మహాభారతం · అధ్యాయం 9.18
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
9.18.1
पातिते युधि दुर्धर्षे मद्रराजे महारथे ।
तावकास्तव पुत्राश्च प्रायशो विमुखाऽभवन् ॥ ९.१८.१ ॥
సంజయుడు చెప్పెను: యుద్ధంలో పడగొట్టబడిన, జయించరాని మహారథుడైన మద్రరాజు నేలకూలగా, నీ సైనికులు, నీ కుమారులు ఎక్కువగా ముఖం తిప్పారు.
9.18.2
वणिजो नावि भिन्नायां यथागाधे महार्णवे ।
अपारे पारमिच्छन्तो हते शूरे महात्मनि ॥ ९.१८.२ ॥
లోతైన మహాసముద్రంలో విరిగిన నావపై వ్యాపారులు అపారమైన ఆవలి తీరాన్ని కోరుకున్నట్లు, మహాత్ముడైన శూరుడు హతమవగా (నీ యోధులు ఆవలి తీరాన్ని కోరారు).
9.18.3
मद्रराजे महाराज वित्रस्ताः शरविक्षताः ।
अनाथा नाथमिच्छन्तो मृगाः सिंहार्दिता इव ॥ ९.१८.३ ॥
మహారాజా, మద్రరాజు పడగా నీ యోధులు భయభ్రాంతులై బాణాలతో గాయపడి, రక్షకుడు లేనివారై, ఒక దిక్కును కోరుతూ, సింహంతో వేధించబడిన జింకల్లా ఉన్నారు.
9.18.4
वृषा यथा भग्नशृङ्गाः शीर्णदन्ता यथा गजाः ।
मध्याह्ने प्रत्यपायाम निर्जिताऽजातशत्रुणा ॥ ९.१८.४ ॥
విరిగిన కొమ్ములు గల ఎద్దులూ, విరిగిన దంతాలు గల ఏనుగులూ వలె, మధ్యాహ్నం అజాతశత్రువుచే ఓడించబడి మేము వెనుదిరిగాము.
9.18.5
न संस्थातुमनीकानि न च राजन्पराक्रमे ।
आसीद्बुद्धिर्हते शल्ये तव योधस्य कस्यचित् ॥ ९.१८.५ ॥
రాజా, శల్యుడు హతమవగా నీ ఏ యోధునికీ సేనలను నిలబెట్టే, పరాక్రమం చూపే బుద్ధి కలగలేదు.
9.18.6
भीष्मे द्रोणे च निहते सूतपुत्रे च पातिते ।
यद्दुःखं तव योधानां भयं चासीद्विशाम्पते ॥ ९.१८.६ ॥
ప్రజాపతీ, భీష్ముడు, ద్రోణుడు హతమై, సూతపుత్రుడు (కర్ణుడు) పడగొట్టబడినప్పుడు నీ యోధులలో కలిగిన దుఃఖం, భయం ఇవే.
9.18.7
तद्भयं स च नः शोको भूय एवाभ्यवर्तत ।
निराशाश्च जये राजन्हते शल्ये महारथे ॥ ९.१८.७ ॥
రాజా, మహారథుడైన శల్యుడు చంపబడగా ఆ భయమూ మా శోకమూ మళ్ళీ ఆవరించాయి; విజయాశ నిరాశగా మారింది.
9.18.8
हतप्रवीरा विध्वस्ता निकृत्ताश्च शितैः शरैः ।
मद्रराजे हते राजन्योधास्ते प्राद्रवन्भयात् ॥ ९.१८.८ ॥
రాజా, మద్రరాజు హతుడవగా నీ యోధులు, వీరులు మరణించి, వాడి బాణాలచే ఛిన్నమై, భయంతో పారిపోయారు.
9.18.9
अश्वानन्ये गजानन्ये रथानन्ये महारथाः ।
आरुह्य जवसम्पन्ना पादाताः प्राद्रवंस्तथा ॥ ९.१८.९ ॥
కొందరు గుర్రాలపై, కొందరు ఏనుగులపై, కొందరు రథాలపై ఎక్కి, వేగంగా మహారథులు, అలాగే కాలిబాటవారూ పారిపోయారు.
9.18.10
द्विसाहस्राश्च महातङ्गा गिरिरूपाः प्रहारिणः ।
…प्राद्रवन्हते शल्ये अङ्कुशाङ्गुष्ठनोदिताः ॥ ९.१८.१० ॥
రెండువేల మహా ఏనుగులు, పర్వతాకారంగా ప్రహరించేవి, … శల్యుడు హతుడైనప్పుడు అంకుశంతో, బొటనవేలితో నడపబడి పారిపోయాయి.
9.18.11
ते रणाद्भरतश्रेष्ठ तावकाः प्राद्रवन्दिशः ।
धावतश्चाप्यपश्याम श्वसमानाञ्शराहतान् ॥ ९.१८.११ ॥
భరతశ్రేష్ఠా, నీ వారు రణరంగం నుండి అన్ని దిక్కులకు పారిపోయారు; పరిగెత్తుతూ, ఆయాసపడుతూ, బాణాలచే గాయపడినవారిని మేము చూశాము.
9.18.12
तान्प्रभग्नान्हतान्दृष्ट्वा हतोत्साहान्पराजितान् ।
अभ्यवर्तन्त पाञ्चालाः पाण्डवाश्च जयैषिणः ॥ ९.१८.१२ ॥
వారు చెదిరి, హతులై, ఉత్సాహం కోల్పోయి, ఓడిపోయినట్లు చూసి, విజయాన్ని కోరిన పాంచాలులు, పాండవులు ముందుకు ఉరికారు.
9.18.13
बाणशब्दरवाश्चापि सिंहनादाश्च पुष्कलाः ।
शङ्खशब्दश्च शूराणां दारुणः समपद्यत ॥ ९.१८.१३ ॥
బాణాల శబ్దాలు, సింహనాదాలు విస్తారంగా మ్రోగాయి; వీరుల శంఖధ్వని భయంకరంగా వినిపించింది.
9.18.14
दृष्ट्वा तु कौरवं सैन्यं भयत्रस्तं प्रविद्रुतम् ।
अन्योन्यं समभाषन्त पाञ्चालाः पाण्डवैः सह ॥ ९.१८.१४ ॥
భయంతో వణికి పారిపోతున్న కౌరవ సేనను చూసి, పాంచాలులు పాండవులతో కలిసి ఒకరితో ఒకరు మాట్లాడుకున్నారు.
9.18.15
अद्य राजा सत्यधृतिर्हतामित्रो युधिष्ठिरः ।
अद्य दुर्योधनो हीनो दीप्तया नृपतिश्रिया ॥ ९.१८.१५ ॥
నేడు సత్యధృతి అయిన రాజు యుధిష్ఠిరుడు శత్రువులను సంహరించాడు; నేడు దుర్యోధనుడు ప్రకాశించే రాజలక్ష్మిని కోల్పోయాడు.
9.18.16
अद्य श्रुत्वा हतं पुत्रं धृतराष्ट्रो जनेश्वरः ।
निःसंज्ञः पतितो भूमौ किल्बिषं प्रतिपत्स्यते ॥ ९.१८.१६ ॥
నేడు తన కుమారుడు హతుడయ్యాడని విని, జనేశ్వరుడు ధృతరాష్ట్రుడు స్పృహ తప్పి నేలపై పడిపోతాడు; తన పాపఫలాన్ని పొందుతాడు.
9.18.17
अद्य जानाति बीभत्सुं समर्थं स्वधन्विनाम् ।
अद्यात्मानं च दुर्मेधा गर्हयिष्यति पापकृत् ॥ ९.१८.१७ ॥
నేడు పాపాత్ముడు, బుద్ధిహీనుడైన దుర్యోధనుడు తన ధనుర్విద్యావంతులలో సమర్థుడైన బీభత్సుని (అర్జునుని) ఎవరో తెలుసుకుంటాడు; నేడు అతడు తనను తానే నిందించుకుంటాడు.
9.18.18
अद्य क्षत्तुर्वचः सत्यं स्मरतां ब्रुवतो हितम् ।
अद्यप्रभृति पार्थं च प्रेष्यभूत इवाचरन्।
विजानातु नृपो दुःखं यत्प्राप्तं पाण्डुनन्दनैः ॥ ९.१८.१८ ॥
నేడు క్షత్త (విదురుడు) యొక్క సత్యమైన, హితకరమైన మాటలను స్మరిస్తూ, ఈ రోజు నుండి పార్థుడిని (అర్జునుని) సేవకునిలా ప్రవర్తిస్తూ, పాండు కుమారులవల్ల పొందిన దుఃఖం ఎంతటిదో రాజు తెలుసుకుంటాడు.
9.18.19
अद्य कृष्णस्य माहात्म्यं विजानातु महीपतिः ।
अद्यार्जुनधनुर्घोषं घोरं जानातु संयुगे ॥ ९.१८.१९ ॥
ఈ రోజు మహీపతి కృష్ణుని మహిమను తెలుసుకోవాలి. ఈ రోజు యుద్ధంలో అర్జునుని విల్లు చేసిన భయంకర ధ్వనిని కూడా తెలుసుకోవాలి.
9.18.20
अत्त्राणां च बलं सर्वं बाह्वोश्च बलमाहवे ।
पुत्राणां च वधं घोरं भीमेन श्रोष्यते नृपः ॥ ९.१८.२० ॥
రాజు ఆయుధాల బలాన్నీ, యుద్ధంలో రెండు చేతుల బలాన్నీ, భీముని చేత కుమారుల భయంకర వధను వింటాడు.
9.18.21
अद्य ज्ञास्यति भीमस्य बलं घोरं महात्मनः ।
हते दुर्योधने युद्धे शक्रेणेव तु शम्बरे ॥ ९.१८.२१ ॥
ఈ రోజు యుద్ధంలో దుర్యోధనుడు హతుడైనప్పుడు, ఇంద్రుడు శంబరుని చంపినట్లుగా, మహాత్ముడైన భీముని భయంకర బలాన్ని వారు తెలుసుకుంటారు.
9.18.22
यत्कृतं भीमसेनेन दुःशासनवधे तदा ।
कोऽन्यः कर्ताऽस्ति तल्लोके ऋते भीमान्महाबलात्। ॥ ९.१८.२२ ॥
అప్పుడు దుఃశాసనుని వధలో భీమసేనుడు చేసినదాన్ని, ఈ లోకంలో మహాబలుడైన భీముడు తప్ప మరెవరు చేయగలరు?
9.18.23
अद्य ज्येष्ठस्य जानीतां पाण्डवस्य पराक्रमम् ।
मद्रराजं हतं श्रुत्वा देवैरपि सुदुःसहम् ॥ ९.१८.२३ ॥
ఈ రోజు జ్యేష్ఠ పాండవుని పరాక్రమాన్ని వారు తెలుసుకోవాలి; దేవతలకు కూడా అత్యంత దుస్సహుడైన మద్రరాజు హతుడయ్యాడని విని.
9.18.24
अद्य ज्ञास्यति सङ्ग्रामे माद्रीपुत्रौ सुदुःसहौ ।
निहते सौबले वीरे गान्धारेषु च सर्वशः ॥ ९.१८.२४ ॥
ఈ రోజు యుద్ధంలో మాద్రి యొక్క ఆ ఇద్దరు కుమారులు, అత్యంత దుస్సహులు, వీరుడైన సౌబలుడు, గాంధారులు పూర్తిగా హతులైన తర్వాత తెలుసుకుంటారు.
9.18.25
… न तेषां स्याद्येषां योद्धा धनञ्जयः ।
… धृष्टद्युम्नश्च पार्षतः ॥ ९.१८.२५ ॥
… వారికి (ఓటమి) ఉండదు, ఎవరి యోధుడు ధనంజయుడో. … పార్షతుడు ధృష్టద్యుమ్నుడు కూడా.
9.18.26
… पञ्च माद्रीपुत्रौ च पाण्डवौ ।
शिखण्डी च महेष्वासो राजा चैव युधिष्ठिरः ॥ ९.१८.२६ ॥
… ఐదుగురు, మాద్రి ఇద్దరు కుమారులు, పాండవులు, మహా ధనుర్ధరుడు శిఖండి, రాజు యుధిష్ఠిరుడు కూడా.
9.18.27
येषां च जगतो नाथो नाथः कृष्णो जनार्दनः ।
कथं तेषां जयो न स्याद्येषां धर्मो व्यपाश्रयः ॥ ९.१८.२७ ॥
జగత్తుకు ప్రభువైన జనార్దనుడు కృష్ణుడు ఎవరికి నాథుడో, ధర్మమే ఆశ్రయమైన వారికి విజయం ఎలా ఉండదు?
9.18.28
लाभस्तेषां जयस्तेषां कुतस्तेषां पराभवः ।
येषां नाथो हृषीकेशः सर्वलोकविभुर्हरिः ॥ ९.१८.२८ ॥
వారికి లాభం, వారికి విజయం; ఎవరి నాథుడు హృషీకేశుడో, సర్వలోకాల ప్రభువు హరియో, వారికి పరాజయం ఎక్కడి నుండి వస్తుంది?
9.18.29
भीष्मं द्रोणं च कर्णं च मद्रराजानमेव च ।
तथाऽन्यान्नृपतीन्वीराञ्शतशोऽथ सहस्रशः ॥ ९.१८.२९ ॥
భీష్ముడిని, ద్రోణుడిని, కర్ణుడిని, మద్రరాజును, అలాగే ఇతర వీర రాజులను వందల, వేల సంఖ్యలో.
9.18.30
कोऽन्यः शक्तो रणे जेतुमृते पार्थाद्युधिष्ठिरात् ।
यस्य नाथो हृषीकेशः सदा सत्ययशोनिधिः ॥ ९.१८.३० ॥
పార్థుడు (అర్జునుడు), యుధిష్ఠిరుడు తప్ప యుద్ధంలో జయించగలవాడు ఎవరు? ఎవరి నాథుడు ఎప్పుడూ సత్యయశస్సుల నిధి అయిన హృషీకేశుడో?
9.18.31
इत्येवं वदमानास्ते हर्षेण महता युताः ।
प्रभग्नांस्तावकान्योधान्संहृष्टाः पृष्ठतोऽन्वयुः ॥ ९.१८.३१ ॥
ఇలా మాట్లాడుతూ, గొప్ప ఆనందంతో నిండిన వారు మీ ఓడిపోయిన యోధులను సంతోషంగా వెనుక నుండి వెంబడించారు.
9.18.32
धनञ्जयो रथानीकमभ्यवर्तत वीर्यवान् ।
माद्रीपुत्रौ च शकुनिं सात्यकिश्च महारथः ॥ ९.१८.३२ ॥
పరాక్రమవంతుడైన ధనంజయుడు రథసేనపై దాడి చేశాడు; మాద్రి ఇద్దరు కుమారులు, శకుని, మహారథుడు సాత్యకి కూడా ముందుకు సాగారు.
9.18.33
तान्प्रेक्ष्य द्रवतः सर्वान्भीमसेनभयार्दितान् ।
दुर्योधनस्तदा सूतमब्रवीद्विस्मयन्निव ॥ ९.१८.३३ ॥
భీమసేనుని భయంతో బాధపడుతూ పారిపోతున్న వారందరినీ చూసి, అప్పుడు దుర్యోధనుడు ఆశ్చర్యపడినవాడిలా సారథితో అన్నాడు.
9.18.34
मामतिक्रमते पार्थो धनुष्पाणिमवस्थितम् ।
जघने सर्वसैन्यानां शनैरश्वान्प्रचोदय ॥ ९.१८.३४ ॥
విల్లు చేతపట్టి నిలిచి ఉన్న నన్ను, సైన్యమంతటి వెనుక భాగంలో పార్థుడు అధిగమించి పోతున్నాడు; నెమ్మదిగా గుర్రాలను నడుపు.
9.18.35
जघने युध्यमानं हि कौन्तेयो मां न संशयः ।
नोत्सहेदभ्यतिक्रान्तुं वेलामिव महोदधिः ॥ ९.१८.३५ ॥
వెనుక భాగంలో పోరాడుతున్న నన్ను కౌంతేయుడు అధిగమించ సాహసించడు, మహాసముద్రం తన తీరాన్ని దాటడానికి సాహసించనట్లు; ఇందులో సందేహం లేదు.
9.18.36
पश्य सैन्यं महत्सूत पाण्डवैः समभिद्रुतम् ।
सैन्यरेणुं समुद्भूतं पश्य चैनं समन्ततः ॥ ९.१८.३६ ॥
సూతుడా, పాండవులచే దాడి చేయబడిన మన గొప్ప సైన్యాన్ని చూడు; అన్ని వైపులా లేచిన సైన్యపు ధూళిని కూడా చూడు.
9.18.37
सिंहनादांश्च समुद्भूतं पश्य चैनं समन्ततः ।
तस्माद्याहि शनैः सूत जघनं परिपालय ॥ ९.१८.३७ ॥
చుట్టూ లేచే సింహనాదాలను చూడు. కాబట్టి, సూతుడా, నెమ్మదిగా ముందుకు సాగు, వెనుక భాగాన్ని కాపాడు.
9.18.38
मयि स्थिते च समरे निरुद्धेषु च पाण्डुषु ।
पुनरावर्तते तूर्णं मामकं बलमोजसा ॥ ९.१८.३८ ॥
నేను యుద్ధంలో నిలిచి ఉన్నప్పుడు, పాండవులు అడ్డగించబడినప్పుడు, మన సైన్యం వేగంగా బలంతో తిరిగి వచ్చింది.
9.18.39
तच्छ्रुत्वा तव पुत्रस्य शूरस्य सदृशं वचः ।
सारथिर्हेमसञ्छन्नाञ्शरैरश्वानचोदयत् ॥ ९.१८.३९ ॥
మీ శూర కుమారుని ఆ తగిన మాటలు విని, సారథి బంగారు కవచం కప్పిన గుర్రాలను బాణాలతో తోలాడు.
9.18.40
गजाश्वरथिभिर्हीनास्त्यक्तात्मानः पदातयः ।
एकविंशतिसाहस्राः संयुगायावतस्थिरे ॥ ९.१८.४० ॥
ఏనుగులు, గుర్రాలు, రథికులు లేనివారై, ప్రాణాలపై ఆశ వదిలిన ఇరవై ఒక్క వేల కాలిబంటులు యుద్ధానికి నిలిచారు.
9.18.41
नानादेशसमुद्भूता नानारञ्जितवाससः ।
अवस्थितास्तदा योधाः प्रार्थयन्तो महद्यशः ॥ ९.१८.४१ ॥
అనేక దేశాల నుంచి వచ్చిన, వివిధ రంగుల వస్త్రాలు ధరించిన ఆ యోధులు, గొప్ప కీర్తిని కోరుతూ అప్పుడు నిలిచారు.
9.18.42
तेषामापततां तत्र संहृष्टानां परस्परम् ।
सम्मर्दः सुमहाञ्चज्ञे घोररूपो भयानकः ॥ ९.१८.४२ ॥
అక్కడ ఒకరిపై ఒకరు ఉత్సాహంతో దూకిన వారి మధ్య అతి భయంకరమైన, భీకరమైన ఢీకొనుట జరిగింది.
9.18.43
भीमसेनं तदा राजन्धृष्टद्युम्नं च पार्षतम् ।
बलेन चतुरङ्गेण नानादेश्यानवारयत् ॥ ९.१८.४३ ॥
రాజా, అప్పుడు అనేక దేశాల యోధులు చతురంగ బలంతో భీమసేనుడిని, పార్షతుడైన ధృష్టద్యుమ్నుడిని అడ్డుకున్నారు.
9.18.44
भीममेवाभ्यवर्तन्त रणेऽन्ये तु पदातयः ।
प्रक्ष्वेड्यास्फोट्य संहृष्टा वीरलोकं यियासवः ॥ ९.१८.४४ ॥
యుద్ధంలో ఇతర పదాతి సైనికులు భీముడిపైనే దూసుకెళ్లారు; ఆనందంతో గర్జిస్తూ, భుజాలు చరుస్తూ, వీరలోకం చేరాలని కోరుతూ.
9.18.45
आसाद्य भीमसेनं तु संरब्धा युद्धदुर्मदाः ।
धार्तराष्ट्रा विनेदुर्हि नान्यामकथनयन्कथाम्।
परिवार्य रणे भीमं निजघ्नुस्ते समन्ततः ॥ ९.१८.४५ ॥
భీమసేనుడిని చేరి కోపంతో, యుద్ధమదంతో ఉన్న ధార్తరాష్ట్రులు గర్జించారు; ఇతర మాట ఏదీ చెప్పలేదు. యుద్ధంలో భీముడిని చుట్టుముట్టి అన్ని వైపుల నుండి అతడిని కొట్టారు.
9.18.46
स वध्यमानः समरे पदातिगणसंवृतः ।
न चचाल ततः स्थानान्मैनाक इव पर्वतः ॥ ९.१८.४६ ॥
యుద్ధంలో దెబ్బలు తింటూ, పదాతి సైన్యం చుట్టుముట్టినా, మైనాక పర్వతంలా అతడు తన స్థానం నుండి కదలలేదు.
9.18.47
ते तु क्रुद्धा महाराज पाण्डवस्य महारथम् ।
निग्रहीतुं प्रवृत्ता हि योधांश्चान्यानवारयन् ॥ ९.१८.४७ ॥
మహారాజా, వారు కోపంతో పాండవుడైన ఆ మహారథుడిని బంధించడానికి పూనుకున్నారు; ఇతర యోధులను కూడా అడ్డుకున్నారు.
9.18.48
अक्रुध्यत रणे भीमस्तैस्तदा पर्यवस्थितैः ।
सोऽवतीर्य रथात्तूर्णं पदातिः समवस्थितः ॥ ९.१८.४८ ॥
అప్పుడు యుద్ధంలో చుట్టుముట్టి నిలిచిన వారివల్ల భీముడు కోపించాడు; వెంటనే రథం దిగి కాలినడకన దృఢంగా నిలిచాడు.
9.18.49
जातरूपप्रतिच्छन्नां प्रगृह्य महतीं गदाम् ।
अवधीत्तावकान्योधान्दण्डपाणिरिवान्तकः ॥ ९.१८.४९ ॥
బంగారంతో కప్పబడిన మహా గదను పట్టుకుని, దండం చేతపట్టిన యముడివలె అతడు మీ యోధులను సంహరించాడు.
9.18.50
रथाश्वविप्रहीणांस्तु तान्भीमो गदया बली ।
एकविंशतिसाहस्रान्पदातीन्समपोथयत् ॥ ९.१८.५० ॥
రథాలు, గుర్రాలు లేని ఆ కాల్బలాన్ని బలవంతుడైన భీముడు గదతో ఇరవైఒక్క వేలమందిని నలిపివేశాడు.
9.18.51
हत्वा तत्पुरुषानीकं भीमः सत्यपराक्रमः ।
धृष्टद्युम्नं पुरस्कृत्य न चिरात्प्रत्यदृश्यत ॥ ९.१८.५१ ॥
ఆ పదాతి సైన్యాన్ని సంహరించిన సత్యపరాక్రముడైన భీముడు, ధృష్టద్యుమ్నుడిని ముందుంచుకుని కొద్దిసేపటికే మళ్లీ కనిపించాడు.
9.18.52
पादाता निहता भूमौ शिश्यिरे रुधिरोक्षितः ।
सम्भग्ना इव वातेन कर्णिकाराः सुपुष्पिताः ॥ ९.१८.५२ ॥
నేలపై చంపబడిన కాల్బలం రక్తంతో తడిసి పడి ఉంది, గాలికి విరిగిన పూలు పూసిన కర్ణికార వృక్షాల్లా.
9.18.53
नानाशस्त्रसमायुक्ता नानाकुण्डलधारिणः ।
नानाजात्या हतास्तत्र नादेशसमागताः ॥ ९.१८.५३ ॥
అనేక ఆయుధాలతో, అనేక రకాల కుండలాలు ధరించిన, అనేక జాతుల వారు — ఆజ్ఞ లేకుండా వచ్చిన వారు — అక్కడ హతమయ్యారు.
9.18.54
पताकाध्वजसञ्छन्नं पदातीनां महद्बलम् ।
निकृत्तं विबभौ रौद्रं घोररूपं भयावहम् ॥ ९.१८.५४ ॥
పతాకలు, ధ్వజాలతో కప్పబడిన కాల్బలపు మహాసేన నరికివేయబడి, భయంకర రౌద్రరూపంతో ప్రకాశించింది.
9.18.55
युधिष्ठिरपुरोगाश्च सहसैन्या महारथाः ।
अभ्यधावन्महात्मानं पुत्रं दुर्योधनं तव ॥ ९.१८.५५ ॥
యుధిష్ఠిరుని ముందు ఉంచుకొని సైన్యాలతో కూడిన మహారథులు మీ కుమారుడు మహాత్ముడు దుర్యోధనుని వైపు దూసుకొచ్చారు.
9.18.56
ते सर्वे तावकान्दृष्ट्वा महेष्वासान्पराङ्मुखान् ।
नाभ्यवर्तन्त ते पुत्रं वेलामिव महोर्मयः ॥ ९.१८.५६ ॥
మీ మహాధనుర్ధరులు వెనుదిరిగి పారిపోవడం చూసి, మహాతరంగాలు ఒడ్డును చేరనట్లు వారు మీ కుమారుని చేరుకోలేదు.
9.18.57
तदद्भुतमपश्याम तव पुत्रस्य पौरुषम् ।
यदेकं सहिताः पार्था न शेकुरतिवर्तितुम् ॥ ९.१८.५७ ॥
మీ కుమారుని ఆ అద్భుతమైన పరాక్రమాన్ని మేము చూశాము; ఒంటరిగా ఉన్న అతడిని కలిసి ఉన్న పాండవులు అధిగమించలేకపోయారు.
9.18.58
नातिदूरापयातं तु कृतबुद्वि पलायने ।
दुर्योधनः स्वकं सैन्यमब्रवीद्भृशविक्षतम् ॥ ९.१८.५८ ॥
ఎక్కువ దూరం వెళ్లని, పారిపోవాలని నిశ్చయించుకున్న, తీవ్రంగా గాయపడిన తన సైన్యంతో దుర్యోధనుడు మాట్లాడాడు.
9.18.59
न तं देशं प्रपश्यामि पृथिव्यां पर्वतेषु च ।
यत्र यातान्न वा हन्युः पाण्डवाः किं सृतेन वः ॥ ९.१८.५९ ॥
భూమిపై, పర్వతాలపై అలాంటి ప్రదేశమేదీ నాకు కనిపించదు; అక్కడికి వెళ్లినా పాండవులు మిమ్మల్ని చంపకుండా ఉంటారా? పారిపోవడంతో మీకేం లాభం?
9.18.60
अल्पं च बलमेतेषां कृष्णौ च भृशविक्षतौ ।
यदि सर्वेऽत्र तिष्ठामो ध्रुवं नो विजयो भवेत् ॥ ९.१८.६० ॥
వీరి సైన్యం చిన్నది; ఇద్దరు కృష్ణులూ తీవ్రంగా గాయపడ్డారు; మనమందరం ఇక్కడే నిలబడితే మనకు ఖచ్చితంగా విజయం కలుగుతుంది.
9.18.61
विप्रयातांस्तु वो भिन्नान्पाण्डवाः कृतविप्रियाः ।
अनुयाय हनिष्यन्ति श्रेयान्नः समरे वधः ॥ ९.१८.६१ ॥
కానీ చెల్లాచెదరై పారిపోతున్న మిమ్మల్ని, మీరు అప్రియమైన పనులు చేసిన పాండవులు వెంబడించి చంపుతారు. యుద్ధంలో మరణమే మనకు శ్రేయస్కరం.
9.18.62
शृण्वन्तु क्षत्रियाः सर्वे यावन्तोऽत्र समागताः ।
यदा शूरं च भीरुं च मारयत्यन्तकः सदा ॥ ९.१८.६२ ॥
ఇక్కడ సమావేశమైన క్షత్రియులందరూ వినండి; అంతకుడు (మృత్యువు) ఎల్లప్పుడూ శూరుని, భీరువును ఇద్దరినీ చంపుతాడు.
9.18.63
को नु मूढो न युध्येत पुरुषः क्षत्रियो ध्रुवम् ।
श्रेयान्नो भीमसेनस्य क्रुद्धस्याभिमुखे स्थितः ॥ ९.१८.६३ ॥
కోపోద్రిక్తుడైన భీమసేనుని ఎదురుగా నిలిచి ఏ మూర్ఖ క్షత్రియుడు యుద్ధం చేయకుండా ఉంటాడు? మనకు ఇదే శ్రేయస్కరం.
9.18.64
सुखः साङ्ग्रामिको मृत्युर्दुःखो व्याधिजरादिभिः ।
मर्त्येनावश्यमर्तव्यं गृहेष्वपि कदाचन ॥ ९.१८.६४ ॥
యుద్ధంలో వచ్చే మరణం సుఖకరం; వ్యాధి, ముసలితనం మొదలైన వాటితో వచ్చే మరణం దుఃఖకరం. మర్త్యుడు అవశ్యం మరణించాలి, ఎప్పుడైనా ఇళ్లలోనూ.
9.18.65
युध्यतः क्षत्रधर्मेण मृत्युरेष सनातनः ।
हत्वेह सुखमाप्नोति हतः प्रेत्य महत्फलम् ॥ ९.१८.६५ ॥
క్షత్రియ ధర్మంతో యుద్ధం చేసేవారికి ఇదే సనాతనమైన మరణం. ఇక్కడ చంపినవాడు సుఖం పొందుతాడు; చంపబడినవాడు పరలోకంలో గొప్ప ఫలాన్ని పొందుతాడు.
9.18.66
न युद्धधर्माच्छ्रेयान्वै पन्थाः स्वर्गस्य कौरवाः ।
अचिरेणैव ताँल्लोकान्हतो युद्धे समश्नुते ॥ ९.१८.६६ ॥
ఓ కౌరవులారా, యుద్ధ ధర్మం కంటే స్వర్గానికి శ్రేష్ఠమైన మార్గం మరొకటి లేదు. యుద్ధంలో చంపబడినవాడు త్వరగా ఆ లోకాలను పొందుతాడు.
9.18.67
श्रुत्वा तद्वचनं तस्य पूजयित्वा च पार्थिवाः ।
पुनरेवाभ्यवर्तन्त पाण्डवानाततायिनः ॥ ९.१८.६७ ॥
అతని ఆ మాటను విని, అతనిని గౌరవించి, రాజులు మళ్లీ ఆతతాయులైన పాండవుల వైపు తిరిగారు.
9.18.68
तानापतत एवाशु व्यूढानीकाः प्रहारिणः ।
प्रत्युद्ययुस्तदा पार्था जयगृद्धाः प्रमन्यवः ॥ ९.१८.६८ ॥
వ్యూహాలుగా అమర్చిన సేనలతో దాడి చేస్తూ వేగంగా వచ్చిన వారిని, విజయాభిలాషులైన, కోపోద్రిక్తులైన పృథ పుత్రులు అప్పుడు ఎదుర్కొన్నారు.
9.18.69
धनञ्जयो रथेनाजावभ्यवर्तत वीर्यवान् ।
विश्रुतं त्रिषु लोकेषु व्याक्षिपन्गाण्डिवं धनुः ॥ ९.१८.६९ ॥
బలవంతుడైన ధనంజయుడు రథంతో యుద్ధంలో ముందుకు సాగాడు; మూడు లోకాలలో ప్రసిద్ధమైన గాండీవ ధనుస్సును ఎక్కుపెడుతూ.
9.18.70
माद्रीपुत्रौ च शकुनिं सात्यकिश्च महाबलः ।
जवेनाभ्यपतन्हृष्टा यत्ता वै तावकं बलम् ॥ ९.१८.७० ॥
మాద్రి కుమారులు, మహాబలుడైన సాత్యకి సంతోషంతో వేగంగా శకుని, సిద్ధంగా ఉన్న మీ సేనపై దాడి చేశారు.