Vedyatra वेदयात्रा
शोधा

महाभारत · अध्याय 8.94

हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย

शब्दार्थांसह वाचा

8.94.1

तद्देतनागासुरसिद्धयक्षै… ।
र्गन्धर्वरक्षोप्सरसां च सङ्घैः।
ब्रह्मर्षिराजर्षिसुपर्णजुष्टं ।
बभौ वियद्विस्मयनीयरूपम् ॥ ८.९४.१ ॥

देव, नाग, असुर, सिद्ध, यक्ष… गंधर्व, राक्षस, अप्सरांच्या समूहांनी आणि ब्रह्मर्षी, राजर्षी, गरुडांनी सेविलेले ते आकाश विस्मयकारक रूपाने चमकले.

8.94.2

नानद्यमानं निनदैर्मनोज्ञै… ।
र्वादित्रगीतस्तुतिनृत्यहासैः।
सर्वेऽन्तरिक्षं ददृशुर्मनुष्याः ।
खस्थाश्च तद्विस्मयनीयरूपम् ॥ ८.९४.२ ॥

मधुर ध्वनींनी दुमदुमणारे… वाद्ये, गीते, स्तुती, नृत्य, हास्य यांसह; सर्व मनुष्यांनी अंतरिक्ष पाहिले, आकाशात असलेल्यांनीही ते विस्मयकारक रूप पाहिले.

8.94.3

ततः प्रहृष्टाः कुरुपाण्डुयोधा ।
वादित्रशङ्खस्वनसिंहनादैः।
विनादयन्तो वसुधां दिशश्च ।
स्वनेन सर्वान्द्विषतो निजघ्नुः ॥ ८.९४.३ ॥

तेव्हा आनंदित झालेल्या कौरव-पांडव योद्ध्यांनी वाद्ये, शंखनाद आणि सिंहगर्जनांनी पृथ्वी आणि दिशा दुमदुमवून त्या ध्वनीने सर्व शत्रूंना घायाळ केले.

8.94.4

नराश्वमातङ्गरथैः समाकुलं ।
शरासिशक्त्यृष्टिनिपातदुःसहम्।
अभीरुजुष्टं हतदेहसङ्कुलं ।
रणाजिरं लोहितमाबभौ तदा ॥ ८.९४.४ ॥

माणसे, घोडे, हत्ती, रथ यांनी भरलेले; बाण, तलवारी, शक्ती, ऋष्टी यांच्या वर्षावाने असह्य; निर्भय वीरांनी सेवलेले; मृत देहांनी गच्च भरलेले ते रणांगण तेव्हा रक्ताने लाल होऊन चमकले.

8.94.5

परस्परं प्रावृणुतां सुदंशितौ ॥ ८.९४.५ ॥

एकमेकांना झाकले, दोघेही उत्तम कवच धारण केलेले.

8.94.6

ततस्त्वदीयाश्च परे च सायकैः ।
कृतेऽन्धकारे ददृशुर्न किञ्चन।
भयातुरा एकरथौ समाश्रयं… ।
स्ततोऽभवत्त्वद्भुतमेव सर्वतः ॥ ८.९४.६ ॥

मग तुमचे आणि शत्रूचे सैनिक बाणांनी निर्माण झालेल्या अंधारात काहीच पाहू शकले नाहीत; भयाने व्याकूळ होऊन ते एकाच रथावर आश्रय शोधू लागले… तेव्हा सर्वत्र अद्भुतच घडले.

8.94.7

ततोऽस्त्रमस्त्रेण परस्परं तौ ।
विधूय वाताविव पूर्वपश्चिमौ।
घनान्धकारे वितते तमोनुदौ ।
यथोदितौ तद्वदतीव रेजतुः ॥ ८.९४.७ ॥

मग ते दोघे अस्त्राला अस्त्राने एकमेकांवर उभे ठाकले. दाट अंधार दूर करणाऱ्या पूर्व आणि पश्चिम वार्‍यांप्रमाणे, उदित झालेल्या सूर्यांप्रमाणे ते अत्यंत तेजाने चमकले.

8.94.8

न चाभिसर्तव्यमिति प्रचोदिताः ।
परे त्वदीयाश्च तथाऽवतस्थिरे।
महारथौ तौ परिवार्य सर्वतः ।
सुरासुराः शम्बरवासवाविव ॥ ८.९४.८ ॥

"त्यांच्याजवळ जाऊ नये" अशी आज्ञा मिळालेले इतर आणि तुमचे लोक तिथेच थांबले. त्या दोन महारथींना सर्व बाजूंनी घेरून, जसे देव आणि असुर शंबर व वासव यांना घेरतात तसे ते उभे राहिले.

8.94.9

मृदङ्गभेरीपणवानकस्वनै… ।
र्निनादिते वाहनशङ्खनिस्वनैः।
तौ सिंहनादैर्बभतुर्नरोत्तमौ ।
पतङ्गचन्द्राविव दुःसहावुभौ ॥ ८.९४.९ ॥

मृदंग, भेरी, पणव आणि आनकांच्या निनादांनी, वाहनांच्या व शंखांच्या ध्वनींनी दुमदुमत ते दोन नरोत्तम सिंहनाद करीत तेजाने झळकले; सूर्य आणि चंद्राप्रमाणे दोघेही असह्य होते.

8.94.10

महाधनुर्मण्डुलमध्यगावुभौ ।
सुवर्चसौ बाणसहस्रदीधिती।
दिधक्षमाणौ सचराचरं जग… ।
द्युगान्तसूर्याविव दुःसहौ रणे ॥ ८.९४.१० ॥

महाधनुष्यांच्या वर्तुळाच्या मध्यभागी असलेले ते दोघे तेजस्वी होते; हजार बाणच त्यांच्या किरणांप्रमाणे होते. चराचर जग भस्म करू इच्छिणारे, युगान्तीच्या सूर्यांप्रमाणे, रणांगणात ते असह्य होते.

8.94.11

उभावजेयावहितान्तकावुभा… ।
वुभौ जिघांसू कृतिनौ परस्परम्।
महाहवे वीतभयौ समीयतु… ।
र्महेन्द्रजम्भाविव कर्णपाण्डवौ ॥ ८.९४.११ ॥

दोघेही अजेय होते, जणू रोखलेले यमच; दोघेही कुशल होते, एकमेकांना मारू इच्छिणारे. निर्भय होऊन त्या महायुद्धात ते भिडले — इंद्राचे जंभासुरवधक दोन वीर जसे: कर्ण आणि पांडव.

8.94.12

ततो महास्त्राणि महाधनुर्धरौ ।
विमुञ्चमानाविषुभिर्भयानकैः।
नराश्वनागानमितान्निजघ्नतुः ।
परस्परं चापि महारथौ नृप ॥ ८.९४.१२ ॥

तेव्हा ते दोन्ही महाधनुर्धर भयानक बाणांचा वर्षाव करीत महास्त्रे सोडू लागले; हे राजा, त्या दोन महारथींनी असंख्य नर, अश्व, गज आणि एकमेकांनाही मारले.

8.94.13

ततो विसस्रुः पुनरर्दिता नरा ।
नरोत्तमाभ्यां कुरुपाण्डवाश्रयाः।
सनागपत्त्यश्वरथा दिशो द्रुता… ।
स्तथा यथा सिंहहता वनौकसः ॥ ८.९४.१३ ॥

तेव्हा त्या दोन नरोत्तमांनी पुन्हा पीडित केलेले, कौरव आणि पांडवांवर अवलंबून असलेले नर, गज, पायदळ, अश्व आणि रथांसह, सिंहाने मारलेल्या वनचरांप्रमाणे सर्व दिशांना पळून गेले.

8.94.14

ततस्तु दुर्योधनभोजसौबलाः ।
कृपो गुरोश्चापि सुतो महाहवे।
महारथाः पञ्च धनञ्जयाच्युतौ ।
शरैः शरीरार्तिकरैरताडयन् ॥ ८.९४.१४ ॥

तेव्हा दुर्योधन, भोज आणि सौबल, कृप, गुरूचा पुत्र आणि महायुद्धातील पाच महारथींनी शरीराला वेदना देणाऱ्या बाणांनी धनंजय आणि अच्युत यांना प्रहार केला.

8.94.15

धनूंषि तेषामिषुधीन्ध्वजान्हया… ।
न्रथांश्च सूतांश्च धनञ्जयः शरैः।
समं प्रमध्याशु परान्समन्ततः ।
शरोत्तमैर्द्वादशभिन्न सूतजम् ॥ ८.९४.१५ ॥

धनंजयाने शत्रूंची धनुष्ये, भाते, ध्वज, अश्व, नर, रथ आणि सारथी बाणांनी एकाच वेळी चिरडून टाकले आणि बारा उत्तम बाणांनी सूतपुत्राला घायाळ केले.

8.94.16

अथाभ्यधावंस्त्वरिताः शतं रथाः ।
शतं गजाश्चार्जुनमाततायिनः।
शकास्तुषारा यवनाश्च सादिनः ।
सहैव काम्भोजवरैर्जिघांसवः ॥ ८.९४.१६ ॥

तेव्हा शक, तुषार, यवन आणि घोडेस्वार, श्रेष्ठ कांबोजांसह अर्जुनाला मारण्याच्या इच्छेने शंभर रथ आणि शंभर गजांसह आततायी होऊन वेगाने त्याच्यावर धावून गेले.

8.94.17

वरायुधान्पाणिगतैः शरैः सह ।
क्षुरैर्न्यकृन्तत्प्रपतञ्शिरांसि च।
हयांश्च नागांश्च रथांश्च युध्यतो ।
धनञ्जयऋ शत्रुगणान्क्षितौ क्षिणौत् ॥ ८.९४.१७ ॥

हाताशर्यंत येणाऱ्या श्रेष्ठ आयुधांसह आणि बाणांसह, क्षुर बाणांनी पडणारी मस्तके छाटली; लढणारे घोडे, हत्ती, रथ यांसह धनंजयाने शत्रुगणांना भूमीवर पाडले.

8.94.18

ततोऽन्तरिक्षे सुरतूर्यनिःस्वनाः ।
ससाधुवादा हृषितैः समीरिताः।
निपेतुरप्युत्तमपुष्पवृष्टयः ।
सुरूपगन्धाः पवनेरिताः शुभाः ॥ ८.९४.१८ ॥

तेव्हा आकाशात देववाद्यांचे ध्वनी उमटले, आनंदितांचे 'साधु साधु' असे उद्गार घुमले; उत्तम पुष्पवृष्टीही झाली, सुंदर सुगंधाची शुभ फुले वाऱ्याने उडून पडली.

8.94.19

तदद्भुतं देवमनुष्यसाक्षिकं ।
समीक्ष्य भूतानि विसिस्मियुस्तदा।
तवात्मजः सूतसुतश्च न व्यथां ।
न विस्मयं जग्मतुरेकनिश्चयौ ॥ ८.९४.१९ ॥

देव आणि मानव साक्षी असलेले ते अद्भुत पाहून प्राणी विस्मयचकित झाले; पण तुझा पुत्र आणि सूतपुत्र, एकनिश्चयी असल्याने, व्यथा किंवा विस्मय पावले नाहीत.

8.94.20

अथाब्रवीद्द्रोणसुतस्तवात्मजं ।
करं करेण प्रतिपीड्य सान्त्वयन्।
प्रसीद दुर्योधन शाम्य पाण्डवै… ।
रलं विरोधेन धिगस्तु विग्रहम् ॥ ८.९४.२० ॥

तेव्हा द्रोणपुत्राने तुझ्या पुत्राचा हात आपल्या हाताने दाबून सांत्वन करत म्हटले: 'प्रसन्न हो दुर्योधना; पांडवांशी शांत हो… वैराने रत्नाला (नष्ट करू नकोस); कलहाला धिक्कार असो.'

8.94.21

हतो गुरुर्ब्रह्मसमो महास्त्रवि… ।
त्तथैव भीष्मप्रमुखा महारथाः।
अहं त्ववध्यो मम चापि मातुलः ।
प्रशाधि राज्यं सह पाण्डवैश्चिरम् ॥ ८.९४.२१ ॥

ब्रह्मदेवासमान, महास्त्रज्ञ गुरु मारले गेले; तसेच भीष्मप्रमुख महारथीही. पण मी अवध्य आहे, माझे मामाही. पांडवांसह दीर्घकाल राज्य कर.

8.94.22

धनञ्जयः स्यास्यति वारितो मया ।
जनार्दनो नैव विरोधमिच्छति।
युधिष्ठिरो भूतहिते रतः सदा ।
वृकोदरस्तद्वशगस्तथा यमौ ॥ ८.९४.२२ ॥

माझ्याकडून थांबवले गेल्यास धनंजय थांबेल. जनार्दन विरोध इच्छितच नाहीत. युधिष्ठिर सदैव प्राणिमात्रांच्या हितात रमलेले आहेत. वृकोदर त्यांच्या वशात आहे, आणि तसेच दोन यमळ बंधूही.

8.94.23

ध्रुवं हि तप्तोऽसि हतोऽरिभिर्युधि ॥ ८.९४.२३ ॥

निश्चितच तू संतप्त आहेस; युद्धात शत्रूंनी तुला घायाळ केले आहे.

8.94.24

वृद्धं पितरमालोक्य गान्धारीं च यशस्विनीम् ।
कृपालुर्धर्मराजो हि याचितः शममेष्यति ॥ ८.९४.२४ ॥

वृद्ध पित्याकडे आणि यशस्विनी गांधारीकडे पाहून, दयाळू धर्मराज विनवणी केल्यावर शांततेकडे वळेल.

8.94.25

यथोचितं च वै राज्यमनुज्ञास्यति ते प्रभुः ।
विपश्चित्सुमतिर्वीरः सर्वशास्त्रार्थतत्त्ववित् ॥ ८.९४.२५ ॥

यथोचितपणे तो प्रभू तुला राज्य परत देण्यास संमती देईल. तो विद्वान, सुमती, वीर असून सर्व शास्त्रांच्या अर्थतत्त्वाचा जाणकार आहे.

8.94.26

वैरं नेष्यति धर्मात्मा स्वजने नास्त्यतिक्रमः ।
न विग्रहमतिः कृष्णा स्वजने प्रतिनन्दति ॥ ८.९४.२६ ॥

धर्मात्मा वैर धरणार नाही; स्वजनांबाबत कोणतेही उल्लंघन नाही. कृष्णेची (द्रौपदीची) मति संघर्षात नाही; ती स्वजनांच्या ठायी आनंदित होते.

8.94.27

भीमसेनार्जुनौ चोभौ माद्रीपुत्रौ च पाण्डवौ ।
वासुदेवमते चैव पाण्डवस्य च धीमतः।
स्थास्यन्ति पुरुषव्याघ्रास्तयोर्वचनगौरवात् ॥ ८.९४.२७ ॥

भीमसेन आणि अर्जुन हे दोघे, आणि माद्रीचे दोन्ही पुत्र पांडव, वासुदेवाच्या मतात आणि बुद्धिमान पांडवाच्या मतात स्थिर राहतील; त्या पुरुषव्याघ्रांच्या वचनाच्या गौरवामुळे.

8.94.28

रक्ष दुर्योधनात्मानमात्मा सर्वस्य भाजनम् ।
जीवने यत्नमातिष्ठ जीवन्भद्राणि पश्यति ॥ ८.९४.२८ ॥

दुर्योधना, स्वतःला वाचव; आत्मा हाच सर्वांचा आधार आहे. जगण्यासाठी प्रयत्न कर; जिवंत राहणाराच कल्याण पाहतो.

8.94.29

राज्यं श्रीश्चैव भद्रं ते जीवमाने च कल्पते ।
मृतस्य तु खलु कौरव्य नैव राज्यं कुतः सुखम् ॥ ८.९४.२९ ॥

राज्य आणि ऐश्वर्य तुझ्या कल्याणासाठी होवोत; तू जिवंत असतानाच ते शक्य आहे. पण हे कौरव्या, मृताला राज्य नाही, सुख कुठले?

8.94.30

लोकवृत्तमिदं वृत्तं प्रवृत्तं पश्य भारत ।
शाम्य त्वं पाण्डवैः सार्धं शेषं रक्ष कुलस्य च ॥ ८.९४.३० ॥

हे भारता, जगाची ही रीत आहे, जी घडून गेली आहे ते पाहा. पांडवांसह शांती कर; कुलात जे उरले आहे त्याचे रक्षण कर.

8.94.31

मा भूत्स कालः कौरव्य यदाऽहमहितं वचः ।
ब्रूयां कामं महाबाहो माऽवमंस्था वचो मम ॥ ८.९४.३१ ॥

हे कौरव्या, मला अहितकारक वचन सांगावे लागेल असा काळ न येवो. हे महाबाहो, माझ्या वचनाचा अवमान करू नकोस.

8.94.32

धर्मिष्ठमिदमत्यर्थं राज्ञश्चैव कुलस्य च ।
एतद्धि परमं श्रेयः कुरुवंशस्य वृद्धये।
प्रयाहि तं च गान्धारे कुलस्य च सुखावहम् ॥ ८.९४.३२ ॥

हे अत्यंत धर्मसंमत आहे, राजा आणि कुलासाठी. हेच परम कल्याण आहे, कुरुवंशाच्या वाढीसाठी. हे गांधारीपुत्रा, कुलाला सुख देणाऱ्या त्याच्याकडे जा.

8.94.33

पथ्यमायतिसंयुक्तं कर्णोऽप्यर्जुनमाहवे ।
न जेष्यति नरव्याघ्र इति मे निश्चिता मतिः ॥ ८.९४.३३ ॥

युद्धात कर्णसुद्धा अर्जुनाला जिंकणार नाही, हे नरव्याघ्रा, ही माझी निश्चित मती आहे; हे हितकारक आणि भविष्यासाठी शुभ आहे.

8.94.34

रोचतां ते नरश्रेष्ठ ममैतद्वचनं शुभम् ।
अतोऽन्यथा हि राजेन्द्र विनाशः सुमहान्भवेत् ॥ ८.९४.३४ ॥

हे नरश्रेष्ठा, माझे हे शुभ वचन तुम्हाला रुचो; हे राजेंद्रा, अन्यथा मोठा विनाश होईल.

8.94.35

इदं च दृष्टं जगता सह त्वया ।
कृतं यदेकेन किरीटमालिना।
यथा न कुर्याद्बलभिन्न चान्तको ।
न च प्रचेता भगवान्न यक्षराट् ॥ ८.९४.३५ ॥

हे तुम्ही आणि जगाने पाहिले आहे, जे एकट्या किरीटमालीने केले; बलभिद् इंद्र, यम, वरुण किंवा यक्षराज हे करू शकणार नाहीत.

8.94.36

अतोऽपि भूयान्स्वगुणैर्धनञ्जयो ।
न चातिवर्तिष्यति मे वचोऽखिलम्।
तवानुयात्रां च सदा करिष्यति ।
प्रसीद राजेन्द्र शमं त्वमाप्नुहि ॥ ८.९४.३६ ॥

म्हणून धनंजय स्वगुणांनीच अधिक आहे; तो माझे सर्व वचन ओलांडणार नाही आणि सदैव तुमच्या मागे चालेल. हे राजेंद्रा, प्रसन्न व्हा, शांती मिळवा.

8.94.37

ममाभिमानः परमः सदा त्वयि ।
ब्रवीम्यतस्त्वां परमाच्च सौहृदात्।
निवारयिष्यामि च कर्णमाहवे ।
महान्हि मेऽस्ति प्रणयोऽथ सूतजे ॥ ८.९४.३७ ॥

तुमच्याबद्दल माझा परम अभिमान सदैव आहे; म्हणून परम स्नेहाने मी तुम्हाला सांगतो, युद्धात कर्णाला मी अडवीन. हे सूतपुत्रा, माझे तुमच्यावर मोठे प्रेम आहे.

8.94.38

वदन्ति मैत्रीं सहजां विचक्षणा… ।
स्तथैव साम्ना च धनेन चार्जिताम्।
प्रतापतश्चोपनतां चतुर्विधां ।
तदस्ति सर्वं तव पाण्डवेषु ॥ ८.९४.३८ ॥

विचक्षण लोक सहज मैत्रीविषयी बोलतात… तसेच साम्याने, धनाने मिळवलेली आणि पराक्रमाने प्राप्त झालेली—चार प्रकारची ती. ती सर्व तुमची पाण्डवांमध्ये आहे.

8.94.39

निसर्गतस्ते तव वीर बान्धवाः ।
पुनश्च साम्ना हितमाप्नुयुः प्रभो।
त्वयि प्रसन्ने यदि मित्रतां गते ।
हितं कृतं स्याज्जगतस्त्वयाऽतुलम् ॥ ८.९४.३९ ॥

हे वीरा, तुझे बांधव स्वभावतःच तुझे आहेत. हे प्रभो, साम्याने ते पुन्हा हित मिळवू शकतील. तू प्रसन्न होऊन मैत्री स्वीकारलीस तर तुझ्याकडून जगाचे अतुल हित होईल.

8.94.40

इतीदमुक्तः सुहृदा वचो हितं ।
विचिन्त्य निःश्वस्य च दुर्मनाऽब्रवीत्।
यथा भवानाह सखे तथैव त… ।
न्ममापि विज्ञापयतो वचः शृणु ॥ ८.९४.४० ॥

मित्राने असे हितवचन सांगितल्यावर, विचार करून, उसासा टाकून, खिन्न मनाने तो म्हणाला: हे मित्रा, तू म्हणतोस तसेच… माझेही निवेदन करत असलेले वचन ऐक.

8.94.41

निहत्य दुःशासनमुक्तवान्बहु ।
प्रहस्य शार्दूलवदेष दुर्मतिः।
वृकोदरस्तद्वृदये मम स्थितं ।
न तत्परोक्षं भवतः कुतः शमः ॥ ८.९४.४१ ॥

दुःशासनाला मारून वृकोदराने (भीमाने) पुष्कळ सांगितले; तो दुर्मती वाघासारखा हसला. माझ्या हृदयात जे स्थिर आहे ते तुमच्यापासून लपलेले नाही; मग शांती कशी होईल?

8.94.42

न चापि कर्णं प्रसहेद्रणेऽर्जुनो ।
महागिरिं मेरुमिवोग्रमारुतः।
न चाश्वसिष्यन्ति पृथात्मजा मयि ।
प्रसह्य वैरं बहुशो विचिन्त्य ॥ ८.९४.४२ ॥

युद्धात अर्जुन कर्णाला सहन करू शकणार नाही, जसा प्रचंड वारा महान मेरू पर्वताला सहन करू शकत नाही. पृथेचे पुत्र माझ्यामुळे आश्वस्त होणार नाहीत; वारंवार वैराचा विचार करत राहतील.

8.94.43

न चापि कर्णं गुरुपुत्र संयुगा… ।
दुपारमेत्यर्हसि वीर भाषितुम्।
श्रमेण युक्तो महताद्य फल्गुन… ।
स्तमेष कर्णः प्रसभं हनिष्यति ॥ ८.९४.४३ ॥

गुरुपुत्रासह युद्धात कर्णाला… हे वीरा, कठीण असे बोलणे तुला योग्य आहे. आज महान श्रमाने युक्त फल्गुन… हा कर्ण त्याला बलपूर्वक ठार मारील.

8.94.44

वसुन्धरायाः परिवर्तनं भवे… ।
द्व्रजेच्च शोषं मकरालयोऽर्णवः।
प्लवेयुरप्यद्रिवरा महाम्बुधौ ।
न चार्जुनो जेष्यति कर्णमाहवे ॥ ८.९४.४४ ॥

पृथ्वी उलटली तरी… मकरांचे आगर असलेला समुद्र आटला तरी, श्रेष्ठ पर्वत महासागरात तरंगले तरी, युद्धात अर्जुन कर्णाला जिंकणार नाही.

8.94.45

अपां पृथिव्या नभसो नभस्वतः ।
सुतिग्मदीप्तेश्च हिरण्यरेतसः।
अभाव एषामपि सर्वतो भवे… ।
न्न चार्जुनो जेष्यति कर्णमाहवे ॥ ८.९४.४५ ॥

पाणी, पृथ्वी, आकाश, वारा, अत्यंत तीक्ष्ण तेजाचा अग्नी आणि हिरण्यरेता ब्रह्मा — यांचा पूर्ण अभाव झाला तरी, युद्धात अर्जुन कर्णाला जिंकणार नाही.

8.94.46

तमेवमुक्त्वाऽप्यनुनीय चासकृ… ।
त्तवात्मजः स्वाननुशास्ति सैनिकान्।
द्रुतं घ्नताभिद्रवताहितानिमा… ।
नहीनसत्वाः किमु जोषमासते ॥ ८.९४.४६ ॥

त्याला असे सांगून आणि वारंवार समजावून, तुमच्या पुत्राने आपल्या सैनिकांना आज्ञा दिली: "लवकर या शत्रूंवर प्रहार करा, त्यांच्यावर तुटून पडा. तुम्ही शक्तिहीन आहात का, की गप्प बसला आहात?"