ମହାଭାରତ · ଅଧ୍ୟାୟ 9.53
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
9.53.1
कथं कुमारी भगवंस्तपोयुक्ता ह्यभूत्पुरा ।
किमर्थं च तपस्तेपे को वाऽस्या नियमोऽभवत् ॥ ९.५३.१ ॥
ହେ ଭଗବନ୍, ସେହି କୁମାରୀ ପୂର୍ବକାଳରେ କିପରି ତପସ୍ୟାରେ ନିରତ ଥିଲେ? କେଉଁ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟରେ ସେ ତପସ୍ୟା କଲେ, ଏବଂ ତାଙ୍କର ନିୟମ କ'ଣ ଥିଲା?
9.53.2
सुदुष्करमिदं ब्रह्मंस्त्वत्तः श्रुतमनुत्तमम् ।
आख्याहि तत्त्वमखिलं यथा तपसि सा स्थिता ॥ ९.५३.२ ॥
ହେ ବ୍ରାହ୍ମଣ, ଆପଣଙ୍କଠାରୁ ମୁଁ ଏହି ଅତି କଠିନ ଓ ଉତ୍ତମ ବିଷୟ ଶୁଣିଛି। ସେ ତପସ୍ୟାରେ କିପରି ସ୍ଥିର ରହିଲେ, ସମସ୍ତ ସତ୍ୟ କୁହନ୍ତୁ।
9.53.3
ऋषिरासीन्महावीर्यः कुणिर्गार्ग्यो महायशाः ।
स तप्त्वा विपुलं राजंस्तपो वै तपतां वरः।
तपसाऽथ सुतां सुभ्रूं समुत्पादितवान्विभुः ॥ ९.५३.३ ॥
ମହାପରାକ୍ରମୀ ଓ ମହାଯଶସ୍ବୀ କୁଣି ଗାର୍ଗ୍ୟ ନାମକ ଜଣେ ଋଷି ଥିଲେ। ହେ ରାଜନ୍, ତପସ୍ବୀମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ସେ ବିପୁଳ ତପସ୍ୟା କରି ନିଜ ତପୋବଳରେ ସୁନ୍ଦର ଭ୍ରୂଯୁକ୍ତ ଏକ କନ୍ୟା ଉତ୍ପନ୍ନ କଲେ।
9.53.4
तां च दृष्ट्वा मुनिः प्रीतः कुणिर्गार्ग्यो महायशाः ।
जगाम त्रिदिवं राजन्संत्यज्येह कलेवरम् ॥ ९.५३.४ ॥
ତାଙ୍କୁ ଦେଖି ମହାଯଶସ୍ବୀ ମୁନି କୁଣି ଗାର୍ଗ୍ୟ ପ୍ରସନ୍ନ ହେଲେ। ହେ ରାଜନ୍, ସେ ଏହି ଶରୀର ତ୍ୟାଗ କରି ସ୍ବର୍ଗକୁ ଗଲେ।
9.53.5
सुभ्रूः सा ह्यथ कल्याणी पुण्डरीकनिभेक्षणा ।
महता तपसोग्रेण कृत्वाश्रममनिन्दिता ॥ ९.५३.५ ॥
ସୁନ୍ଦର ଭ୍ରୂଯୁକ୍ତା, କଲ୍ୟାଣୀ, ପଦ୍ମନୟନା, ନିନ୍ଦାହୀନା ସେ କନ୍ୟା ଉଗ୍ର ମହାତପସ୍ୟାରେ ଆଶ୍ରମ ନିର୍ମାଣ କଲେ।
9.53.6
उपवासैः पूजयन्ती पितॄन्देवांश्च सा पुरा ।
तस्यास्तु तपसोग्रेण महान्कालोऽत्यगान्नृप ॥ ९.५३.६ ॥
ସେ ପୂର୍ବେ ଉପବାସ ଦ୍ୱାରା ପିତୃଗଣ ଓ ଦେବତାମାନଙ୍କୁ ପୂଜା କରୁଥିଲେ। ହେ ନୃପ, ତାଙ୍କ ଉଗ୍ର ତପସ୍ୟାରେ ବହୁ ସମୟ ଅତିବାହିତ ହେଲା।
9.53.7
सा पित्रा दीयमानापि पतिं नैच्छदनिन्दिता ।
आत्मनः सदृशं सा तु भर्तारं नान्वपश्यत ॥ ९.५३.७ ॥
ପିତା ଦେଲେ ମଧ୍ୟ ସେ ନିର୍ଦୋଷା କନ୍ୟା ସ୍ୱାମୀ ଇଚ୍ଛା କଲା ନାହିଁ। ନିଜ ଯୋଗ୍ୟ ସ୍ୱାମୀ ସେ ଦେଖିଲା ନାହିଁ।
9.53.8
ततः सा तपसोग्रेण पीडयित्वाऽऽत्मनस्तनुम् ।
पितृदेवार्चनरता बभूव विजने वने ॥ ९.५३.८ ॥
ତା'ପରେ ସେ ଉଗ୍ର ତପସ୍ୟାରେ ନିଜ ଶରୀରକୁ କଷ୍ଟ ଦେଇ, ପିତୃ ଓ ଦେବତାଙ୍କ ପୂଜାରେ ରତ ହୋଇ ନିର୍ଜନ ବନରେ ରହିଲା।
9.53.9
साऽऽत्मानं मन्यमाना तु कृतकृत्यं श्रमान्विता ।
जगाम वृद्धभावं तु कौमारब्रह्मचारिणी ॥ ९.५३.९ ॥
ନିଜକୁ କୃତକୃତ୍ୟା ଭାବି, କ୍ଳାନ୍ତା ସେ ବାଲ୍ୟରୁ ବ୍ରହ୍ମଚାରିଣୀ ରହି ବୃଦ୍ଧାବସ୍ଥା ପାଇଲା।
9.53.10
वार्धकेन च राजेन्द्र तपसा चैव कर्शिता ।
सा नाशकद्यदा गन्तुं पदात्पदमपि स्वयम् ॥ ९.५३.१० ॥
ହେ ରାଜେନ୍ଦ୍ର! ବାର୍ଧକ୍ୟ ଓ ତପସ୍ୟାରେ କୃଶ ହୋଇ ସେ ନିଜେ ଗୋଟିଏ ପାଦରୁ ଅନ୍ୟ ପାଦକୁ ମଧ୍ୟ ଯାଇପାରିଲା ନାହିଁ।
9.53.11
चकार गमने बुद्धिं परलोकाय वै तदा ।
मोक्तुकामां तु तां दृष्ट्वा शरीरं नारदोऽब्रवीत् ॥ ९.५३.११ ॥
ସେତେବେଳେ ସେ ପରଲୋକ ଯିବାକୁ ସଂକଳ୍ପ କଲା। ଶରୀର ତ୍ୟାଗ କରିବାକୁ ଇଚ୍ଛୁକ ଥିବା ତାକୁ ଦେଖି ନାରଦ କହିଲେ।
9.53.12
असंस्कृतायाः कन्यायाः कुतो लोकास्तवानघे ।
एवं तु श्रुतमस्माभिर्देवलोके महाव्रते ॥ ९.५३.१२ ॥
ହେ ନିଷ୍ପାପା! ଅସଂସ୍କୃତ କନ୍ୟା ପାଇଁ ତୁମ ଲୋକ କେଉଁଠି? ହେ ମହାବ୍ରତା! ଦେବଲୋକରେ ଆମେ ଏହିପରି ଶୁଣିଛୁ।
9.53.13
तपः परमकं प्राप्तं न तु लोकास्त्वया जिताः ।
तन्नारदवचः श्रुत्वा साऽब्रवीदृषिसंसदि ॥ ९.५३.१३ ॥
ତୁମେ ପରମ ତପସ୍ୟା ପାଇଛ, କିନ୍ତୁ ଲୋକ ଜିତିନାହଁ। ନାରଦଙ୍କର ସେହି ବାକ୍ୟ ଶୁଣି ସେ ଋଷିସଭାରେ କହିଲା।
9.53.14
तपसोऽर्धं प्रयच्छामि पाणिग्राहस्य सत्तमाः ।
इत्युक्तेऽस्यास्तु जग्राह पाणिं गालवसम्भवः ॥ ९.५३.१४ ॥
ହେ ସତ୍ପୁରୁଷଗଣ, ତୁମ ତପସ୍ୟାର ଅଧା ପାଣିଗ୍ରାହକକୁ ମୁଁ ଦେବି। ଏପରି କହିବାରୁ ଗାଲବବଂଶୀୟ ତାହାର ହାତ ଧରିଲା।
9.53.15
ऋषिः प्राक् शृङ्गवान्नाम समयं चेममब्रवीत् ।
समयेन तवाद्याहं पाणिं स्प्रक्ष्यामि शोभने ॥ ९.५३.१५ ॥
ପୂର୍ବରେ ଶୃଙ୍ଗବାନ ନାମକ ଋଷି ଏହି ସର୍ତ୍ତ କହିଥିଲେ: ହେ ସୁନ୍ଦରୀ, ଏହି ସର୍ତ୍ତ ଅନୁସାରେ ଆଜି ମୁଁ ତୁମ ହାତ ଛୁଇଁବି।
9.53.16
यद्येकरात्रं वस्तव्यं त्वया सह मयेति ह ।
तथेति सा प्रतिश्रुत्य तस्मै पाणिं ददौ तदा ॥ ९.५३.१६ ॥
ଯଦି ତୁମେ ମୋ ସହିତ ଗୋଟିଏ ରାତି ରହିବ — ଏହା କହିଲା। 'ଠିକ୍' ବୋଲି ସମ୍ମତ ହୋଇ ସେ ସେତେବେଳେ ତାକୁ ହାତ ଦେଲା।
9.53.17
यथादृष्टेन विधिना हुत्वा चाग्निं विधानतः ।
चक्रे च पाणिग्रहणं तस्योद्वाहं च गालविः ॥ ९.५३.१७ ॥
ଦେଖାଯାଇଥିବା ବିଧି ଅନୁସାରେ ଅଗ୍ନିରେ ଆହୁତି ଦେଇ ଗାଲବ ପାଣିଗ୍ରହଣ ଓ ତାର ବିବାହ ସମ୍ପନ୍ନ କଲା।
9.53.18
सा रात्रावभवद्राजंस्तरुणी वरवर्णिनी ।
दिव्याभरणवस्त्रा च दिव्यगन्धानुलेपना ॥ ९.५३.१८ ॥
ହେ ରାଜନ୍, ରାତିରେ ସେ ଏକ ଯୁବତୀ ହେଲା — ସୁନ୍ଦର ବର୍ଣ୍ଣର, ଦିବ୍ୟ ଅଳଙ୍କାର ଓ ବସ୍ତ୍ରରେ ସଜ୍ଜିତ, ଦିବ୍ୟ ସୁଗନ୍ଧରେ ଲେପିତ।
9.53.19
तां दृष्ट्वा गालविः प्रीतो दीपयन्तीमिव श्रिया ।
उवास च क्षपामेकां प्रभाते साऽब्रवीच्च तम् ॥ ९.५३.१९ ॥
ତାଙ୍କୁ ଦେଖି ଗାଳବ ପ୍ରସନ୍ନ ହେଲେ; ସେ ଯେମିତି ନିଜ ଶୋଭାରେ ଆଲୋକ ଦେଉଥିଲା। ସେ ଗୋଟିଏ ରାତି ସେଠାରେ ରହିଲେ; ପ୍ରଭାତରେ ସେ ତାଙ୍କୁ କହିଲା।
9.53.20
यस्त्वया समयो विप्र कृतो मे तपतां वर ।
तेनोषिताऽस्मि भद्रं ते स्वस्ति तेऽस्तु व्रजाम्यहम् ॥ ९.५३.२० ॥
ହେ ବିପ୍ର, ତପସ୍ବୀମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ, ତୁମେ ମୋ ସହିତ ଯେଉଁ ସମୟ ଚୁକ୍ତି କରିଥିଲ, ତଦନୁସାରେ ମୁଁ ଏଠାରେ ରହିଲି। ତୁମର ମଙ୍ଗଳ ହେଉ, ତୁମକୁ ସ୍ୱସ୍ତି ହେଉ; ଏବେ ମୁଁ ଯାଉଛି।
9.53.21
सा तु ध्यात्वाऽब्रवीद्भूयो योऽस्मिंस्तीर्थे समाहितः ।
वसते रजनीमेकां तर्पयित्वा दिवौकसः ॥ ९.५३.२१ ॥
ତା'ପରେ ସେ ଚିନ୍ତା କରି ପୁଣି କହିଲା: ଯେ ଏହି ତୀର୍ଥରେ ଏକାଗ୍ର ହୋଇ ଦେବତାମାନଙ୍କୁ ତୃପ୍ତ କରି ଗୋଟିଏ ରାତି ବାସ କରେ...
9.53.22
चत्वारिंशतमष्टौ च द्वौ चाष्टौ सम्यगाचरेत् ।
यो ब्रह्मचर्यं वर्षाणि फलं तस्य लभेत सः ॥ ९.५३.२२ ॥
ଅଠଚାଳିଶି, ଦୁଇ ଓ ଆଠ ବର୍ଷ ଠିକ୍ ଭାବେ ବ୍ରହ୍ମଚର୍ଯ୍ୟ ପାଳନ କରୁଥିବା ବ୍ୟକ୍ତି ତାର ଫଳ ପାଇବ।
9.53.23
एवमुक्त्वा ततः साध्वी देहं त्यक्त्वा दिवं गता ।
ऋषिरप्यभवद्दीनस्तस्या रूपं विचिन्तयन् ॥ ९.५३.२३ ॥
ଏପରି କହି ସେହି ସାଧ୍ବୀ ଦେହ ତ୍ୟାଗ କରି ସ୍ୱର୍ଗକୁ ଗଲା। ଋଷି ମଧ୍ୟ ତାର ରୂପ ଚିନ୍ତା କରି ଦୀନ ହୋଇଗଲେ।
9.53.24
समयेन तपोऽर्धं च कृच्छ्रात्प्रतिगृहीतवान् ।
साधयित्वा तदाऽऽत्मानं तस्याः स गतिमाप्तवान्।
दुःखितो भरतश्रेष्ठ तस्या रूपबलात्कृतः ॥ ९.५३.२४ ॥
ସମ୍ମତି ଅନୁସାରେ ସେ କଷ୍ଟରେ ଅର୍ଦ୍ଧ ତପସ୍ୟା ସ୍ୱୀକାର କଲେ। ପରେ ନିଜକୁ ସାଧନ କରି ତାର ଗତି ପାଇଲେ। ହେ ଭରତଶ୍ରେଷ୍ଠ, ତାର ରୂପର ବଳରେ ସେ ଦୁଃଖିତ ହେଲେ।
9.53.25
एतत्ते वृद्वकन्याया व्याख्यातं चरितं महत् ।
तथैव ब्रह्मचर्यं च स्वर्गस्य च गतिः शुभा ॥ ९.५३.२५ ॥
ବୃଦ୍ଧ କନ୍ୟାର ଏହି ମହାନ ଚରିତ୍ର, ବ୍ରହ୍ମଚର୍ଯ୍ୟ ଏବଂ ସ୍ୱର୍ଗର ଶୁଭ ଗତି ତୁମକୁ କୁହାଯାଇଛି।
9.53.26
तत्रस्थश्चापि शुश्राव हतं शल्यं हलायुधः ॥ ९.५३.२६ ॥
ସେଠାରେ ରହୁଥିବା ହଳାୟୁଧ ଶଲ୍ୟଙ୍କ ହତ୍ୟା ଶୁଣିଲେ।
9.53.27
तत्रापि दत्त्वा दानानि द्विजातिभ्यः परन्तपः ।
शुशोच शल्यं सङ्ग्रामे निहतं पाण्डवैस्तदा ॥ ९.५३.२७ ॥
ସେଠାରେ ମଧ୍ୟ ଦ୍ୱିଜମାନଙ୍କୁ ଦାନ ଦେଇ, ଶତ୍ରୁତାପନ ସେ ଯୁଦ୍ଧରେ ପାଣ୍ଡବମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ନିହତ ଶଲ୍ୟଙ୍କ ପାଇଁ ଶୋକ କଲେ।
9.53.28
समन्तपञ्चकद्वारात्ततो निष्क्रम्य माधवः ।
पप्रच्छर्षिगणारामः कुरुक्षेत्रस्य यत्फलम् ॥ ९.५३.२८ ॥
ସମନ୍ତପଞ୍ଚକ ଦ୍ୱାରରୁ ବାହାରି, ଋଷିଗଣଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ରମଣ କରୁଥିବା ମାଧବ କୁରୁକ୍ଷେତ୍ରର ଫଳ କ'ଣ ପଚାରିଲେ।
9.53.29
ते पृष्टा यदुसिंहेन कुरुक्षेत्रफलं विभो ।
समाचख्युर्महात्मानस्तस्मै सर्वं यथातथम् ॥ ९.५३.२९ ॥
ହେ ବିଭୋ, ଯଦୁସିଂହଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ପଚରାଯାଇ ସେହି ମହାତ୍ମାମାନେ କୁରୁକ୍ଷେତ୍ରର ସମସ୍ତ ଫଳ ଯଥାର୍ଥ ଭାବରେ ତାଙ୍କୁ କହିଲେ।