ਮਹਾਂਭਾਰਤ · ਅਧਿਆਇ 8.83
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
8.83.1
हत्वा तु फल्गुनः सेनां कौरवाणां पृथक्पृथक् ।
सूतपुत्रस्य संरम्भं दृष्ट्वा चैव महारणे ॥ ८.८३.१ ॥
ਅਰਜੁਨ ਨੇ ਕੌਰਵਾਂ ਦੀ ਸੈਨਾ ਨੂੰ ਇੱਕ-ਇੱਕ ਕਰਕੇ ਮਾਰ ਕੇ, ਅਤੇ ਮਹਾਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਸੂਤਪੁੱਤਰ ਦਾ ਰੋਸ ਵੇਖ ਕੇ—
8.83.2
शोणितोदां नदीं कृत्वा मांसमज्जास्थिपङ्किलाम् ।
मनुष्यशीर्षपाषाणां हस्त्यश्वकृतरोधसम् ॥ ८.८३.२ ॥
ਲਹੂ ਦੇ ਪਾਣੀ ਵਾਲੀ ਨਦੀ ਬਣਾ ਕੇ, ਮਾਸ, ਮਿੱਝ ਤੇ ਹੱਡੀਆਂ ਦੇ ਚਿੱਕੜ ਨਾਲ ਭਰੀ, ਮਨੁੱਖਾਂ ਦੇ ਸਿਰ ਪੱਥਰ, ਹਾਥੀ-ਘੋੜਿਆਂ ਦੇ ਕੰਢੇ—
8.83.3
शूरास्थित्तयसङ्कीर्णां काकगृध्रानुनादिताम् ।
छत्रहंसप्लुवोपेतां वीरवृक्षापहारिणीम् ॥ ८.८३.३ ॥
ਸੂਰਮਿਆਂ ਦੀਆਂ ਹੱਡੀਆਂ ਤੇ ਘਾਹ ਨਾਲ ਭਰੀ, ਕਾਵਾਂ ਤੇ ਗਿਰਝਾਂ ਦੀ ਆਵਾਜ਼ ਨਾਲ ਗੂੰਜਦੀ, ਛਤਰੀਆਂ ਹੰਸਾਂ ਵਾਂਗ ਤਰਦੀਆਂ, ਵੀਰ-ਰੁੱਖਾਂ ਨੂੰ ਰੋੜ੍ਹਦੀ—
8.83.4
हारपद्माकरवतीमुष्णीषवरफेनिलाम् ।
धनुःशरध्वजोपेतां नरक्षुद्रकपालिनीम् ॥ ८.८३.४ ॥
ਹਾਰਾਂ ਤੇ ਕਮਲ-ਸਰੋਵਰਾਂ ਨਾਲ ਭਰੀ, ਉੱਤਮ ਪਗੜੀਆਂ ਦੇ ਝੱਗ ਵਾਲੀ, ਧਨੁਸ਼-ਬਾਣ-ਝੰਡਿਆਂ ਨਾਲ ਯੁਕਤ, ਮਨੁੱਖਾਂ ਦੀਆਂ ਛੋਟੀਆਂ ਖੋਪੜੀਆਂ ਨਾਲ ਰਾਖੀ ਹੋਈ—
8.83.5
चर्मवर्मभ्रमोपेतां रथोडुपसमाकुलाम् ।
जयैषिणां च सुतरां भीरूणां च सुदुस्तराम् ॥ ८.८३.५ ॥
ਢਾਲਾਂ ਤੇ ਕਵਚਾਂ ਦੇ ਭੰਵਰਾਂ ਨਾਲ ਭਰੀ, ਰਥਾਂ ਰੂਪੀ ਬੇੜਿਆਂ ਨਾਲ ਭਰੀ—ਜਿੱਤ ਚਾਹੁਣ ਵਾਲਿਆਂ ਲਈ ਬੜੀ ਸੌਖੀ, ਡਰਪੋਕਾਂ ਲਈ ਬੜੀ ਔਖੀ—
8.83.6
नदीं प्रावर्तयित्वा च बीभत्सुः परवीरहा ।
वासुदेवमिदं वाक्यमब्रवीत्पुरुषर्षभः ॥ ८.८३.६ ॥
ਨਦੀ ਵਹਾ ਕੇ ਵੈਰੀ-ਸੂਰਮਿਆਂ ਦਾ ਨਾਸ਼ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਬੀਭਤਸੂ (ਅਰਜੁਨ), ਨਰਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠ, ਵਾਸੁਦੇਵ ਨੂੰ ਇਹ ਬਚਨ ਬੋਲਿਆ।
8.83.7
एष केतू रणे कृष्ण सूतपुत्रस्य दृश्यते ।
भीमसेनादयश्चैते योधयन्ति महारथम् ॥ ८.८३.७ ॥
ਹੇ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ, ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਸੂਤਪੁੱਤਰ ਦੀ ਇਹ ਧਵਜਾ ਦਿੱਸਦੀ ਹੈ। ਭੀਮਸੇਨ ਆਦਿ ਇਹ ਯੋਧੇ ਉਸ ਮਹਾਰਥੀ ਨਾਲ ਲੜ ਰਹੇ ਹਨ।
8.83.8
एते द्रवन्ति पाञ्चालाः कर्मत्रस्ता जनार्दन ।
एष दुर्योधनो राजा श्वेतच्छत्रेण धार्यते ॥ ८.८३.८ ॥
ਹੇ ਜਨਾਰਦਨ, ਕਰਮ ਤੋਂ ਡਰੇ ਹੋਏ ਇਹ ਪਾਂਚਾਲ ਭੱਜ ਰਹੇ ਹਨ। ਇਹ ਰਾਜਾ ਦੁਰਯੋਧਨ ਚਿੱਟੇ ਛਤਰ ਹੇਠ ਹੈ।
8.83.9
कर्णेन भग्नान्पाञ्चालान्द्रावयन्बहु शोभते ।
कृपश्च कृतवर्मा च द्रौणिश्चैव महारथः ॥ ८.८३.९ ॥
ਕਰਨ ਦੁਆਰਾ ਭੰਨੇ ਹੋਏ ਪਾਂਚਾਲਾਂ ਨੂੰ ਭਜਾਂਦਾ ਉਹ ਬਹੁਤ ਸ਼ੋਭਦਾ ਹੈ। ਕ੍ਰਿਪ, ਕ੍ਰਿਤਵਰਮਾ ਅਤੇ ਮਹਾਰਥੀ ਦ੍ਰੌਣਿ ਵੀ।
8.83.10
एते रक्षन्ति राजानं सूतपुत्रेण रक्षिताः ।
अवध्यमानास्तेऽस्माभिर्योधयिष्यन्ति सोमकान् ॥ ८.८३.१० ॥
ਸੂਤਪੁੱਤਰ ਦੁਆਰਾ ਰੱਖਿਅਤ ਇਹ ਲੋਕ ਰਾਜੇ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਸਾਡੇ ਹੱਥੋਂ ਨਾ ਮਾਰੇ ਜਾ ਕੇ ਉਹ ਸੋਮਕਾਂ ਨਾਲ ਲੜਨਗੇ।
8.83.11
एष शल्यो रथोपस्थे रश्मिसङ्ग्राहकोविदः ।
सूतपुत्ररथं कृष्ण वाहयन्बहु शोभते ॥ ८.८३.११ ॥
ਹੇ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ, ਰੱਥ ਦੀ ਬੈਠਕ ਉੱਤੇ ਲਗਾਮ ਫੜਨ ਵਿੱਚ ਨਿਪੁੰਨ ਇਹ ਸ਼ਲ੍ਯ ਸੂਤਪੁੱਤਰ ਦਾ ਰੱਥ ਹੱਕਦਾ ਬਹੁਤ ਸ਼ੋਭਦਾ ਹੈ।
8.83.12
तत्र मे बुद्धिरुत्पन्ना वाहयात्र रथं मम ।
नाहत्वा समरे कर्णं निवर्तिष्ये कथञ्चन ॥ ८.८३.१२ ॥
ਤਦ ਮੇਰੇ ਮਨ ਵਿੱਚ ਇਹ ਨਿਸ਼ਚਾ ਜਾਗਿਆ: ਇੱਥੇ ਮੇਰਾ ਰੱਥ ਹੱਕੋ। ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਕਰਨ ਨੂੰ ਮਾਰੇ ਬਿਨਾਂ ਮੈਂ ਕਿਸੇ ਵੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਵਾਪਸ ਨਹੀਂ ਮੁੜਾਂਗਾ।
8.83.13
मा स्म कर्णो रणे पार्थान्सृञ्जयांश्च महारथान् ।
निःशेषान्समरे कुर्यात्पश्यतां नो जनार्दन ॥ ८.८३.१३ ॥
ਹੇ ਜਨਾਰਦਨ, ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਕਰਨ ਸਾਡੇ ਵੇਖਦਿਆਂ ਪਾਰਥਾਂ ਅਤੇ ਸ੍ਰੰਜਯ ਮਹਾਰਥੀਆਂ ਨੂੰ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਨਾਸ਼ ਨਾ ਕਰੇ।
8.83.14
ततः प्रायाज्जवेनाशु केशवस्तव वाहिनीम् ।
कर्णं प्रति महेष्वासं द्वैरथे सव्यसाचिनः ॥ ८.८३.१४ ॥
ਫਿਰ ਕੇਸ਼ਵ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਤੁਹਾਡੀ ਫੌਜ ਵੱਲ ਵਧੇ; ਮਹਾਧਨੁਰਧਰ ਕਰਨ ਵੱਲ, ਸਵਿਆਸਾਚੀ ਦੇ ਦ੍ਵੈਰਥ ਲਈ।
8.83.15
स प्रयातो रथेनाशु कृष्णो राजन्महाहवे ।
आश्वासयन्रणे चाशु पाण्डुसैन्यानि सर्वशः ॥ ८.८३.१५ ॥
ਹੇ ਰਾਜਨ, ਉਹ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਰਥ ਉੱਤੇ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਅੱਗੇ ਵਧੇ, ਮਹਾਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਪਾਂਡਵ ਫੌਜਾਂ ਨੂੰ ਹਰ ਪਾਸਿਓਂ ਤੁਰੰਤ ਧੀਰਜ ਦਿੰਦੇ ਹੋਏ।
8.83.16
रथघोषस्ततस्तस्य पाण्डवस्य बभूव ह ।
वासवास्त्रनिपातेन पर्वतेष्विव मारिष ॥ ८.८३.१६ ॥
ਹੇ ਮਾਨਯੋਗ, ਤਦ ਪਾਂਡਵ ਦੇ ਰਥ ਦਾ ਘੋਸ਼ ਉੱਠਿਆ; ਵਾਸਵ ਦੇ ਅਸਤ੍ਰ ਦੇ ਪਹਾੜਾਂ ਉੱਤੇ ਡਿੱਗਣ ਵਾਂਗ।
8.83.17
महता रथघोषेण पाण्डवः सत्यविक्रमः ।
अभ्ययादप्रमेयात्मा निर्जयंस्तव वाहिनीम् ॥ ८.८३.१७ ॥
ਵੱਡੇ ਰਥ-ਘੋਸ਼ ਨਾਲ, ਸੱਚੇ ਪਰਾਕ੍ਰਮੀ ਪਾਂਡਵ, ਅਪ੍ਰਮੇਯ ਆਤਮਾ ਵਾਲੇ, ਤੁਹਾਡੀ ਫੌਜ ਜਿੱਤਣ ਲਈ ਉਸ ਵੱਲ ਵਧੇ।
8.83.18
तमायान्तं समीक्ष्यैव श्वेताश्वं कृष्णसारथिम् ।
मद्रराजोऽब्रवीत्कर्णं केतुं दृष्ट्वा महात्मनः ॥ ८.८३.१८ ॥
ਉਸਨੂੰ ਆਉਂਦਾ ਵੇਖ ਕੇ, ਚਿੱਟੇ ਘੋੜਿਆਂ ਵਾਲੇ ਅਤੇ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਨੂੰ ਸਾਰਥੀ ਰੱਖਣ ਵਾਲੇ, ਮਹਾਤਮਾ ਦਾ ਝੰਡਾ ਵੇਖ ਕੇ, ਮਦ੍ਰਰਾਜ ਨੇ ਕਰਨ ਨੂੰ ਕਿਹਾ।
8.83.19
अयं स रथ आयाति श्वेताश्वः कृष्णसारथिः ।
निघ्नन्नमित्रान्समरे यं कर्ण परिपृच्छसि ॥ ८.८३.१९ ॥
ਚਿੱਟੇ ਘੋੜਿਆਂ ਵਾਲਾ, ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਜਿਸ ਦਾ ਸਾਰਥੀ ਹੈ, ਇਹ ਰਥ ਆ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਹੇ ਕਰਨ, ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਵੈਰੀਆਂ ਨੂੰ ਮਾਰਦਾ ਜੋ ਆ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਉਸੇ ਬਾਰੇ ਤੂੰ ਪੁੱਛ ਰਿਹਾ ਹੈਂ।
8.83.20
एष तिष्ठति कौन्तेयः संस्पृशन्गाण्डिवं धनुः ।
तं हनिष्यसि चेदद्य तन्नः श्रेयो भविष्यति ॥ ८.८३.२० ॥
ਕੁੰਤੀ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਗਾਂਡੀਵ ਧਨੁਸ਼ ਨੂੰ ਛੂਹਦਾ ਹੋਇਆ ਖੜ੍ਹਾ ਹੈ। ਜੇ ਅੱਜ ਤੂੰ ਉਸਨੂੰ ਮਾਰ ਦੇਵੇਂ, ਤਾਂ ਇਹ ਸਾਡੇ ਲਈ ਭਲਾਈ ਹੋਵੇਗੀ।
8.83.21
धनुर्ज्या चन्द्रताराङ्का पताकाकिङ्किणीयुता ।
पश्य कर्णार्जुनस्यैषा सौदामन्यम्बरे यथा ॥ ८.८३.२१ ॥
ਕਰਨ, ਵੇਖ! ਅਰਜੁਨ ਦੀ ਇਹ ਧਨੁਸ਼ ਦੀ ਤਾਰ, ਚੰਦ-ਤਾਰਿਆਂ ਦੇ ਚਿੰਨ੍ਹਾਂ ਵਾਲੀ, ਝੰਡਿਆਂ ਅਤੇ ਘੁੰਗਰੂਆਂ ਨਾਲ ਸਜੀ, ਅਸਮਾਨ ਵਿੱਚ ਬਿਜਲੀ ਵਾਂਗ ਚਮਕਦੀ ਹੈ।
8.83.22
एष ध्वजाग्रे पार्थस्य प्रेक्षमाणः समन्ततः ।
दृश्यते वानरो भीमो वीक्षतां भयवर्धनः ॥ ८.८३.२२ ॥
ਪਾਰਥ ਦੇ ਝੰਡੇ ਦੇ ਸਿਰੇ ਉੱਤੇ ਚਾਰੇ ਪਾਸੇ ਵੇਖਦਾ ਇੱਕ ਬਾਂਦਰ ਦਿੱਸਦਾ ਹੈ। ਉਹ ਭਿਆਨਕ ਬਾਂਦਰ ਵੇਖਣ ਵਾਲਿਆਂ ਦਾ ਡਰ ਵਧਾਉਂਦਾ ਹੈ।
8.83.23
एतच्चक्रं गदा शङ्खः शार्ङ्गं कृष्णस्य च प्रभो ।
दृश्यते पाण्डवरथे वाहयानस्य वाजिनः ॥ ८.८३.२३ ॥
ਹੇ ਪ੍ਰਭੂ, ਪਾਂਡਵਾਂ ਦੇ ਰਥ ਵਿੱਚ ਚੱਕਰ, ਗਦਾ, ਸ਼ੰਖ ਅਤੇ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਦਾ ਸ਼ਾਰਙ੍ਗ ਧਨੁਸ਼ ਦਿੱਸਦੇ ਹਨ; ਘੋੜੇ ਹਕਾਉਂਦੇ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਦੇ।
8.83.24
एतत्कूजति गाण्डीवं विसृष्टं सव्यसाचिना ।
एते हस्तवता मुक्ता घ्नन्त्यमित्राञ्शिताः शराः ॥ ८.८३.२४ ॥
ਸਵ੍ਯਸਾਚੀ ਦਾ ਛੱਡਿਆ ਗਾਂਡੀਵ ਟੰਕਾਰ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਨਿਪੁਣ ਹੱਥੋਂ ਛੁੱਟੇ ਇਹ ਤਿੱਖੇ ਤੀਰ ਵੈਰੀਆਂ ਨੂੰ ਮਾਰ ਰਹੇ ਹਨ।
8.83.25
विशालायतताम्राक्षैः पूर्णचन्द्रनिभाननैः ।
एषा भूः कीर्यते राज्ञां शिरोभिरपलायिनाम् ॥ ८.८३.२५ ॥
ਵੱਡੀਆਂ, ਲੰਮੀਆਂ ਅਤੇ ਲਾਲ ਅੱਖਾਂ ਤੇ ਪੂਰਨਮਾਸ਼ੀ ਦੇ ਚੰਦ ਵਰਗੇ ਮੂੰਹਾਂ ਵਾਲੇ, ਨਾ ਭੱਜਣ ਵਾਲੇ ਰਾਜਿਆਂ ਦੇ ਸਿਰਾਂ ਨਾਲ ਇਹ ਧਰਤੀ ਭਰੀ ਜਾ ਰਹੀ ਹੈ।
8.83.26
एते परिघसङ्काशाः पुण्यगन्धानुलेपनाः ।
उद्धता रणशूराणां पात्यन्ते सायुधा भुजाः ॥ ८.८३.२६ ॥
ਪਰਿਘ ਵਰਗੀਆਂ, ਪਵਿੱਤਰ ਸੁਗੰਧ ਦਾ ਲੇਪ ਕੀਤੀਆਂ, ਰਣਸੂਰਿਆਂ ਦੀਆਂ ਉੱਚੀਆਂ ਉਠੀਆਂ ਇਹ ਬਾਂਹਾਂ ਹਥਿਆਰਾਂ ਸਮੇਤ ਵੱਢੀਆਂ ਜਾ ਰਹੀਆਂ ਹਨ।
8.83.27
निरस्तजिह्वा नेत्रान्ता वाजिनः सह सादिभिः ।
पतिताः पात्यमानाश्च क्षितौ क्षीणा विशेरते ॥ ८.८३.२७ ॥
ਜੀਭਾਂ ਬਾਹਰ ਕੱਢੀਆਂ, ਅੱਖਾਂ ਦੇ ਕੋਨੇ ਪਾਟੇ ਹੋਏ ਘੋੜੇ ਸਵਾਰਾਂ ਸਮੇਤ ਡਿੱਗੇ ਪਏ ਹਨ; ਡੇਗੇ ਜਾ ਰਹੇ ਅਤੇ ਥੱਕੇ ਹੋਏ ਉਹ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਪਏ ਹਨ।
8.83.28
एते पर्वतशृङ्गाणां तुल्या हैमवता गजाः ।
सञ्छिन्नकुम्भाः पार्थेन प्रपतन्त्यद्रयो यथा ॥ ८.८३.२८ ॥
ਹਿਮਾਲਿਆ ਦੇ ਇਹ ਹਾਥੀ ਪਰਬਤ-ਸ਼ਿਖਰਾਂ ਵਰਗੇ ਹਨ; ਪਾਰਥ ਦੁਆਰਾ ਕੁੰਭ ਚੀਰੇ ਗਏ ਇਹ ਪਰਬਤਾਂ ਵਾਂਗ ਡਿੱਗ ਰਹੇ ਹਨ।
8.83.29
गन्धर्वनगराकारा रथा हतनरेश्वराः ।
विमानादिव पुण्यान्ते स्वर्गिणो निपतन्त्यमी ॥ ८.८३.२९ ॥
ਗੰਧਰਵ-ਨਗਰਾਂ ਵਰਗੇ, ਰਾਜੇ ਮਾਰੇ ਗਏ ਇਹ ਰਥ ਪੁੰਨ ਮੁੱਕਣ ਤੇ ਵਿਮਾਨਾਂ ਤੋਂ ਡਿੱਗਦੇ ਸਵਰਗਵਾਸੀਆਂ ਵਾਂਗ ਡਿੱਗ ਰਹੇ ਹਨ।
8.83.30
व्याकुलीकृतमत्यर्थं पश्य सैन्यं किरीटिना ।
नानामृगसहस्राणां यूथं केसरिणा यथा ॥ ८.८३.३० ॥
ਕਿਰੀਟੀ ਵੱਲੋਂ ਬਹੁਤ ਵਿਆਕੁਲ ਕੀਤੀ ਸੈਨਾ ਨੂੰ ਵੇਖੋ; ਜਿਵੇਂ ਸ਼ੇਰ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਮ੍ਰਿਗਾਂ ਦੇ ਝੁੰਡ ਨੂੰ ਵਿਆਕੁਲ ਕਰਦਾ ਹੈ।
8.83.31
त्वामभिप्रेप्सुरायाति कर्ण निघ्नन्वरान्रथान् ।
असज्जमानो राधेय तं याहि प्रति भारत ॥ ८.८३.३१ ॥
ਉਹ ਤੈਨੂੰ ਹੀ ਨਿਸ਼ਾਨਾ ਬਣਾ ਕੇ ਆ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਕਰਣ, ਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠ ਰਥੀਆਂ ਨੂੰ ਮਾਰਦਾ ਹੋਇਆ। ਰਾਧੇਯ, ਬਿਨਾਂ ਰੁਕੇ ਉਸ ਵੱਲ ਜਾ, ਭਾਰਤ।
8.83.32
एषा विदीर्यते सेना धार्तराष्ट्री समन्ततः ।
अर्जुनस्य भयात्तूर्णं निघ्नतः शात्रवान्बहून् ॥ ८.८३.३२ ॥
ਅਰਜੁਨ ਦੇ ਡਰ ਕਾਰਨ, ਜੋ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਵੈਰੀਆਂ ਨੂੰ ਮਾਰ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਧ੍ਰਿਤਰਾਸ਼ਟਰ ਦੇ ਪੁੱਤਰਾਂ ਦੀ ਇਹ ਸੈਨਾ ਹਰ ਪਾਸਿਓਂ ਖਿੰਡ ਰਹੀ ਹੈ।
8.83.33
वर्जयन्सर्वसैन्यानि त्वरते हि धनञ्जयः ।
त्वदर्थमिति मन्येऽहं यथास्योदीर्यते वपुः ॥ ८.८३.३३ ॥
ਸਾਰੀਆਂ ਸੈਨਾਵਾਂ ਨੂੰ ਛੱਡ ਕੇ ਧਨੰਜਯ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਆ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਉਸ ਦਾ ਸਰੀਰ ਜਿਵੇਂ ਅੱਗੇ ਧੱਕਿਆ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੋਵੇ; ਮੈਂ ਸਮਝਦਾ ਹਾਂ ਕਿ ਇਹ ਤੇਰੇ ਲਈ ਹੈ।
8.83.34
न ह्यवस्थास्यते पार्थो युयुत्सुः केनचित्सह ।
त्वामृते क्रोधदीप्तो हि पीड्यमाने वृकोदरे ॥ ८.८३.३४ ॥
ਜੰਗ ਦਾ ਚਾਹਵਾਨ ਪਾਰਥ ਤੇਰੇ ਬਿਨਾਂ ਕਿਸੇ ਹੋਰ ਨਾਲ ਨਹੀਂ ਖੜ੍ਹੇਗਾ। ਗੁੱਸੇ ਨਾਲ ਬਲਦਾ ਉਹ, ਖ਼ਾਸਕਰ ਜਦੋਂ ਵ੍ਰਿਕੋਦਰ (ਭੀਮ) ਪੀੜਤ ਹੋਵੇ, ਤੇਰੇ ਸਾਹਮਣੇ ਹੀ ਖੜ੍ਹੇਗਾ।
8.83.35
विरथं धर्मराजं तु दृष्ट्वा सुदृढविक्षतम् ।
शिखण्डिनं सात्यकिं च धृष्टद्युम्नं च पार्षतम् ॥ ८.८३.३५ ॥
ਰੱਥ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਅਤੇ ਬੁਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਜ਼ਖ਼ਮੀ ਹੋਏ ਧਰਮਰਾਜ (ਯੁਧਿਸ਼ਠਿਰ) ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ, ਅਤੇ ਸ਼ਿਖੰਡੀ, ਸਾਤਯਕੀ ਤੇ ਪ੍ਰਿਸ਼ਤ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਧ੍ਰਿਸ਼ਟਦਯੁਮਨ ਨੂੰ ਵੀ ਵੇਖ ਕੇ।
8.83.36
द्रौपदेयान्युधामन्युमुत्तमौजसमेव च ।
नकुलं सहदेवं च वशगांस्ते समीक्ष्य तु ॥ ८.८३.३६ ॥
ਦ੍ਰੌਪਦੀ ਦੇ ਪੁੱਤਰਾਂ, ਯੁਧਾਮਨਯੂ ਤੇ ਉੱਤਮੌਜਸ ਨੂੰ, ਅਤੇ ਨਕੁਲ ਤੇ ਸਹਦੇਵ ਨੂੰ ਵੀ ਤੇਰੇ ਵੱਸ ਵਿੱਚ ਪਏ ਵੇਖ ਕੇ।
8.83.37
सहसैकरथः पार्थस्त्वामभ्येति परन्तपः ।
क्रोधरक्तेक्षणः क्रुद्धो जिघांसुः सर्वपार्थिवान् ॥ ८.८३.३७ ॥
ਵੈਰੀਆਂ ਨੂੰ ਸਾੜਨ ਵਾਲਾ ਪਾਰਥ ਇਕੱਲਾ ਇਕ ਰਥ ਉੱਤੇ ਤੇਰੇ ਵੱਲ ਆ ਰਿਹਾ ਹੈ; ਗੁੱਸੇ ਨਾਲ ਲਾਲ ਅੱਖਾਂ ਨਾਲ, ਕ੍ਰੋਧਿਤ ਹੋ ਕੇ, ਸਾਰੇ ਰਾਜਿਆਂ ਨੂੰ ਮਾਰਨ ਦੀ ਇੱਛਾ ਨਾਲ।
8.83.38
त्वरितोऽभिपतत्यस्मांस्त्यक्त्वा सैन्यान्यसंशयम् ।
त्वं कर्ण प्रतियाह्येनं नास्त्यन्यो हि धनुर्धरः ॥ ८.८३.३८ ॥
ਉਹ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਫ਼ੌਜਾਂ ਨੂੰ ਛੱਡ ਕੇ ਬਿਨਾਂ ਸ਼ੱਕ ਸਾਡੇ ਉੱਤੇ ਝਪਟ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਕਰਣ, ਤੂੰ ਹੀ ਉਸਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਕਰ; ਉਸ ਵਰਗਾ ਹੋਰ ਕੋਈ ਧਨੁਰਧਾਰੀ ਨਹੀਂ।
8.83.39
न तं पश्यामि लोकेऽस्मिंस्त्वत्तो ह्यन्यं धनुर्धरम् ।
अर्जुनं समरे क्रुद्धं यो वेलामिव वारयेत् ॥ ८.८३.३९ ॥
ਇਸ ਸੰਸਾਰ ਵਿੱਚ ਮੈਂ ਤੇਰੇ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਕੋਈ ਹੋਰ ਧਨੁਰਧਾਰੀ ਨਹੀਂ ਦੇਖਦਾ ਜੋ ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਕ੍ਰੋਧਿਤ ਅਰਜੁਨ ਨੂੰ ਰੋਕ ਸਕੇ, ਜਿਵੇਂ ਕੰਢਾ ਸਮੁੰਦਰ ਨੂੰ ਰੋਕਦਾ ਹੈ।
8.83.40
न चास्य रक्षां पश्यामि पार्श्वतो न च पृष्ठतः ।
एक एवाभियाति त्वां पश्य साफल्यमात्मनः ॥ ८.८३.४० ॥
ਉਸ ਦੀ ਪਾਸਿਆਂ ਜਾਂ ਪਿੱਛੇ ਕੋਈ ਰਾਖੀ ਮੈਨੂੰ ਨਹੀਂ ਦਿਸਦੀ। ਇਕੱਲਾ ਹੀ ਉਹ ਤੇਰੇ ਵੱਲ ਆ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਆਪਣੀ ਸਫਲਤਾ ਦਾ ਫਲ ਵੇਖ।
8.83.41
त्वं हि कृष्णौ रणे शक्तो योद्धुमेतौ परन्तपौ ।
तवैव भारो राधेय प्रत्युद्याहि धनञ्जयम् ॥ ८.८३.४१ ॥
ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੋ ਵੈਰੀਆਂ, ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਅਤੇ ਅਰਜੁਨ ਨਾਲ ਲੜਨ ਦੇ ਸਮਰੱਥ ਤੂੰ ਹੀ ਹੈਂ। ਰਾਧੇਯ, ਇਹ ਭਾਰ ਤੇਰਾ ਹੀ ਹੈ; ਧਨੰਜਯ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਕਰ।
8.83.42
समानो ह्यसि भीष्मेण द्रोमद्रौणिकृपेण च ।
सव्यसाचिनमायान्तं निवारय महारणे ॥ ८.८३.४२ ॥
ਤੂੰ ਭੀਸ਼ਮ, ਦ੍ਰੋਣ, ਦ੍ਰੌਣਿ ਅਤੇ ਕ੍ਰਿਪ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਹੈਂ। ਮਹਾਂ ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਆ ਰਹੇ ਸਵਿਆਸਾਚੀ ਨੂੰ ਰੋਕ।
8.83.43
लेलिहानं यथा सर्पं गर्जन्तमृषभं यथा ।
वनस्थितं यथा व्याघ्रं जहि कर्ण धनञ्जयम् ॥ ८.८३.४३ ॥
ਜੀਭ ਚੱਟਦੇ ਸੱਪ ਵਾਂਗ, ਗਰਜਦੇ ਬਲਦ ਵਾਂਗ, ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ ਖੜ੍ਹੇ ਸ਼ੇਰ ਵਾਂਗ ਜੋ ਧਨੰਜਯ ਹੈ, ਹੇ ਕਰਨ, ਉਸਨੂੰ ਮਾਰ।
8.83.44
एते द्रवन्ति समरान्निरपेक्षा नराधिपाः ।
अर्जुनस्य भयत्रस्ता धार्तराष्ट्रा महाबलाः ॥ ८.८३.४४ ॥
ਅਰਜੁਨ ਦੇ ਡਰ ਨਾਲ ਤ੍ਰਸਤ ਹੋਏ ਇਹ ਮਹਾਬਲੀ ਧ੍ਰਿਤਰਾਸ਼ਟਰ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਅਤੇ ਰਾਜੇ ਲੜਾਈ ਛੱਡ ਕੇ ਭੱਜ ਰਹੇ ਹਨ।
8.83.45
द्रवतामथ तेषां तु नान्योऽस्ति युधि मानवः ।
भयहा यो भवेद्वीरस्त्वामृते सूतनन्दन ॥ ८.८३.४५ ॥
ਭੱਜ ਰਹਿਆਂ ਲਈ ਲੜਾਈ ਵਿੱਚ ਡਰ ਦੂਰ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਵੀਰ ਤੇਰੇ ਬਿਨਾਂ ਕੋਈ ਹੋਰ ਮਨੁੱਖ ਨਹੀਂ ਹੈ, ਹੇ ਸੂਤਪੁੱਤਰ।
8.83.46
एते त्वां कुरवः सर्वे द्वीपमासाद्य संयुगे ।
धिष्ठिताः पुरुषव्याघ्र त्वत्तः शरणकाङ्क्षिणः ॥ ८.८३.४६ ॥
ਹੇ ਪੁਰਸ਼ਵਿਆਘਰ, ਇਹ ਸਾਰੇ ਕੌਰਵ ਲੜਾਈ ਵਿੱਚ ਤੈਨੂੰ ਟਾਪੂ ਵਾਂਗ ਪਾ ਕੇ ਤੇਰੀ ਸ਼ਰਣ ਮੰਗਦੇ ਹੋਏ ਖੜ੍ਹੇ ਹਨ।
8.83.47
वैदेहाम्बष्ठकाम्भोजास्तथा नग्नजितस्त्वया ।
गान्धाराश्च यया धृत्या जिताः सङ्ख्ये सुदुर्जयाः।
तां धृतिं कुरुराधेय ततः प्रत्येहि पाण्डवम् ॥ ८.८३.४७ ॥
ਵੈਦੇਹਾਂ, ਅੰਬਸ਼ਠਾਂ, ਕੰਬੋਜਾਂ, ਨਗਨਜਿਤਾਂ ਅਤੇ ਗੰਧਾਰਾਂ ਨੂੰ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਧੀਰਜ ਨਾਲ ਤੂੰ ਲੜਾਈ ਵਿੱਚ ਜਿੱਤਿਆ ਸੀ, ਉਸੇ ਧੀਰਜ ਨਾਲ ਹੇ ਕੁਰੂਰਾਧੇਯ, ਹੁਣ ਪਾਂਡਵ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਕਰ।
8.83.48
वासुदेवं च वार्ष्णेयं प्रीयमाणं किरीटिना ।
प्रत्युद्याहि महाबाहो पौरुषे महति स्थितः ॥ ८.८३.४८ ॥
ਹੇ ਮਹਾਬਾਹੂ, ਕਿਰੀਟੀ ਨਾਲ ਪ੍ਰਸੰਨ ਵਾਰਸ਼ਣੇਯ ਵਾਸੁਦੇਵ ਦਾ, ਮਹਾਨ ਪੌਰਸ਼ ਵਿੱਚ ਅਡੋਲ ਖੜ੍ਹ ਕੇ ਸਾਹਮਣਾ ਕਰ।
8.83.49
प्रकृतिस्थोऽसि मे शल्य इदानीं सम्मतस्तथा ।
प्रतिभासि महाबाहो अभीतश्च धनञ्जयात् ॥ ८.८३.४९ ॥
ਸ਼ਲ੍ਯ, ਹੁਣ ਤੂੰ ਆਪਣੀ ਕੁਦਰਤੀ ਹਾਲਤ ਵਿੱਚ ਹੈਂ ਅਤੇ ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਮੇਰੇ ਲਈ ਸਤਿਕਾਰਯੋਗ ਹੈਂ। ਹੇ ਮਹਾਬਾਹੂ, ਧਨੰਜਯ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਵੀ ਤੂੰ ਨਿਡਰ ਜਾਪਦਾ ਹੈਂ।
8.83.50
पश्य बाह्वोर्बलं मेऽद्य शिक्षितस्य च पश्य मे ।
एकोऽद्य निहनिष्यामि पाण्डवानां महाचमूम् ॥ ८.८३.५० ॥
ਅੱਜ ਮੇਰੀਆਂ ਬਾਹਾਂ ਦਾ ਬਲ ਵੇਖ, ਅਤੇ ਸਿੱਖਿਅਤ ਮੇਰੀ ਕੁਸ਼ਲਤਾ ਵੀ ਵੇਖ। ਅੱਜ ਮੈਂ ਇਕੱਲਾ ਹੀ ਪਾਂਡਵਾਂ ਦੀ ਮਹਾਸੈਨਾ ਦਾ ਸੰਹਾਰ ਕਰਾਂਗਾ।
8.83.51
कृष्णौ च पुरुषव्याघ्र ततः सत्यं ब्रवीमि ते ।
नाहत्वा युधि तौ वीरौ व्यपयास्ये कथञ्चन ॥ ८.८३.५१ ॥
ਹੇ ਪੁਰਸ਼ਵਿਆਘ੍ਰ, ਤਦ ਤੈਨੂੰ ਸੱਚ ਆਖਦਾ ਹਾਂ: ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਉਹਨਾਂ ਦੋਹਾਂ ਵੀਰ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾਂ ਨੂੰ ਮਾਰੇ ਬਿਨਾਂ ਮੈਂ ਕਿਸੇ ਵੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਪਿੱਛੇ ਨਹੀਂ ਹਟਾਂਗਾ।
8.83.52
शिश्ये वा निहतस्ताभ्यामनित्यो हि रणे जयः ।
कृतार्थोऽद्य भविष्यामि हत्वा वाप्यथ वा हतः ॥ ८.८३.५२ ॥
ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਹੱਥੋਂ ਮਾਰਿਆ ਜਾ ਕੇ ਮੈਂ ਪਿਆ ਰਹਾਂਗਾ, ਕਿਉਂਕਿ ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਜਿੱਤ ਅਨਿੱਤ ਹੈ। ਜਾਂ ਅੱਜ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਮਾਰ ਕੇ ਮੈਂ ਕ੍ਰਿਤਾਰਥ ਹੋਵਾਂਗਾ, ਜਾਂ ਮਾਰਿਆ ਜਾ ਕੇ ਵੀ ਹੋਵਾਂਗਾ।
8.83.53
अजय्यमेनं प्रवदन्ति युद्धे ।
महारथाः कर्ण रथप्रवीरम्।
एकाकिन किमु कृष्णाभिगुप्तं ।
विजेतुमेनं क इहोत्सहेत ॥ ८.८३.५३ ॥
ਮਹਾਰਥੀ ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਇਹਨੂੰ ਅਜਿੱਤ ਆਖਦੇ ਹਨ, ਹੇ ਕਰਨ, ਇਹ ਰਥਵੀਰਾਂ ਵਿੱਚ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ ਹੈ। ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਦੁਆਰਾ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਇਹਨੂੰ ਇਕੱਲਿਆਂ ਇੱਥੇ ਜਿੱਤਣ ਦਾ ਕੌਣ ਹੌਸਲਾ ਕਰੇਗਾ?
8.83.54
नैतादृशो जातु बभूव लोके ।
रथोत्तमो यावदुपश्रुतं नः।
तमीदृशं प्रतियोत्स्यामि पार्थं ।
महाहवे पश्य च पौरुषं मे ॥ ८.८३.५४ ॥
ਜਿੱਥੋਂ ਤੱਕ ਅਸੀਂ ਸੁਣਿਆ ਹੈ, ਸੰਸਾਰ ਵਿੱਚ ਐਸਾ ਰਥਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠ ਕਦੇ ਨਹੀਂ ਹੋਇਆ। ਐਸੇ ਪਾਰਥ ਨਾਲ ਮੈਂ ਮਹਾਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਲੜਾਂਗਾ; ਮੇਰਾ ਪੌਰਸ਼ ਵੇਖ।
8.83.55
रणे चरत्येष रथप्रवीरः ।
सितैर्हयैः कौरवराजपुत्रः।
स वाऽद्य मां नेष्यति कृच्छ्रमेत… ।
त्कर्णोऽस्यान्तेऽप्यत्र भवेत्समर्थः ॥ ८.८३.५५ ॥
ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਇਹ ਰਥ-ਵੀਰ ਵਿਚਰਦਾ ਹੈ; ਚਿੱਟੇ ਘੋੜਿਆਂ ਵਾਲਾ ਕੌਰਵ ਰਾਜਪੁੱਤਰ। ਅੱਜ ਉਹ ਮੈਨੂੰ ਮੁਸੀਬਤ ਵਿੱਚ ਲੈ ਜਾਵੇਗਾ; ਉਸਦੇ ਅੰਤ ਵਿੱਚ ਇੱਥੇ ਕਰਣ ਵੀ ਸਮਰੱਥ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ।
8.83.56
अस्वेदिनौ राजपुत्रस्य हस्ता… ।
ववेपमानौ जातकिणौ बृहन्तौ।
दृढायुधः कृतिमान्क्षिप्रहस्तो ।
न पाण्डवेयेन समोऽस्ति योधः ॥ ८.८३.५६ ॥
ਰਾਜਪੁੱਤਰ ਦੇ ਹੱਥ ਪਸੀਨਾ ਨਾ ਆਉਣ ਵਾਲੇ, ਕੰਬਦੇ, ਘੱਟਾ ਪਏ ਅਤੇ ਵੱਡੇ ਹਨ। ਦ੍ਰਿੜ੍ਹ ਆਯੁਧ ਵਾਲਾ, ਨਿਪੁੰਨ, ਤੇਜ਼ ਹੱਥਾਂ ਵਾਲਾ ਯੋਧਾ ਪਾਂਡਵ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਨਹੀਂ।
8.83.57
गृह्णात्यनेकानपि कङ्कपत्रा… ।
नेकं यथा तान्प्रतियोज्य चाशु।
ते क्रोशमात्रे निपतन्त्यमोधाः ।
कस्तेन योधोऽस्ति समः पृथिव्याम् ॥ ८.८३.५७ ॥
ਉਹ ਬਹੁਤ ਕੰਕਪੱਤਰ ਬਾਣ ਵੀ ਫੜਦਾ ਹੈ; ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਝਟਪਟ ਧਨੁਸ਼ ਉੱਤੇ ਚੜ੍ਹਾ ਕੇ ਛੱਡਦਾ ਹੈ। ਉਹ ਅਮੋਘ ਬਾਣ ਇੱਕ ਕੋਸ ਦੂਰ ਡਿੱਗਦੇ ਹਨ। ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਉਸ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਯੋਧਾ ਕੌਣ ਹੈ?
8.83.58
अतोषयत्स्वाण्डवे यो हुताशं ।
कृष्णद्वितीयोऽतिरथस्तरस्वी।
लेभे चक्रं यत्र कृष्णो महात्मा ।
धनुर्गाण्डीवं पाण्डवः सव्यसाची ॥ ८.८३.५८ ॥
ਖਾਂਡਵ ਬਣ ਵਿੱਚ ਜਿਸ ਨੇ ਅਗਨੀ ਨੂੰ ਪ੍ਰਸੰਨ ਕੀਤਾ; ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਜਿਸਦਾ ਦੂਜਾ ਸੀ, ਅਤਿਰਥੀ ਅਤੇ ਤੇਜ਼। ਜਿੱਥੇ ਮਹਾਤਮਾ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਨੇ ਚੱਕਰ ਪਾਇਆ, ਅਤੇ ਪਾਂਡਵ ਸਵਿਆਸਾਚੀ ਨੇ ਗਾਂਡੀਵ ਧਨੁਸ਼ ਪਾਇਆ।
8.83.59
श्वेताश्वयुक्तं च सुघोषमुग्रं ।
रथं महाबाहुरदीनसत्वः।
महेषुधी चाक्षये दिव्यरूपे ।
शस्त्राणि दिव्यानि च हव्यवाहात् ॥ ८.८३.५९ ॥
ਚਿੱਟੇ ਘੋੜਿਆਂ ਨਾਲ ਜੁੜਿਆ, ਸੁੰਦਰ ਆਵਾਜ਼ ਵਾਲਾ, ਉਗਰ ਰਥ; ਮਹਾਬਾਹੂ, ਅਦੀਨਸੱਤਵ ਵਾਲੇ ਨੇ ਅਗਨੀ ਤੋਂ ਦੋ ਵੱਡੇ ਤਰਕਸ਼, ਅਕਸ਼ੈ ਦਿੱਬ ਰੂਪ ਵਾਲੇ, ਅਤੇ ਦਿੱਬ ਸ਼ਸਤਰ ਪਾਏ।
8.83.60
यस्त्विन्द्रलोके निजघान दैत्या… ।
नसङ्ख्येयान्कालकेयांश्च सर्वान्।
लेभे शङ्खं देवदत्तं स्म तत्र ।
को नाम तेनाभ्यधिकः पृथिव्याम् ॥ ८.८३.६० ॥
ਜਿਸਨੇ ਇੰਦਰਲੋਕ ਵਿੱਚ ਦੈਂਤਾਂ ਨੂੰ… ਮਾਰਿਆ, ਅਣਗਿਣਤ ਕਾਲਕੇਯਾਂ ਅਤੇ ਸਭ ਨੂੰ ਮਾਰਿਆ, ਅਤੇ ਉੱਥੇ ਦੇਵਦੱਤ ਸ਼ੰਖ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ, ਉਸ ਤੋਂ ਵੱਧ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਕੌਣ ਹੈ?
8.83.61
महादेवं तोषयामास योऽस्त्रैः ।
साक्षात्सुयुद्धेन महानुभावः।
लेभे ततः पाशुपतं सुघोरं ।
त्रैलोक्यसंहारकरं महास्त्रम् ॥ ८.८३.६१ ॥
ਜਿਸ ਮਹਾਨੁਭਾਵ ਨੇ ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਅਸਤ੍ਰਾਂ ਨਾਲ ਸਾਖਿਆਤ ਮਹਾਦੇਵ ਨੂੰ ਪ੍ਰਸੰਨ ਕੀਤਾ, ਉਸਨੇ ਫਿਰ ਤਿੰਨਾਂ ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਸੰਹਾਰ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਅਤਿ ਭਿਆਨਕ ਪਾਸ਼ੁਪਤ ਮਹਾਸ੍ਤ੍ਰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ।
8.83.62
पृथक्पृथग्लोकपालाः समेता ।
ददुर्महास्त्राण्यप्रमेयाणि सङ्ख्ये।
यैस्ताञ्जघानाशु रणे नृसिंहः ।
सकालकेयानसुरान्समेतान् ॥ ८.८३.६२ ॥
ਵੱਖ-ਵੱਖ ਲੋਕਪਾਲਾਂ ਨੇ ਇਕੱਠੇ ਹੋ ਕੇ ਅਪ੍ਰਮੇਯ ਮਹਾਸ੍ਤ੍ਰ ਦਿੱਤੇ; ਉਨ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਉਸ ਨ੍ਰਿਸਿੰਘ ਨੇ ਰਣ ਵਿੱਚ ਛੇਤੀ ਹੀ ਕਾਲਕੇਯਾਂ ਸਮੇਤ ਇਕੱਠੇ ਹੋਏ ਅਸੁਰਾਂ ਨੂੰ ਮਾਰ ਦਿੱਤਾ।
8.83.63
तथा विराटस्य पुरे समेता… ।
न्सर्वानस्मानेकरथेन जित्वा।
जहार तद्रोधनमाजिमध्ये ।
वस्त्राणि चादत्त महारथेभ्यः ॥ ८.८३.६३ ॥
ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਵਿਰਾਟ ਦੇ ਨਗਰ ਵਿੱਚ ਇਕੱਠੇ ਹੋਏ… ਸਾਨੂੰ ਸਭ ਨੂੰ ਇੱਕੋ ਰਥ ਨਾਲ ਜਿੱਤ ਕੇ, ਯੁੱਧ ਦੇ ਮੱਧ ਵਿੱਚ ਉਹ ਗੋਧਨ ਖੋਹ ਲਿਆ ਅਤੇ ਮਹਾਰਥੀਆਂ ਤੋਂ ਵਸਤ੍ਰ ਵੀ ਲੈ ਲਏ।
8.83.64
तमीदृशं वीर्यगुणोपपन्नं ।
कृष्णद्वितीयं परमं नृपाणाम्।
तमाह्वयन्साहसमुत्तमं वै ।
जाने स्वयं सर्वलोकस्य शल्य ॥ ८.८३.६४ ॥
ਏਦਾਂ ਦੇ ਵੀਰਜ ਅਤੇ ਗੁਣਾਂ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ, ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਜਿਸਦਾ ਦੂਜਾ ਹੈ, ਰਾਜਿਆਂ ਵਿੱਚ ਪਰਮ, ਉਸ ਪਰਮ ਸਾਹਸੀ ਨੂੰ ਲਲਕਾਰਦਿਆਂ, ਹੇ ਸ਼ਲ੍ਯ, ਮੈਂ ਖ਼ੁਦ ਸਾਰੇ ਲੋਕ ਨੂੰ ਜਾਣਦਾ ਹਾਂ।
8.83.65
अनन्तवीर्येण च केशवेन ।
नारायणेनाप्रतिमेन गुप्तः।
वर्षायुतैर्यस्य गुणा न शक्या ।
वक्तुं समेतैरपि सर्वलोकैः ॥ ८.८३.६५ ॥
ਅਨੰਤ ਪਰਾਕ੍ਰਮੀ ਕੇਸ਼ਵ ਅਤੇ ਅਪ੍ਰਤਿਮ ਨਾਰਾਇਣ ਦੁਆਰਾ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ ਉਹ। ਉਸਦੇ ਗੁਣ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਸਾਲਾਂ ਵਿੱਚ ਵੀ, ਸਾਰੇ ਲੋਕ ਇਕੱਠੇ ਹੋ ਕੇ ਵੀ ਨਹੀਂ ਕਹੇ ਜਾ ਸਕਦੇ।
8.83.66
महात्मनः शङ्खचक्रासिपाणे… ।
र्विष्णोर्जिष्णोर्वसुदेवात्मजस्य।
भयं न मे जायते साध्वसं च ।
दृष्ट्वा कृष्णावेकरथे समेतौ ॥ ८.८३.६६ ॥
ਮਹਾਤਮਾ, ਸ਼ੰਖ-ਚੱਕਰ-ਖੜਗ ਧਾਰੀ ਵਿਸ਼ਨੂੰ, ਵਿਜੇਤਾ ਅਰਜੁਨ ਅਤੇ ਵਾਸੁਦੇਵ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ ਮੈਨੂੰ ਡਰ ਜਾਂ ਘਬਰਾਹਟ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੀ; ਇਹ ਦੋਵੇਂ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਇੱਕੋ ਰੱਥ ਤੇ ਇਕੱਠੇ ਵੇਖ ਕੇ ਵੀ।
8.83.67
अतीवायं धनुषि राजपुत्रे… ।
ष्वतीवान्यान्केशवश्चक्रयुद्धे।
एवंविधौ पाण्डववासुदेवौ ।
चलेत्स्वदेशाद्विमवान्न कृष्णौ ॥ ८.८३.६७ ॥
ਇਹ ਰਾਜਕੁਮਾਰ (ਅਰਜੁਨ) ਧਨੁਸ਼ ਵਿੱਦਿਆ ਵਿੱਚ ਅਤਿ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ ਹੈ, ਅਤੇ ਕੇਸ਼ਵ ਚੱਕਰ ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਦੂਜਿਆਂ ਤੋਂ ਵੱਧ ਹੈ। ਅਜਿਹੇ ਪਾਂਡਵ ਤੇ ਵਾਸੁਦੇਵ, ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੋਹਾਂ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾਂ ਨੂੰ ਹਿਮਾਲਾ ਵੀ ਆਪਣੀ ਥਾਂ ਤੋਂ ਨਹੀਂ ਹਿਲਾ ਸਕਦਾ।
8.83.68
उभौ हि शूरौ बलिनौ दृढायुधौ ।
महारथौ संहननोपपन्नौ।
एतौ वीरौ नरवीरौ समेतौ ।
स्थानाच्च्युतौ देवकुमाररूपौ ॥ ८.८३.६८ ॥
ਦੋਵੇਂ ਸੂਰਮੇ, ਬਲਵਾਨ, ਪੱਕੇ ਹਥਿਆਰਾਂ ਵਾਲੇ, ਮਹਾਰਥੀ, ਮਜ਼ਬੂਤ ਸਰੀਰ ਵਾਲੇ ਹਨ। ਮਨੁੱਖਾਂ ਵਿੱਚ ਵੀਰ ਇਹ ਦੋਵੇਂ ਇਕੱਠੇ ਹਨ; ਦੇਵਕੁਮਾਰਾਂ ਦਾ ਰੂਪ ਧਾਰੀ, ਆਪਣੀ ਥਾਂ ਤੋਂ ਨਹੀਂ ਡੋਲਦੇ।
8.83.69
जेतुं प्रसह्यार्जुनं चाच्युतं च ॥ ८.८३.६९ ॥
ਅਰਜੁਨ ਅਤੇ ਅਚੁਤ ਨੂੰ ਜ਼ੋਰ ਨਾਲ ਜਿੱਤਣ ਲਈ।
8.83.70
एतौ हि तावर्जुनवासुदेवौ ।
कोऽन्यः प्रतीयान्मदृते तु शल्य ॥ ८.८३.७० ॥
ਇਹ ਦੋਵੇਂ — ਅਰਜੁਨ ਅਤੇ ਵਾਸੁਦੇਵ — ਹੇ ਸ਼ਲ੍ਯ, ਮੇਰੇ ਬਿਨਾਂ ਹੋਰ ਕੌਣ ਇਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ?
8.83.71
सर्वेषां वृष्णिवीराणां कृष्णे लक्ष्मीः प्रतिष्ठिता ।
सर्वेषां पाण्डुपुत्राणां जयः पार्थे प्रतिष्ठितः ॥ ८.८३.७१ ॥
ਵ੍ਰਿਸ਼ਣਿ ਵੀਰਾਂ ਸਭ ਦੀ ਲਕਸ਼ਮੀ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਵਿੱਚ ਸਥਾਪਿਤ ਹੈ; ਪਾਂਡੂ ਦੇ ਸਭ ਪੁੱਤਰਾਂ ਦੀ ਜਿੱਤ ਪਾਰਥ ਵਿੱਚ ਸਥਾਪਿਤ ਹੈ।
8.83.72
तावुभौ पुरुषव्याघ्रौ समाने स्यन्दने स्थितौ ।
मामेकमभियोद्धारौ सुजातं बत शल्य मे ॥ ८.८३.७२ ॥
ਉਹ ਦੋਵੇਂ ਪੁਰਸ਼ਵਿਆਘਰ ਇੱਕੋ ਰੱਥ ਉੱਤੇ ਖੜ੍ਹੇ ਹਨ, ਮੇਰੇ ਇਕੱਲੇ ਨਾਲ ਲੜਨ ਲਈ। ਆਹ ਸ਼ਲ੍ਯ, ਮੇਰਾ ਭਾਗ ਕਿੰਨਾ ਚੰਗਾ ਹੈ!
8.83.73
नैतच्चिरं क्षिप्रमिमं रथं मे ।
प्रवर्तयैतावभियामि चैवम्।
अस्मिन्मुहूर्ते निहतौ पश्य कृष्णौ ।
ताभ्यां हतं वा युधि मां रिपुभ्याम् ॥ ८.८३.७३ ॥
ਇਹ ਬਹੁਤੀ ਦੇਰ ਨਹੀਂ ਚੱਲੇਗਾ; ਮੇਰਾ ਰੱਥ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਚਲਾਓ। ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਮੈਂ ਉਹਨਾਂ ਵੱਲ ਵਧਦਾ ਹਾਂ। ਇਸੇ ਪਲ ਉਹਨਾਂ ਦੋਹਾਂ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾਂ ਨੂੰ ਮਾਰਿਆ ਹੋਇਆ ਵੇਖ, ਜਾਂ ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਉਹਨਾਂ ਦੋ ਵੈਰੀਆਂ ਹੱਥੋਂ ਮੈਨੂੰ ਮਾਰਿਆ ਗਿਆ ਵੇਖ।
8.83.74
एवं ब्रुवाणः सहसा महारथ… ।
स्त्वभ्यद्रवत्पाण्डवं सूतपुत्रः ॥ ८.८३.७४ ॥
ਐਸਾ ਕਹਿੰਦਿਆਂ ਮਹਾਰਥੀ... ਸੂਤਪੁੱਤਰ (ਕਰਨ) ਅਚਾਨਕ ਪਾਂਡਵ ਵੱਲ ਦੌੜਿਆ।
8.83.75
पदातिसङ्घा द्विरदास्तथा तदा ॥ ८.८३.७५ ॥
ਉਸ ਵੇਲੇ ਪੈਦਲ ਫ਼ੌਜ ਦੇ ਦਲ ਅਤੇ ਹਾਥੀ ਵੀ ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ (ਦੌੜ ਪਏ)।
8.83.76
निरुध्यताभिद्रवताच्युतार्जुनौ ।
श्रमेण संयोजयताशु सर्वशः।
यथा भवद्भिर्भृशविक्षतावुभौ ।
सुखेन हन्यान्मम वाहिनीपतिः ॥ ८.८३.७६ ॥
ਅਚੁਤ ਅਤੇ ਅਰਜੁਨ ਨੂੰ ਘੇਰ ਕੇ ਹਮਲਾ ਕਰੋ। ਛੇਤੀ ਪੂਰੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਨਾਲ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਇਕੱਠਾ ਕਰੋ, ਤਾਂ ਜੋ ਤੁਹਾਡੇ ਹੱਥੋਂ ਦੋਵੇਂ ਬਹੁਤ ਜ਼ਖ਼ਮੀ ਹੋਣ, ਅਤੇ ਸੈਨਾਪਤੀ ਮੇਰੇ ਹੱਥੋਂ ਸੌਖਿਆਂ ਮਾਰਿਆ ਜਾਵੇ।
8.83.77
यथा तथा तान्समरेऽर्जुनोऽग्रसत् ॥ ८.८३.७७ ॥
ਜਿਵੇਂ ਅਰਜੁਨ ਨੇ ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਨਿਗਲ ਲਿਆ।
8.83.78
न सन्दधानो न तथा शरोत्तमान् ।
प्रमुञ्चमानो रिपुभिः प्रदृश्यते।
धनञ्जयास्तैः स्म शरैर्विदारिता ।
हता निपेतुर्नरवाजिकुञ्जराः ॥ ८.८३.७८ ॥
ਉਹ ਬਾਣ ਚੜ੍ਹਾਉਂਦਾ ਜਾਂ ਉੱਤਮ ਬਾਣ ਛੱਡਦਾ ਦਿੱਸਦਾ ਹੀ ਨਹੀਂ; ਧਨੰਜਯ ਦੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਬਾਣਾਂ ਨਾਲ ਚੀਰੇ ਗਏ ਮਨੁੱਖ, ਘੋੜੇ ਤੇ ਹਾਥੀ ਮਰ ਕੇ ਡਿੱਗ ਪਏ।
8.83.79
शरार्चिषं गाण्डिवचारुमण्डलं ।
युगान्तसूर्यप्रतिमानतेजसम्।
न कौरवाः शेकुरुदीक्षितुं जयं ।
यथा रविं व्याधितचक्षुषो जनाः ॥ ८.८३.७९ ॥
ਬਾਣਾਂ ਦੀ ਲਾਟ, ਗਾਂਡੀਵ ਦੇ ਸੁੰਦਰ ਮੰਡਲ ਵਾਲੇ, ਯੁਗਾਂਤ ਦੇ ਸੂਰਜ ਵਰਗੇ ਤੇਜ ਵਾਲੇ ਉਸ ਵੱਲ ਕੌਰਵ ਜਿੱਤ ਦੀ ਆਸ ਨਾਲ ਵੇਖ ਵੀ ਨਾ ਸਕੇ; ਬਿਮਾਰ ਅੱਖਾਂ ਵਾਲੇ ਲੋਕ ਸੂਰਜ ਨੂੰ ਨਹੀਂ ਵੇਖ ਸਕਦੇ।
8.83.80
शरोत्तमान्सम्प्रहितान्महारथै ।
श्चिच्छेद पार्थः प्रहसञ्छरौधैः।
भूयश्च तानहनद्बाणसङ्घान् ।
गाण्डीवधन्वायतपूर्णमण्डलम् ॥ ८.८३.८० ॥
ਮਹਾਰਥੀਆਂ ਦੇ ਛੱਡੇ ਉੱਤਮ ਬਾਣਾਂ ਨੂੰ ਪਾਰਥ ਨੇ ਹੱਸਦਿਆਂ ਬਾਣਾਂ ਦੀ ਵਰਖਾ ਨਾਲ ਕੱਟ ਦਿੱਤਾ; ਫਿਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਬਾਣਾਂ ਦੇ ਸਮੂਹਾਂ ਨੂੰ ਵੀ ਮਾਰਿਆ, ਗਾਂਡੀਵ ਨੂੰ ਪੂਰੇ ਗੋਲ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਖਿੱਚਦੇ ਹੋਏ।
8.83.81
यथोग्ररश्मिः शुचिशुक्रमध्यगः ।
सुखं विवस्वान्हरते जलौघान्।
तथार्जुनो बाणगणान्निरस्य ।
ददाह सेनां तव पार्थिवेन्द्र ॥ ८.८३.८१ ॥
ਪ੍ਰਚੰਡ ਕਿਰਨਾਂ ਵਾਲਾ ਸੂਰਜ ਸਾਫ਼ ਅਕਾਸ਼ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰੋਂ ਲੰਘਦਿਆਂ ਸਹਿਜੇ ਹੀ ਪਾਣੀ ਦੇ ਝੁੰਡ ਸੋਖ ਲੈਂਦਾ ਹੈ; ਤਿਵੇਂ ਹੀ ਅਰਜੁਨ ਨੇ ਬਾਣਾਂ ਦੇ ਸਮੂਹ ਛੱਡ ਕੇ, ਹੇ ਰਾਜਾਧਿਰਾਜ, ਤੁਹਾਡੀ ਸੈਨਾ ਨੂੰ ਸਾੜ ਦਿੱਤਾ।
8.83.82
तमभ्यधावद्विसृजन्कृपः शरां… ।
स्तथैव भोजस्तव चात्मजः स्वयम्।
महारथो द्रोणसुतश्च सायकै… ।
रवाकिरंस्तोयधरा यथाऽचलम् ॥ ८.८३.८२ ॥
ਕ੍ਰਿਪ ਤੀਰ ਛੱਡਦੇ ਹੋਏ ਉਸ ਉੱਤੇ ਝਪਟਿਆ; ਤੁਹਾਡਾ ਪੁੱਤਰ ਭੋਜ (ਕ੍ਰਿਤਵਰਮਾ) ਵੀ ਉਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ; ਮਹਾਰਥੀ ਦ੍ਰੋਣਪੁੱਤਰ ਨੇ ਵੀ ਤੀਰਾਂ ਨਾਲ ਉਸਨੂੰ ਢਕ ਲਿਆ, ਜਿਵੇਂ ਬੱਦਲ ਪਰਬਤ ਉੱਤੇ ਵਰਖਾ ਕਰਦੇ ਹਨ।
8.83.83
जिघांसुभिस्तान्कुशलैः शरोत्तमान् ।
महात्मभिः सम्प्रहितान्प्रयत्नतः।
शरैः प्रतिच्छेद स पाण्डवस्त्वरन् ।
परान्विनिर्भिद्य च तांस्त्रिभिस्त्रिभिः ॥ ८.८३.८३ ॥
ਮਾਰਨ ਦੀ ਇੱਛਾ ਨਾਲ ਨਿਪੁੰਨ ਮਹਾਤਮਾਵਾਂ ਨੇ ਯਤਨ ਨਾਲ ਛੱਡੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਉੱਤਮ ਤੀਰਾਂ ਨੂੰ ਉਸ ਪਾਂਡਵ ਨੇ ਤੁਰੰਤ ਆਪਣੇ ਤੀਰਾਂ ਨਾਲ ਕੱਟ ਦਿੱਤਾ; ਵੈਰੀਆਂ ਨੂੰ ਵਿੰਨ੍ਹ ਕੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਹਰੇਕ ਨੂੰ ਤਿੰਨ-ਤਿੰਨ ਤੀਰਾਂ ਨਾਲ ਵਿੰਨ੍ਹਿਆ।
8.83.84
स गाण्डिवव्यायतपूर्णमण्डल… ।
स्तपन्रिपूनर्जुनभास्करो वभौ।
शरोग्रश्मिः शुचिशुक्रमध्यगो ।
यथैव सूर्यः परिवेयवांस्तथा ॥ ८.८३.८४ ॥
ਉਸਨੇ ਗਾਂਡੀਵ ਨੂੰ ਪੂਰਾ ਗੋਲ ਖਿੱਚ ਕੇ… ਵੈਰੀਆਂ ਨੂੰ ਤਪਾਉਂਦਾ ਅਰਜੁਨ-ਸੂਰਜ ਚਮਕਿਆ; ਤੀਰਾਂ ਦੇ ਅਗਲੇ ਸਿਰੇ ਉਸ ਦੀਆਂ ਕਿਰਨਾਂ ਸਨ; ਸ਼ੁੱਧ ਆਕਾਸ਼ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਵਿਚਰਦੇ ਸੂਰਜ ਵਾਂਗ, ਪਰਿਵੇਸ਼ ਨਾਲ ਘਿਰੇ ਸੂਰਜ ਵਾਂਗ ਉਹ ਦਿਸਿਆ।
8.83.85
अथाग्र्यबाणैर्दशभिर्धनञ्जयं ।
पराभिनद्दोणसुतोऽच्युतं त्रिभिः।
चतुर्भिरश्वांश्चतुरः कपिं ततः ।
शरैश्च नाराचवरैरवाकिरत् ॥ ८.८३.८५ ॥
ਫਿਰ ਦ੍ਰੋਣਪੁੱਤਰ ਨੇ ਦਸ ਉੱਤਮ ਤੀਰਾਂ ਨਾਲ ਧਨੰਜਯ (ਅਰਜੁਨ) ਨੂੰ ਵਿੰਨ੍ਹਿਆ, ਤਿੰਨ ਨਾਲ ਅੱਚੁਤ (ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ) ਨੂੰ, ਫਿਰ ਚਾਰ ਨਾਲ ਉਸਦੇ ਚਾਰ ਘੋੜਿਆਂ ਨੂੰ, ਅਤੇ ਕਪਿਧੁਜ ਉੱਤੇ ਉੱਤਮ ਨਾਰਾਚ ਤੀਰਾਂ ਦੀ ਵਰਖਾ ਕੀਤੀ।
8.83.86
तथा ततः प्रस्फुरदस्य कार्मुकं ।
त्रिभिः शरैर्यन्तृशिरश्चकर्त ह।
हयांश्चतुर्भिश्चतुरस्त्रिभिर्ध्वजं ।
धनञ्जयो द्रौणिरथादपातयत् ॥ ८.८३.८६ ॥
ਫਿਰ ਧਨੰਜਯ ਨੇ ਦ੍ਰੋਣਪੁੱਤਰ ਦੇ ਰਥ ਤੋਂ ਉਸਦਾ ਕੰਬਦਾ ਧਨੁਸ਼ ਤਿੰਨ ਬਾਣਾਂ ਨਾਲ ਕੱਟ ਦਿੱਤਾ, ਸਾਰਥੀ ਦਾ ਸਿਰ ਵੀ ਵੱਢਿਆ; ਚਾਰ ਬਾਣਾਂ ਨਾਲ ਘੋੜੇ ਅਤੇ ਤਿੰਨ ਨਾਲ ਝੰਡਾ ਡੇਗ ਦਿੱਤਾ।
8.83.87
स रोषपूर्णो ह्मतिवज्रहाटकै… ।
रलङ्कृतं तक्षकभोगवर्चसम्।
स तद्वधे कार्मुकमन्यदाददे ।
यथा महाहिप्रवरं तथैव च ॥ ८.८३.८७ ॥
ਕ੍ਰੋਧ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਉਹ, ਅਤਿ ਕਠੋਰ ਸੋਨੇ ਦੇ ਗਹਿਣਿਆਂ ਨਾਲ … ਸਜੇ, ਤਕਸ਼ਕ ਦੇ ਕੁੰਡਲ ਵਰਗੀ ਚਮਕ ਵਾਲੇ ਉਸ ਧਨੁਸ਼ ਦੇ ਵਧ ਲਈ ਦੂਜਾ ਧਨੁਸ਼ ਚੁੱਕ ਲਿਆ; ਮਹਾਸਰਪ ਵਾਂਗ।
8.83.88
स्वमायुधं चापि विकीर्य भूतले ।
धनुश्च कृत्वा सगुणं गुणाधिकः।
समानयंसल्तावजितौ नरोत्तमौ ।
शरोत्तमैर्द्रौणिरविध्यदन्तिकात् ॥ ८.८३.८८ ॥
ਆਪਣਾ ਹਥਿਆਰ ਧਰਤੀ 'ਤੇ ਸੁੱਟ ਕੇ, ਤਾਰ ਚੜ੍ਹਾਇਆ ਧਨੁਸ਼ ਲੈ ਕੇ, ਹੁਨਰ ਵਿੱਚ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ ਦ੍ਰੌਣਿ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਅਜਿੱਤ ਦੋ ਨਰੋਤਮਾਂ ਨੂੰ ਨੇੜਿਓਂ ਉੱਤਮ ਬਾਣਾਂ ਨਾਲ ਵਿੰਨ੍ਹ ਦਿੱਤਾ।
8.83.89
कृपश्च भोजश्च तवात्मजश्च ते ।
शरैरनेकैर्युधि पाण्डवर्षभम्।
महारथाः संयुगमूर्धनि स्थिता… ।
स्तमोनुदं वारिधरा इवापतन् ॥ ८.८३.८९ ॥
ਕ੍ਰਿਪ, ਭੋਜ ਅਤੇ ਤੇਰਾ ਪੁੱਤਰ, ਯੁੱਧ ਦੇ ਮੋਰਚੇ 'ਤੇ ਖੜ੍ਹੇ ਮਹਾਰਥੀਆਂ ਨੇ ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਅਨੇਕ ਬਾਣਾਂ ਨਾਲ ਪਾਂਡਵਾਂ ਵਿੱਚ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ ਨੂੰ … [ਵਿੰਨ੍ਹਿਆ]; ਹਨੇਰਾ ਦੂਰ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਸੂਰਜ 'ਤੇ ਮੇਘਾਂ ਵਾਂਗ ਬਾਣ ਵਰ੍ਹੇ।
8.83.90
कृपस्य पार्थः शरं शरासनं ।
हयान्ध्वजान्सारधिमेव पत्रिभिः।
समार्पयद्वाहुसहस्रविक्रम… ।
स्तथा यथा वज्रधरः पुरा बलेः ॥ ८.८३.९० ॥
ਪ੍ਰਿਥਾ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਪਾਰਥ ਨੇ ਕ੍ਰਿਪ ਦਾ ਬਾਣ, ਧਨੁਸ਼, ਘੋੜੇ, ਝੰਡੇ ਅਤੇ ਸਾਰਥੀ ਨੂੰ ਖੰਭਾਂ ਵਾਲੇ ਬਾਣਾਂ ਨਾਲ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਢਕ ਦਿੱਤਾ; ਜਿਵੇਂ ਪੁਰਾਣੇ ਸਮੇਂ ਵਜ੍ਰਧਰ ਨੇ ਬਲੀ ਉੱਤੇ ਕੀਤਾ ਸੀ। … [ਹਜ਼ਾਰ ਬਾਹਾਂ ਦੀ ਸ਼ਕਤੀ]।
8.83.91
स पार्थबाणैर्विनिपातितायुधो ।
ध्वजावमर्दे च कृते महाहवे।
कृतः कृपो बाणसहस्रयनितो ।
यथापगेयः प्रथमं किरीटिना ॥ ८.८३.९१ ॥
ਪਾਰਥ ਦੇ ਬਾਣਾਂ ਨਾਲ ਹਥਿਆਰ ਡਿੱਗੇ, ਝੰਡਾ ਚਕਨਾਚੂਰ ਹੋਇਆ, ਉਸ ਮਹਾਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਬਾਣਾਂ ਨਾਲ ਘਿਰਿਆ ਕ੍ਰਿਪ ਪਹਿਲਾਂ ਕਿਰੀਟੀ ਦੁਆਰਾ ਪਿੱਛੇ ਹਟਣ ਲਈ ਮਜਬੂਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।
8.83.92
शरैः प्रचिच्छेद तवात्मजस्य ।
ध्वजं धनुश्च प्रचकर्त नर्दतः।
जघान चाश्वान्कृतवर्मणः शुभान् ।
ध्वजं च चिच्छेद तवात्मजस्य ह ॥ ८.८३.९२ ॥
ਬਾਣਾਂ ਨਾਲ ਤੇਰੇ ਪੁੱਤਰ ਦਾ ਝੰਡਾ ਤੇ ਧਨੁਸ਼ ਕੱਟੇ; ਗਰਜਦੇ ਹੋਏ ਕ੍ਰਿਤਵਰਮਾ ਦੇ ਸੁੰਦਰ ਘੋੜੇ ਮਾਰੇ; ਤੇਰੇ ਪੁੱਤਰ ਦਾ ਝੰਡਾ ਵੀ ਕੱਟਿਆ।
8.83.93
सवाजिसूतेष्वसनान्सकेतना… ।
ञ्जयान नागाश्वरथांश्च स त्वरन्।
ततः प्रकीर्णं सुमहद्वलं तव ।
प्रपीडितं सवितुरिवौजसा भृशम् ॥ ८.८३.९३ ॥
ਘੋੜਿਆਂ, ਸਾਰਥੀਆਂ, ਧਨੁਸ਼ਾਂ, ਝੰਡਿਆਂ ਸਮੇਤ ਸ੍ਰੰਜਯਾਂ ਨੂੰ ਅਤੇ ਹਾਥੀਆਂ, ਘੋੜਿਆਂ, ਰਥਾਂ ਨੂੰ ਉਹ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਮਾਰਦਾ ਰਿਹਾ; ਫਿਰ ਤੇਰੀ ਵੱਡੀ ਸੈਨਾ ਖਿੰਡ ਗਈ, ਸੂਰਜ ਦੇ ਤੇਜ ਨਾਲ ਬਹੁਤ ਪੀੜਤ ਹੋਈ ਵਾਂਗ।
8.83.94
रथैः सुयुक्तैरपरे युयुत्सवः ॥ ८.८३.९४ ॥
ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਜੁੜੇ ਰਥਾਂ ਨਾਲ, ਲੜਨ ਲਈ ਉਤਸੁਕ ਹੋਰ।
8.83.95
अथाभिसृत्य प्रतिवार्य चाहितान् ।
धनञ्जयस्यानुचरान्महारथाः।
शिखण्डिशैनेययमाः शितैः शरै… ।
र्विदारयन्तो व्यनदन्सुभैरवम् ॥ ८.८३.९५ ॥
ਫਿਰ ਅੱਗੇ ਵਧ ਕੇ, ਵੈਰੀਆਂ ਨੂੰ ਰੋਕ ਕੇ, ਧਨੰਜਯ ਦੇ ਅਨੁਚਰਾਂ ਨੂੰ ਮਹਾਰਥੀ ਸ਼ਿਖੰਡੀ, ਸ਼ੈਨੇਯ ਅਤੇ ਯਮਾਂ ਨੇ ਤਿੱਖੇ ਬਾਣਾਂ ਨਾਲ ਚੀਰਦੇ ਹੋਏ ਬਹੁਤ ਭਿਆਨਕ ਗਰਜ ਕੀਤੀ।
8.83.96
ततोऽभिजघ्नुः कुपिताः परस्परं ।
शरैस्तदाञ्चोगतिभिः सुतेजनैः।
कुरुप्रवीराः सह पृञ्जयैर्यथा ।
सुरारयो देवपतिं यथा तथा ॥ ८.८३.९६ ॥
ਫਿਰ ਕ੍ਰੋਧਿਤ ਕੁਰੂ ਵੀਰਾਂ ਨੇ ਪ੍ਰਿੰਜਯਾਂ ਸਮੇਤ ਤੇਜ਼ ਉੱਡਣ ਵਾਲੇ ਤਿੱਖੇ ਬਾਣਾਂ ਨਾਲ ਇੱਕ-ਦੂਜੇ ਨੂੰ ਮਾਰਿਆ; ਜਿਵੇਂ ਦੈਂਤ ਦੇਵਰਾਜ ਇੰਦਰ ਨੂੰ ਮਾਰਦੇ ਹਨ।
8.83.97
जयेप्सवः स्वर्गमनाय चोत्सुकाः ।
पतन्ति नागाश्वरथाः परन्तप।
तथैव सर्वे बहवश्च विव्यधुः ।
शरैः सुमुक्तैरितरेतरं पृथक् ॥ ८.८३.९७ ॥
ਜਿੱਤ ਦੀ ਇੱਛਾ ਰੱਖਣ ਵਾਲੇ ਅਤੇ ਸਵਰਗ ਪ੍ਰਾਪਤੀ ਲਈ ਉਤਸੁਕ, ਹੇ ਪਰੰਤਪ, ਹਾਥੀ, ਘੋੜੇ ਅਤੇ ਰਥ ਡਿੱਗਦੇ ਹਨ। ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸਭ, ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ, ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਛੱਡੇ ਤੀਰਾਂ ਨਾਲ ਇੱਕ-ਦੂਜੇ ਨੂੰ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਵਿੰਨ੍ਹਦੇ ਹਨ।
8.83.98
शरान्धकारे तु महात्मभिः कृते ।
महामृधे योधवरैः परस्परम्।
चतुर्दिशो वै विदिशश्च पार्थिव ।
प्रभा च सूर्यस्य तमोवृताऽभवत् ॥ ८.८३.९८ ॥
ਹੇ ਰਾਜਨ, ਉਸ ਮਹਾਂਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਮਹਾਤਮਾ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ ਯੋਧਿਆਂ ਨੇ ਆਪਸ ਵਿੱਚ ਤੀਰਾਂ ਦਾ ਹਨੇਰਾ ਰਚਿਆ, ਤਾਂ ਚਾਰੇ ਦਿਸ਼ਾਵਾਂ, ਉਪ-ਦਿਸ਼ਾਵਾਂ ਅਤੇ ਸੂਰਜ ਦੀ ਪ੍ਰਭਾ ਵੀ ਹਨੇਰੇ ਨਾਲ ਢੱਕੀ ਗਈ।