ਮਹਾਂਭਾਰਤ · ਅਧਿਆਇ 9.56
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
9.56.1
रामसान्निध्यमागम्य पुत्रो दुर्योधनस्तव ।
योद्धुकामो महाबाहुः समहृष्यत वीर्यवान्
प्रीत्या परमया युक्ताः समभ्यर्च्य यथाविधि ।
आसनं च ददौ तस्मै पर्यपृच्छदनामयम् ॥ ९.५६.१ ॥
ਰਾਮ ਦੇ ਨੇੜੇ ਆ ਕੇ ਤੁਹਾਡਾ ਪੁੱਤਰ ਦੁਰਯੋਧਨ, ਯੁੱਧ ਦੀ ਇੱਛਾ ਨਾਲ, ਮਹਾਬਾਹੂ ਵੀਰਜਵਾਨ ਬਹੁਤ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੋਇਆ। ਪਰਮ ਪ੍ਰੀਤ ਨਾਲ ਵਿਧੀ ਅਨੁਸਾਰ ਉਸਦਾ ਸਤਿਕਾਰ ਕਰਕੇ ਆਸਨ ਦਿੱਤਾ ਅਤੇ ਕੁਸ਼ਲ ਪੁੱਛੀ।
9.56.2
दृष्ट्वा लाङ्गलिनं राजा प्रत्युत्थाय च भारत ।
प्रीत्या परमया युक्तो युधिष्ठिरमथाब्रवीत्
ततो युधिष्ठिरं रामो वाक्यमेतदुवाच ह ।
मधुरं धर्मसंयुक्तं शूराणां हितमेव च ॥ ९.५६.२ ॥
ਲਾਂਗਲੀ (ਬਲਰਾਮ) ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ, ਹੇ ਭਾਰਤ, ਰਾਜਾ ਉੱਠ ਖੜ੍ਹਾ ਹੋਇਆ ਅਤੇ ਪਰਮ ਪ੍ਰੀਤ ਨਾਲ ਯੁਧਿਸ਼ਠਰ ਨੂੰ ਬੋਲਿਆ। ਫਿਰ ਰਾਮ ਨੇ ਯੁਧਿਸ਼ਠਰ ਨੂੰ ਇਹ ਮਧੁਰ, ਧਰਮ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਅਤੇ ਸੂਰਵੀਰਾਂ ਲਈ ਹਿਤਕਾਰੀ ਬਚਨ ਕਹੇ।
9.56.3
समन्तपञ्चकं पुण्यमितो याम विशाम्पते ।
प्रथितोत्तरवेदी सा देवलोके प्रजापतेः
मया श्रुतं कथयतामृषीणां राजसत्तम ।
कुरुक्षेत्रं परं पुण्यं पावनं स्वर्ग्यमेव च ॥ ९.५६.३ ॥
ਏਥੋਂ ਪੁੰਨ ਸਮੰਤਪੰਚਕ ਵੱਲ ਚੱਲੀਏ, ਹੇ ਵਿਸ਼ਾਮਪਤੀ। ਉਹ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਉੱਤਰਵੇਦੀ ਪ੍ਰਜਾਪਤੀ ਦੇ ਦੇਵਲੋਕ ਵਿੱਚ ਹੈ। ਹੇ ਰਾਜਸ਼ੇਸ਼ਠ, ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਦੇ ਕਹਿਣ ਵਿੱਚ ਮੈਂ ਸੁਣਿਆ ਹੈ ਕਿ ਕੁਰੁਕਸ਼ੇਤਰ ਪਰਮ ਪੁੰਨ, ਪਾਵਨ ਅਤੇ ਸਵਰਗਦਾਇਕ ਹੈ।
9.56.4
तस्मिन्महापुण्यतमे त्रैलोक्यस्य सनातने ।
सङ्ग्रामे निधनं प्राप्य ध्रुवं स्वर्गं गमिष्यसि
देवतैर्ऋषिभिर्जुष्टं ब्राह्मणैश्च महात्मभिः ।
तत्र वै योत्स्यमाना ये देहं त्यक्ष्यन्ति मानवाः ॥ ९.५६.४ ॥
ਤਿੰਨਾਂ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਸਨਾਤਨ ਉਸ ਅਤਿ ਪਵਿੱਤਰ ਰਣਭੂਮੀ ਵਿੱਚ ਮੌਤ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਕੇ ਤੂੰ ਜ਼ਰੂਰ ਸਵਰਗ ਜਾਵੇਂਗਾ। ਦੇਵਤਿਆਂ, ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਅਤੇ ਮਹਾਤਮਾ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਦੁਆਰਾ ਸੇਵਿਤ ਉਸ ਥਾਂ ਤੇ ਲੜਦੇ ਹੋਏ ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਦੇਹ ਤਿਆਗਣਗੇ, ਉਹ ਸਵਰਗ ਪਾਉਣਗੇ।
9.56.5
तथेत्युक्त्वा महाराज कुन्तीपुत्रो युधिष्ठिरः ।
समन्तपञ्चकं वीरः प्रायादभिमुखः प्रभुः
तेषां स्वर्गे ध्रुवो वासः शक्रेण सह मारिष ।
तस्मात्समन्तपञ्चकमितो याम द्रुतं नृप ॥ ९.५६.५ ॥
ਮਹਾਰਾਜ, 'ਇਵੇਂ ਹੀ ਹੋਵੇ' ਕਹਿ ਕੇ ਕੁੰਤੀ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਵੀਰ ਪ੍ਰਭੂ ਯੁਧਿਸ਼ਠਰ ਸਮੰਤਪੰਚਕ ਵੱਲ ਅੱਗੇ ਵਧੇ। ਹੇ ਮਾਰਿਸ਼, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਇੰਦਰ ਨਾਲ ਸਵਰਗ ਵਿੱਚ ਪੱਕਾ ਨਿਵਾਸ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ ਹੇ ਰਾਜਨ, ਅਸੀਂ ਇੱਥੋਂ ਛੇਤੀ ਸਮੰਤਪੰਚਕ ਚੱਲੀਏ।
9.56.6
ततो दुर्योधनो राजा प्रगृह्य महतीं गदाम् ।
पद्ध्याममर्षी द्युतिमानगच्छत्पाण्डवैः सह ॥ ९.५६.६ ॥
ਫਿਰ ਰਾਜਾ ਦੁਰਯੋਧਨ ਵੱਡੀ ਗਦਾ ਚੁੱਕ ਕੇ, ਗੁੱਸੇ ਅਤੇ ਤੇਜ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਹੋਇਆ, ਪੈਦਲ ਹੀ ਪਾਂਡਵਾਂ ਨਾਲ ਤੁਰ ਪਿਆ।
9.56.7
तथा यान्तं गदाहस्तं वर्मणा चापि दंशितम् ।
अन्तरिक्षचरा देवाः साधुसाध्वित्यपूजयन् ॥ ९.५६.७ ॥
ਗਦਾ ਹੱਥ ਵਿੱਚ ਲਏ, ਕਵਚ ਪਹਿਨ ਕੇ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਜਾਂਦੇ ਉਸ ਨੂੰ ਅਕਾਸ਼ ਵਿਚ ਵਿਚਰਦੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੇ 'ਸਾਧੂ, ਸਾਧੂ' ਕਹਿ ਕੇ ਸਤਿਕਾਰਿਆ।
9.56.8
वादकाश्च नरास्तत्र दृष्ट्वा ते हर्षमागताः ॥ ९.५६.८ ॥
ਉੱਥੋਂ ਦੇ ਵਾਦਕ ਅਤੇ ਲੋਕ ਉਸ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ ਖ਼ੁਸ਼ ਹੋ ਗਏ।
9.56.9
स पाण्डवैः परिवृतः कुरुराजस्तवात्मजः ।
मत्तस्येव गजेन्द्रस्य गतिमास्थाय सोऽव्रजत् ॥ ९.५६.९ ॥
ਪਾਂਡਵਾਂ ਨਾਲ ਘਿਰਿਆ ਉਹ ਕੁਰੂਰਾਜ, ਤੇਰਾ ਪੁੱਤਰ, ਮਦਮਸਤ ਗਜਰਾਜ ਦੀ ਚਾਲ ਅਪਣਾ ਕੇ ਅੱਗੇ ਵਧਿਆ।
9.56.10
ततः शङ्खनिनादैश्च भेरीणां च महास्वनैः ।
सिंहनादैश्च शूराणां दिशः सर्वाः प्रपूरिताः ॥ ९.५६.१० ॥
ਫਿਰ ਸ਼ੰਖਾਂ ਦੀਆਂ ਆਵਾਜ਼ਾਂ, ਭੇਰੀਆਂ ਦੇ ਮਹਾਨਾਦ ਅਤੇ ਸੂਰਮਿਆਂ ਦੀਆਂ ਸਿੰਘਨਾਦਾਂ ਨਾਲ ਸਾਰੀਆਂ ਦਿਸ਼ਾਵਾਂ ਭਰ ਗਈਆਂ।
9.56.11
ततस्ते तु कुरुक्षेत्रं प्राप्ता नरवरोत्तमाः ।
प्रतीच्यभिमुखं देशं यथोद्दिष्टं सुतेन ते।
दक्षिणेन सरस्वत्याः स्वयनं तीर्थमुत्तमम् ॥ ९.५६.११ ॥
ਫਿਰ ਉਹ ਨਰਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠ ਕੁਰੂਕਸ਼ੇਤਰ ਪਹੁੰਚੇ; ਤੇਰੇ ਪੁੱਤਰ ਦੇ ਦੱਸੇ ਅਨੁਸਾਰ ਪੱਛਮ ਵੱਲ ਮੂੰਹ ਵਾਲੇ ਇਲਾਕੇ ਵਿੱਚ, ਸਰਸਵਤੀ ਦੇ ਦੱਖਣ ਵੱਲ ਸਥਿਤ ਸ੍ਵਯਨ ਨਾਮਕ ਉੱਤਮ ਤੀਰਥ ਕੋਲ।
9.56.12
तस्मिन्देशे त्वनिरिणे ते तु युद्धमरोचयन् ॥ ९.५६.१२ ॥
ਉਸ ਰਿਣ-ਰਹਿਤ ਇਲਾਕੇ ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਯੁੱਧ ਦੀ ਇੱਛਾ ਕੀਤੀ।
9.56.13
ततो भीमो महाकोटिं गदां गृह्याथ वर्मभृत् ।
बिभ्रद्रूपं महाराज सदृशं हि गरुत्मतः ॥ ९.५६.१३ ॥
ਫਿਰ ਕਵਚਧਾਰੀ ਭੀਮ ਨੇ ਵੱਡੇ ਸਿਰੇ ਵਾਲੀ ਗਦਾ ਫੜੀ; ਹੇ ਮਹਾਰਾਜ, ਉਹ ਗਰੁੜ ਵਰਗਾ ਰੂਪ ਧਾਰਨ ਕਰ ਰਿਹਾ ਸੀ।
9.56.14
अवबद्धशिरस्त्राणः शुद्धकाञ्चनवर्मभृत् ।
रराज राजन्पुत्रस्ते काञ्चनः शैलराडिव ॥ ९.५६.१४ ॥
ਸਿਰ ਤੇ ਟੋਪ ਬੰਨ੍ਹਿਆ ਹੋਇਆ, ਸ਼ੁੱਧ ਸੋਨੇ ਦਾ ਕਵਚ ਪਹਿਨੇ ਤੇਰਾ ਪੁੱਤਰ, ਹੇ ਰਾਜਨ, ਸੋਨੇ ਦੇ ਪਰਬਤਰਾਜ ਵਾਂਗ ਸ਼ੋਭਿਤ ਹੋਇਆ।
9.56.15
तौ तथा सङ्गतौ वीरौ भीमदुर्योधनावुभौ ।
संयुगे सम्प्रकाशेते संरब्धाविव कुञ्जरौ ॥ ९.५६.१५ ॥
ਉਹ ਦੋਵੇਂ ਵੀਰ, ਭੀਮ ਅਤੇ ਦੁਰਯੋਧਨ, ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਭਿੜ ਕੇ, ਕ੍ਰੋਧਿਤ ਦੋ ਹਾਥੀਆਂ ਵਾਂਗ ਚਮਕ ਉੱਠੇ।
9.56.16
रथमण्डलमध्यस्थौ भ्रातरौ तौ नरर्षभौ ।
अशोभेतां महाराज चन्द्रसूर्याविवोदितौ ॥ ९.५६.१६ ॥
ਰਥ-ਮੰਡਲ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਖੜ੍ਹੇ ਉਹ ਦੋਵੇਂ ਭਰਾ, ਨਰਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠ, ਹੇ ਮਹਾਰਾਜ, ਉਦਿਤ ਚੰਦਰਮਾ ਅਤੇ ਸੂਰਜ ਵਾਂਗ ਸ਼ੋਭਿਤ ਹੋਏ।
9.56.17
तावन्योन्यं निरीक्षेतां क्रुद्धाविव महोरगौ ।
दहन्तौ लोचनै राजन्परस्परवधैषिणौ ॥ ९.५६.१७ ॥
ਉਹ ਦੋਵੇਂ ਕ੍ਰੋਧਿਤ ਦੋ ਮਹਾਸਰਪਾਂ ਵਾਂਗ ਇੱਕ-ਦੂਜੇ ਵੱਲ ਤੱਕਣ ਲੱਗੇ। ਹੇ ਰਾਜਨ, ਅੱਖਾਂ ਨਾਲ ਸਾੜਦੇ ਹੋਏ, ਇੱਕ-ਦੂਜੇ ਦੀ ਮੌਤ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹੋਏ।
9.56.18
संप्रहृष्टमना राजन्गदामादाय कौरवः ।
सृक्विणी संलिहन्राजन्क्रोधरक्तेक्षणः श्वसन् ॥ ९.५६.१८ ॥
ਖੁਸ਼ ਮਨ ਨਾਲ, ਹੇ ਰਾਜਨ, ਕੌਰਵ ਨੇ ਗਦਾ ਚੁੱਕ ਕੇ, ਹੇ ਰਾਜਨ, ਬੁੱਲ੍ਹਾਂ ਦੇ ਕੋਨੇ ਚੱਟਦੇ ਹੋਏ, ਕ੍ਰੋਧ ਨਾਲ ਲਾਲ ਅੱਖਾਂ ਵਾਲਾ, ਸਾਹ ਲੈਂਦੇ ਹੋਏ।
9.56.19
ततो दुर्योधनो राजन्गदामादाय वीर्यवान् ।
भीमसेनमभिप्रेक्ष्य गजो गजमिवाह्वयत् ॥ ९.५६.१९ ॥
ਫਿਰ ਹੇ ਰਾਜਨ, ਬਲਵਾਨ ਦੁਰਯੋਧਨ ਨੇ ਗਦਾ ਚੁੱਕ ਕੇ, ਭੀਮਸੇਨ ਵੱਲ ਵੇਖ ਕੇ, ਜਿਵੇਂ ਇੱਕ ਹਾਥੀ ਦੂਜੇ ਹਾਥੀ ਨੂੰ ਲਲਕਾਰਦਾ ਹੈ, ਤਿਵੇਂ ਲਲਕਾਰਿਆ।
9.56.20
अद्रिसारमयीं भीमस्तथैवादाय वीर्यवान् ।
आह्वयामास नृपतिं सिंहः सिंहं यथा वने ॥ ९.५६.२० ॥
ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਬਲਵਾਨ ਭੀਮ ਨੇ ਵੀ ਲੋਹੇ ਦੀ ਗਦਾ ਚੁੱਕ ਕੇ, ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਸ਼ੇਰ ਦੂਜੇ ਸ਼ੇਰ ਨੂੰ ਲਲਕਾਰਦਾ ਹੈ, ਤਿਵੇਂ ਉਸ ਰਾਜੇ ਨੂੰ ਲਲਕਾਰਿਆ।
9.56.21
तावुद्यतगदापाणी दुर्योधनवृकोदरौ ।
संयुगे सम्प्रकाशेतां गिरी सशिखराविव ॥ ९.५६.२१ ॥
ਚੁੱਕੀਆਂ ਗਦਾਵਾਂ ਹੱਥਾਂ ਵਿੱਚ ਲਈ ਉਹ ਦੋਵੇਂ, ਦੁਰਯੋਧਨ ਅਤੇ ਵ੍ਰਿਕੋਦਰ, ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਸ਼ਿਖਰਾਂ ਸਮੇਤ ਦੋ ਪਰਬਤਾਂ ਵਾਂਗ ਚਮਕੇ।
9.56.22
तावुभौ समतिक्रुद्धावुभौ भीमपराक्रमौ ।
उभौ शिष्यौ गदायुद्धे रौहिणेयस्य धीमतः ॥ ९.५६.२२ ॥
ਉਹ ਦੋਵੇਂ ਬਹੁਤ ਕ੍ਰੋਧਿਤ ਸਨ; ਦੋਵੇਂ ਭੀਮ ਵਰਗੇ ਪਰਾਕ੍ਰਮੀ ਸਨ; ਗਦਾ-ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਬੁੱਧੀਮਾਨ ਰੌਹਿਣੇਯ (ਬਲਰਾਮ) ਦੇ ਦੋਵੇਂ ਚੇਲੇ ਸਨ।
9.56.23
उभौ सदृशकर्माणौ वरुणस्य महाबलौ ।
वासुदेवस्य रामस्य तथा वैश्रवणस्य च ॥ ९.५६.२३ ॥
ਦੋਵੇਂ ਵਰੁਣ ਵਰਗੇ ਕਰਮਾਂ ਵਾਲੇ ਮਹਾਂਬਲੀ ਸਨ; ਵਾਸੁਦੇਵ (ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ), ਰਾਮ ਅਤੇ ਵੈਸ਼ਰਵਣ (ਕੁਬੇਰ) ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਵੀ।
9.56.24
सदृशौ तौ महाराज मधुकैटभयोरपि ।
उभौ सदृशकर्माणौ तथा सुन्दोपसुन्दयोः ॥ ९.५६.२४ ॥
ਹੇ ਮਹਾਰਾਜ, ਉਹ ਦੋਵੇਂ ਮਧੁ ਅਤੇ ਕੈਟਭ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਵੀ ਸਨ; ਦੋਵੇਂ ਸੁੰਦ ਅਤੇ ਉਪਸੁੰਦ ਵਾਂਗ ਸਮਾਨ ਕਰਮਾਂ ਵਾਲੇ ਸਨ।
9.56.25
रामरावणयोश्चैव वालिसुग्रीवयोस्तथा ।
तथैव कालस्य समौ मृत्योश्चैव परन्तपौ ॥ ९.५६.२५ ॥
ਰਾਮ ਅਤੇ ਰਾਵਣ, ਵਾਲੀ ਅਤੇ ਸੁਗ੍ਰੀਵ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਵੀ; ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਕਾਲ ਅਤੇ ਮੌਤ ਦੇ ਬਰਾਬਰ, ਦੁਸ਼ਮਣਾਂ ਨੂੰ ਤਪਾਉਣ ਵਾਲੇ ਉਹ ਦੋਵੇਂ।
9.56.26
अन्योन्यमभिधावन्तौ मत्ताविव महाद्विपौ ।
वासितासङ्गमे दृप्तौ शरदीव मदोत्कटौ ॥ ९.५६.२६ ॥
ਇੱਕ-ਦੂਜੇ ਵੱਲ ਦੌੜਦੇ ਉਹ ਦੋਵੇਂ, ਹਥਣੀ ਦੇ ਮੇਲ ਵੇਲੇ ਮਦਮਸਤ ਹੋਏ ਮਹਾਗਜਾਂ ਵਾਂਗ, ਪਤਝੜ ਵਿੱਚ ਮਦ ਨਾਲ ਉਨਮਤ ਹੋਏ ਹਾਥੀਆਂ ਵਾਂਗ ਸਨ।
9.56.27
उभौ क्रोधविषं दीप्तं वमन्तावुरगाविव ।
अन्योन्यमभिसंरब्धौ प्रेक्षमाणावरिन्दमौ ॥ ९.५६.२७ ॥
ਬਲਦਾ ਕ੍ਰੋਧ-ਵਿਸ਼ ਉਗਲਦੇ ਦੋ ਸੱਪਾਂ ਵਾਂਗ, ਇੱਕ-ਦੂਜੇ ਵੱਲ ਤੀਬਰ ਕ੍ਰੋਧ ਨਾਲ ਵੇਖਦੇ ਹੋਏ ਦੋਵੇਂ ਵੈਰੀ-ਦਮਨ ਸਨ।
9.56.28
उभौ भरतशार्दूलौ विक्रमेण समन्वितौ ।
सिंहाविव दुराधर्षौ गदायुद्धविशारदौ ॥ ९.५६.२८ ॥
ਭਰਤ-ਵੰਸ਼ ਦੇ ਦੋ ਸ਼ੇਰ, ਪਰਾਕਰਮ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ, ਸ਼ੇਰਾਂ ਵਾਂਗ ਅਜਿੱਤ, ਗਦਾ-ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਨਿਪੁਣ।
9.56.29
नखदंष्ट्रायुधौ वीरौ व्याघ्राविव दुरुत्सहौ ।
प्रजासंहरणे क्षुब्धौ समुद्राविव दुस्तरौ ॥ ९.५६.२९ ॥
ਨਹੁੰ ਅਤੇ ਦਾੜ੍ਹਾਂ ਹੀ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਹਥਿਆਰ ਹਨ, ਐਸੇ ਦੋ ਵੀਰ, ਵਾਘਾਂ ਵਾਂਗ ਅਸਹਿ, ਪ੍ਰਜਾ ਦੇ ਸੰਹਾਰ ਵਿੱਚ ਕੰਬਦੇ ਦੋ ਸਮੁੰਦਰਾਂ ਵਾਂਗ ਅਪਾਰ।
9.56.30
लोहिताङ्गाविव क्रुद्धौ प्रतपन्तौ महारथौ ।
पूर्वपश्चिमजौ मेघौ प्रेक्षमाणावरिन्दमौ ॥ ९.५६.३० ॥
ਲਾਲ ਅੰਗਾਂ ਵਾਲੇ (ਮੰਗਲ) ਗ੍ਰਹਾਂ ਵਾਂਗ ਕ੍ਰੋਧੀ, ਤਪਦੇ ਦੋ ਮਹਾਰਥੀ; ਪੂਰਬ ਤੇ ਪੱਛਮ ਵਿੱਚ ਜੰਮੇ ਦੋ ਬੱਦਲਾਂ ਵਾਂਗ, ਵੈਰੀ-ਦਮਨ ਦੋਵੇਂ ਇੱਕ-ਦੂਜੇ ਵੱਲ ਵੇਖਦੇ।
9.56.31
गर्जमानौ सुविषमं क्षरन्तौ प्रावृषीव हि ।
रश्मियुक्तौ महात्मानौ दीप्तिमन्तौ महाबलौ ॥ ९.५६.३१ ॥
ਬਰਸਾਤ ਦੇ ਬੱਦਲਾਂ ਵਾਂਗ ਬਹੁਤ ਭਿਆਨਕ ਗਰਜਦੇ, ਕਿਰਨਾਂ ਵਾਲੇ, ਮਹਾਤਮਾ, ਦੀਪਤੀਵਾਨ, ਮਹਾਬਲੀ ਦੋਵੇਂ।
9.56.32
ददृशाते कुरुश्रेष्ठौ कालसूर्याविवोदितौ ।
व्याघ्राविव सुसंरब्धौ गर्जन्ताविवतोयदौ ॥ ९.५६.३२ ॥
ਕੁਰੂਆਂ ਦੇ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ ਦੋਵੇਂ ਉੱਗੇ ਕਾਲ-ਸੂਰਜਾਂ ਵਾਂਗ, ਬਹੁਤ ਕ੍ਰੋਧੀ ਵਾਘਾਂ ਵਾਂਗ, ਗਰਜਦੇ ਜਲ ਵਰਸਾਉਣ ਵਾਲੇ ਬੱਦਲਾਂ ਵਾਂਗ ਦਿਸੇ।
9.56.33
जहृषाते महाबाहु सिंहकेसरिणाविव ।
गजाविव सुसंरब्धौ ज्वलिताविव पावकौ ॥ ९.५६.३३ ॥
ਮਹਾਬਾਹੂ ਉਹ ਦੋਵੇਂ ਸ਼ੇਰਾਂ ਅਤੇ ਕੇਸਰੀ ਸ਼ੇਰਾਂ ਵਾਂਗ ਹਰਸ਼ਿਤ ਹੋਏ; ਪੂਰੇ ਕ੍ਰੋਧ ਵਿੱਚ ਭਰੇ ਦੋ ਹਾਥੀਆਂ ਵਾਂਗ, ਬਲਦੀਆਂ ਦੋ ਅੱਗਾਂ ਵਾਂਗ।
9.56.34
ददृशाते महात्मानौ सशृङ्गाविव पर्वतौ ।
रोषात्प्रस्फुरमाणोष्ठौ निरीक्षन्तौ परस्परम् ॥ ९.५६.३४ ॥
ਮਹਾਤਮਾ ਉਹ ਦੋਵੇਂ ਸਿਖਰਾਂ ਵਾਲੇ ਦੋ ਪਰਬਤਾਂ ਵਾਂਗ ਦਿਸੇ; ਕ੍ਰੋਧ ਨਾਲ ਬੁੱਲ੍ਹ ਫੜਕਦੇ, ਇੱਕ ਦੂਜੇ ਵੱਲ ਤੱਕਦੇ।
9.56.35
तौ समेतौ महात्मानौ गदाहस्तौ नरोत्तमौ ।
उभौ परमसंहृष्टावुभौ परमसम्मतौ ॥ ९.५६.३५ ॥
ਉਹ ਮਹਾਤਮਾ, ਹੱਥਾਂ ਵਿੱਚ ਗਦਾ ਫੜੀ ਨਰਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ, ਇਕੱਠੇ ਹੋਏ; ਦੋਵੇਂ ਅਤਿ ਪ੍ਰਸੰਨ, ਦੋਵੇਂ ਅਤਿ ਸਨਮਾਨਿਤ।
9.56.36
सदश्वाविव हेषन्तौ बृंहन्ताविव कुञ्जरौ ।
वृषभाविव गर्जन्तौ दुर्योधनवृकोदरौ।
दैत्याविव बलोन्मत्तौ रेजतुस्तौ नरोत्तमौ ॥ ९.५६.३६ ॥
ਚੰਗੇ ਘੋੜਿਆਂ ਵਾਂਗ ਹਿਣਕਦੇ, ਹਾਥੀਆਂ ਵਾਂਗ ਬਿਗੁਲ ਵਜਾਉਂਦੇ, ਬਲਦਾਂ ਵਾਂਗ ਗਰਜਦੇ ਦੁਰਯੋਧਨ ਅਤੇ ਵ੍ਰਿਕੋਦਰ; ਬਲ ਨਾਲ ਮਦਮਸਤ ਦੋ ਦੈਤਾਂ ਵਾਂਗ ਉਹ ਦੋਵੇਂ ਨਰਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠ ਕੰਬੇ।
9.56.37
ततो दुर्योधनो राजन्निदमाह युधिष्ठिरम् ।
सृञ्जयैः सह तिष्ठन्तं तपन्तमिव भास्करम् ॥ ९.५६.३७ ॥
ਫਿਰ, ਹੇ ਰਾਜਨ, ਸ੍ਰੰਜਯਾਂ ਨਾਲ ਖੜ੍ਹੇ ਸੂਰਜ ਵਾਂਗ ਤਪਦੇ ਯੁਧਿਸ਼ਠਿਰ ਨੂੰ ਦੁਰਯੋਧਨ ਨੇ ਇਹ ਕਿਹਾ।
9.56.38
इदं व्यवसितं युद्धं मम भीमस्य चोभयोः ।
उपोपविष्टाः पश्यध्वं विमर्दं नृपसत्तमाः ॥ ९.५६.३८ ॥
ਇਹ ਯੁੱਧ ਮੇਰੇ ਅਤੇ ਭੀਮ ਵਿਚਕਾਰ, ਦੋਵਾਂ ਵਿਚਕਾਰ ਠਾਨਿਆ ਗਿਆ ਹੈ; ਹੇ ਨ੍ਰਿਪ-ਸ੍ਰੇਸ਼ਠੋ, ਨੇੜੇ ਬੈਠ ਕੇ ਇਸ ਟਕਰਾਅ ਨੂੰ ਵੇਖੋ।
9.56.39
ततः समुपविष्टं तत्सुमहद्राजमण्डलम् ।
विराजमानं ददृशे दिवीवादित्यमण्डलम् ॥ ९.५६.३९ ॥
ਫਿਰ ਬੈਠਾ ਹੋਇਆ ਉਹ ਵੱਡਾ ਰਾਜਮੰਡਲ ਅਸਮਾਨ ਵਿੱਚ ਚਮਕਦੇ ਸੂਰਜ-ਮੰਡਲ ਵਾਂਗ ਦਿੱਸਿਆ।
9.56.40
तेषां मध्ये महाबाहुः श्रीमान्केशवपूर्वजः ।
उपविष्टो महाराज पूज्यमानः समन्ततः ॥ ९.५६.४० ॥
ਉਹਨਾਂ ਵਿਚਕਾਰ ਮਹਾਬਾਹੂ, ਸ਼੍ਰੀਮਾਨ, ਕੇਸ਼ਵ ਦੇ ਵੱਡੇ ਭਰਾ ਬੈਠੇ ਸਨ, ਹੇ ਮਹਾਰਾਜ; ਚਾਰੇ ਪਾਸਿਓਂ ਉਹ ਸਤਕਾਰੇ ਜਾ ਰਹੇ ਸਨ।
9.56.41
शुशुभे राजमध्यस्थो नीलवासाः सितप्रभः ।
नक्षत्रैरिव सम्पूर्णो वृतो निशि निशाकरः ॥ ९.५६.४१ ॥
ਰਾਜਿਆਂ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਖੜ੍ਹੇ, ਨੀਲੇ ਵਸਤਰ ਪਹਿਨੇ, ਚਿੱਟੀ ਆਭਾ ਵਾਲੇ ਉਹ ਰਾਤ ਵਿੱਚ ਤਾਰਿਆਂ ਨਾਲ ਘਿਰੇ ਪੂਰਨਮਾਸ਼ੀ ਦੇ ਚੰਦਰਮਾ ਵਾਂਗ ਸੁਸ਼ੋਭਿਤ ਹੋਏ।
9.56.42
तौ तथा तु महाराज गदाहस्तौ सुदुःसहौ ।
अन्योन्यं वाग्भिरुग्राभिस्तक्षमाणौ व्यवस्थितौ ॥ ९.५६.४२ ॥
ਹੇ ਮਹਾਰਾਜ, ਗਦਾ ਹੱਥਾਂ ਵਿੱਚ ਲਈ ਉਹ ਦੋਵੇਂ, ਬਹੁਤ ਅਸਹਿ, ਇਕ-ਦੂਜੇ ਨੂੰ ਕਠੋਰ ਬਚਨਾਂ ਨਾਲ ਚੁਭੋਂਦੇ ਹੋਏ ਉੱਥੇ ਖੜ੍ਹੇ ਸਨ।
9.56.43
अप्रियाणि ततोऽन्योन्यमुक्त्वा तौ कुरुसत्तमौ ।
उदीक्षन्तौ स्थितौ तत्र वृत्रशक्रौ यथाऽऽहवे ॥ ९.५६.४३ ॥
ਫਿਰ ਇਕ-ਦੂਜੇ ਨੂੰ ਅਪ੍ਰਿਯ ਬਚਨ ਆਖ ਕੇ ਉਹ ਦੋਵੇਂ ਕੁਰੂਆਂ ਦੇ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ, ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਵ੍ਰਿਤ੍ਰ ਅਤੇ ਸ਼ਕ੍ਰ ਵਾਂਗ, ਇਕ-ਦੂਜੇ ਵੱਲ ਤੱਕਦੇ ਉੱਥੇ ਖੜ੍ਹੇ ਰਹੇ।