Mahābhārata · Adhyāya 9.17
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
9.17.1
शल्येऽथ निहते राजन्मद्रराजपदानुगाः ।
रथाः सप्तशता वीरा दुद्रुवुर्महतो बलात् ॥ ९.१७.१ ॥
Oh rey, cuando Śalya fue muerto, setecientos guerreros carreros que seguían las huellas del señor de los Madras huyeron del gran ejército.
9.17.2
दुर्योधनस्तु द्विरदमारुह्याचलसन्निभम् ।
छत्रेण ध्रियमाणेन वीज्यमानश्च चामरैः।
न गन्तव्यं न गन्तव्यमिति मद्रानवारयत् ॥ ९.१७.२ ॥
Pero Duryodhana, montado en un elefante semejante a una montaña, con un parasol sostenido sobre él y abanicos de cola de yak agitados, detuvo a los Madras diciendo: '¡No debéis iros, no debéis iros!'
9.17.3
दुर्योधनेन ते वीरा वार्यमाणाः पुनः पुनः ।
युधिष्ठिरं जिघांसन्तः पाण्डूनां प्राविशन्बलम् ॥ ९.१७.३ ॥
Aunque Duryodhana los contuvo una y otra vez, aquellos héroes entraron en el ejército de los Pāṇḍavas, deseando matar a Yudhiṣṭhira.
9.17.4
ते तु शूरा महाराज कृतचित्ताश्च योधने ।
धनुःशब्दं महत्कृत्वा सहायुध्यन्त पाण्डवैः ॥ ९.१७.४ ॥
Oh gran rey, aquellos valientes, resueltos en la batalla, hicieron un gran estruendo de arcos y lucharon junto a los Pāṇḍavas.
9.17.5
श्रुत्वा च निहतं शल्यं धर्मपुत्रं च पीडितम् ।
मद्रराजप्रिये युक्तैर्मद्रकाणां महारथैः ॥ ९.१७.५ ॥
Habiendo oído que Śalya había sido muerto y que el hijo de Dharma (Yudhiṣṭhira) estaba afligido, los grandes guerreros carreros de los Madrakas, empeñados en lo que era querido al señor de los Madras—
9.17.6
आजगाम ततः पार्थो गाण्डीवं विक्षिपन्धनुः ।
पूरयन्रथघोषेण दिशः सर्वा महारथः ॥ ९.१७.६ ॥
Entonces llegó Pārtha (Arjuna), el gran guerrero de carro, sacudiendo el arco Gāṇḍīva y llenando todas las direcciones con el estruendo de su carro.
9.17.7
ततोऽर्जुनश्च भीमश्च माद्रीपुत्रौ च पाण्डवौ ।
सात्यकिश्च नरव्याघ्रो द्रौपदेयाश्च सर्वशः ॥ ९.१७.७ ॥
Entonces Arjuna y Bhīma, los dos hijos de Mādrī, los Pāṇḍava, Sātyaki, el tigre entre los hombres, y todos los hijos de Draupadī.
9.17.8
धृष्टद्युम्नः शिखण्डी च पाञ्चालाः सह सोमकैः ।
युधिष्ठिरं परीप्सन्तः समन्तात्पर्यवारयन् ॥ ९.१७.८ ॥
Dhṛṣṭadyumna y Śikhaṇḍin, y los Pāñcāla junto con los Somaka, deseando proteger a Yudhiṣṭhira, lo rodearon por todos lados.
9.17.9
ते समन्तात्परिवृताः पाण्डवैः पुरुषर्षभैः ।
क्षोभयन्ति स्म तां सेनां मकराः सागरं यथा।
वृक्षानिव महावाताः कम्पयन्ति स्म तावकाः ॥ ९.१७.९ ॥
Rodeados por todos lados por los Pāṇḍava, toros entre los hombres, agitaron aquel ejército como los monstruos marinos agitan el océano; y vuestros hombres lo sacudieron como grandes vientos sacuden los árboles.
9.17.10
पुरोवातेन गङ्गेव…क्षोभ्यमाणा महानदी ।
अक्षोभ्यत तदा राजन्पाण्डूनां ध्वजिनी ततः ॥ ९.१७.१० ॥
…como el gran río Gaṅgā agitado por un viento que sopla delante, así, oh rey, fue agitado entonces el ejército de los Pāṇḍava.
9.17.11
प्रस्कन्द्य सेनां महतीं महात्मानो महारथाः ।
बहवश्चुक्रुशुस्तत्र क्व स राजा युधिष्ठिरः।
भ्रातरो वाऽस्य ते शूरा दृश्यन्ते नेह केचन ॥ ९.१७.११ ॥
Lanzándose desde aquel gran ejército, muchos grandes carros, de almas nobles, gritaron allí: '¿Dónde está el rey Yudhiṣṭhira? ¿O por qué no se ve aquí ninguno de sus valientes hermanos?'
9.17.12
धृष्टद्युम्नोऽथ शैनेयो द्रौपदेयाश्च सर्वशः ।
पाञ्चालाश्च महावीर्याः शिखण्डी च महारथः ॥ ९.१७.१२ ॥
Entonces Dhṛṣṭadyumna, Sātyaki, descendiente de Śini, todos los hijos de Draupadī, los Pāñcāla de gran valor, y el gran guerrero Śikhaṇḍin.
9.17.13
एवं तान्वादिनः शूरान्द्रौपदेया महारथाः ।
अभ्यघ्नन्युयुधानश्च मद्रराजपदानुगान् ॥ ९.१७.१३ ॥
Así, los grandes guerreros en carro, los hijos de Draupadī y Yuyudhāna, atacaron a aquellos héroes que hablaban de ese modo, los seguidores del rey de los Madras.
9.17.14
चक्रैर्विमथितैः केचित्केचिच्छिन्नैर्महाध्वजैः ।
सम्प्रदृश्यन्त समरे तावका निहताः परैः ॥ ९.१७.१४ ॥
Algunos aparecían con las ruedas aplastadas, otros con sus grandes estandartes cortados; en la batalla se veían tus hombres muertos por el enemigo.
9.17.15
आलोक्य पाण्डवान्युद्धे योधा राजन्समन्ततः ।
वार्यमाणा ययुर्वेगात्पुत्रेण तव भारत ॥ ९.१७.१५ ॥
Oh rey, al ver a los Pāṇḍavas por todas partes en la batalla, los guerreros avanzaron con ímpetu, oh Bhārata, aunque tu hijo los detenía.
9.17.16
दुर्योधनश्च तान्वीरान्वारयामास सान्त्वयन् ।
न चास्य शासनं केचित्तत्र चक्रुर्महारथाः ॥ ९.१७.१६ ॥
Duryodhana trató de contener a aquellos héroes, consolándolos, pero ninguno de aquellos grandes guerreros en carro cumplió allí su orden.
9.17.17
ततो गान्धारराजस्य पुत्रः शकुनिरब्रवीत् ।
दुर्योधनं महाराज वचनं वचनक्षमम् ॥ ९.१७.१७ ॥
Entonces Śakuni, hijo del rey de Gandhāra, habló a Duryodhana, oh gran rey, palabras dignas de ser dichas.
9.17.18
किं नः सम्प्रेक्षमाणानां मद्राणां हन्यते बलम् ।
न युक्तमेतत्समरे त्वयि तिष्ठति भारत ॥ ९.१७.१८ ॥
Mientras nosotros miramos, ¿por qué es destruido el ejército de los Madras? No es apropiado, oh Bhārata, que tú estés en la batalla.
9.17.19
सहितैर्नाम योद्धव्यमित्येष समयः कृतः ।
अथ कस्मात्स्मरन्नेव घ्नतो मर्षयसे नृप ॥ ९.१७.१९ ॥
"Se acordó que debíamos luchar juntos. Entonces, ¡oh rey!, ¿por qué, recordándolo, toleras que nos maten?"
9.17.20
वार्यमाणा मया पूर्वं नैते चक्रुर्वचो मम ।
एते विनिहताः सर्वे प्रस्कन्नाः पाण्डुवाहिनीम् ॥ ९.१७.२० ॥
"Aunque antes los contuve, estos no obedecieron mi palabra. Ahora todos han sido abatidos, habiendo caído sobre el ejército de los Pāṇḍavas."
9.17.21
न भर्तुः शासनं वीरा रणे कुर्वन्त्यमर्षिताः ।
अलं क्रोद्वुमथैतेषां नायं काल उपेक्षितुम् ॥ ९.१७.२१ ॥
"Los héroes, impacientes, no obedecen la orden de su señor en la batalla. Basta de enojo contra ellos; este no es momento de descuidar el asunto."
9.17.22
यामः सर्वेऽत्र सम्भूय सवाजिरथकुञ्जराः ।
परित्रातुं महेष्वासान्मद्रराजपदानुगान् ॥ ९.१७.२२ ॥
"Vayamos todos aquí juntos, con caballos, carros y elefantes, para proteger a los grandes arqueros que siguen al rey de los Madras."
9.17.23
अन्योन्यं परिरक्षामो यत्नेन महता नृप ।
एवं सर्वेऽनुसञ्चिन्त्य प्रययुर्यत्र सैनिकाः ॥ ९.१७.२३ ॥
"Protejámonos unos a otros con gran esfuerzo, ¡oh rey!" Habiendo considerado todo esto, partieron hacia donde estaban los soldados.
9.17.24
एवमुक्तस्तदा राजा बलेन महता वृतः ।
प्रययौ सिंहनादेन कम्पयन्निव मेदिनीम् ॥ ९.१७.२४ ॥
Así exhortado, el rey, rodeado de un gran ejército, partió con un rugido de león, como si sacudiera la tierra.
9.17.25
हत विध्यत गृह्णीत प्रहरध्वं निकृन्तत ।
इत्यासीत्तुमुलः शब्दस्तव सैन्यस्य भारत ॥ ९.१७.२५ ॥
¡Golpead, atravesad, capturad, atacad, cortad! Así surgió un tumultuoso estruendo en vuestro ejército, oh descendiente de Bharata.
9.17.26
पाण्डवास्तु रणे दृष्ट्वा मद्रराजपदानुगान् ।
सहितानभ्यवर्तन्तं गुल्ममास्थाय मध्यमम् ॥ ९.१७.२६ ॥
Pero los Pāṇḍavas, al ver en la batalla a los seguidores del rey de los Madras avanzar juntos, adoptaron una formación central contra ellos.
9.17.27
ते मुहूर्ताद्रणे वीरा हस्ताहस्ति विशाम्पते ।
निहताः प्रत्यदृश्यन्त मद्रराजपदानुगाः ॥ ९.१७.२७ ॥
En un instante, oh señor de los pueblos, aquellos héroes, los seguidores del rey de los Madras, fueron vistos muertos en batalla, cuerpo a cuerpo.
9.17.28
ततो नः सम्प्रयातानां हता मद्रास्तरस्विनः ।
हृष्टाः किलकिलाशब्दमकुर्वन्सहिताः परे ॥ ९.१७.२८ ॥
Entonces nuestros veloces guerreros madra que avanzaban fueron abatidos, y los enemigos, llenos de alegría, alzaron juntos un grito de kilakila.
9.17.29
अथोत्थितानि रुण्डानि समदृश्यन्त सर्वशः ।
पपात महती चोल्का मध्येनादित्यमण्डलम् ॥ ९.१७.२९ ॥
Entonces se vieron por todas partes troncos sin cabeza alzarse, y una gran estrella fugaz cayó atravesando el disco del sol.
9.17.30
रथैर्भग्नयुगाक्षैश्च निहतैश्च महारथैः ।
अश्वैर्निपातितैश्चैव सञ्छन्नाऽभूद्वसुन्धरा ॥ ९.१७.३० ॥
La tierra quedó cubierta de carros con yugos y ejes rotos, de grandes guerreros de carro muertos y de caballos derribados.
9.17.31
वातायमानैस्तुरगैर्युगासक्तैस्ततस्ततः ।
अकृष्यन्त महाराज योधास्तत्र रणाजिरे ॥ ९.१७.३१ ॥
Oh gran rey, en aquel campo de batalla los guerreros, aún atados a los yugos, eran arrastrados de un lado a otro por los caballos veloces como el viento.
9.17.32
भग्नचक्रान्रथान्केचिदहरंस्तुरगा रणे ।
रथार्धं केचिदादाय दिशो दश विबभ्रमुः।
तत्रतत्र व्यदृश्यन्त योक्त्रैः श्लिष्टाः स्म वाजिनः ॥ ९.१७.३२ ॥
En la batalla, algunos caballos se llevaron carros con las ruedas rotas, y otros vagaban por las diez direcciones llevando medio carro. Aquí y allá se veían caballos enredados en sus riendas y yugos.
9.17.33
रथिनः पतमानाश्च दृश्यन्ते स्म नरोत्तमाः ।
गगनात्प्रच्युताः सिद्धाः पुण्यानामिव सङ्क्षये ॥ ९.१७.३३ ॥
Se veía caer a los guerreros de carro, los mejores de los hombres, como seres perfectos caídos del cielo cuando se agota su mérito.
9.17.34
निहतेषु च शूरेषु मद्रराजानुगेषु वै ।
अस्मानापततश्चापि दृष्ट्वा पार्था महारथाः ॥ ९.१७.३४ ॥
Cuando los héroes seguidores del rey de Madra fueron muertos, y al vernos avanzar contra ellos, los grandes guerreros de carro, los hijos de Pṛthā…
9.17.35
अभ्यवर्तन्त वेगेन जयगृद्धाः प्रहारिणः ।
बाणशब्दरवान्कृत्वा विमिश्राञ्शङ्खनिःस्वनैः ॥ ९.१७.३५ ॥
Ansiosos de victoria, los atacantes avanzaron con velocidad, produciendo un estruendo de sonidos de flechas mezclado con el clamor de las conchas.
9.17.36
अस्मांस्तु पुनरासाद्य लब्धलक्षाः प्रहारिणः ।
शरासनानि धुन्वानाः सिंहनादान्प्रचुक्रुशुः ॥ ९.१७.३६ ॥
Pero, atacándonos de nuevo y habiendo dado en el blanco, los atacantes agitaron sus arcos y lanzaron rugidos de león.
9.17.37
ततो हतमभिप्रेक्ष्य मद्रराजबलं महत् ।
मद्रराजं च समरे दृष्ट्वा शूरं निपातितम्।
दुर्योधनबलं सर्वं पुनरासीत्पराङ्मुखम् ॥ ९.१७.३७ ॥
Al ver muerto el gran ejército del rey de los Madras y caído en batalla al héroe rey de los Madras, todo el ejército de Duryodhana volvió a darse la vuelta.
9.17.38
वध्यमानं महाराज पाण्डवैर्जितकाशिभिः ।
दिशो भेजेऽथ सम्भ्रान्तं त्रासितं दृढधन्विभिः ॥ ९.१७.३८ ॥
Oh gran rey, mientras era masacrado por los Pāṇḍavas y los victoriosos Kāśis, y aterrorizado por los arqueros firmes, aquel ejército, desconcertado, huyó en todas direcciones.