મહાભારત · અધ્યાય 9.9
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
9.9.1
तत्प्रभग्नं बलं दृष्ट्वा मद्रराजः प्रतापवान् ।
उवाच सारथिं तूर्णं चोदयाश्वान्महाजवान् ॥ ९.९.१ ॥
તે સૈન્ય વિખેરાયેલું જોઈને પ્રતાપી મદ્રરાજે પોતાના સારથિને તરત કહ્યું, "મહાવેગવાળા ઘોડાઓને હાંકો."
9.9.2
एष तिष्ठति वै राजा पाण्डुपुत्रो युधिष्ठिरः ।
छत्रेण ध्रियमाणेन पाण्डुरेण विराजता ॥ ९.९.२ ॥
આ ઊભા છે પાંડુપુત્ર રાજા યુધિષ્ઠિર; તેમના પર સફેદ છત્ર ધારણ કરાયેલું છે, જે શોભી રહ્યું છે.
9.9.3
अत्र मां प्रापय क्षिप्रं पश्य मे सारथे बलम् ।
न समर्था हि मे पार्थाः स्थातुमद्य पुरो युधि ॥ ९.९.३ ॥
અહીં મને ઝડપથી પહોંચાડ; હે સારથિ, મારું બળ જો. આજે યુદ્ધમાં પાર્થો મારી સામે ટકી શકશે નહીં.
9.9.4
एवमुक्तस्ततः प्रायान्मद्रराजस्य सारथिः ।
यत्रा राजा सत्यसन्धो धर्मपुत्रो युधिष्ठिरः ॥ ९.९.४ ॥
આમ કહેવાયા પછી મદ્રરાજનો સારથિ જ્યાં સત્યસંધ ધર્મપુત્ર રાજા યુધિષ્ઠિર હતા ત્યાં ગયો.
9.9.5
आपतन्तं च सहसा पाण्डवानां महद्बलम् ।
दधारैको रणे शल्यो वेलोद्वृत्तमिवार्णवम् ॥ ९.९.५ ॥
પાંડવોનું વિશાળ સૈન્ય અચાનક ધસી આવતું હતું, છતાં યુદ્ધમાં એકલા શલ્યે તેને રોકી રાખ્યું, જેમ કિનારો ઓળંગતા સમુદ્રને રોકાય.
9.9.6
पाण्डवानां बलौघस्तु शल्यमासाद्य मारिष ।
व्यतिष्ठत तदा युद्वे सिन्धोर्वेग इवाचलम् ॥ ९.९.६ ॥
હે આર્ય, પાંડવોના સૈન્યનો પ્રવાહ શલ્ય સુધી પહોંચતાં યુદ્ધમાં ત્યાં જ અટકી ગયો, જેમ સમુદ્રનો વેગ પર્વત સાથે અથડાઈ અટકે.
9.9.7
मद्रराजं तु समरे दृष्ट्वा युद्धाय धिष्ठितम् ।
कुरवः सन्न्यवर्तन्त मृत्युं कृत्वा निवर्तनम् ॥ ९.९.७ ॥
યુદ્ધમાં મદ્રરાજને યુદ્ધ માટે અડગ ઊભેલો જોઈને કૌરવો મૃત્યુને સામે રાખીને પાછા ફર્યા.
9.9.8
तेषु राजन्निवृत्तेषु व्यूढानीकेषु सर्वशः ।
प्रावर्तत महारौद्रः सङ्ग्रामः शोणितोदकः ॥ ९.९.८ ॥
હે રાજન, તેઓ પાછા ફર્યા પછી, ચારેબાજુ વ્યૂહ રચેલી સેનાઓ વચ્ચે લોહી જ પાણી બની જાય એવું અતિ ભયંકર યુદ્ધ શરૂ થયું.
9.9.9
समार्च्छच्चित्रसेनं तु नकुलो युद्धदुर्मदः ।
तौ परस्परमासाद्य चित्रकार्मुकधारिणौ ॥ ९.९.९ ॥
યુદ્ધમાં મદોન્મત્ત નકુલ ચિત્રસેન સામે પહોંચ્યો. વિચિત્ર ધનુષ્ય ધારણ કરનારા તે બંને એકબીજાની સામે આવ્યા.
9.9.10
मेघाविव यथोद्वृत्तौ दक्षिणोत्तरवर्षिणौ ।
शरतोयैः सिषिचतुस्तौ परस्परमाहवे ॥ ९.९.१० ॥
દક્ષિણ અને ઉત્તરથી વરસતા બે ઊછળેલા મેઘોની જેમ, તે બંને યુદ્ધમાં બાણરૂપી જળથી એકબીજાને ભીંજવવા લાગ્યા.
9.9.11
नान्तरं तत्र पश्यामः पाण्डवस्येतरस्य च ।
उभौ कृतास्त्रौ बलिनौ रथचर्याविशारदौ।
परस्परवधे यत्तौ छिद्रान्वेषणतत्परौ ॥ ९.९.११ ॥
ત્યાં પાંડવ અને બીજા વચ્ચે અમને કોઈ ફરક દેખાયો નહીં; બંને શસ્ત્રવિદ્યામાં નિપુણ, બળવાન, રથ ચલાવવામાં કુશળ, એકબીજાને મારવા તત્પર અને છિદ્ર શોધવામાં ઉત્સુક હતા.
9.9.12
चित्रसेनस्तु भल्लेन पीतेन निशितेन च ।
नकुलस्य महाराज मुष्टिदेशेऽच्छिनद्धनुः ॥ ९.९.१२ ॥
પરંતુ, મહારાજ, ચિત્રસેને પીળા, તીક્ષ્ણ ભલ્લ બાણથી નકુલનું ધનુષ્ય મૂઠ પાસે કાપી નાખ્યું.
9.9.13
अथैनं छिन्नधन्वानं रुक्मपुङ्खैः शिलाशितैः ।
त्रिभिः शरैरसम्भ्रान्तो ललाटे वै समार्पयत् ॥ ९.९.१३ ॥
પછી ધનુષ્ય તૂટી ગયેલા તેને સોનાની પાંખોવાળા, પથ્થર પર ધાર કાઢેલા ત્રણ બાણોથી નિર્ભયપણે તેના કપાળ પર જ માર્યો.
9.9.14
हयांश्चास्य शरैस्तीक्ष्णैः प्रेषयामास मृत्यवे ।
तथा ध्वजं सारथिं च त्रिभिस्त्रिभिरपातयत् ॥ ९.९.१४ ॥
તેના ઘોડાઓને તીક્ષ્ણ બાણોથી મૃત્યુ તરફ મોકલ્યા; તેવી જ રીતે ધ્વજ અને સારથિને પણ દરેકને ત્રણ-ત્રણ બાણોથી પાડ્યા.
9.9.15
स शत्रुभुजनिर्मुक्तैर्ललाटस्थैस्त्रिभिः शरैः ।
नकुलः शुशुभे राजंस्त्रिशृङ्ग इव पर्वतः ॥ ९.९.१५ ॥
હે રાજન્, શત્રુના ભુજોમાંથી છૂટેલા, કપાળમાં ખૂંપેલા ત્રણ બાણોથી નકુલ ત્રિશૃંગ પર્વતની જેમ શોભ્યો.
9.9.16
स च्छिन्नधन्वा विरथः खङ्गमादाय चर्म च ।
रथादवातरद्वीरः शैलाग्रादिव केसरी ॥ ९.९.१६ ॥
ધનુષ્ય તૂટી અને રથ વિનાનો તે વીર તલવાર તથા ઢાલ લઈને પર્વતશિખર પરથી સિંહ ઊતરે તેમ રથ પરથી ઊતર્યો.
9.9.17
पद्मामापततस्तस्य शस्वृष्टिं समासृजत् ।
नकुलोऽप्यग्रसत्तां वै चर्मणा लघुविक्रमः ॥ ९.९.१७ ॥
પદ્મ નામનો તે ધસી આવ્યો ત્યારે તેણે શસ્ત્રોનો વરસાદ વરસાવ્યો; પણ ઝડપી પરાક્રમી નકુલે ઢાલથી તે વર્ષા અટકાવી.
9.9.18
चित्रसेनरथं प्राप्य चित्रयोधी जितश्रमः ।
आरुरोह महाबाहुः सर्वसैन्यस्य पश्यतः ॥ ९.९.१८ ॥
ચિત્રસેનના રથ સુધી પહોંચીને, અનેક યુદ્ધકૌશલ્યવાળો અને થાક જીતેલો તે મહાબાહુ આખી સેના જોતી હતી ત્યારે તેના પર ચડી ગયો.
9.9.19
सकुण्डलं समुकुटं सुनसं स्वायतेक्षणम् ।
चित्रसेनशिरः कायादपाहरत पाण्डवः ॥ ९.९.१९ ॥
કુંડળ અને મુગટ સહિત, સુંદર નાક અને વિશાળ નયનવાળું ચિત્રસેનનું મસ્તક પાંડવે શરીરથી કાપી નાખ્યું.
9.9.20
स पपात रथात्तस्माद्दिवाकरसमद्युतिः ॥ ९.९.२० ॥
સૂર્ય સમાન તેજસ્વી તે તે રથ પરથી પડ્યો.
9.9.21
चित्रसेनशिरस्तत्तु दृष्ट्वा तत्र महारथाः ।
साधुवादस्वनांश्चक्रुः सिंहनादांश्च पुष्कलान् ॥ ९.९.२१ ॥
ચિત્રસેનનું એ મસ્તક જોઈને ત્યાંના મહારથીઓએ 'સાધુ' એવા ઉદ્ગારો કર્યા અને પુષ્કળ સિંહનાદ કર્યા.
9.9.22
विशस्तं भ्रातरं दृष्ट्वा कर्णपुत्रौ महारथौ ।
सुशर्मा सत्यसेनश्च मुञ्चन्तौ विविधाञ्शरान् ॥ ९.९.२२ ॥
ભાઈને મરાયેલો જોઈને કર્ણના બે મહારથી પુત્રો સુશર્મા અને સત્યસેન વિવિધ બાણો છોડતા આગળ આવ્યા.
9.9.23
ततोऽभ्यधावतां तूर्णं पाण्डवं रथिनां वरम् ।
जिघांसन्तौ यथा नागं व्याघ्रौ राजन्महावने ॥ ९.९.२३ ॥
ત્યારે તેઓ બંને રથીઓમાં શ્રેષ્ઠ પાંડવ પર વેગથી દોડી ગયા; હે રાજન, મહાવનમાં બે વાઘ હાથી પર તૂટી પડે તેમ.
9.9.24
तावभ्येत्य महाबाहू द्वावप्यतिमहारथौ ।
शरौषान्सम्यगस्यन्तौ जीमूतौ सलिलं यथा ॥ ९.९.२४ ॥
તે બંને મહાબાહુ, અતિમહારથીઓ નજીક આવીને બે વાદળો જળ વરસાવે તેમ બાણોની ધારાઓ સંપૂર્ણપણે છોડવા લાગ્યા.
9.9.25
स शरैः सर्वतो विद्धः प्रहृष्ट इव पाण्डवः ।
अन्यत्कार्मुकमादाय रथमारुह्य वेगवान्।
अतिष्ठत रणे वीरः क्रुद्धरूप इवान्तकः ॥ ९.९.२५ ॥
તે ચારે બાજુથી બાણોથી વીંધાયો હોવા છતાં પાંડવ આનંદિત જેવો હતો. બીજું ધનુષ લઈ, વેગથી રથ પર ચઢી, ક્રોધિત યમ જેવો વીર રણમાં ઊભો રહ્યો.
9.9.26
तस्य तौ भ्रातरौ राजञ्शरैः सन्नतपर्वभिः ।
रथं विशकलीकर्तुं समारब्धौ विशाम्पते ॥ ९.९.२६ ॥
રાજન, તેના તે બે ભાઈઓ વળેલા ગાંઠવાળા બાણોથી તેનો રથ ભાંગી નાખવા લાગ્યા, હે પ્રજાપતિ.
9.9.27
ततः प्रहस्य नकुलश्चतुर्भिश्चतुरो रणे ।
जघान निशितैर्बाणैः सत्यसेनस्य वाजिनः ॥ ९.९.२७ ॥
પછી નકુલે હસીને રણમાં ચાર તીક્ષ્ણ બાણોથી સત્યસેનના ચાર ઘોડાઓને માર્યા.
9.9.28
ततः सन्धाय नारचं रुक्मपुङ्खं शिलाशितम् ।
धनुश्चिच्छेद राजेन्द्र सत्यसेनस्य पाण्डवः ॥ ९.९.२८ ॥
પછી પાંડવે સોનેરી પાંખવાળું, પથ્થર પર ધાર કાઢેલું લોખંડી બાણ ચઢાવીને, હે રાજેન્દ્ર, સત્યસેનનું ધનુષ્ય કાપી નાખ્યું.
9.9.29
अथान्यं रथमास्थाय धनुरादाय चापरम् ।
सत्यसेनः सुशर्मा च पाण्डवं पर्यधावताम् ॥ ९.९.२९ ॥
પછી સત્યસેન અને સુશર્માએ બીજા રથ પર ચઢી, બીજું ધનુષ લઈ પાંડવ તરફ દોડ્યા.
9.9.30
अविध्यत्तावसम्भ्रान्तौ माद्रीपुत्रः प्रतापवान् ।
द्वाभ्यां द्वाभ्यां महाराज शराभ्यां रणमूर्धनि ॥ ९.९.३० ॥
મહારાજ, પ્રતાપી માદ્રીપુત્રે અવિચલિત રહીને રણના અગ્રભાગે તે બંનેને દરેકને બે-બે બાણોથી વીંધ્યા.
9.9.31
सुशर्मा तु ततः क्रुद्धः पाण्डवस्य महद्धनुः ।
चिच्छेद प्रहसन्युद्धे क्षुरप्रेण महारथः ॥ ९.९.३१ ॥
ત્યારે ક્રોધિત સુશર્માએ યુદ્ધમાં હસતાં હસતાં પાંડવનું મહાન ધનુષ્ય ક્ષુરપ્ર બાણથી કાપી નાખ્યું, તે મહારથી.
9.9.32
अथान्यद्धनुरादाय नकुलः क्रोधमूच्छितः ।
सुशर्माणं पञ्चभिर्विद्ध्वा ध्वजमेकेन चिच्छिदे ॥ ९.९.३२ ॥
પછી બીજું ધનુષ્ય લઈને, ક્રોધથી મૂર્છિત નકુલે સુશર્માને પાંચ બાણોથી વીંધીને એક બાણથી તેની ધ્વજા કાપી નાખી.
9.9.33
सत्यसेनस्य स धनुर्हस्तावपं च मारिष ।
चिच्छेद तरसा युद्धे तत उच्चुक्रुशुर्जनाः ॥ ९.९.३३ ॥
હે મારિષ, તેણે યુદ્ધમાં ઝડપથી સત્યસેનનું ધનુષ્ય અને હાથની પકડ પણ કાપી નાખી; ત્યારે લોકો પોકારી ઊઠ્યા.
9.9.34
अथान्यद्धनुरादाय वेगघ्नं भारसाधनम् ।
शरैः सञ्छादयामास समन्तात्पाण्डुनन्दनम् ॥ ९.९.३४ ॥
પછી વેગને રોકનારું અને ભાર સહન કરી શકે એવું બીજું ધનુષ્ય લઈને તેણે ચારેય બાજુથી પાંડુપુત્રને બાણોથી ઢાંકી દીધો.
9.9.35
सन्निवार्य तु तान्बाणान्नकुलः परवीरहा ।
सत्यसेनसुशर्माणौ द्वाभ्यां द्वाभ्यामविध्यत ॥ ९.९.३५ ॥
પણ તે બાણોને રોકીને, શત્રુવીરોનો સંહાર કરનાર નકુલે સત્યસેન અને સુશર્માને બબ્બે બાણોથી વીંધી નાખ્યા.
9.9.36
तावेनं प्रत्यविध्येतां पृथक्पृथगजिह्मगैः ।
सारथिं चास्य राजेन्द्र शितैर्विव्यधतुः शरैः ॥ ९.९.३६ ॥
તે બંનેએ તેને સીધા જનારાં બાણોથી અલગ અલગ વીંધ્યો; હે રાજેન્દ્ર, તેના સારથીને પણ તીક્ષ્ણ બાણોથી ઘાયલ કર્યો.
9.9.37
सत्यसेनो रथेषां तु नकुलस्य धनुस्तथा ।
पृथक् शराभ्यां चिच्छेद कृतहस्तः प्रतापवान् ॥ ९.९.३७ ॥
રથીઓમાંના એક સત્યસેને નકુલનું ધનુષ્ય પણ બે બાણોથી અલગ અલગ કાપી નાખ્યું; તે કુશળ હાથવાળો અને પ્રતાપી હતો.
9.9.38
स रथेऽतिरथस्तिष्ठन्रथशक्तिं परामृशत् ।
स्वर्णदण्डामकुण्ठाग्रां तैलधौतां सुनिर्मलाम्। ॥ ९.९.३८ ॥
તે અતિરથ રથ પર ઊભો રહીને રથશક્તિ હાથમાં લે છે—સોનાના દંડવાળી, બૂઠી ન થનારી અણીવાળી, તેલથી ધોયેલી અને અતિ નિર્મળ.
9.9.39
लेलिहानामिव विमो नागकन्यां महाविषाम् ॥ ९.९.३९ ॥
હે વિભો! મહાવિષવાળી નાગકન્યા જીભ ચાટતી હોય તેમ તે લાગતી હતી.
9.9.40
समुद्यम्य च चिक्षेप सत्यसेनस्य संयुगे ॥ ९.९.४० ॥
યુદ્ધમાં તેને ઉઠાવીને સત્યસેન પર ફેંકી.
9.9.41
सा तस्य हृदयं गत्या विभेद शतधा नृप ।
स पवात रथाद्भूमिं यतसत्वोऽल्पत्तेतनः ॥ ९.९.४१ ॥
તેના વેગથી તેણે તેનું હૃદય સો ટુકડા કરી નાખ્યું. હે નૃપ! તે રથ પરથી ભૂમિ પર પડ્યો; પ્રયત્ન કરતાં છતાં ચેતના ઓછી રહી.
9.9.42
भ्रातरं निहतं दृष्ट्वा सुशर्मा क्रोधमूर्च्छितः ।
अभ्यवर्षच्छरैस्तूर्णं पादातं पाण्डुनन्दनम् ॥ ९.९.४२ ॥
ભાઈને હણાયેલો જોઈને સુશર્મા ક્રોધથી મૂર્છિત જેવો થયો; તરત જ પગે ઊભેલા પાંડુપુત્ર પર બાણોની વર્ષા કરી.
9.9.43
चतुर्भिश्चतुरो वाहान्ध्वजं छित्त्वा च पञ्चभिः ।
त्रिभिर्वै सारथिं हत्वा कर्णपुत्रो ननाद ह ॥ ९.९.४३ ॥
ચાર બાણે ચાર ઘોડા, પાંચે ધ્વજ કાપીને અને ત્રણે સારથિને મારીને કર્ણપુત્ર ગર્જ્યો.
9.9.44
नकुलं विरथं दृष्ट्वा द्रौपदेयो महारथम् ।
सुतसोमोऽभिदुद्राव परीप्सन्पितरं रणे ॥ ९.९.४४ ॥
રથ વિનાના નકુલને જોઈને, યુદ્ધમાં પિતાની રક્ષા કરવાની ઇચ્છાથી દ્રૌપદીનો પુત્ર સુતસોમ તે મહારથી તરફ દોડ્યો.
9.9.45
ततोऽधिरुह्य नकुलः सुतसोमस्य तं रथम् ।
शुशुभे भरतश्रेष्ठो गिरिस्य इव केसरी ॥ ९.९.४५ ॥
પછી નકુલ સુતસોમના તે રથ પર ચઢીને, પર્વત પર ઊભેલા સિંહની જેમ ભરતશ્રેષ્ઠ શોભ્યા.
9.9.46
अन्यत्कार्मुकमादाय सुशर्माणमयोधयत् ॥ ९.९.४६ ॥
બીજું ધનુષ્ય લઈને તેણે સુશર્મા સાથે યુદ્ધ કર્યું.
9.9.47
तत्र तौ शरवर्षाभ्यां समासाद्य परस्परम् ।
परस्परवधे यत्नं चक्रतुः सुमहारथौ ॥ ९.९.४७ ॥
ત્યાં બંને મહારથીઓએ બાણવર્ષાથી એકબીજાનો સામનો કરીને પરસ્પરને મારવાનો પ્રયત્ન કર્યો.
9.9.48
सुशर्मा तु तः क्रुद्धः पाण्डवं विशिखैस्त्रिभिः ।
सुतसोमं तु विंशत्या वाह्वोरुरसि चार्पयत् ॥ ९.९.४८ ॥
પણ સુશર્માએ ક્રોધે ભરાઈને પાંડવને ત્રણ બાણે અને સુતસોમને વીસ બાણે બાહુઓ અને છાતીમાં વીંધ્યા.
9.9.49
ततः क्रुद्धो महाराज नकुलः परवीरहा ।
शरैस्तस्य दिशः सर्वाश्छादयामास वीर्यवान् ॥ ९.९.४९ ॥
ત્યારે હે મહારાજ, શત્રુવીરોનો સંહાર કરનાર પરાક્રમી નકુલ ક્રોધે ભરાયો અને તેણે બાણોથી તેની બધી દિશાઓ ઢાંકી દીધી.
9.9.50
ततो गृहीत्वा तीक्ष्णाग्रमर्धचन्द्रं सुतेजनम् ।
आकर्णपूर्णं चिक्षेप कर्णपुत्राय संयुगे ॥ ९.९.५० ॥
પછી તીક્ષ્ણ અગ્રવાળું, અર્ધચંદ્રાકાર, સારી રીતે ધારદાર બાણ લઈ, કાન સુધી ખેંચીને, યુદ્ધમાં કર્ણપુત્ર પર તેણે છોડ્યું.
9.9.51
तस्य तेन शिरः कायाज्जहार नृपसत्तम ।
पश्यतां सर्वसैन्यानां तदद्भुतमिवाभवत् ॥ ९.९.५१ ॥
હે નૃપશ્રેષ્ઠ, તે બાણથી તેનું માથું ધડથી અલગ કરાયું. બધી સેનાઓ જોતી રહી ત્યારે તે અદ્ભુત જેવું લાગ્યું.
9.9.52
स हतः प्रापतद्राजन्नकुलेन महात्मना ।
नदीपे…णस्तीरजः पादपो महान् ॥ ९.९.५२ ॥
હે રાજન્, મહાત્મા નકુલ દ્વારા હણાયેલો તે નદીકાંઠે ઊગેલા એક મોટા વૃક્ષની જેમ પડ્યો…
9.9.53
कर्णपुत्रवचं दृष्ट्वा नकुलस्य च विक्रमम् ।
प्रदुद्राव भवात्सेना तावकी भरतर्वभ ॥ ९.९.५३ ॥
કર્ણપુત્રનો વધ અને નકુલનો પરાક્રમ જોઈને, હે ભરતશ્રેષ્ઠ, તમારી સેના ભયથી ભાગી ગઈ.
9.9.54
तां तु सेनां महाराज्ञ मद्रराजः प्रतापवान् ।
… शूरः सेनापतिररिन्दमः ॥ ९.९.५४ ॥
પણ તે સેનાને, હે મહારાજ, પ્રતાપી મદ્રરાજ… શૂર, સેનાપતિ, શત્રુઓને દમનાર…
9.9.55
… व्यवस्याप्य च वाहिनीम् ।
… भूशं कृत्वा धनुःशब्दं च दारुणम् ॥ ९.९.५५ ॥
…સેનાને ગોઠવીને અને ધનુષ્યનો ભયંકર ટંકાર ખૂબ કરીને।
9.9.56
… सगरे राजन्रांक्षेता दृढधन्वना ।
प्रत्युद्ययुश्च तांस्ते तु समन्ताद्विगतव्यथाः ॥ ९.९.५६ ॥
…રાજન્, દૃઢધનુષ્યધારી રાંક્ષેતે તે સેનાસાગરમાંથી; અને તેઓ નિર્ભય થઈ ચારે બાજુથી તેમનો સામનો કરવા આગળ વધ્યા.
9.9.57
मद्रराजं महेष्वासं परिवार्य समन्ततः ।
स्थिता राजन्महासेना योद्वुकामा समन्ततः ॥ ९.९.५७ ॥
મહાધનુર્ધર મદ્રરાજને ચારે બાજુથી ઘેરીને, હે રાજન્, યુદ્ધની ઇચ્છાવાળી તે મહાસેના ચારે બાજુ ઊભી રહી.
9.9.58
सात्यकिर्भीमसेनश्च माद्रीपुत्रौ च पाण्डवौ ।
युधिष्ठिरं पुरस्कृत्य हीनिषेवमरिन्दमम् ॥ ९.९.५८ ॥
સાત્યકિ, ભીમસેન, માદ્રીના બે પુત્ર પાંડવો, યુધિષ્ઠિરને આગળ રાખીને, શત્રુદમનની તરફ આગળ વધ્યા.
9.9.59
परिवार्य रणे वीराः सिंहनादं प्रचक्रिरे ।
बाणशङ्खरवांस्तीव्रान्क्ष्वेलाश्च विविधा दधुः ॥ ९.९.५९ ॥
રણમાં ઘેરીને વીરોએ સિંહનાદ કર્યો; તીવ્ર બાણ અને શંખના નાદ તથા અનેક પ્રકારના ગર્જન કર્યા.
9.9.60
तथैव तावकाः सर्वे मद्राधिपतिमञ्जसा ।
परिवार्य सुसंरब्धाः पुनर्युद्धमरोचयन् ॥ ९.९.६० ॥
એ જ રીતે તમારા બધા યોદ્ધાઓ મદ્રાધિપતિને તરત ઘેરીને, અત્યંત ક્રોધિત થઈને ફરી યુદ્ધની ઇચ્છા કરી.
9.9.61
ततः प्रववृते युद्धं भीरूणां भयवर्धनम् ।
तावकानां परेषां च मृत्युं कृत्वा निबर्तनम् ॥ ९.९.६१ ॥
ત્યારે ભીરુઓનો ભય વધારનારું યુદ્ધ શરૂ થયું; તમારા અને શત્રુઓના સૈનિકો મૃત્યુ પામીને પાછા ફર્યા.
9.9.62
यथा देवासुरं युद्धं पूर्वमासीद्विशाम्पते ।
अभीतानां तथाऽऽसीत्तद्यमराष्ट्रविवर्धनम् ॥ ९.९.६२ ॥
હે પ્રજાપતિ, પૂર્વે દેવ-અસુર યુદ્ધની જેમ, નિર્ભયોની વચ્ચેનું એ યુદ્ધ યમરાજ્ય વધારનારું હતું.
9.9.63
ततः कपिध्वजो राजन्हत्वा संशप्तकान्रणे ।
अभ्यद्रवत तां सेनां कौरवीं पाण्डुनन्दनः ॥ ९.९.६३ ॥
હે રાજન, ત્યારે કપિધ્વજ પાંડુપુત્રે રણમાં સંશપ્તકોને હણીને કૌરવોની તે સેના પર ધસારો કર્યો.
9.9.64
तथैव पाण्डवाः सर्वे धृष्टद्युम्नपुरोगमाः ।
अभ्यधावन्ततां सेनां विसृजन्तः शिताञ्शरान् ॥ ९.९.६४ ॥
એ જ રીતે બધા પાંડવો, ધૃષ્ટદ્યુમ્નને આગળ રાખીને, તીક્ષ્ણ બાણો છોડતા તે સેના પર ધસી ગયા.
9.9.65
पाण्डवैरवकीर्णानां सम्मोहः समजायत ।
न च जज्ञुस्त्वनीकानि दिशो वा विदिशस्तथा ॥ ९.९.६५ ॥
પાંડવોના બાણોથી ઘેરાયેલાઓમાં મોહ ઉત્પન્ન થયો; તેઓ પોતાની સેનાઓ, દિશાઓ કે ઉપદિશાઓ ઓળખી શક્યા નહીં.
9.9.66
आपूर्यमाणा निशितैः शरैः पाण्डवचोदितैः ।
हतप्रवीरा विध्वस्ता वार्यमाणा समन्ततः।
कौरव्यवध्यत चमूः पाण्डुपुत्रैर्महारथैः ॥ ९.९.६६ ॥
પાંડવોએ છોડેલા તીક્ષ્ણ બાણોથી ભરેલી, વીરો હણાઈ જવાથી વિખરાયેલી અને ચારે બાજુથી રોકાયેલી કૌરવ સેનાનો મહારથી પાંડુપુત્રોએ સંહાર કર્યો.
9.9.67
तथैव पाण्डवं सैन्यं शरै राजन्समन्ततः ।
रणेऽहन्यत पुत्रैस्ते शतशोऽथ सहस्रशः ॥ ९.९.६७ ॥
એ જ રીતે હે રાજન્, તમારા પુત્રોએ યુદ્ધમાં ચારે બાજુથી બાણો વડે પાંડવોના સૈન્યને સેંકડો અને હજારોમાં સંહાર કર્યો.
9.9.68
ते सेने भृशसन्तप्ते वध्यमाने परस्परम् ।
व्याकुले समपद्येतां वर्षासु सरिताविव ॥ ९.९.६८ ॥
એકબીજા દ્વારા વધાતી તે બંને સેનાઓ અત્યંત પીડિત અને વ્યાકુળ થઈ, વર્ષાઋતુમાં બે નદીઓની જેમ.
9.9.69
आविवेश ततस्तीव्रं तावकानां महद्भयम् ।
पाण्डवानां च राजेन्द्र तथाभूते महाहवे ॥ ९.९.६९ ॥
ત્યારે હે રાજેન્દ્ર, તે મહાયુદ્ધમાં તમારા પક્ષના અને પાંડવોના મનમાં તીવ્ર અને મહાન ભય પેસી ગયો.