Mahābhārata · Adhyāya 8.98
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
8.98.1
अथाब्रवीद्वासुदेवो महात्मा ।
राधेय दिष्ट्या स्मरसीह धर्मम्।
धर्मे हि बद्धा सततं हि पार्था… ।
स्तेभ्यस्ततो वृद्धिसौ ददाति ॥ ८.९८.१ ॥
Entonces el magnánimo Vāsudeva habló: Oh hijo de Rādhā, por buena fortuna recuerdas aquí el dharma. Los hijos de Pṛthā están siempre ligados al dharma… entonces Él les concede prosperidad.
8.98.2
धर्मादपेताः परिपन्थिनस्ते ।
तस्माद्गता वै कुरवो विनाशम्।
प्रायेण नीचा व्यसनेषु मग्ना ।
निन्दन्ति दैवं न तु दुष्कृतं स्वम् ॥ ८.९८.२ ॥
Aquellos que se han apartado del dharma son adversarios; por eso los Kurus han caído en la destrucción. Por lo general, los hombres viles, hundidos en las calamidades, culpan al destino y no a su propia mala acción.
8.98.3
कृष्णां सभां कर्ण यदेकवस्त्रा… ।
मानीतवांस्त्वं च सुयोधनश्च।
दुःशासनः शकुनिः सौबलश्च ।
धर्मस्तदा ते रुचितो न कस्मात् ॥ ८.९८.३ ॥
Oh Karṇa, cuando tú, Suyodhana, Duḥśāsana, Śakuni y el hijo de Subala trajisteis a Kṛṣṇā, vestida con una sola prenda, a la asamblea… ¿por qué entonces no te agradó el dharma?
8.98.4
यदा सभायां राजानमनक्षज्ञं युधिष्ठिरम् ।
आनीय जितवन्तो वै क्व ते धर्मस्तदा गतः ॥ ८.९८.४ ॥
Cuando trajeron al rey Yudhiṣṭhira, que no sabía del juego de dados, a la asamblea y lo vencieron, ¿adónde se había ido entonces tu dharma?
8.98.5
वनवासे व्यतीते च कर्ण वर्षे त्रयोदशे ।
न प्रयच्छसि यद्राज्यं क्व ते धर्मस्तदा गतः ॥ ८.९८.५ ॥
Oh Karṇa, cuando había transcurrido el decimotercer año de destierro en el bosque y no devolviste el reino, ¿adónde se había ido entonces tu dharma?
8.98.6
यद्भीमसेनं सर्पैश्च विषयुक्तैश्च भोजनैः ।
आचरत्त्वन्मते राजा क्व ते धर्मस्तदा गतः ॥ ८.९८.६ ॥
Cuando, por tu consejo, el rey trató a Bhīmasena con serpientes y comida mezclada con veneno, ¿adónde se había ido entonces tu dharma?
8.98.7
यद्वारणावते पार्थान्सुप्ताञ्जतुगृहे तदा ।
हन्तुकामास्तदा यूयं क्व ते धर्मस्तदा गतः ॥ ८.९८.७ ॥
Cuando deseabais matar a los hijos de Pṛthā dormidos en la casa de laca de Vāraṇāvata, ¿dónde estaba entonces vuestro dharma?
8.98.8
यदा रजस्वलां कृष्णां दुःशासनवशे स्थिताम् ।
सभायां प्राहसः कर्ण क्व ते धर्मस्तदा गतः ॥ ८.९८.८ ॥
Cuando la menstruante Kṛṣṇā estaba en la asamblea bajo el poder de Duḥśāsana, tú te reíste, Karṇa; ¿dónde estaba entonces tu dharma?
8.98.9
यदनार्यैः पुरा कृष्णां क्लिश्यमानामनागसम् ।
उपप्रेक्षसि राधेय क्व ते धर्मस्तदा गतः ॥ ८.९८.९ ॥
Cuando antes los innobles atormentaban a la inocente Kṛṣṇā y tú mirabas, hijo de Rādhā, ¿dónde estaba entonces tu dharma?
8.98.10
विनष्टाः पाण्डवाः कृष्णे शाश्वतं नरकं गताः ।
पतिमन्यं वृणीष्वेति वदंस्त्वं गजगामिनीम्।
उपप्रेक्षसि राधेय क्व ते धर्मस्तदा गतः ॥ ८.९८.१० ॥
'Los Pāṇḍavas han sido destruidos, han ido al infierno eterno; mujer de andar de elefante, elige otro esposo', diciendo esto mirabas, hijo de Rādhā; ¿dónde estaba entonces tu dharma?
8.98.11
राज्यलुब्धः पुनः कर्ण समाह्वयसि पाण्डवान् ।
यदा शकुनिमाश्रित्य क्व ते धर्मस्तदा गतः ॥ ८.९८.११ ॥
Codicioso del reino, Karṇa, de nuevo desafías a los Pāṇḍavas; cuando los desafiaste confiando en Śakuni, ¿dónde estaba entonces tu dharma?
8.98.12
यदाऽभिमन्युं बहवो युद्धे जघ्नुर्महारथाः ।
परिवार्य रणे बालं क्व ते धर्मस्तदा गतः ॥ ८.९८.१२ ॥
Cuando muchos grandes guerreros de carro rodearon y mataron al joven Abhimanyu en la batalla, ¿dónde estaba entonces tu dharma?
8.98.13
यद्येष धर्मस्तत्र न विद्यते हि ।
किं सर्वथा तालुविशोषणेन।
अद्येह धर्म्याणि विधत्स्व सूत ।
तथापि जीवन्न विमोक्ष्यसे हि ॥ ८.९८.१३ ॥
Si el dharma no se encuentra allí, ¿de qué sirve secarse por completo el paladar? Cochero, ahora aquí realiza actos rectos; aun así, no saldrás con vida.
8.98.14
नलो ह्यक्षैर्निर्जितः पुष्करेण ।
पुनर्यशो राज्यमवाप वीर्यात्।
प्राप्तास्तथा पाण्डवा बाहुवीर्या… ।
त्सर्वैः समेताः परिवृत्तलोभाः ॥ ८.९८.१४ ॥
Nala también fue derrotado por Puṣkara con los dados; luego, por su valor, recuperó la gloria y el reino. Asimismo los Pāṇḍavas, poderosos de brazo, … reunidos con todos vosotros y con la codicia apartada, obtendrán (el reino).
8.98.15
निहत्य शत्रून्समरे प्रवृद्धा… ।
न्ससोमका राज्यमवाप्नुयुस्ते।
तथा गता धार्तराष्ट्रा विनाशं ।
धर्माभिगुप्तैः सततं नृसिंहैः ॥ ८.९८.१५ ॥
Tras matar a sus enemigos en batalla y crecer en fuerza, … junto con los Somaka, obtendrán el reino; y los hijos de Dhṛtarāṣṭra han caído igualmente en la destrucción, (vencidos) por leones entre los hombres siempre protegidos por el dharma.
8.98.16
एवमुक्तस्तदा कर्णो वासुदेवेन भारत ।
लज्जयावनतो भूत्वा नोत्तरं किञ्चिदुक्तवान् ॥ ८.९८.१६ ॥
Oh Bhārata, cuando Vāsudeva le habló así, Karṇa, abatido por la vergüenza, no respondió nada.
8.98.17
क्रोधात्प्रस्फुरमाणौष्ठो धनुरुद्यम्य भारत ।
योधयामास वै पार्थं महावेगपराक्रमः ॥ ८.९८.१७ ॥
Oh Bhārata, con los labios temblando de ira, alzando su arco, el de gran velocidad y valor combatió contra Pārtha (Arjuna).
8.98.18
ततोऽब्रवीद्वासुदेवः फल्गुनं पुरुषर्षभम् ।
दिव्यास्त्रेणैव निर्भिद्य पातयस्व महाबल ॥ ८.९८.१८ ॥
Entonces Vāsudeva dijo a Phalguna, toro entre los hombres: Oh poderoso, atraviésalo con el arma divina y derríbalo.
8.98.19
एवमुक्तस्तु देवेन क्रोधमागात्तदाऽर्जुनः ।
मन्युमभ्याविशद्धोरं स्मृत्वा तत्तु धनञ्जयः ॥ ८.९८.१९ ॥
Así interpelado por el dios, Arjuna se llenó entonces de cólera; recordando aquellas palabras, Dhanañjaya fue invadido por una terrible ira.
8.98.20
तस्य क्रुद्धस्य सर्वेभ्यः स्रोतोभ्यस्तेजसोऽर्चिषः ।
प्रादुरासंस्तदा राजंस्तदद्भुतमिवाभवत् ॥ ८.९८.२० ॥
Oh rey, de todas las aberturas de aquel airado brotaron entonces llamas de resplandor, y aquello resultó asombroso.
8.98.21
तत्समीक्ष्य ततः कर्णो ब्रह्मास्त्रेण धनञ्जयम् ।
अभ्यवर्षत्पुनर्यत्नमकरोद्रथसर्जने ॥ ८.९८.२१ ॥
Al verlo, Karṇa entonces volvió a llover sobre Dhanañjaya con el arma de Brahmā, y en el despliegue de los carros hizo un nuevo esfuerzo.
8.98.22
ब्रह्मास्त्रेणव तं पार्थो कवर्ष शरवृष्टिभिः ।
तदस्त्रमस्त्रेणावार्य प्रजहार च पाण्डवः ॥ ८.९८.२२ ॥
También Pārtha llovió sobre él flechas con el mismo arma de Brahmā; y el Pāṇḍava, deteniendo aquella arma con otra arma, la destruyó.
8.98.23
ततोऽन्यदस्त्रं कौन्तेयो दयितं जातवेदसः ।
मुमोच कर्णमुद्दिश्य तत्प्रजज्वाल तेजसा ॥ ८.९८.२३ ॥
Entonces el hijo de Kuntī lanzó otra arma, querida de Jātavedas (Agni), apuntándola a Karṇa; ella ardió con su resplandor.
8.98.24
वारुणेन ततः कर्णः शमयामास पावक्रम् ।
जीमूतैश्च दिशः सर्वाश्चक्रे तिमिरदुर्दिनाः ॥ ८.९८.२४ ॥
Entonces Karṇa apagó el fuego con el arma de Varuṇa, y con nubes convirtió todas las direcciones en días oscuros y tormentosos.
8.98.25
पाण्डवेयस्त्वसम्भ्रान्तो वायव्यास्त्रेण वीर्यवान् ।
अपोवाह तदाऽभ्राणि राधेयस्य प्रपश्यतः ॥ ८.९८.२५ ॥
Pero Arjuna, hijo de Pāṇḍu, impávido y poderoso, con el arma del Viento disipó aquellas nubes mientras Karṇa, hijo de Rādhā, observaba.
8.98.26
ततः शरं महाघोरं ज्वलन्तिमिव पावकम् ।
आददे पाण्डुपुत्रस्य सूतपुत्रो जिघांसया ॥ ८.९८.२६ ॥
Entonces el hijo del auriga Karṇa, deseando matar al hijo de Pāṇḍu, tomó una flecha terrible, ardiente como el fuego.
8.98.27
योज्यमाने ततस्तस्मिन्बाणे धनुषि पूजिते ।
चचाल पृथिवी राजन्सशैलवनकानना ॥ ८.९८.२७ ॥
Oh rey, cuando aquella flecha fue colocada en el arco venerado, la tierra tembló con sus montañas, bosques y arboledas.
8.98.28
ववौ सशर्करो वायुर्दिशश्च रजसा वृताः ।
हाहाकारश्च संवज्ञे सुराणां दिवि भारत ॥ ८.९८.२८ ॥
Sopló un viento arenoso y las direcciones quedaron cubiertas de polvo; y en el cielo, oh Bhārata, se alzó el clamor de 'ay' entre los dioses.
8.98.29
तमिगुं सन्धितं दृष्ट्वा सूतपुत्रेण मारिष ।
विषादं परमं जग्मुः पाण्डवा दीनचेतसः ॥ ८.९८.२९ ॥
Oh venerable, al ver aquella flecha puesta por el hijo del auriga, los Pāṇḍava cayeron en una gran desesperación, con el ánimo abatido.
8.98.30
स सायकः कर्णभुजप्रमुक्तः ।
शक्राशनिग्रख्यरुचिः शिताग्रः।
मुलान्तरं प्राप्य धनञ्जयस्य ।
विवेश वल्मीकमिवोरमोत्तमः ॥ ८.९८.३० ॥
Aquella flecha, lanzada desde el brazo de Karṇa, brillante como el rayo de Indra y de punta afilada, alcanzó el hueco entre las junturas de la armadura de Dhanañjaya (Arjuna) y penetró, como una excelente serpiente entra en un hormiguero.
8.98.31
स राढविद्धः समरे महात्मा ।
विधूर्णमानः श्लथहस्तगाण्डिवः।
चचाल वीभत्सुरमित्रमर्दनः ।
क्षितेः प्रकम्पे च यथाऽचलोत्तमः ॥ ८.९८.३१ ॥
Herido de gravedad en la batalla, el magnánimo se tambaleó; su mano se aflojó y el Gāṇḍīva resbaló, y Vībhatsu (Arjuna), aplastador de enemigos, tembló como la mejor de las montañas cuando la tierra se estremece.
8.98.32
तदन्तरं प्राप्य वृषो महारथो ।
रथाङ्गसुर्वीगतमुज्जिहीर्षुः।
रथादवप्लुत्य निगृह्य दोर्भ्यां ।
शशाक दैवान्न महाबलोऽपि ॥ ८.९८.३२ ॥
Aprovechando la ocasión, el gran auriga Vṛṣa (Karṇa) saltó de su carro, queriendo levantar la rueda hundida en la tierra; la agarró con ambos brazos, pero por el destino ni aquel poderoso pudo levantarla.
8.98.33
ततः किरीटि प्रतिलभ्य संज्ञां ।
जग्राह बाणं यमदण्डकल्पम्।
ततोऽर्जुनः प्राञ्जलिकं महात्मा ।
ततोऽब्रवीद्वासुदेवोऽपि पार्थम् ॥ ८.९८.३३ ॥
Entonces Kirīṭī (Arjuna), recobrando el sentido, tomó una flecha semejante a la vara de Yama. Luego el magnánimo Arjuna, con las manos juntas, y entonces también Vāsudeva habló a Pārtha.
8.98.34
महारथे रथचक्रे विमग्ने ॥ ८.९८.३४ ॥
La rueda del carro del gran auriga (Karṇa) se había hundido.
8.98.35
तं हस्तिकक्षाप्रवरं सुकेतुं ।
सुवर्णमुक्तामणिवज्रजुष्टम्।
कलाप्रकृष्टोत्तमशिल्पियत्नैः ।
कृतं सुरूपं तपनीयचित्रम् ॥ ८.९८.३५ ॥
Aquel estandarte, el mejor de los de la cabina del elefante, hermoso, adornado con oro, perlas, gemas y diamantes, hecho con el esfuerzo excepcional de los mejores artesanos, bellamente formado y labrado con dibujos dorados.
8.98.36
जयास्पदं तव सैन्यस्य नित्य… ।
ममित्रवित्रासनमीड्यरूपम्।
विख्यातमादित्यसुतस्य लोके ।
त्विषा समं पावकभानुचन्द्रैः ॥ ८.९८.३६ ॥
El estandarte, siempre sede de la victoria de tu ejército, aterrador para los enemigos, de forma digna de alabanza, famoso en el mundo como el del hijo del Sol, igual en resplandor al fuego, al sol y a la luna.
8.98.37
ततः क्षुरप्रेण सुसंशितेन ।
सुवर्णपुङ्खेन हुताग्निवर्चसा।
श्रिया ज्वलन्तं ध्वजमुन्ममाथ ।
महारथस्याधिरथेः किरीटी ॥ ८.९८.३७ ॥
Entonces Kirīṭin (Arjuna), con una flecha de cabeza en media luna, bien afilada y con plumas doradas, brillante como el fuego sacrificial, derribó el estandarte resplandeciente del gran auriga Karṇa, hijo de Adhiratha.
8.98.38
यशश्च दर्पश्च तथा प्रियाणि ।
सर्वाणि कार्याणि च तेन केतुना।
साकं कुरूणां हृदयानि चापतन् ।
बभूव हाहेति च निःस्वनो महान् ॥ ८.९८.३८ ॥
Junto con aquel estandarte cayeron la gloria, el orgullo, todas las cosas queridas y todas las empresas; los corazones de los Kurus cayeron con él, y se alzó un gran clamor de '¡Ay! ¡Ay!'.
8.98.39
द्वष्ट्वा ध्वजं पातितमाशुकारिणा ।
कुरुप्रवीरेण निकृत्तमाहवे।
नाशंसिरे सूतपुत्रस्य सर्वे ।
जयं तदा भारत ये त्वदीयाः ॥ ८.९८.३९ ॥
Al ver el estandarte derribado y cortado con rapidez en la batalla por el héroe de los Kurus, todos los tuyos, oh Bhārata, perdieron entonces la esperanza de victoria para el hijo del auriga.
8.98.40
अथ त्वरन्कर्णवधाय पार्थो ।
महेद्रवज्रानलदण्डसन्निभम्।
आदत्त चाथाञ्जलिकं निषङ्गा… ।
त्सहस्ररश्मेरिव रश्मिमुत्तमम् ॥ ८.९८.४० ॥
Entonces Pārtha (Arjuna), apresurándose a matar a Karṇa, tomó de su carcaj la flecha dentada, semejante al rayo de Indra y a la vara de fuego, como el rayo supremo del sol de mil rayos.
8.98.41
मर्मच्छिदं शोणितमांसदिग्धं ।
वैश्वानरार्कप्रतिमं महार्हम्।
नराश्वनागासुहरं त्र्यरत्निं ।
षड्वाजमञ्जोगतिमुग्रवेगम् ॥ ८.९८.४१ ॥
Aquella flecha perforaba los puntos vitales, estaba embadurnada de sangre y carne, era como el fuego y el sol, y de gran valor; arrebataba la vida de hombres, caballos y elefantes, medía tres codos, tenía seis plumas, volaba recta y veloz, de feroz impulso.
8.98.42
सहस्रनेत्राशनितुल्यवीर्यं ।
कालानलं व्यात्तमिवातिघोरम्।
पिनाकनारायणचक्रसन्निभं ।
भयङ्करं प्राणभृतां विनाशनम् ॥ ८.९८.४२ ॥
De poder igual al rayo del de los mil ojos, terrible como el fuego del tiempo con la boca abierta, semejante al Pināka y al disco de Nārāyaṇa, temible y destructor de los seres vivos.
8.98.43
जग्राह पार्थः स शरं प्रहृष्टो ।
यो देवसङ्घैरपि दुर्निवार्यः।
सम्पूजितो यः सततं महात्मा ।
देवासुरान्यो विजयेन्महेषुः ॥ ८.९८.४३ ॥
Pārtha, lleno de alegría, tomó aquella flecha, que ni siquiera las huestes de los dioses pueden resistir, el gran almado siempre honrado, la gran flecha que podría vencer a cualquiera entre dioses y asuras.
8.98.44
तं वै प्रमृष्टं प्रसमीक्ष्य युद्धे ।
चचाल सर्वं सचराचरं जगत्।
कृत्स्नं जगत्स्वस्त्यृषयोऽभिचक्रु… ।
स्तमुद्यतं प्रेक्ष्य महाहवेषुम् ॥ ८.९८.४४ ॥
Al verlo pulido y resplandeciente en la batalla, todo el mundo con lo móvil y lo inmóvil tembló; los sabios rogaron por el bienestar de todo el mundo… al ver aquella gran flecha de batalla alzada.
8.98.45
ततस्तु तं वै शरमप्रमेयं ।
गाण्डीवधन्वा धनुषि व्ययोजयत्।
युक्त्वा महास्त्रेण परेण चापं ।
विकृष्य गाण्डीवमुवाच सत्वरम् ॥ ८.९८.४५ ॥
Entonces el portador del Gāṇḍīva colocó aquella flecha inconmensurable en el arco; uniendo el arco con el supremo gran arma, tensando el Gāṇḍīva, habló con rapidez.
8.98.46
अयं हास्त्रप्रहितो महाशरः ।
शरीरहृच्चासुहरश्च दुर्हृदः।
तपोऽस्ति तप्तं गुरवश्च तोषिता ।
मया यदीष्टं सुहुतं यदि श्रुतम् ॥ ८.९८.४६ ॥
Esta gran flecha, enviada por el arma, atraviesa los cuerpos y arrebata la vida de los malvados. Si he practicado la penitencia, he complacido a mis maestros, he ofrecido bien el sacrificio y he escuchado las escrituras, que esta flecha prevalezca.
8.98.47
अनेन सत्येन निहन्त्वयं शरः ।
सुसंहितः कर्णमरिं ममोर्जितम्।
इत्यूचिवांस्तं प्रमुमोच बाणं ।
धनञ्जयः कर्णवधाय घोरम् ॥ ८.९८.४७ ॥
Por esta verdad, que esta flecha, bien apuntada, mate a Karṇa, mi poderoso enemigo. Así hablando, Dhanañjaya soltó aquella terrible flecha para la muerte de Karṇa.
8.98.48
कृत्या ह्यथर्वाङ्गिरसी प्रचोदिता ।
यथा तथा त्वं जहि शात्रवं मम।
ब्रुवन्किरीटी तमतिप्रहृष्टो… ।
ऽसृजद्देवानां जयहेतुं महेषुम् ॥ ८.९८.४८ ॥
Como una kṛtyā impulsada por los conjuros de Atharva-Aṅgiras, así tú, abate a mi enemigo. Diciendo esto, el coronado, muy complacido, … soltó aquella gran flecha, causa de la victoria de los dioses.
8.98.49
जिघांसुरर्केन्दुसमप्रभावः ।
कर्णं वशी पाण्डवः क्षिप्रकारी।
ततो विमुक्तो बलिना महेषुः ।
प्रज्वालयामास नभो दिशश्च ॥ ८.९८.४९ ॥
El Pāṇḍava, de poder igual al sol y la luna, deseoso de matar a Karṇa, dueño de sí y rápido en la acción. Entonces aquella gran flecha, lanzada por el poderoso, incendió el cielo y las direcciones.
8.98.50
सैन्यान्यनेकानि च विप्रमोह्य ।
गाण्डीवमुक्तेन ततो महात्मा।
तेनार्जुनस्तन्महनीयमस्य ।
शिरोऽहरत्सूतपुत्रस्य राजन् ॥ ८.९८.५० ॥
Tras confundir por completo a numerosos ejércitos, el magnánimo Arjuna, con aquella flecha lanzada desde el Gāṇḍīva, arrancó, oh rey, la venerable cabeza del hijo del auriga.
8.98.51
कायश्च पश्चाद्धरणीं जगाम ॥ ८.९८.५१ ॥
Y el cuerpo después cayó a la tierra.
8.98.52
तदुद्यतादित्यसमानतेजसं ।
शरन्नभोमध्यगभास्करोपमम्।
वराङ्गमुर्व्यामपतच्चमुमूखे ।
दिवाकरोऽस्तादिव रक्तमण्डलः ॥ ८.९८.५२ ॥
Aquel noble cuerpo, radiante como el sol naciente, como el sol en medio del cielo otoñal, cayó a la tierra frente al ejército, como el sol de disco rojo que cae al ocaso.
8.98.53
ततोऽस्य देहं सततं सुखैधितं ।
सुरूपमत्यर्थसुखं सुगन्धि च।
परेण कृच्छ्रेण शिरः समत्यज… ।
द्गृहं महर्धीन्निवसन्निवेश्वरः ॥ ८.९८.५३ ॥
Entonces su cuerpo, siempre criado en la comodidad, de hermosa forma, sumamente agradable y fragante, con gran dificultad abandonó su cabeza, como el señor de las ciudades que habita en gran prosperidad.
8.98.54
शरैर्विभिन्नं व्यसु तत्सुवर्चसः ।
पपात कर्णस्य शरीमुच्छ्रितम्।
स्रवद्व्रणं गैरिकतोयविस्रवं ।
गिरेर्यथा वज्रहतं महाशिरः ॥ ८.९८.५४ ॥
Aquel cuerpo radiante, atravesado por flechas y sin vida, cayó: el alto cuerpo de Karṇa, con sus heridas manando agua de ocre rojo, como la gran cumbre de una montaña herida por el rayo.
8.98.55
देहाच्च कर्णस्य निपातितस्य ।
तेजः सूर्यं खं वितत्याविवेश।
तदद्भुतं सर्वमनुष्ययोधाः ।
संदृष्टवन्तो निहते स्म कर्णे ॥ ८.९८.५५ ॥
Del cuerpo caído de Karṇa, el resplandor se extendió por el cielo y entró en el sol. Cuando Karṇa fue muerto, todos los guerreros humanos contemplaron aquella maravilla.
8.98.56
ततः शङ्खान्पाण्डवा दध्मुरुच्चै… ।
र्दृष्ट्वा कर्णं पातितं फल्गुनेन।
तथैव कृष्णश्च धनञ्जयश्च ।
हष्टौ यमौ दध्मतुर्वारिजातौ ॥ ८.९८.५६ ॥
Entonces los Pāṇḍava hicieron sonar sus caracolas con fuerza, al ver a Karṇa caído por Arjuna; igualmente Kṛṣṇa y Dhanañjaya, y los gemelos llenos de alegría tocaron sus caracolas nacidas de las aguas.
8.98.57
तं सोमकाः प्रेक्ष्य हतं शयानं ।
सैन्यैः सार्धं सिंहनादान्प्रचक्रुः।
तूर्याणि सञ्जघ्नुरतीव हृष्टा ।
वासांसि चैवादुधुवुर्भुजांश्च ॥ ८.९८.५७ ॥
Al ver que yacía muerto, los Somaka, junto con sus tropas, lanzaron rugidos de león; sumamente alegres, tocaron los instrumentos y agitaron sus vestiduras y brazos.
8.98.58
संवर्धयन्तश्च नरेन्द्र योधाः ।
पार्थं समाजग्मुरतीव हृष्टाः।
बलान्विताश्चापरे ह्यप्यनृत्य… ।
न्नन्योन्यमाश्लिष्य नदन्त ऊचुः ॥ ८.९८.५८ ॥
¡Oh señor de los hombres! Los guerreros, alabando a Pārtha, se acercaron a él sumamente alegres. Los otros poderosos también danzaron; abrazándose unos a otros y rugiendo, hablaron.
8.98.59
दृष्ट्वा तु कर्णं भुवि वा विपन्नं ।
कृत्तं रथात्सायकैरर्जुनस्य।
महानिलेनाद्रिमिवापविद्वं ।
यज्ञावसानेऽग्निमिव प्रशान्तम् ॥ ८.९८.५९ ॥
Vieron a Karṇa caído en tierra, derribado de su carro por las flechas de Arjuna, como una montaña derribada por un gran viento, o como un fuego apagado al final de un sacrificio.
8.98.60
तदाननं सूर्यसुतस्य राज… ।
न्विभ्राजते पद्मिवावनालम्।
रराज कर्णस्य शिरो निकृत्त… ।
मस्तंगतं भास्करस्येव बिम्बम् ॥ ८.९८.६० ॥
Aquel rostro del hijo del Sol…… brillaba como un loto cortado con su tallo. La cabeza cercenada de Karṇa resplandecía como el disco del sol poniente.
8.98.61
शरैराचितसर्वाङ्गः शोणितौघपरिप्लुतः ।
रराज देहः कर्णस्य स्वरश्मिभिरिवांशुमान् ॥ ८.९८.६१ ॥
El cuerpo de Karṇa, con todos sus miembros cubiertos de flechas y empapado en un torrente de sangre, brillaba como el sol con sus propios rayos.
8.98.62
प्रताप्य सेनामामित्रीं दीप्तैः शरगभस्तिभिः ।
बलिनार्जुनकालेन नीतोऽस्तं कर्णभास्करः ॥ ८.९८.६२ ॥
Tras abrasar al ejército enemigo con sus ardientes rayos de flechas, el sol Karṇa fue llevado al ocaso por el poderoso Arjuna, como el Tiempo.
8.98.63
अस्तं गच्छन्यथाऽदित्यः प्रभामादाय गच्छति ।
तथा जीवितमाहाय कर्णस्येषुर्जगाम सः ॥ ८.९८.६३ ॥
Así como el sol, al ponerse, se lleva su resplandor y se marcha, así aquella flecha se llevó la vida de Karṇa y siguió su camino.
8.98.64
अपराह्णेऽपराह्णस्य सूतपुत्रस्य मारिष ।
छिन्नमञ्जलिकेनाजौ सोत्सेधमपतच्छिरः ॥ ८.९८.६४ ॥
Oh venerable, por la tarde la cabeza de Karṇa, hijo del auriga, fue cortada en la batalla por una flecha de punta de media luna y cayó desde gran altura.
8.98.65
उपर्युपरि सैन्यानां विनिघ्नन्नितराञ्जनान् ।
शिरः कर्णस्य सोऽत्सेधमिषुः सोप्यहरद्द्रुतम् ॥ ८.९८.६५ ॥
Abatiendo a otros por encima de los ejércitos, aquella flecha también se llevó rápidamente la cabeza alzada de Karṇa.
8.98.66
कर्णं तु शूरं पतितं पृथिव्यां ।
शराचितं शोणितदिग्धगात्रम्।
दृष्ट्वा शयानं भुवि मद्रराज… ।
श्छिन्नध्वजेनाथ ययौ रथेन ॥ ८.९८.६६ ॥
Al ver al héroe Karṇa caído en la tierra, cubierto de flechas, con el cuerpo manchado de sangre, el rey de los Madras… luego se marchó en un carro de estandarte roto.
8.98.67
हते कर्णे कुरवः प्राद्रवन्त ।
भयार्दिता गाढविद्धाश्च सङ्ख्ये।
अवेक्षमाणा मुहुरर्जुनस्य ।
ध्वजं महान्तं वपुषा ज्वलन्तम् ॥ ८.९८.६७ ॥
Muerto Karṇa, los Kurus, atormentados por el miedo y gravemente heridos en la batalla, huyeron, mirando una y otra vez hacia el gran estandarte resplandeciente de Arjuna.
8.98.68
तच्छिरो भरतश्रेष्ठ शोभयामास मेदिनीम् ।
यदृच्छयेव पतितं मण्डलं चाण्डदीधितेः ॥ ८.९८.६८ ॥
Oh mejor de los Bharatas, aquella cabeza adornó la tierra, como si el disco del sol hubiera caído por azar.
8.98.69
तं दृष्ट्वा समरविमर्द लब्धनिद्रं ।
दष्टोष्ठं रुधिरपीरतकातराक्षम्।
राधेयं रथवरपृष्ठसन्निषण्णं ।
हीनांशुर्दिवसकरो मुहूर्तमासीत् ॥ ८.९८.६९ ॥
Al verlo, aplastado en la batalla, sumido en un sueño, con los labios apretados y los ojos asustados, amarillentos de sangre, Rādheya sentado en la parte trasera del excelente carro, el sol quedó por un momento privado de sus rayos.
8.98.70
निःशब्दतूर्यं हतयोधमुख्यं ।
प्रशान्तदर्पं धृतराष्ट्रसैन्यम्।
न शोभते सूर्यसुतेन हीनं ।
वृन्दं ग्रहाणामिव चन्द्रहीनम् ॥ ८.९८.७० ॥
Los tambores de guerra y las conchas callaron; los principales guerreros yacían muertos, y el orgullo del ejército de Dhṛtarāṣṭra quedó abatido. Sin el hijo del Sol (Karṇa), aquella hueste no brilla más que un grupo de planetas sin la luna.
8.98.71
सहस्रनेत्रप्रतिमानकर्मणः ।
सहस्रपत्रप्रतिमाननं शुभम्।
सहस्ररश्मिर्दिवसक्षये यथा ।
तथाऽपतत्कर्णशिरो वसुन्धराम् ॥ ८.९८.७१ ॥
La cabeza de Karṇa, cuyas hazañas eran como las del de los mil ojos, cuyo rostro era hermoso como un loto de mil pétalos, cayó a la tierra como cae el sol de mil rayos al final del día.
8.98.72
व्यूढोरस्कं कमलवदनं तप्तहेमावभासं ।
कर्णं दृष्ट्वा भुवि निपतितं पार्थबाणाभितप्तम्।
पांसुग्रस्तं मलिनमसकृत्पुत्रमन्वीक्षमाणो ।
मन्दम्मन्दं व्रजति सविता मन्दिरं मन्दरश्मिः ॥ ८.९८.७२ ॥
Al ver a Karṇa, de pecho ancho, rostro de loto y resplandor de oro fundido, caído en tierra y abrasado por las flechas de Pārtha, el sol de rayos tenues avanza lentamente hacia su morada, contemplando una y otra vez a su hijo, manchado y cubierto de polvo.