มหาภารตะ · อัธยายะ 9.23
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
9.23.1
अल्पावशिष्टे सैन्ये तु पाण्डवैर्निहते बले ।
अश्वैः सप्तसहस्रैस्तु उपावर्तत सौबलः ॥ ९.२३.१ ॥
เมื่อกองทัพถูกปาณฑพสังหารจนเหลือน้อยนัก บุตรแห่งสุพละ (ศกุนิ) ก็หันกลับไปพร้อมม้าเจ็ดพันตัว
9.23.2
स यात्वा वाहिनीं तूर्णं चोदयानः स्वकान्युधि ।
युध्यध्वमिति संहृष्टाः पुनःपुनररिन्दमाः ॥ ९.२३.२ ॥
เขาไปยังกองทัพอย่างรวดเร็ว และกระตุ้นพวกพ้องของตนในสนามรบ กล่าวว่า "จงรบเถิด" นักรบผู้ทำศัตรูให้ปราชัยก็เกิดความยินดีซ้ำแล้วซ้ำเล่า
9.23.3
अपृच्छत्क्षत्रियांस्तत्र क्व नु राजा महाबलः ।
शकुनेस्तद्वचः श्रुत्वा तमूचुर्भरतर्षभ ॥ ९.२३.३ ॥
เขาถามเหล่ากษัตริย์ที่นั่นว่า "พระราชาผู้มีกำลังมหาศาลอยู่ที่ไหนเล่า" เมื่อได้ฟังคำของศกุนิแล้ว พวกเขาจึงกล่าวกับเขาว่า "ข้าแต่ผู้ประเสริฐแห่งภรตวงศ์"
9.23.4
असौ तिष्ठति कौरव्यो रणमध्ये महाबलः ।
यत्रैतत्सुमहच्छत्रं पूर्णचन्द्रसमप्रभम् ॥ ९.२३.४ ॥
กุรุผู้มีพลังมหาศาลประทับอยู่ท่ามกลางสนามรบ ตรงที่มีเศวตฉัตรใหญ่ยิ่งซึ่งส่องประกายดุจพระจันทร์เพ็ญนั้น
9.23.5
यत्र ते सतनुत्राणा रथास्तिष्ठन्ति दंशिताः ।
यत्रैष तुमुलः शब्दः पर्जन्यनिनदोपमः ॥ ९.२३.५ ॥
ตรงที่รถรบมีเกราะของพระองค์ตั้งเรียงรายอยู่พร้อมรบ และตรงที่เสียงอึกทึกดุจเสียงคำรามของเมฆฝนดังขึ้นนี้
9.23.6
तत्र गच्छ द्रुतं राजंस्ततो द्रक्ष्यसि कौरवम् ।
एवमुक्तस्तु तैर्योधैः शकुनिः सौबलस्तदा ॥ ९.२३.६ ॥
"ข้าแต่พระราชา จงรีบไปยังที่นั้น แล้วท่านจะได้พบกับกุรุ" เมื่อนักรบเหล่านั้นกล่าวดังนี้ ศกุนิบุตรแห่งสุพละจึง...
9.23.7
प्रययौ तत्र यत्रास्ते पुत्रस्तव नराधिप ।
सर्वतः संवृतो वीरैः समरे चित्रयोधिभिः ॥ ९.२३.७ ॥
ข้าแต่ผู้เป็นใหญ่แห่งมนุษย์ เขาก็ไปยังที่ซึ่งโอรสของพระองค์ประทับอยู่ ท่ามกลางการรบ มีนักรบผู้มีฝีมือวิจิตรล้อมรอบอยู่ทุกด้าน
9.23.8
ततो दुर्योधनं दृष्ट्वा रथानीके व्यवस्थितम् ।
स रथांस्तावकान्सर्वान्हर्षयञ्शकुनिस्ततः ॥ ९.२३.८ ॥
ครั้นเห็นทุรโยธน์ประทับอยู่ในกระบวนรถรบ ศกุนิจึงทำให้บรรดาพลรถของพระองค์ทั้งหมดชื่นบาน
9.23.9
दुर्योधनमिदं वाक्यं हृष्टरूपो विशाम्पते ।
कृतकार्यमिवात्मानं मन्यमानोऽब्रवीन्नृपम् ॥ ९.२३.९ ॥
ข้าแต่ผู้เป็นใหญ่แห่งประชาชน ศกุนิมีสีหน้าแช่มชื่น คิดว่าตนได้ทำการสำเร็จแล้ว จึงกล่าวถ้อยคำเหล่านี้แด่พระราชาทุรโยธน์
9.23.10
जहि राजन्रथानीकमश्वाः सर्वे जिता मया ।
नात्यक्त्वा जीवितं सङ्ख्ये शक्यो जेतुं युधिष्ठिरः ॥ ९.२३.१० ॥
ข้าแต่พระราชา จงโจมตีกระบวนรถรบเถิด ข้าพเจ้าได้ปราบม้าทั้งหมดแล้ว ยุธิษฐิระไม่อาจถูกปราบในการรบได้ หากไม่ยอมสละชีวิต
9.23.11
हते तस्मिन्रथानीके पाण्डवेनाभिपालिते ।
गजानेतान्हनिष्यामः पदातींश्चेतरांस्तथा ॥ ९.२३.११ ॥
เมื่อกระบวนรถรบที่ปาณฑพคุ้มกันอยู่นั้นถูกทำลายแล้ว เราจะฆ่าช้างเหล่านี้ และพลเดินเท้าอื่น ๆ ด้วยเช่นกัน
9.23.12
श्रुत्वा तु वचनं तस्य तावका जयगृद्विनः ।
जवेनाभ्यपतन्हृष्टाः पाण्डवानामनीकिनीम् ॥ ९.२३.१२ ॥
เมื่อพวกนักรบของพระองค์ได้ฟังถ้อยคำของเขา ก็ปรารถนาชัยชนะ เกิดความยินดี และรีบพุ่งเข้าใส่กองทัพของปาณฑพ
9.23.13
बद्वनिस्त्रिंशहस्ताश्च प्रगृहीतशरासनाः ।
शरासनानि धून्वानाः सिंहनादान्प्रचक्रिरे ॥ ९.२३.१३ ॥
พวกเขาผูกดาบไว้กับมือ ยกคันธนูขึ้น สั่นคันธนูไปมา และส่งเสียงคำรามดุจสิงโต
9.23.14
ततो ज्यातलनिर्धोषः पुनरासीद्विशाम्पते ।
प्रादुरासीच्छराणां च सुमुक्तानां सुदारुणः ॥ ९.२३.१४ ॥
ข้าแต่ผู้เป็นใหญ่แห่งประชาชน เสียงสายธนูดีดดังขึ้นอีกครั้ง และเสียงลูกศรที่ถูกปล่อยออกไปอย่างดีนั้นดังน่ากลัวยิ่งนัก
9.23.15
तान्समीपगतान्दृष्ट्वा जनानुद्यतकार्मुकान् ।
उवाच देवकीपुत्रं कुन्तीपुत्रो धनञ्जयः ॥ ९.२३.१५ ॥
เมื่อเห็นผู้คนเหล่านั้นเข้ามาใกล้พร้อมคันธนูที่ยกขึ้น ธนญชัย โอรสของกุนตี จึงกล่าวกับโอรสของเทวกี
9.23.16
चोदयाश्वानसम्भ्रान्तः प्रविशैतद्बलार्णवम् ।
अन्तमद्य गमिष्यामि शत्रूणां निशितैः शरैः ॥ ९.२३.१६ ॥
จงขับม้าไปโดยไม่หวั่นไหว และเข้าสู่มหาสมุทรแห่งกองทัพนี้ วันนี้เราจะไปถึงที่สุดของศัตรูด้วยลูกศรอันคมกล้า
9.23.17
अष्टादश दिनान्यद्य युद्धस्यास्य जनार्दन ।
वर्तमानस्य महतः समासाद्य परस्परम् ॥ ९.२३.१७ ॥
ข้าแต่ชนารทนะ วันนี้สงครามใหญ่นี้ดำเนินมาสิบแปดวันแล้ว เมื่อกองทัพทั้งสองปะทะกันอย่างดุเดือด
9.23.18
अनन्तकल्पा ध्वजिनी भूत्वा ह्येषां महात्मनाम् ।
क्षयमद्य गता युद्धे पश्य दैवं यथाविधम् ॥ ९.२३.१८ ॥
กองทัพของวีรบุรุษผู้ยิ่งใหญ่เหล่านี้ ซึ่งมีรูปแบบมากมายไม่มีที่สิ้นสุด วันนี้ได้ประสบความพินาศในการรบแล้ว จงดูว่าเทวลิขิตได้จัดไว้อย่างไร
9.23.19
समुद्रकल्पं च बलं धार्तराष्ट्रस्य माधव ।
अस्मनासाद्य सञ्जातं गोष्पदोपममच्युत ॥ ९.२३.१९ ॥
ข้าแต่มาธวะ กองทัพของโอรสแห่งธฤตราษฏร์ ซึ่งเคยกว้างใหญ่ดุจมหาสมุทร เมื่อมาปะทะกับเรา ก็กลายเป็นเพียงรอยเท้าวัวเท่านั้น ข้าแต่อัจยุตะ
9.23.20
हते भीष्मे धीर्ममासीच्छमः स्यादिति माधव ।
न च तत्कृतवान्मूढो धार्तराष्ट्रः सुबालिशः ॥ ९.२३.२० ॥
ข้าแต่มาธวะ เมื่อภีษมะถูกสังหาร ควรจะเกิดปัญญาขึ้นในใจว่าจะมีสันติสุขเสียที แต่โอรสแห่งธฤตราษฏร์ผู้หลงผิดและโง่เขลาอย่างยิ่งนั้นกลับไม่ทำเช่นนั้น
9.23.21
उक्तं भीष्मेण यद्वाक्यं हितं तथ्यं च माधव ।
तच्चापि नासौ कृतवान्वीतबुद्धिः सुयोधनः ॥ ९.२३.२१ ॥
ข้าแต่มาธวะ คำแนะนำที่ภีษมะกล่าวไว้ เป็นประโยชน์และเป็นความจริง แม้สิ่งนั้นสุยோธนผู้ไร้ปัญญาก็มิได้ปฏิบัติตาม
9.23.22
तस्मिंस्तु निहते भीष्मे प्रच्युते पृथिवीपतौ ।
न जाने कारणं किन्तु येन युद्धमवर्तत ॥ ९.२३.२२ ॥
เมื่อภีษมะถูกสังหารและพระราชาแห่งแผ่นดินล้มลงแล้ว ข้าไม่รู้ว่าเหตุใดการรบจึงยังดำเนินต่อไป
9.23.23
मूढांस्तु सर्वथा मन्ये धार्तराष्ट्रान्सुबालिशान् ।
पतिते शन्तनोः पुत्रे येऽकार्युः संयुगं पुनः ॥ ९.२३.२३ ॥
ข้าเห็นว่าบรรดาบุตรของธฤตราษฎร์นั้นหลงผิดโดยสิ้นเชิงและโง่เขลาเป็นอย่างยิ่ง เพราะแม้บุตรของศานตนุจะล้มลงแล้ว พวกเขาก็ยังทำสงครามต่อไปอีก
9.23.24
अनन्तरं च निहते द्रोणे ब्रह्मविदां वरे ।
राधेये च विकर्णे च नैव शाम्यति वैशसम् ॥ ९.२३.२४ ॥
และหลังจากโทรณะผู้เลิศในหมู่ผู้รู้พรหมันถูกสังหาร และกรรณะบุตรของราธา รวมทั้งวิกรณะด้วย การสังหารหมู่นี้ก็ยังไม่สงบลง
9.23.25
अल्पावशिष्टे सैन्येऽस्मिन्सूतपुत्रे च पातिते ।
सपुत्रे वै नरव्याघ्रे नैव शाम्यति वैशसम् ॥ ९.२३.२५ ॥
แม้กองทัพนี้เหลือน้อยนิด และบุตรของสารถีล้มลงแล้ว ส่วนนรวยาฆร (ภีมะ) พร้อมบุตรยังคงอยู่ การสังหารหมู่นี้ก็ยังไม่สร่างซา
9.23.26
श्रुतायुषि हते वीरे जलसन्धे च मागधे ।
श्रुतायुधे च नृपतौ नैव शाम्यति वैशसम् ॥ ९.२३.२६ ॥
แม้วีรบุรุษศรุตายุษถูกสังหาร และชลสันธะกับกษัตริย์แคว้นมคธ ตลอดจนพระราชาศรุตายุธก็ถูกสังหารแล้ว การสังหารหมู่นี้ก็ยังไม่สงบลง
9.23.27
भूरिश्रवसि शल्ये च साल्ये चैव जनार्दन ।
आवन्त्येषु च वीरेषु नैव शाम्यति वैशसम् ॥ ९.२३.२७ ॥
ข้าแต่ชนารทนะ แม้ภูริศรวัส ศัลยะ และกษัตริย์แห่งศาลวะถูกสังหาร พร้อมวีรบุรุษแห่งอวันตี การสังหารหมู่นี้ก็ยังไม่สงบลง
9.23.28
जयद्रथे च निहते राक्षसे चाप्यलायुधे ।
बाह्लिके सोमदत्ते च नैव शाम्यति वैशसम् ॥ ९.२३.२८ ॥
แม้ชยัทรถถูกสังหาร และรากษสอลายุธก็ถูกสังหาร พร้อมพาหลิกะและโสมทัตต์ การสังหารหมู่นี้ก็ยังไม่สงบลง
9.23.29
भगदत्ते हते शूरे काम्भोजे च सुदारुणे ।
दुःशासने च निहते नैव शाम्यति वैशसम् ॥ ९.२३.२९ ॥
แม้วีรบุรุษภคทัตต์ถูกสังหาร และกษัตริย์กัมโพชะผู้โหดร้ายยิ่งก็ถูกสังหาร ทั้งทุศศาสนะก็ถูกสังหารแล้ว การสังหารหมู่นี้ก็ยังไม่สงบลง
9.23.30
दृष्ट्वा विनिहताञ्शूरान्पृथङ्माण्डलिकान्नृपान् ।
बलिनश्च रणे कृष्ण नैव शाम्यति वैशसम् ॥ ९.२३.३० ॥
ข้าแต่กฤษณะ เมื่อเห็นวีรบุรุษ บรรดากษัตริย์บริวารผู้ยิ่งใหญ่ และผู้กล้าหาญทั้งหลายถูกสังหารในสนามรบ การสังหารหมู่นี้ก็ยังไม่สงบลง
9.23.31
अक्षौहिणीपतीन्दृष्ट्वा भीमसेननिपातितान् ।
मोहाद्वा यदि वा लोभान्नैव शाम्यति वैशसम् ॥ ९.२३.३१ ॥
เมื่อเห็นบรรดาจอมทัพอักโษหิณีถูกภีมเสนสังหารล้มลง ไม่ว่าเพราะความหลงหรือความโลภ การสังหารหมู่นี้ก็ยังไม่สิ้นสุด
9.23.32
हतप्रवीरां विध्वस्तां दृष्ट्वा चेमां चमूं रणे ।
अलम्बले च निहते नैव शाम्यति वैशसम् ॥ ९.२३.३२ ॥
เมื่อเห็นกองทัพนี้แตกกระจัดกระจาย วีรบุรุษทั้งหลายถูกสังหารในสนามรบ และอลัมพุษะก็ถูกสังหารด้วย การสังหารหมู่นี้ก็ยังไม่หยุดลง
9.23.33
भ्रातॄन्विनिहतान्दृष्ट्वा वयस्यान्मातुलानपि ।
पुत्रान्विनिहतान्दृष्ट्वा नैव शाम्यति वैशसम् ॥ ९.२३.३३ ॥
เมื่อเห็นพี่น้อง สหาย และแม้ลุงฝ่ายมารดาถูกสังหาร และเมื่อเห็นบุตรทั้งหลายถูกสังหาร การสังหารหมู่นี้ก็ยังไม่สิ้นสุด
9.23.34
को नु राजकुले जातः कौरवेषु विशेषतः ।
निरर्थकं महद्वैरं कुर्यादन्यः सुयोधनात् ॥ ९.२३.३४ ॥
ผู้ใดเกิดในตระกูลกษัตริย์ โดยเฉพาะในหมู่เการพ จะสร้างความบาดหมางอันยิ่งใหญ่ที่ไร้ประโยชน์เช่นนี้ได้ นอกจากสุยโยธนะเสียแล้วจะมีผู้ใดอีกเล่า
9.23.35
गुणतोऽभ्यधिकाञ्ज्ञात्वा बलतः शौर्यतोपि वा ।
अमूढः को नु युध्येत जानन्प्राज्ञो हिताहितम् ॥ ९.२३.३५ ॥
เมื่อรู้ว่าผู้อื่นเหนือกว่าในคุณธรรม กำลัง หรือความกล้าหาญ ผู้ใดที่ไม่หลงผิดและมีปัญญา รู้ว่าอะไรเป็นประโยชน์และอะไรเป็นโทษ จะยอมทำสงคราม
9.23.36
किन्नु तस्य मनो ह्यासीत्त्वयोक्तस्य हितं वचः ।
प्रशमे पाण्डवैः सार्धं सोन्यस्य शृणुयात्कथम् ॥ ९.२३.३६ ॥
เหตุใดใจของเขาจึงมิได้ยอมรับถ้อยคำอันเป็นประโยชน์ที่ท่านกล่าวไว้ เพื่อสันติกับบรรดาปาณฑพ เขาจะยอมฟังถ้อยคำของผู้อื่นได้อย่างไร
9.23.37
येन शान्तनवो भीष्मो द्रोणो विदुर एव च ।
प्रत्याख्याताः शंमस्यार्थे किन्नु तस्याद्य भेषजम् ॥ ९.२३.३७ ॥
ด้วยเหตุที่เขาปฏิเสธภีษมะบุตรของศานตนุ โทรณะ และแม้วิทุระ เพื่อสันติ บัดนี้จะมียาอะไรรักษาเขาได้เล่า
9.23.38
मौर्ख्याद्येन पिता वृद्वः प्रत्याख्यातो जनार्दन ।
तथा माता हितं वाक्यं भाषमाणा हितैषिणी ॥ ९.२३.३८ ॥
ข้าแต่ชนารทนะ เพราะความโง่เขลา เขาได้ปฏิเสธบิดาผู้ชราของตน เช่นเดียวกับถ้อยคำอันเป็นประโยชน์ของมารดาผู้หวังดี
9.23.39
प्रत्याख्याता ह्यसत्कृत्य स कस्मै रोचयेद्वचः ।
कुलान्तकरणो व्यक्तं जात एष जनार्दन ॥ ९.२३.३९ ॥
เมื่อปฏิเสธและดูหมิ่นผู้ปรารถนาดี เขาจะยินดีรับถ้อยคำของใครได้เล่า ข้าแต่ชนารทนะ เห็นชัดว่าผู้นี้เกิดมาเพื่อทำลายตระกูลของตน
9.23.40
तथास्य दृश्यते चेष्टा नीतिश्चैव विशाम्पते ।
नैष दास्यति नो राज्यमिति मे मतिरच्युत ॥ ९.२३.४० ॥
ข้าแต่ผู้เป็นใหญ่แห่งมนุษย์ การกระทำและนโยบายของเขาเป็นเช่นนี้ ข้าแต่อัจยุตะ ตามความเห็นของข้า เขาจะไม่มอบอาณาจักรให้แก่เราเป็นแน่
9.23.41
उक्तोऽहं बहुशस्तात विदुरेण महात्मना ।
न जीवन्दास्यते भागं धार्तराष्ट्रः सुयोधनः ॥ ९.२३.४१ ॥
พ่อผู้เป็นที่รัก วิทุระผู้มีจิตใจยิ่งใหญ่ได้บอกข้าพเจ้าหลายครั้งแล้วว่า สุโยธนบุตรของธฤตราษฎร์จะไม่แบ่งส่วนให้ตราบเท่าที่ยังมีชีวิตอยู่
9.23.42
यावत्प्राणा धरिष्यन्ति धार्तराष्ट्रस्य दुर्मतेः ।
तावद्युष्मास्वपापेषु प्रचरिष्यति पापकम् ॥ ९.२३.४२ ॥
ตราบเท่าที่ลมหายใจยังดำรงอยู่ในสุโยธนบุตรของธฤตราษฎร์ผู้มีใจชั่วร้าย เขาก็จะยังคงกระทำบาปต่อพวกท่านผู้ปราศจากความผิดนั้นต่อไป
9.23.43
न च युक्तोऽन्यथा जेतुमृते युद्धेन माधव ।
इत्यब्रवीत्सदा मां हि विदुरः सत्यदर्शनः ॥ ९.२३.४३ ॥
มาธวะ การชนะด้วยวิธีอื่นนอกจากการทำสงครามนั้นไม่ควร วิทุระผู้เห็นความจริงได้กล่าวกับข้าพเจ้าเสมอมาเช่นนั้น
9.23.44
तत्सर्वमद्य जानामि व्यवसायं दुरात्मनः ।
यदुक्तं वचनं तेन विदुरेण महात्मना ॥ ९.२३.४४ ॥
วันนี้ข้าพเจ้าได้รู้แจ้งความมุ่งมั่นของคนใจชั่วนั้นทั้งหมด และรู้ถ้อยคำที่วิทุระผู้มีจิตใจยิ่งใหญ่ได้กล่าวไว้
9.23.45
यो हि श्रुत्वा वचः पथ्यं जामदग्न्याद्यथातथम् ।
अवामन्यत दुर्बुद्धिर्ध्रुवं नाशमुखे स्थितः ॥ ९.२३.४५ ॥
ผู้มีใจทรามนั้นแม้จะได้ฟังถ้อยคำที่เป็นประโยชน์และถูกต้องตามความจริงของชามทัคนยะ แต่กลับดูหมิ่นเสีย ยืนอยู่ที่ปากแห่งความพินาศอย่างแน่นอน
9.23.46
उक्तं हि बहुभिः सिद्धैर्जातमात्रे सुयोधने ।
एनं प्राप्य दुरात्मानं क्षयं क्षत्रं गमिष्यति ॥ ९.२३.४६ ॥
ผู้ซึ่งสำเร็จแล้วหลายท่านได้กล่าวไว้ตั้งแต่สุโยธนะเพิ่งเกิดว่า วรรณะกษัตริย์จะถึงความวินาศเพราะผู้ชั่วร้ายคนนี้
9.23.47
तदिदं वचनं तेषां निरुक्तं वै जनार्दन ।
क्षयं याता हि राजानो दुर्योधनकृते भृशम् ॥ ९.२३.४७ ॥
คำกล่าวของท่านเหล่านั้น ชนารทนะเอ๋ย เป็นความจริงโดยแท้ เพราะเหล่ากษัตริย์ได้ไปสู่ความพินาศอย่างใหญ่หลวงเพื่อเห็นแก่ทุรโยธน์
9.23.48
सोऽद्य सर्वान्रणे योधान्निहनिष्यामि माधव ॥ ९.२३.४८ ॥
มาธวะ วันนี้ข้าพเจ้าจะสังหารนักรบทั้งหมดในสนามรบ
9.23.49
क्षत्रियेषु हतेष्वाशु शून्ये च शिबिरे कृते ।
वधाय चात्मनोऽस्माभिः संयुगं रोचयिष्यति ॥ ९.२३.४९ ॥
เมื่อกษัตริย์ถูกสังหารอย่างรวดเร็วและค่ายว่างเปล่าแล้ว เขาจะปรารถนาการรบกับพวกเราเพื่อความพินาศของตนเอง
9.23.50
तदन्तं हि भवेद्वैरमनुमानेन माधव ।
एवं पश्यामि वार्ष्णेय चिन्तयन्प्रज्ञया स्वया।
विदुरस्य च वाक्येन चेष्टया च दुरात्मनः ॥ ९.२३.५० ॥
ข้าแต่มาธวะ ด้วยการอนุมาน ข้าเห็นว่านั่นจะเป็นจุดจบของความเป็นศัตรูนี้ ข้าแต่วารษเณยะ ข้าพิจารณาด้วยปัญญาของตนเอง และด้วยถ้อยคำของวิทุระ และด้วยการกระทำของคนชั่วผู้นั้น ข้าเห็นดังนี้
9.23.51
तस्माद्याहि चमूं वीर यावद्वन्मि शितैः शरैः ।
दुर्योधनं महाबाहो वाहिनीं चास्य संयुगे ॥ ९.२३.५१ ॥
เพราะฉะนั้น วีรบุรุษเอ๋ย จงขับรถเข้าสู่กองทัพ เพื่อข้าพเจ้าจะได้ยิงทุรโยธน์และกองทัพของเขาในการรบด้วยลูกศรคมกล้า มหาพาหุเอ๋ย
9.23.52
क्षेममद्य करिष्यामि धर्मराजस्य माधव ।
हत्वैतद्दुर्बलं सैन्यं धार्तराष्ट्रस्य पश्यतः ॥ ९.२३.५२ ॥
มาธวะ วันนี้ข้าพเจ้าจะทำให้พระเจ้าธรรมราชาปลอดภัย โดยสังหารกองทัพอ่อนแอนี้ขณะที่โอรสของธฤตราษฎร์กำลังมองดูอยู่
9.23.53
अभीशुहस्तो दाशार्हस्तथोक्तः सव्यसाचिना ।
तद्बलौघममित्राणामभीतः प्राविशद्बलात् ॥ ९.२३.५३ ॥
ทาศารหะผู้ถือบังเหียน ถูกสวยสาจินกล่าวเช่นนั้น ก็ไม่หวาดกลัว จึงบุกเข้าไปด้วยกำลังสู่ห้วงกองทัพของศัตรูนั้น
9.23.54
शरासनवनं घोरं शक्तिकण्टकसङ्कुलम् ।
गदापरिघपाषाणं रथनागमहाद्रुमम् ॥ ९.२३.५४ ॥
เป็นป่าแห่งคันธนูอันน่าสะพรึงกลัว เต็มไปด้วยหนามคือหอก มีกระบองเหล็ก คานเหล็กและก้อนหิน มีรถศึกและช้างเป็นต้นไม้ใหญ่
9.23.55
हयपत्तिलताकीर्णं गाहमानो महायशाः ।
व्यचरत्तत्र गोविन्दो रथेनातिपताकिना ॥ ९.२३.५५ ॥
โควินทะผู้มีเกียรติยศยิ่งใหญ่ ได้แหวกเข้าไปในกองทัพที่เต็มไปด้วยทหารม้าและธงดุจเถาวัลย์ แล้วเคลื่อนไปมาในนั้นด้วยรถศึกที่มีธงสูงยิ่ง
9.23.56
ते हयाः पाण्डुरा राजन्वहन्तोऽर्जुनमाहवे ।
दिक्षु सर्वास्वदृश्यन्त दाशार्हेण प्रचोदिताः ॥ ९.२३.५६ ॥
ม้าสีขาวเหล่านั้นที่นำอรชุนไปในการรบ พระราชา ถูกเห็นในทุกทิศ เมื่อถูกทาศารหะขับไป
9.23.57
ततः प्रायाद्रथेनाजौ सव्यसाची परन्तपः ।
किरञ्शरशतांस्तीक्ष्णान्वारिधारा घनो यथा ॥ ९.२३.५७ ॥
แล้วสวยสาจินผู้เผาศัตรู ก็ขับรถศึกเคลื่อนเข้าไปในการรบ โปรยลูกศรคมกล้านับร้อย ดุจเมฆที่หลั่งสายน้ำ
9.23.58
प्रादुरासीन्महाञ्शब्दः शराणां नतपर्वणाम् ।
इषुभिश्छाद्यमानानां समरे सव्यसाचिना ॥ ९.२३.५८ ॥
เกิดเสียงดังกึกก้องขึ้นจากลูกศรมีข้อโค้งงอ ซึ่งถูกลูกศรของสวยสาจินปกคลุมไว้ในการรบ
9.23.59
असज्जन्तस्तनुत्रेषु शरौघाः प्रापतन्भुवि ।
इन्द्राशनिसमस्पर्शा गाण्डीवप्रेषिताः शराः ॥ ९.२३.५९ ॥
ลูกศรที่พุ่งออกจากคันธนุคาณฑีวะ สัมผัสดุจสายฟ้าของอินทร์ ไม่ติดอยู่กับเกราะ ได้ตกลงสู่พื้นดินเป็นกระแสลูกศร
9.23.60
नरान्नागान्समाहत्य हयांश्चापि विशाम्पते ।
अपतन्त रणे बाणाः पतङ्गा इव घोषिणः ॥ ९.२३.६० ॥
ข้าแต่เจ้าแห่งประชาชน ลูกศรทั้งหลายได้ปะทะคน ช้าง และม้า แล้วตกลงในการรบดุจแมลงเม่าที่บินหึ่ง
9.23.61
आसीत्सर्वमवच्छन्नं गाण्डीवप्रेषितैः शरैः ।
न प्राज्ञायन्त समरे दिशो वा प्रदिशोपि वा ॥ ९.२३.६१ ॥
ทั่วทั้งหมดถูกปกคลุมด้วยลูกศรที่ยิงออกจากคัณฑีวะ ในการรบไม่อาจจำทิศได้ แม้แต่ทิศน้อยก็ไม่ได้
9.23.62
सर्वमासीज्जगत्पूर्णं पार्थनामाङ्कितैः शरैः ।
रुक्मपुङ्खैस्तैलधौतैः कर्मारपरिमार्जितैः ॥ ९.२३.६२ ॥
โลกทั้งสิ้นเต็มไปด้วยลูกศรที่มีชื่อของปารถะจารึกไว้ มีด้ามทองคำ ชโลมน้ำมันและขัดเกลาโดยช่างเหล็ก
9.23.63
ते दह्यमानाः पार्थेन पावकेनेव कुञ्जराः ।
पार्थं न प्राजहुर्घारा वध्यमानाः शितैः शरैः ॥ ९.२३.६३ ॥
ช้างเหล่านั้นถูกปารถะเผาผลาญราวกับไฟ ถูกลูกศรคมฟันอยู่ มิได้ละปารถะไป กระแสการโจมตีของมันยังคงดำเนินต่อไป
9.23.64
शरचापधरः पार्थः प्रज्वलन्निव भास्करः ।
ददाह समरे योधान्कक्षमग्निरिव ज्वलन् ॥ ९.२३.६४ ॥
ปารถะถืออาวุธและคันธนู เปล่งแสงดุจพระอาทิตย์ ได้เผาทหารในการรบ ดุจไฟที่ลุกโชนเผาหญ้าแห้ง
9.23.65
यथा वनान्ते वनपैर्विसृष्टः ।
कक्षं दहेत्कृष्णगतिः सुघोषः।
भूरिद्रुमं शुष्कलतावितानं ।
भृशं समृद्धो ज्वलनः प्रतापी ॥ ९.२३.६५ ॥
ดุจไฟใหญ่ที่ผู้อยู่ป่าจุดไว้ที่ชายป่า มีการเคลื่อนไหวดำมืดและรวดเร็ว มีเสียงดังปะทุ เผาป่าทึบที่มีต้นไม้มากและเถาวัลย์แห้งปกคลุม ไฟที่รุ่งโรจน์และทรงพลังนั้นเผาผลาญอย่างหนัก
9.23.66
एवं स नाराचगणम्प्रतापी ।
शरार्चिरुच्चावचतिग्मतेजाः।
ददाह सर्वां तव पुत्रसेना… ।
ममृष्यमाणस्तरसा तरस्वी ॥ ९.२३.६६ ॥
ฉันนั้นเอง ผู้ทรงพลังนั้นด้วยกองลูกศรเหล็กและเปลวลูกศรที่มีความร้อนแรงหลากหลายและคม ได้เผาผลาญกองทัพของบุตรของท่านทั้งหมด… ทนไม่ได้ ผู้รวดเร็วและแข็งแกร่ง (ปารถะ)
9.23.67
तस्येषवः प्राणहराः सुमुक्ता ।
नासज्जन्वै वर्मसु रुक्मपुङ्खाः।
न च द्वितीयं प्रमुमोच बाणं ।
नरे हये वा परमद्विपे वा ॥ ९.२३.६७ ॥
ลูกศรของท่านที่พรากชีวิตนั้น ปล่อยออกไปอย่างดี มีขนทองคำ มิได้ติดอยู่ในเกราะ และท่านมิได้ยิงลูกศรที่สองเลย ไม่ว่าจะไปยังคน ม้า หรือช้างใหญ่
9.23.68
अनेकरूपाकृतिभिर्हि बाणै… ।
र्महारथानीकमनुप्रविश्य।
स एव एकस्तव पुत्रस्य सेनां ।
जघान दैत्यानिव वज्रपाणिः ॥ ९.२३.६८ ॥
ด้วยลูกศรที่มีรูปร่างและรูปทรงนานาประการ… เข้าไปในกองทัพมหารถ ท่านผู้เดียวได้สังหารกองทัพของบุตรของท่าน ดุจผู้ถือสายฟ้าที่ฟาดลงไปยังทั้งหลายของไดตยะ