥ ८.८.३० ॥
ที่กลางกระบวนทัพ มีพระราชาปาณฑพและธนัญชัยอยู่ นกุลและสหเทพอยู่ข้างหลังพระธรรมราชา
8.8.31
चक्ररक्षौ तु पाञ्चाल्यौ युधामन्यूत्तमौजसौ ।
पार्थं न जहतुर्युद्वे पाल्यमानौ किरीटिना ॥ ८.८.३१ ॥
ในการรบ ปาญจาลสองพระองค์ คือยุธามนยุและอุตตมเอาช ผู้พิทักษ์ล้อรถ มิได้ทอดทิ้งปารถ แต่คอยคุ้มครองพระองค์ผู้สวมมงกุฎอยู่เสมอ
8.8.32
शेषां नृपतयो वीराः स्थिता व्यूहस्य दंशिताः ।
यथाभागं यथोत्साहं यथायत्नं च भारत ॥ ८.८.३२ ॥
ในส่วนที่เหลือของกระบวนทัพ บรรดากษัตริย์ผู้กล้าหาญยืนอยู่ในเกราะพร้อมรบ ตามส่วนของแต่ละพระองค์ ตามความกระตือรือร้น และตามความพยายามของแต่ละพระองค์ โอ้ภารตะ
8.8.33
एवमेतन्महाव्यूहं व्यूह्य भारत पाण्डवाः ।
तावकाश्च महेष्वासा युद्धायैव मनो दधुः ॥ ८.८.३३ ॥
โอ้ภารตะ เมื่อปาณฑพและนักธนูผู้ยิ่งใหญ่ฝ่ายท่านจัดกระบวนทัพใหญ่นี้เช่นนี้แล้ว ก็ตั้งใจไว้เพียงเพื่อการรบเท่านั้น
8.8.34
दृष्ट्वा व्यूढां तव चमूं सूतपुत्रेण संयुगे ।
निहतान्पाण्डवान्मेने धार्तराष्ट्रः सबान्धवः ॥ ८.८.३४ ॥
เมื่อเห็นกองทัพของท่านถูกบุตรของสารถีจัดทัพในสนามรบ บุตรธฤตราษฎร์พร้อมด้วยญาติพี่น้องของตนคิดว่าปาณฑพถูกสังหารเสียแล้ว
8.8.35
तथैव पाण्डवीं सेनां व्यूढां दृष्ट्वा युधिष्ठिरः ।
धार्तराष्ट्रान्हतान्मेने सकर्णान्वै जनाधिपः ॥ ८.८.३५ ॥
ในทำนองเดียวกัน เมื่อยุธิษฐิระเห็นกองทัพปาณฑพจัดทัพอยู่ พระองค์ผู้เป็นเจ้าแห่งมนุษย์ทรงคิดว่าบุตรธฤตราษฎร์พร้อมทั้งกรรณะถูกสังหารแล้ว
8.8.36
ततः शङ्खाश्च भेर्यश्च पणवानकगोमुखाः ।
डिण्डिमाश्चाप्यहन्यन्त झर्झराश्च समन्ततः ॥ ८.८.३६ ॥
ต่อจากนั้น สังข์ กลอง ปณวะ อานกะ โคมุขะ ดิณฑิมะ และฌรฌระ ถูกเป่าและตีขึ้นทั่วทุกทิศ
8.8.37
सेनयोरुभयो राजन्प्रावाद्यन्त महास्वनाः ।
सिंहनादश्च सञ्जज्ञे शूराणां जयगृद्धिनाम् ॥ ८.८.३७ ॥
โอ้พระราชา ในกองทัพทั้งสองฝ่ายมีเครื่องดนตรีอันดังกึกก้องถูกบรรเลงขึ้น และเสียงคำรามเหมือนราชสีห์ของบรรดาวีรบุรุษผู้กระหายชัยชนะก็ดังขึ้น
8.8.38
हयहेषितशब्दाश्च वारणानां च बृंहिताः ।
रथनेमिस्वनाश्चोग्राः सम्बभूवुर्जनाधिप ॥ ८.८.३८ ॥
โอ้เจ้าแห่งมนุษย์ เสียงม้าร้องกึกก้อง เสียงช้างแผดร้อง และเสียงล้อรถศึกกึกก้องอันน่าสะพรึงก็ดังขึ้น
8.8.39
न द्रोणव्यसनं कश्चिज्जानीते तत्र भारत ।
दृष्ट्वा कर्णं महेष्वासं मुखे व्यूहस्य दंशितम् ॥ ८.८.३९ ॥
โอ้ภารตะ ณ ที่นั้นไม่มีใครรู้ถึงภัยของโทรณะ เมื่อเห็นกรรณะนักธนูผู้ยิ่งใหญ่สวมเกราะอยู่หน้ากระบวนทัพ
8.8.40
उभे सैन्ये महाराज प्रहृष्टनरसङ्कुले ।
योद्वुकामे स्थिते राजन्हन्तुमन्योन्यमोजसा ॥ ८.८.४० ॥
โอ้พระราชาผู้ยิ่งใหญ่ ทั้งสองกองทัพซึ่งแน่นขนัดด้วยทหารผู้ปีติยินดี ยืนพร้อมรบอย่างกระหาย ปรารถนาจะประหัตประหารกันด้วยกำลัง โอ้พระราชา
8.8.41
विजये जातसंरम्भे दृष्ट्वाऽन्योन्यं व्यवस्थिते ।
अनीकमध्ये राजेन्द्र चेरतुः कर्णपाण्डवौ ॥ ८.८.४१ ॥
ข้าแต่จอมกษัตริย์ กรรณะและบรรดาปาณฑพ เต็มไปด้วยความกระตือรือร้นเพื่อชัยชนะ เมื่อเห็นกันและกันตั้งอยู่ตรงหน้า ก็เดินวนไปมาอยู่กลางกองทัพ
8.8.42
नृत्यन्त्याविव ते सेने समेयातां परस्परम् ।
तयोः पक्षप्रपक्षेभ्यो निर्ययुर्युद्वलिप्सवः ॥ ८.८.४२ ॥
สองกองทัพนั้นประหนึ่งกำลังร่ายรำ ต่างเข้าประชิดกันและกัน และนักรบผู้กระหายการรบได้ออกมาจากปีกและปีกย่อยของทั้งสองฝ่าย
8.8.43
ततः प्रववृते युद्धं नरवारणवाजिनाम् ।
रथानां च महाराज अन्योन्यमभिनिघ्नताम् ॥ ८.८.४३ ॥
จากนั้นการรบก็เริ่มขึ้นระหว่างนักรบ ช้าง ม้า และรถรบ ข้าแต่มหาราชา ต่างฝ่ายต่างโจมตีกัน