ମହାଭାରତ · ଅଧ୍ୟାୟ 9.17
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
9.17.1
शल्येऽथ निहते राजन्मद्रराजपदानुगाः ।
रथाः सप्तशता वीरा दुद्रुवुर्महतो बलात् ॥ ९.१७.१ ॥
ହେ ରାଜନ୍, ଶଲ୍ୟ ନିହତ ହେଲେ ମଦ୍ରରାଜଙ୍କ ପଦଚିହ୍ନ ଅନୁସରଣ କରୁଥିବା ସାତଶହ ବୀର ରଥୀ ମହାସେନାରୁ ପଳାଇଲେ।
9.17.2
दुर्योधनस्तु द्विरदमारुह्याचलसन्निभम् ।
छत्रेण ध्रियमाणेन वीज्यमानश्च चामरैः।
न गन्तव्यं न गन्तव्यमिति मद्रानवारयत् ॥ ९.१७.२ ॥
କିନ୍ତୁ ଦୁର୍ଯ୍ୟୋଧନ ପର୍ବତସଦୃଶ ହାତୀରେ ଆରୋହଣ କଲେ; ତାଙ୍କ ଉପରେ ଛତ୍ର ଧରାଯାଉଥିଲା ଓ ଚାମର ବିଜେ ଯାଉଥିଲା। 'ଯିବାକୁ ନୁହେଁ, ଯିବାକୁ ନୁହେଁ' ବୋଲି ସେ ମଦ୍ରମାନଙ୍କୁ ନିବାରଣ କଲେ।
9.17.3
दुर्योधनेन ते वीरा वार्यमाणाः पुनः पुनः ।
युधिष्ठिरं जिघांसन्तः पाण्डूनां प्राविशन्बलम् ॥ ९.१७.३ ॥
ଦୁର୍ଯ୍ୟୋଧନ ବାରମ୍ବାର ନିବାରଣ କଲେ ମଧ୍ୟ ସେହି ବୀରମାନେ ଯୁଧିଷ୍ଠିରଙ୍କୁ ବଧ କରିବାକୁ ଇଚ୍ଛା କରି ପାଣ୍ଡବ ସେନାରେ ପ୍ରବେଶ କଲେ।
9.17.4
ते तु शूरा महाराज कृतचित्ताश्च योधने ।
धनुःशब्दं महत्कृत्वा सहायुध्यन्त पाण्डवैः ॥ ९.१७.४ ॥
ହେ ମହାରାଜ, ସେହି ଶୂରମାନେ ଯୁଦ୍ଧରେ ଦୃଢ଼ ସଂକଳ୍ପ ହୋଇ ମହା ଧନୁଶବ୍ଦ କରି ପାଣ୍ଡବମାନଙ୍କ ସହ ଯୁଦ୍ଧ କଲେ।
9.17.5
श्रुत्वा च निहतं शल्यं धर्मपुत्रं च पीडितम् ।
मद्रराजप्रिये युक्तैर्मद्रकाणां महारथैः ॥ ९.१७.५ ॥
ଶଲ୍ୟ ନିହତ ହେଲେ ଓ ଧର୍ମପୁତ୍ର (ଯୁଧିଷ୍ଠିର) ପୀଡ଼ିତ ହେଲେ ବୋଲି ଶୁଣି, ମଦ୍ରରାଜଙ୍କ ପ୍ରିୟ କାର୍ଯ୍ୟରେ ନିଯୁକ୍ତ ମଦ୍ରକମାନଙ୍କ ମହାରଥୀମାନେ—
9.17.6
आजगाम ततः पार्थो गाण्डीवं विक्षिपन्धनुः ।
पूरयन्रथघोषेण दिशः सर्वा महारथः ॥ ९.१७.६ ॥
ସେତେବେଳେ ମହାରଥୀ ପାର୍ଥ (ଅର୍ଜୁନ) ଗାଣ୍ଡୀବ ଧନୁ ଦୋହଲାଇ ଆସିଲେ; ରଥ ଘୋଷରେ ସବୁ ଦିଗ ପୂର୍ଣ୍ଣ କଲେ।
9.17.7
ततोऽर्जुनश्च भीमश्च माद्रीपुत्रौ च पाण्डवौ ।
सात्यकिश्च नरव्याघ्रो द्रौपदेयाश्च सर्वशः ॥ ९.१७.७ ॥
ତା'ପରେ ଅର୍ଜୁନ, ଭୀମ, ମାଦ୍ରୀର ଦୁଇ ପୁତ୍ର ପାଣ୍ଡବମାନେ, ସାତ୍ୟକି, ନରବ୍ୟାଘ୍ର ଏବଂ ଦ୍ରୌପଦୀର ସମସ୍ତ ପୁତ୍ରମାନେ।
9.17.8
धृष्टद्युम्नः शिखण्डी च पाञ्चालाः सह सोमकैः ।
युधिष्ठिरं परीप्सन्तः समन्तात्पर्यवारयन् ॥ ९.१७.८ ॥
ଧୃଷ୍ଟଦ୍ୟୁମ୍ନ, ଶିଖଣ୍ଡୀ ଏବଂ ସୋମକମାନଙ୍କ ସହିତ ପାଞ୍ଚାଳମାନେ ଯୁଧିଷ୍ଠିରଙ୍କୁ ରକ୍ଷା କରିବାକୁ ଇଚ୍ଛା କରି ଚାରିଆଡ଼ୁ ତାଙ୍କୁ ଘେରି ରହିଲେ।
9.17.9
ते समन्तात्परिवृताः पाण्डवैः पुरुषर्षभैः ।
क्षोभयन्ति स्म तां सेनां मकराः सागरं यथा।
वृक्षानिव महावाताः कम्पयन्ति स्म तावकाः ॥ ९.१७.९ ॥
ପାଣ୍ଡବମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଚାରିଆଡ଼ୁ ଘେରି ହୋଇ ସେମାନେ ସେହି ସେନାକୁ ମକର ଯେପରି ସାଗରକୁ ତଥା କଲୋଲିତ କରେ, ସେପରି ବ୍ୟାକୁଳ କଲେ; ଆପଣଙ୍କ ଲୋକମାନେ ମହାବାତ ଯେପରି ବୃକ୍ଷକୁ କମ୍ପାଏ, ସେପରି ତାକୁ କମ୍ପାଇଲେ।
9.17.10
पुरोवातेन गङ्गेव…क्षोभ्यमाणा महानदी ।
अक्षोभ्यत तदा राजन्पाण्डूनां ध्वजिनी ततः ॥ ९.१७.१० ॥
…ପୂର୍ବରୁ ବହୁଥିବା ପବନରେ କ୍ଷୁବ୍ଧ ହେଉଥିବା ମହାନଦୀ ଗଙ୍ଗା ଭଳି, ହେ ରାଜନ, ସେତେବେଳେ ପାଣ୍ଡବମାନଙ୍କ ସେହି ସେନା କ୍ଷୁବ୍ଧ ହେଲା।
9.17.11
प्रस्कन्द्य सेनां महतीं महात्मानो महारथाः ।
बहवश्चुक्रुशुस्तत्र क्व स राजा युधिष्ठिरः।
भ्रातरो वाऽस्य ते शूरा दृश्यन्ते नेह केचन ॥ ९.१७.११ ॥
ସେହି ମହାସେନାରୁ ଧାଇଁ ଆସିଥିବା ଅନେକ ମହାତ୍ମା ମହାରଥୀ ସେଠାରେ ଚିତ୍କାର କଲେ, 'ରାଜା ଯୁଧିଷ୍ଠିର କେଉଁଠି? ଅଥବା ତାଙ୍କର ସେହି ଶୂର ଭାଇମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ କେହି ଏଠାରେ କାହିଁକି ଦେଖାଯାଉନାହାନ୍ତି?'
9.17.12
धृष्टद्युम्नोऽथ शैनेयो द्रौपदेयाश्च सर्वशः ।
पाञ्चालाश्च महावीर्याः शिखण्डी च महारथः ॥ ९.१७.१२ ॥
ତା'ପରେ ଧୃଷ୍ଟଦ୍ୟୁମ୍ନ, ଶୈନେୟ ସାତ୍ୟକି, ଦ୍ରୌପଦୀର ସମସ୍ତ ପୁତ୍ର, ମହାବୀର୍ଯ୍ୟ ପାଞ୍ଚାଳମାନେ ଏବଂ ମହାରଥ ଶିଖଣ୍ଡୀ।
9.17.13
एवं तान्वादिनः शूरान्द्रौपदेया महारथाः ।
अभ्यघ्नन्युयुधानश्च मद्रराजपदानुगान् ॥ ९.१७.१३ ॥
ଏପରି କହୁଥିବା ସେହି ବୀରମାନଙ୍କୁ ଦ୍ରୌପଦୀଙ୍କ ମହାରଥୀ ପୁତ୍ରମାନେ ଓ ଯୁଯୁଧାନ ମଦ୍ରରାଜଙ୍କ ଅନୁଚରମାନଙ୍କ ଉପରେ ଆଘାତ କଲେ।
9.17.14
चक्रैर्विमथितैः केचित्केचिच्छिन्नैर्महाध्वजैः ।
सम्प्रदृश्यन्त समरे तावका निहताः परैः ॥ ९.१७.१४ ॥
କାହାର ରଥଚକ୍ର ଚୂର୍ଣ୍ଣ ହୋଇଥିଲା, କାହାର ମହାଧ୍ୱଜ ଛିନ୍ନ ହୋଇଥିଲା; ଯୁଦ୍ଧରେ ଆପଣଙ୍କ ଲୋକମାନେ ଶତ୍ରୁ ଦ୍ୱାରା ହତ ହୋଇ ପଡ଼ିଥିବାର ଦେଖାଗଲା।
9.17.15
आलोक्य पाण्डवान्युद्धे योधा राजन्समन्ततः ।
वार्यमाणा ययुर्वेगात्पुत्रेण तव भारत ॥ ९.१७.१५ ॥
ହେ ରାଜନ୍, ଯୁଦ୍ଧରେ ଚାରିପଟେ ପାଣ୍ଡବମାନଙ୍କୁ ଦେଖି ଯୋଦ୍ଧାମାନେ ବେଗରେ ଆଗକୁ ବଢ଼ିଲେ; ହେ ଭାରତ, ଆପଣଙ୍କ ପୁତ୍ର ବାରଣ କରିଥିଲେ ମଧ୍ୟ।
9.17.16
दुर्योधनश्च तान्वीरान्वारयामास सान्त्वयन् ।
न चास्य शासनं केचित्तत्र चक्रुर्महारथाः ॥ ९.१७.१६ ॥
ଦୁର୍ଯ୍ୟୋଧନ ସେହି ବୀରମାନଙ୍କୁ ସାନ୍ତ୍ୱନା ଦେଇ ବାରଣ କରିବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କଲେ; କିନ୍ତୁ ସେହି ମହାରଥୀମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ କେହି ସେଠାରେ ତାଙ୍କ ଆଜ୍ଞା ପାଳନ କଲେ ନାହିଁ।
9.17.17
ततो गान्धारराजस्य पुत्रः शकुनिरब्रवीत् ।
दुर्योधनं महाराज वचनं वचनक्षमम् ॥ ९.१७.१७ ॥
ତା'ପରେ ଗାନ୍ଧାର ରାଜଙ୍କ ପୁତ୍ର ଶକୁନି ଦୁର୍ଯ୍ୟୋଧନଙ୍କୁ, ହେ ମହାରାଜ, କହିବା ଯୋଗ୍ୟ କଥା କହିଲେ।
9.17.18
किं नः सम्प्रेक्षमाणानां मद्राणां हन्यते बलम् ।
न युक्तमेतत्समरे त्वयि तिष्ठति भारत ॥ ९.१७.१८ ॥
ଆମ ଆଗରେ ଥିବାବେଳେ ମଦ୍ରମାନଙ୍କ ସେନା କାହିଁକି ହତ ହେଉଛି? ହେ ଭାରତ, ଆପଣ ଯୁଦ୍ଧରେ ଠିଆ ହୋଇଥିବାବେଳେ ଏହା ଉଚିତ ନୁହେଁ।
9.17.19
सहितैर्नाम योद्धव्यमित्येष समयः कृतः ।
अथ कस्मात्स्मरन्नेव घ्नतो मर्षयसे नृप ॥ ९.१७.१९ ॥
ସହିତୈର୍ନାମ ଯୋଦ୍ଧବ୍ୟମିତ୍ୟେଷ ସମୟଃ କୃତଃ। ଅଥ କସ୍ମାତ୍ସ୍ମରନ୍ନେବ ଘ୍ନତୋ ମର୍ଷୟସେ ନୃପ॥
9.17.20
वार्यमाणा मया पूर्वं नैते चक्रुर्वचो मम ।
एते विनिहताः सर्वे प्रस्कन्नाः पाण्डुवाहिनीम् ॥ ९.१७.२० ॥
ୱାର୍ଯମାଣା ମୟା ପୂର୍ୱଂ ନୈତେ ଚକ୍ରୁର୍ୱଚୋ ମମ। ଏତେ ୱିନିହତାଃ ସର୍ୱେ ପ୍ରସ୍କନ୍ନାଃ ପାଣ୍ଡୁୱାହିନୀମ୍॥
9.17.21
न भर्तुः शासनं वीरा रणे कुर्वन्त्यमर्षिताः ।
अलं क्रोद्वुमथैतेषां नायं काल उपेक्षितुम् ॥ ९.१७.२१ ॥
ନ ଭର୍ତୁଃ ଶାସନଂ ୱୀରା ରଣେ କୁର୍ୱନ୍ତ୍ୟମର୍ଷିତାଃ। ଅଲଂ କ୍ରୋଦ୍ୱୁମଥୈତେଷାଂ ନାୟଂ କାଲ ଉପେକ୍ଷିତୁମ୍॥
9.17.22
यामः सर्वेऽत्र सम्भूय सवाजिरथकुञ्जराः ।
परित्रातुं महेष्वासान्मद्रराजपदानुगान् ॥ ९.१७.२२ ॥
ଯାମଃ ସର୍ୱେऽତ୍ର ସମ୍ଭୂୟ ସୱାଜିରଥକୁଞ୍ଜରାଃ। ପରିତ୍ରାତୁଂ ମହେଷ୍ୱାସାନ୍ମଦ୍ରରାଜପଦାନୁଗାନ୍॥
9.17.23
अन्योन्यं परिरक्षामो यत्नेन महता नृप ।
एवं सर्वेऽनुसञ्चिन्त्य प्रययुर्यत्र सैनिकाः ॥ ९.१७.२३ ॥
ଅନ୍ୟୋନ୍ୟଂ ପରିରକ୍ଷାମୋ ଯତ୍ନେନ ମହତା ନୃପ। ଏବଂ ସର୍ୱେऽନୁସଞ୍ଚିନ୍ତ୍ୟ ପ୍ରୟୟୁର୍ୟତ୍ର ସୈନିକାଃ॥
9.17.24
एवमुक्तस्तदा राजा बलेन महता वृतः ।
प्रययौ सिंहनादेन कम्पयन्निव मेदिनीम् ॥ ९.१७.२४ ॥
ଏୱମୁକ୍ତସ୍ତଦା ରାଜା ବଲେନ ମହତା ୱୃତଃ। ପ୍ରୟୟୌ ସିଂହନାଦେନ କମ୍ପୟନ୍ନିୱ ମେଦିନୀମ୍॥
9.17.25
हत विध्यत गृह्णीत प्रहरध्वं निकृन्तत ।
इत्यासीत्तुमुलः शब्दस्तव सैन्यस्य भारत ॥ ९.१७.२५ ॥
ମାର, ବିନ୍ଧ, ଧର, ପ୍ରହାର କର, କାଟ — ଏପରି, ହେ ଭରତ, ତୁମ ସୈନ୍ୟରେ ପ୍ରବଳ କୋଳାହଳ ହେଲା।
9.17.26
पाण्डवास्तु रणे दृष्ट्वा मद्रराजपदानुगान् ।
सहितानभ्यवर्तन्तं गुल्ममास्थाय मध्यमम् ॥ ९.१७.२६ ॥
ଯୁଦ୍ଧରେ ପାଣ୍ଡବମାନେ ମଦ୍ରରାଜଙ୍କ ଅନୁଗାମୀମାନଙ୍କୁ ଏକତ୍ର ହୋଇ ମଧ୍ୟ ବ୍ୟୂହ ରଚି ଆଗକୁ ଆସୁଥିବାର ଦେଖିଲେ।
9.17.27
ते मुहूर्ताद्रणे वीरा हस्ताहस्ति विशाम्पते ।
निहताः प्रत्यदृश्यन्त मद्रराजपदानुगाः ॥ ९.१७.२७ ॥
ହେ ପ୍ରଜାପତି, ସେହି ବୀରମାନେ — ମଦ୍ରରାଜଙ୍କ ଅନୁଗାମୀମାନେ — କ୍ଷଣକ ମଧ୍ୟରେ ଯୁଦ୍ଧରେ ସମ୍ମୁଖ ସଂଗ୍ରାମରେ ହତ ହୋଇ ଦେଖାଗଲେ।
9.17.28
ततो नः सम्प्रयातानां हता मद्रास्तरस्विनः ।
हृष्टाः किलकिलाशब्दमकुर्वन्सहिताः परे ॥ ९.१७.२८ ॥
ତା'ପରେ ଆଗକୁ ବଢ଼ିଥିବା ଆମ ଦ୍ରୁତଗାମୀ ମଦ୍ରମାନେ ହତ ହେଲେ; ଆନନ୍ଦିତ ଶତ୍ରୁମାନେ ଏକତ୍ର ହୋଇ 'କିଲକିଲା' ଶବ୍ଦ କଲେ।
9.17.29
अथोत्थितानि रुण्डानि समदृश्यन्त सर्वशः ।
पपात महती चोल्का मध्येनादित्यमण्डलम् ॥ ९.१७.२९ ॥
ତା'ପରେ ସର୍ବତ୍ର ମୁଣ୍ଡହୀନ ଶରୀର ଉଠିବାର ଦେଖାଗଲା; ସୂର୍ଯ୍ୟମଣ୍ଡଳର ମଧ୍ୟଭାଗ ଦେଇ ଏକ ବଡ଼ ଉଲ୍କା ପଡ଼ିଲା।
9.17.30
रथैर्भग्नयुगाक्षैश्च निहतैश्च महारथैः ।
अश्वैर्निपातितैश्चैव सञ्छन्नाऽभूद्वसुन्धरा ॥ ९.१७.३० ॥
ଭଙ୍ଗା ଯୁଆଳି ଓ ଅକ୍ଷର ରଥ, ନିହତ ମହାରଥୀ ଓ ପଡ଼ିଥିବା ଘୋଡ଼ାମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ପୃଥିବୀ ଆଚ୍ଛାଦିତ ହେଲା।
9.17.31
वातायमानैस्तुरगैर्युगासक्तैस्ततस्ततः ।
अकृष्यन्त महाराज योधास्तत्र रणाजिरे ॥ ९.१७.३१ ॥
ହେ ମହାରାଜ, ରଣଭୂମିରେ ବାୟୁବେଗରେ ଧାଉଥିବା ଘୋଡ଼ାମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା, ଜୁଆଲିରେ ଲାଗିଥିବା ଯୋଦ୍ଧାମାନେ ଏଣୁତେଣୁ ଟାଣି ନିଆଯାଉଥିଲେ।
9.17.32
भग्नचक्रान्रथान्केचिदहरंस्तुरगा रणे ।
रथार्धं केचिदादाय दिशो दश विबभ्रमुः।
तत्रतत्र व्यदृश्यन्त योक्त्रैः श्लिष्टाः स्म वाजिनः ॥ ९.१७.३२ ॥
କେତେକ ଘୋଡ଼ା ଯୁଦ୍ଧରେ ଭଗ୍ନଚକ୍ର ରଥ ଟାଣି ନେଉଥିଲେ; କେତେକ ଅଧା ରଥ ଧରି ଦଶ ଦିଗରେ ବୁଲୁଥିଲେ। ସ୍ଥାନେ ସ୍ଥାନେ ଘୋଡ଼ାମାନେ ଲଗାମ ଓ ଜୁଆଲିରେ ଜଡ଼ିତ ଅବସ୍ଥାରେ ଦେଖାଯାଉଥିଲେ।
9.17.33
रथिनः पतमानाश्च दृश्यन्ते स्म नरोत्तमाः ।
गगनात्प्रच्युताः सिद्धाः पुण्यानामिव सङ्क्षये ॥ ९.१७.३३ ॥
ରଥୀ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ନରମାନେ ପଡ଼ିବାର ଦେଖାଯାଉଥିଲେ; ପୁଣ୍ୟ କ୍ଷୟ ହେଲେ ଆକାଶରୁ ଖସୁଥିବା ସିଦ୍ଧମାନଙ୍କ ପରି ଦିଶୁଥିଲେ।
9.17.34
निहतेषु च शूरेषु मद्रराजानुगेषु वै ।
अस्मानापततश्चापि दृष्ट्वा पार्था महारथाः ॥ ९.१७.३४ ॥
ମଦ୍ରରାଜଙ୍କ ଅନୁଚର ଶୂରମାନେ ନିହତ ହେଲେ, ଆମକୁ ଆକ୍ରମଣ କରୁଥିବା ଦେଖି, ମହାରଥୀ ପାର୍ଥମାନେ…
9.17.35
अभ्यवर्तन्त वेगेन जयगृद्धाः प्रहारिणः ।
बाणशब्दरवान्कृत्वा विमिश्राञ्शङ्खनिःस्वनैः ॥ ९.१७.३५ ॥
ବିଜୟ ଲୋଭୀ ପ୍ରହାରକମାନେ ବେଗରେ ଆଗକୁ ଧାଇଁଲେ; ବାଣର ଶବ୍ଦ ଓ ଶଙ୍ଖଧ୍ୱନି ମିଶାଇ।
9.17.36
अस्मांस्तु पुनरासाद्य लब्धलक्षाः प्रहारिणः ।
शरासनानि धुन्वानाः सिंहनादान्प्रचुक्रुशुः ॥ ९.१७.३६ ॥
କିନ୍ତୁ ଆମ ଉପରେ ପୁଣି ଆକ୍ରମଣ କରି, ଲକ୍ଷ୍ୟ ପାଇ, ଧନୁ ହଲାଇ ପ୍ରହାରକମାନେ ସିଂହନାଦ କଲେ।
9.17.37
ततो हतमभिप्रेक्ष्य मद्रराजबलं महत् ।
मद्रराजं च समरे दृष्ट्वा शूरं निपातितम्।
दुर्योधनबलं सर्वं पुनरासीत्पराङ्मुखम् ॥ ९.१७.३७ ॥
ଏବେ ମଦ୍ରରାଜଙ୍କ ମହାସୈନ୍ୟ ହତ ହେବାର ଓ ଯୁଦ୍ଧରେ ବୀର ମଦ୍ରରାଜ ପଡ଼ିଯିବାର ଦେଖି ଦୁର୍ଯ୍ୟୋଧନଙ୍କ ସମସ୍ତ ସୈନ୍ୟ ପୁନର୍ବାର ପିଠି ଦେଇ ପଳାଇଲା।
9.17.38
वध्यमानं महाराज पाण्डवैर्जितकाशिभिः ।
दिशो भेजेऽथ सम्भ्रान्तं त्रासितं दृढधन्विभिः ॥ ९.१७.३८ ॥
ହେ ମହାରାଜ, ପାଣ୍ଡବ ଓ ବିଜୟୀ କାଶୀମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ବଧ୍ୟମାନ ହୋଇ, ଦୃଢ଼ଧନୁର୍ଧରମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ତ୍ରାସିତ ହୋଇ ସେ ସୈନ୍ୟ ଘାବରି ଦିଗ ଦିଗକୁ ପଳାଇଲା।