મહાભારત · અધ્યાય 9.51
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
9.51.1
तस्मिन्नेव तु धर्मात्मा वसति स्म तपोधनः ।
गार्हस्थ्यं धर्ममास्थाय असितो देवलः पुरा ॥ ९.५१.१ ॥
તે જ સ્થાને ધર્માત્મા, તપોધન અસિત અને દેવલ પૂર્વે ગૃહસ્થધર્મ સ્વીકારીને નિવાસ કરતા હતા.
9.51.2
धर्मनित्यः शुचिर्दान्तो न्यस्तदण्डो महातपाः ।
कर्मणा मनसा वाचा समः सर्वेषु जन्तुषु ॥ ९.५१.२ ॥
તે ધર્મમાં નિત્ય સ્થિર, શુચિ, દમનશીલ, દંડ ત્યજેલા મહાતપસ્વી હતા; કર્મ, મન અને વાણીથી સર્વ પ્રાણીઓ પ્રતિ સમભાવ ધરાવતા હતા.
9.51.3
अक्रोधनो महाराज तुल्यनिन्दाप्रियाप्रियः ।
काञ्चने लोष्टके चैव समदर्शी महातपाः ॥ ९.५१.३ ॥
હે મહારાજ, તે ક્રોધરહિત હતા; નિંદા અને પ્રશંસા, પ્રિય અને અપ્રિય તેમને સમાન હતાં; સુવર્ણ અને માટીના ઢેકાને સમાન જોનારા મહાતપસ્વી હતા.
9.51.4
देवताः पूजयन्नित्यमतिथींश्च द्विजैः सह ।
ब्रह्मचर्यरतो नित्यं सदा धर्मपरायणः ॥ ९.५१.४ ॥
તે નિત્ય દેવતાઓની પૂજા કરતા, બ્રાહ્મણો સાથે અતિથિઓનો સત્કાર કરતા; સદા બ્રહ્મચર્યમાં રત અને ધર્મપરાયણ રહેતા.
9.51.5
ततोऽभ्येत्य महाराज योगमास्थाय भिक्षुकः ।
जैगीषव्यो मुनिर्धीमांस्तस्मिंस्तीर्थे समाहितः ॥ ९.५१.५ ॥
પછી, હે મહારાજ, બુદ્ધિમાન મુનિ જૈગીષવ્ય યોગનો આશ્રય લઈ ભિક્ષુ તરીકે તે તીર્થે આવ્યા અને એકાગ્રચિત્ત થઈ સ્થિત થયા.
9.51.6
देवलस्याश्रमे राजन्न्यवसत्स महाद्युतिः ।
योगनित्यो महाराज सिद्धिं प्राप्तो महातपाः ॥ ९.५१.६ ॥
હે રાજન, તે મહાતેજસ્વી દેવલના આશ્રમમાં રહ્યા. હે મહારાજ, યોગમાં નિત્ય રત તે મહાતપસ્વી સિદ્ધિ પામ્યા.
9.51.7
तं तत्र वसमानं तु जैगीषव्यं महामुनिम् ।
देवलो दर्शयन्नेव नैवायुञ्जत धर्मतः ॥ ९.५१.७ ॥
ત્યાં વસતા તે મહામુનિ જૈગીષવ્યને દેવલ બતાવતા હોય તેમ લાગ્યું, પણ ધર્મ પ્રમાણે તેઓ જોડાયા નહીં.
9.51.8
एवं तयोर्महाराज दीर्घकालो व्यतिक्रमत् ।
जैगीषव्यं मुनिं चैव न ददर्शाथ देवलः ॥ ९.५१.८ ॥
હે મહારાજ, આ રીતે તે બંનેનો લાંબો સમય વીતી ગયો; દેવલે જૈગીષવ્ય મુનિને જોયા જ નહીં.
9.51.9
आहारकाले मतिमान्परिव्राड्जनमेजय ।
उपातिष्ठत धर्मज्ञो भैक्षकाले स देवलम् ॥ ९.५१.९ ॥
હે જનમેજય, ભોજનના સમયે બુદ્ધિમાન, ધર્મજ્ઞ પરિવ્રાજક ભિક્ષાના સમયે દેવલ પાસે આવ્યા.
9.51.10
स दृष्ट्वा भिक्षुरूपेण प्राप्तं तत्र महामुनिम् ।
गौरवं परमं चक्रे प्रीतिं च विपुलां तथा ॥ ९.५१.१० ॥
ભિક્ષુરૂપે ત્યાં આવેલા તે મહામુનિને જોઈને તેણે પરમ આદર અને વિપુલ પ્રેમ દર્શાવ્યો.
9.51.11
देवलस्तु यथाशक्ति पूजयामास भारत ।
ऋषिदृष्टेन विधिना समा बह्व्यः समाहितः ॥ ९.५१.११ ॥
હે ભારત, દેવલે પોતાની શક્તિ પ્રમાણે, ઋષિઓએ જોયેલી વિધિથી, એકાગ્રચિત્તે ઘણા વર્ષો સુધી તેમની પૂજા કરી.
9.51.12
कदाचित्तस्य नृपते देवलस्य महात्मनः ।
चिन्ता सुमहती जाता मुनिं दृष्ट्वा महाद्युतिम् ॥ ९.५१.१२ ॥
હે નૃપતિ, એક સમયે તે મહાત્મા દેવલના મનમાં તે તેજસ્વી મુનિને જોઈને ઘણી મોટી ચિંતા ઉત્પન્ન થઈ.
9.51.13
समास्तु समतिक्रान्ता बह्व्यः पूजयतो मम ।
न चायमलसो भिक्षुरभ्यभाषत किञ्चन ॥ ९.५१.१३ ॥
ઘણાં વર્ષો વીતી ગયાં; હું તેમની પૂજા કરતો રહ્યો, છતાં આ અલસ વિનાના ભિક્ષુએ કંઈ કહ્યું નહીં.
9.51.14
एवं विगणयन्नेव स जगाम महोदधिम् ।
अन्तरिक्षचरः श्रीमान्कलशं गृह्य देवलः ॥ ९.५१.१४ ॥
આ રીતે ગણતરી કરતાં જ તે મહાસાગર તરફ ગયા; આકાશમાં વિચરતા શ્રીમાન દેવલ કળશ લઈને ગયા.
9.51.15
गच्छन्नेव स धर्मात्मा समुद्रं सरितां पतिम् ।
जैगीषव्यं ततोऽपश्यद्गतं प्रागेव भारत ॥ ९.५१.१५ ॥
ચાલતાં જ એ ધર્માત્માએ નદીઓના સ્વામી સમુદ્ર પાસે, પહેલેથી ત્યાં પહોંચી ગયેલા જૈગીષવ્યને જોયા, હે ભારત.
9.51.16
ततः सविस्मयश्चिन्तां जगामाथासितः प्रभुः ।
कथं भिक्षुरयं प्राप्तः समुद्रे स्नात एव च ॥ ९.५१.१६ ॥
ત્યારે આશ્ચર્યચકિત પ્રભુ અસિત ચિંતામાં પડ્યા: 'આ ભિક્ષુ સમુદ્ર સુધી કેવી રીતે પહોંચ્યો, અને ત્યાં સ્નાન પણ કરી લીધું?'
9.51.17
इत्येवं चिन्तयामास महर्षिरसितस्तदा ।
स्नात्वा समुद्रे विधिवच्छुचिर्जप्यं जजाप ह ॥ ९.५१.१७ ॥
મહર્ષિ અસિતે ત્યારે આ રીતે વિચાર કર્યો; પછી સમુદ્રમાં વિધિપૂર્વક સ્નાન કરીને, શુચિ થઈને તેમણે જપ કર્યો.
9.51.18
कृतजप्याह्निकः श्रीमानाश्रमं च जगाम ह ।
कलशं जलपूर्णं वै गृहीत्वा जनमेजय ॥ ९.५१.१८ ॥
જપ અને નિત્યકર્મ પૂરાં કરીને શ્રીમાન અસિત આશ્રમે ગયા; હે જનમેજય, જળથી ભરેલો કળશ લઈને.
9.51.19
ततः स प्रविशन्नेव स्वमाश्रमपदं मुनिः ।
आसीनमाश्रमे तत्र जैगीषव्यमपश्यत ॥ ९.५१.१९ ॥
ત્યારે તે મુનિ પોતાના આશ્રમ-સ્થાનમાં પ્રવેશતાં જ ત્યાં આશ્રમમાં બેઠેલા જૈગીષવ્યને જોયા.
9.51.20
न व्याहरति चैवैनं जैगीषव्यः कथञ्चन ।
काष्ठभूतोऽऽश्रमपदे वसति स्म महातपाः ॥ ९.५१.२० ॥
જૈગીષવ્ય તેની સાથે કોઈ રીતે બોલતો ન હતો; તે મહાતપસ્વી આશ્રમમાં લાકડા જેવો સ્થિર થઈને રહેતો હતો.
9.51.21
तं दृष्ट्वा चाप्लुतं तोये सागरे सागरोपमम् ।
प्रविष्टमाश्रमं चापि पूर्वमेव ददर्श सः ॥ ९.५१.२१ ॥
સમુદ્રના પાણીમાં ડૂબેલા, સમુદ્ર જેવા તેને જોઈને, અને જે પહેલેથી આશ્રમમાં પ્રવેશ્યો હતો તેને પણ તેણે જોયો.
9.51.22
असितो देवलो राजंश्चिन्तयामास बुद्धिमान् ।
दृष्टः प्रभावं तपसो जैगीषव्यस्य योगजम् ॥ ९.५१.२२ ॥
હે રાજા, બુદ્ધિમાન અસિત દેવલ વિચારવા લાગ્યા; જૈગીષવ્યના યોગથી ઉત્પન્ન થયેલ તપના પ્રભાવને તેમણે જોયો હતો.
9.51.23
चिन्तयामास राजेन्द्र तदा स मुनिसत्तमः ।
मया दृष्टः समुद्रे च आश्रमे च कथं त्वयम् ॥ ९.५१.२३ ॥
હે રાજેન્દ્ર, ત્યારે તે મુનિશ્રેષ્ઠે વિચાર્યું: મેં આને સમુદ્રમાં અને આશ્રમમાં બંને જગ્યાએ જોયો; આ કેવી રીતે?
9.51.24
एवं विगणयन्नेव स मुनिर्मन्त्रपारगः ।
उत्पपाताश्रमात्तस्मादन्तरिक्षं विशां पते ॥ ९.५१.२४ ॥
આમ વિચારતાં મંત્રપારંગત તે મુનિ, હે પ્રજાપતિ, તે આશ્રમથી આકાશમાં ઊડ્યા.
9.51.25
सोऽन्तरिक्षचरान्सिद्धान्समपश्यत्समाहितान् ।
जैगीषव्यं च तैः सिद्धैः पूज्यमानमपश्यत ॥ ९.५१.२५ ॥
તેણે આકાશમાં વિચરતા સમાહિત સિદ્ધોને જોયા; અને તે સિદ્ધો દ્વારા પૂજાતા જૈગીષવ્યને પણ જોયા.
9.51.26
ततोऽसितः सुसंरब्धो व्यवसायी दृढव्रतः ।
अपश्यद्वै दिवं यान्तं जैगीषव्यं स देवलः ॥ ९.५१.२६ ॥
પછી અતિ ઉત્તેજિત, દૃઢ નિશ્ચયી અને દૃઢવ્રતી દેવલે જૈગીષવ્યને સ્વર્ગ તરફ જતા જોયા.
9.51.27
तस्माच्च पितृलोकं तं व्रजन्तं सोऽन्वपश्यत ।
पितृलोकाच्च तं यान्तं याम्यं लोकमपश्यत ॥ ९.५१.२७ ॥
ત્યાંથી પિતૃલોક તરફ જતા તેને તેણે અનુસરીને જોયા; અને પિતૃલોકથી જતા તેને યમલોકમાં જોયા.
9.51.28
तस्मादपि समुत्पत्य सोमलोकमभिष्टुतम् ।
व्रजन्तमन्वपश्यत्स जैगीषव्यं महामुनिम् ॥ ९.५१.२८ ॥
ત્યાંથી પણ ઊંચે ઊડીને, સ્તુતિ પામતા સોમલોક તરફ જતા તે મહામુનિ જૈગીષવ્યને તેણે અનુસરીને જોયા.
9.51.29
लोकान्समुत्पतन्तं च शुभानेकान्तयाजिनाम् ।
ततोऽग्निहोत्रिणां लोकांस्तेभ्यश्चाप्युत्पपात ह ॥ ९.५१.२९ ॥
એકાંત યજ્ઞ કરનારાઓના શુભ લોકો તરફ ઊંચે ઊડતા તેણે જોયા; પછી અગ્નિહોત્રીઓના લોકો તરફ, અને તેમનાથી પણ ઊંચે તે ઊડ્યા.
9.51.30
दर्शं च पौर्णमासं च ये यजन्ति तपोधनाः ।
तेभ्यः स ददृशे धीमाँल्लोकेभ्यः पशुयाजिनाम् ॥ ९.५१.३० ॥
જે તપોધન દર્શ અને પૌર્ણમાસ યજ્ઞ કરે છે, તેમના તરફથી અને પશુયાજીઓના લોકોમાંથી પણ તે બુદ્ધિમાન દેખાયા.
9.51.31
चातुर्मास्यैर्बहुविधैर्यजन्ते ये तपोधनाः ।
तेषां स्थानं तथा यान्तं तथाग्निष्टोमयाजिनाम् ॥ ९.५१.३१ ॥
તપોધન જે અનેક પ્રકારના ચાતુર્માસ્ય યજ્ઞ કરે છે, તેમનું સ્થાન તથા અગ્નિષ્ટોમ યજ્ઞ કરનારાઓનું સ્થાન પણ તેણે જોયું.
9.51.32
अग्निष्टुतेन च तथा ये यजन्ति तपोधनाः ।
तत्स्थानमनुसम्प्राप्तमन्वपश्यत देवलः ॥ ९.५१.३२ ॥
તપોધન જે અગ્નિષ્ટુત યજ્ઞ વડે તથા એ રીતે યજન કરે છે; એ સ્થાને પહોંચીને દેવલે તે જોયું.
9.51.33
वाजपेयं क्रतुवरं तथा बहुसुवर्णकम् ।
आहरन्ति महाप्राज्ञास्तेषां लोकेष्वपश्यत ॥ ९.५१.३३ ॥
મહાપ્રાજ્ઞ લોકો વાજપેય નામનો શ્રેષ્ઠ યજ્ઞ અને ઘણા સુવર્ણવાળો યજ્ઞ કરે છે; તેમના લોકોમાં તેણે તે જોયું.
9.51.34
यजन्ते पुण्डरीकेण राजसूयेन चैव ये ।
तेषां लोकेष्वपश्यच्च जैगीषव्यं स देवलः ॥ ९.५१.३४ ॥
પુંડરીક અને રાજસૂય યજ્ઞ વડે જેઓ યજન કરે છે; તેમના લોકોમાં દેવલે જૈગીષવ્યને પણ જોયા.
9.51.35
अश्वमेधं क्रतुवरं नरमेधं तथैव च ।
आहरन्ति नरश्रेष्ठास्तेषां लोकेष्वपश्यत ॥ ९.५१.३५ ॥
નરશ્રેષ્ઠ લોકો અશ્વમેધ નામનો શ્રેષ્ઠ યજ્ઞ અને એમ જ નરમેધ યજ્ઞ કરે છે; તેમના લોકોમાં તેણે તે જોયું.
9.51.36
सर्वमेधं च दुष्प्रापं तथा सौत्रामणिं च ये ।
तेषां लोकेष्वपश्यच्च जैगीषव्यं स देवलः ॥ ९.५१.३६ ॥
સર્વમેધ અને દુષ્પ્રાપ્ય સૌત્રામણી યજ્ઞ જેઓ કરે છે; તેમના લોકોમાં દેવલે જૈગીષવ્યને જોયા.
9.51.37
द्वादशाहैश्च सत्रैर्ये यजन्ते विविधैर्नृप ।
तेषां लोकेष्वपश्यच्च जैगीषव्यं स देवलः ॥ ९.५१.३७ ॥
હે રાજન, જેઓ બાર દિવસના અને વિવિધ સત્રો વડે યજ્ઞ કરે છે, તેમના લોકોમાં દેવલે જૈગીષવ્યને જોયા.
9.51.38
मित्रावरुणयोर्लोकानादित्यानां तथैव च ।
सलोकतामनुप्राप्तमपश्यत ततोऽसितः ॥ ९.५१.३८ ॥
મિત્ર અને વરુણના લોક, તેમજ આદિત્યોના લોક અને સલોકતા પામેલાઓને ત્યારે અસિતે જોયા.
9.51.39
रुद्राणां च वसूनां च स्थानं यच्च बृहस्पतेः ।
तानि सर्वाण्यतीतं च समपश्यत्ततोऽसितः ॥ ९.५१.३९ ॥
રુદ્રો અને વસુઓનું સ્થાન, અને બૃહસ્પતિનું જે સ્થાન છે, તે બધાને વટાવીને અસિતે ત્યારે પૂરેપૂરું જોયું.
9.51.40
आरुह्य च गवां लोकं प्रयान्तं ब्रह्मसत्रिणाम् ।
लोकानपश्यद्गच्छन्तं जैगीषव्यं ततोऽसितः ॥ ९.५१.४० ॥
ગોલોક પર ચઢીને, બ્રહ્મસત્ર કરનારાઓના લોક તરફ જતા જૈગીષવ્યને પછી અસિતે જોયા.
9.51.41
त्रीँल्लोकानपरान्विप्रमुत्पतन्तं स्वतेजसा ।
पतिव्रतानां लोकांश्च व्रजन्तं सोऽन्वपश्यत ॥ ९.५१.४१ ॥
પોતાના તેજથી ત્રણ અને બીજા લોકો તરફ ઉડતા તે વિપ્રને, અને પતિવ્રતાઓના લોક તરફ જતા તેને તેણે જોયો.
9.51.42
ततो मुनिवरं भूयो जैगीषव्यमथासितः ।
नान्वपश्यत योगस्थमन्तर्हितमरिंदम ॥ ९.५१.४२ ॥
ત્યારે અસિતે મુનિશ્રેષ્ઠ જૈગીષવ્યને ફરી જોયા નહીં; તેઓ યોગમાં સ્થિર થઈને અદૃશ્ય થઈ ગયા હતા. હે શત્રુદમન!
9.51.43
सोऽचिन्तयन्महाभागो जैगीषव्यस्य देवलः ।
प्रभावं सुव्रतत्वं च सिद्धिं योगस्य चातुलाम् ॥ ९.५१.४३ ॥
મહાભાગ દેવલે જૈગીષવ્યનો પ્રભાવ, તેમનું સુવ્રતત્વ અને યોગની અતુલ સિદ્ધિનો વિચાર કર્યો.
9.51.44
असितोऽपृच्छत तदा सिद्धाँल्लोकेषु सत्तमान् ।
प्रयतः प्राञ्जलिर्भूत्वा धीरस्तान्ब्रह्मसत्रिणः ॥ ९.५१.४४ ॥
ત્યારે અસિતે વિનમ્રતાથી, હાથ જોડીને, ધીરજપૂર્વક, બ્રહ્મસત્ર કરતા લોકશ્રેષ્ઠ સિદ્ધોને પૂછ્યું.
9.51.45
जैगीषव्यं न पश्यामि तं शंसत महौजसम् ।
एतदिच्छाम्यहं श्रोतुं परं कौतूहलं हि मे ॥ ९.५१.४५ ॥
મને જૈગીષવ્ય દેખાતા નથી. તે મહાતેજસ્વી વિશે કહો. આ સાંભળવાની મને ઇચ્છા છે, કારણ કે મને મોટી જિજ્ઞાસા છે.
9.51.46
शृणु देवल भूतार्थं शंसतां नो दृढव्रत ।
जैगीषव्यो गतो लोकं शाश्वतं ब्रह्मणोऽव्ययम् ॥ ९.५१.४६ ॥
હે દેવલ, દૃઢવ્રત, અમે કહીએ છીએ તે સત્ય સાંભળો. જૈગીષવ્ય બ્રહ્મના શાશ્વત, અવ્યય લોકમાં ગયા છે.
9.51.47
स श्रुत्वा वचनं तेषां सिद्धानां ब्रह्मसत्रिणाम् ।
असितो देवलस्तूर्णमुत्पपात पपात च ॥ ९.५१.४७ ॥
બ્રહ્મસત્ર કરતા તે સિદ્ધોનાં વચન સાંભળીને દેવલ અસિત તરત ઊભા થયા, અને પછી પડી ગયા.
9.51.48
ततः सिद्धास्त ऊचुर्हि देवलं पुनरेव ह ।
न देवल गतिस्तत्र तव गन्तुं तपोधन ॥ ९.५१.४८ ॥
ત્યારે તે સિદ્ધોએ ફરી દેવલને કહ્યું: હે દેવલ, હે તપોધન, ત્યાં જવું તારો માર્ગ નથી.
9.51.49
तेषां तद्वचनं श्रुत्वा सिद्धानां देवलः पुनः ।
आनुपूर्व्येण लोकांस्तान्सर्वानवततार ह ॥ ९.५१.४९ ॥
સિદ્ધોનું તે વચન સાંભળીને દેવલ ફરી ક્રમથી તે બધા લોકોમાં ઊતર્યા.
9.51.50
स्वमाश्रमपदं पुण्यमाजगाम पतङ्गवत् ।
प्रविशन्नेव चापश्यज्जैगीषव्यं स देवलः ॥ ९.५१.५० ॥
દેવલ પોતાના પવિત્ર આશ્રમમાં પક્ષીની જેમ આવ્યા; પ્રવેશતાં જ તેમણે જૈગીષવ્યને જોયા.
9.51.51
ततो बुद्ध्या व्यगणयद्देवलो धर्मयुक्तया ।
दृष्ट्वा प्रभावं तपसो जैगीषव्यस्य योगजम् ॥ ९.५१.५१ ॥
ત્યારે દેવલે ધર્મયુક્ત બુદ્ધિથી વિચાર કર્યો; જૈગીષવ્યના યોગથી જન્મેલા તપનો પ્રભાવ જોયો.
9.51.52
ततोऽब्रवीन्महात्मानं जैगीषव्यं स देवलः ।
विनयावनतो राजन्नुपसर्प्य महामुनिम् ॥ ९.५१.५२ ॥
ત્યારે વિનયથી નમેલા દેવલે, હે રાજન્, મહામુનિ પાસે જઈને મહાત્મા જૈગીષવ્યને કહ્યું.
9.51.53
तस्य तद्वचनं श्रुत्वा उपदेशं चकार सः ।
विधिं च योगस्य परं कार्याकार्यं च शास्त्रतः ॥ ९.५१.५३ ॥
તેમનું તે વચન સાંભળીને તેમણે ઉપદેશ આપ્યો: યોગની પરમ વિધિ, અને શાસ્ત્ર પ્રમાણે શું કરવું અને શું ન કરવું.
9.51.54
संन्यासकृतबुद्धिं तं ततो दृष्ट्वा महातपाः ।
सर्वाश्चास्य क्रियाश्चक्रे विधिदृष्टेन कर्मणा ॥ ९.५१.५४ ॥
સંન્યાસમાં બુદ્ધિ સ્થિર કરેલા તેમને જોઈને તે મહાતપસ્વીએ વિધિ પ્રમાણે તેમની બધી ક્રિયાઓ કરી.
9.51.55
संन्यासकृतबुद्धिं तं भूतानि पितृभिः सह ।
ततो दृष्ट्वा प्ररुरुदुः कोऽस्मान्संविभजिष्यति ॥ ९.५१.५५ ॥
સંન્યાસમાં મન સ્થિર કરેલા તેને જોઈને, પિતૃઓ સહિત પ્રાણીઓ રડી પડ્યાં: હવે અમારી વહેંચણી કોણ કરશે?
9.51.56
देवलस्तु वचः श्रुत्वा भूतानां करुणं तथा ।
दिशो दश व्याहरतां मोक्षं त्यक्तुं मनो दधे ॥ ९.५१.५६ ॥
દેવલે જીવોના કરુણ શબ્દો સાંભળ્યા; દસ દિશાઓમાં તેઓ પોકારતા હતા; ત્યારે તેણે મોક્ષ છોડવાનું મન કર્યું.
9.51.57
ततस्तु फलमूलानि पवित्राणि च भारत ।
पुष्पाण्योषधयश्चैव रोरूयन्ते सहस्रशः ॥ ९.५१.५७ ॥
ત્યારે, હે ભારત, ફળો-મૂળ, પવિત્ર ફૂલો અને ઔષધિઓ પણ હજારોની સંખ્યામાં રડવા લાગી.
9.51.58
पुनर्नो देवलः क्षुद्रो नूनं छेत्स्यति दुर्मतिः ।
अभयं सर्वभूतेभ्यो यो दत्त्वा नावबुध्यते ॥ ९.५१.५८ ॥
ફરી, ચોક્કસ આ નીચ, દુર્બુદ્ધિ દેવલ અમને કાપી નાખશે; સર્વ જીવોને અભય આપીને પણ જે તે સમજતો નથી.
9.51.59
ततो भूयो व्यगणयत्स्वबुद्ध्या मुनिसत्तमः ।
मोक्षे गार्हस्थ्यधर्मे वा किं नु श्रेयस्करं भवेत् ॥ ९.५१.५९ ॥
પછી તે મુનિશ્રેષ્ઠે પોતાની બુદ્ધિથી ફરી વિચાર્યું: મોક્ષમાં કે ગૃહસ્થધર્મમાં, શું કલ્યાણકારી હશે?
9.51.60
इति निश्चित्य मनसा देवलो राजसत्तम ।
त्यक्त्वा गार्हस्थ्यधर्मं स मोक्षधर्ममरोचयत् ॥ ९.५१.६० ॥
હે રાજશ્રેષ્ઠ, મનમાં આમ નિશ્ચય કરીને, દેવલે ગૃહસ્થધર્મ ત્યજીને મોક્ષધર્મ પસંદ કર્યો.
9.51.61
एवमादीनि सञ्चिन्त्य देवलो निश्चयात्ततः ।
प्राप्तवान्परमां सिद्धिं परं योगं च भारत ॥ ९.५१.६१ ॥
આ રીતે વિચારીને દેવલે નિશ્ચયથી પરમ સિદ્ધિ અને પરમ યોગ પ્રાપ્ત કર્યા, હે ભારત.
9.51.62
ततो देवाः समागम्य बृहस्पतिपुरोगमाः ।
जैगीषव्यं तपश्चास्य प्रशंसन्ति तपस्विनः ॥ ९.५१.६२ ॥
પછી બૃહસ્પતિની આગેવાની હેઠળ દેવોએ એકત્ર થઈ જૈગીષવ્યના તપની પ્રશંસા કરી, તપસ્વીઓએ પણ પ્રશંસા કરી.
9.51.63
अथाब्रवीदृषिवरो देवान्वै नारदस्तदा ।
जैगीषव्ये तपो नास्ति विस्मापयति योऽसितम् ॥ ९.५१.६३ ॥
ત્યારે ઋષિશ્રેષ્ઠ નારદે દેવોને કહ્યું, 'જૈગીષવ્યમાં તપ નથી; તે અસિતને પણ આશ્ચર્યચકિત કરે છે.'
9.51.64
तमेवंवादिनं धीरं प्रत्यूचुस्ते दिवौकसः ।
मैवमित्येव शंसन्तो जैगीषव्यं महामुनिम् ॥ ९.५१.६४ ॥
આમ બોલતા ધીર નારદને દેવોએ ઉત્તર આપ્યો, 'એવું નથી,' એમ કહીને મહામુનિ જૈગીષવ્યની પ્રશંસા કરી.
9.51.65
तत्राप्युपस्पृश्य ततो महात्मा दत्त्वा च वित्तं हलभृद्द्विजेभ्यः ।
अवाप्य धर्मं परमार्यकर्मा जगाम सोमस्य महत्स तीर्थम् ॥ ९.५१.६५ ॥
ત્યાં પણ આચમન કરીને, તે મહાત્મા હલધરે બ્રાહ્મણોને ધન દાન કર્યું, પરમ શ્રેષ્ઠ કર્મોથી ધર્મ પ્રાપ્ત કરી સોમના મહાન તીર્થે ગયા.