รามายณะของวาลมีกิ · สรรค 1.13

हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย

อ่านพร้อมความหมาย

1.13.1

पुनः प्राप्ते वसन्ते तु पूर्णः संवत्सरोऽभवत् ।
प्रसवार्थं गतो यष्टुं हयमेधेन वीर्यवान् ॥ १.१३.१ ॥

เมื่อฤดูวสันต์กลับมาอีกครั้ง ปีหนึ่งก็ครบบริบูรณ์ ผู้ทรงพลังจึงออกไปเพื่อประกอบพิธีอัศวเมธ เพื่อให้พิธีนั้นสมบูรณ์

1.13.2

अभिवाद्य वसिष्ठं च न्यायतः प्रतिपूज्य च ।
अब्रवीत् प्रश्रितं वाक्यं प्रसवार्थं द्विजोत्तमम् ॥ १.१३.२ ॥

เขาถวายความเคารพแก่วสิษฐตามธรรมเนียม และตอบแทนด้วยความเคารพเช่นกัน แล้วกล่าววาจานอบน้อมแก่ผู้เกิดสองครั้งผู้ประเสริฐที่สุด เกี่ยวกับการทำพิธีให้สมบูรณ์

1.13.3

यज्ञो मे क्रियतां ब्रह्मन् यथोक्तं मुनिपुङ्गव ।
यथा न विघ्नाः क्रियन्ते यज्ञाङ्गेषु विधीयताम् ॥ १.१३.३ ॥

ข้าแต่พราหมณ์ ผู้เป็นยอดฤๅษี ขอให้พิธียัญของข้าได้ประกอบตามที่กล่าวไว้ ขอให้จัดการเพื่อมิให้มีอุปสรรคเกิดขึ้นในองค์ประกอบของพิธี

1.13.4

भवान् स्निग्धः सुहृन्मह्यं गुरुश्च परमो महान् ।
वोढव्यो भवता चैव भारो यज्ञस्य चोद्यतः ॥ १.१३.४ ॥

ท่านเป็นมิตรผู้รักใคร่ของข้า และเป็นอาจารย์ผู้สูงสุดและยิ่งใหญ่ ภาระของพิธียัญที่ได้เริ่มขึ้นนั้น ท่านต้องเป็นผู้แบกรับ

1.13.5

तथेति च स राजानमब्रवीद् द्विजसत्तमः ।
करिष्ये सर्वमेवैतद् भवता यत् समर्थितम् ॥ १.१३.५ ॥

ฤๅษีผู้ประเสริฐในหมู่ผู้เกิดสองครั้งกล่าวกับพระราชาว่า "ดีแล้ว ข้าจะทำทุกอย่างนี้ตามที่ท่านได้ขอไว้"

1.13.6

ततोऽब्रवीद् द्विजान् वृद्धान् यज्ञकर्मसुनिष्ठितान् ।
स्थापत्ये निष्ठितांश्चैव वृद्धान् परमधार्मिकान् ॥ १.१३.६ ॥

จากนั้นท่านกล่าวแก่พราหมณ์ผู้เฒ่า ผู้ตั้งมั่นในกิจพิธียัญ และผู้ตั้งมั่นในการก่อสร้างแท่นบูชา ผู้เป็นผู้เคร่งธรรมยิ่ง

1.13.7

कर्मान्तिकाञ्शिल्पकारान् वर्धकीन् खनकानपि ।
गणकाञ्शिल्पिनश्चैव तथैव नटनर्तकान् ॥ १.१३.७ ॥

ผู้คุมงาน ช่างฝีมือ ช่างไม้ คนขุด ผู้ทำบัญชี ช่างศิลป์ที่มีทักษะ และนักแสดงและนักรำทั้งหลายเช่นกัน

1.13.8

तथा शुचीञ्शास्त्रविदः पुरुषान् सुबहुश्रुतान् ।
यज्ञकर्म समीहन्तां भवन्तो राजशासनात् ॥ १.१३.८ ॥

ขอท่านทั้งหลายจงให้ผู้บริสุทธิ์ ผู้รอบรู้คัมภีร์ศาสตร์ และผู้มีความรู้กว้างขวาง ดำเนินงานพิธียัญตามพระบัญชาของพระราชา

1.13.9

इष्टका बहुसाहस्री शीघ्रमानीयतामिति ।
उपकार्याः क्रियन्तां च राज्ञो बहुगुणान्विताः ॥ १.१३.९ ॥

จงสั่งว่า "ขอให้นำอิฐจำนวนหลายพันก้อนมาอย่างรวดเร็ว" และขอให้จัดทำสิ่งของที่มีคุณประโยชน์มากมายไว้ให้พระราชาใช้สอย

1.13.10

ब्राह्मणावसथाश्चैव कर्तव्याः शतशः शुभाः ।
भक्ष्यान्नपानैर्बहुभिः समुपेताः सुनिष्ठिताः ॥ १.१३.१० ॥

ที่พักอันงดงามสำหรับพราหมณ์ก็ต้องสร้างขึ้นนับร้อย มีอาหารและเครื่องดื่มอย่างอุดมสมบูรณ์ และตกแต่งไว้อย่างเรียบร้อย

1.13.11

तथा पौरजनस्यापि कर्तव्याश्च सुविस्तराः ।
आगतानां सुदूराच्च पार्थिवानां पृथक् पृथक् ॥ १.१३.११ ॥

ที่พักอันกว้างขวางก็ต้องสร้างขึ้นสำหรับชาวเมืองด้วย และสำหรับพระราชาทั้งหลายที่มาจากแดนไกล แต่ละพระองค์แยกกันไป

1.13.12

वाजिवारणशालाश्च तथा शय्यागृहाणि च ।
भटानां महदावासा वैदेशिकनिवासिनाम् ॥ १.१३.१२ ॥

โรงม้าและโรงช้าง ห้องนอน และที่พักอันใหญ่โตสำหรับทหาร รวมถึงที่พักสำหรับผู้มาจากต่างแดน

1.13.13

आवासा बहुभक्ष्या वै सर्वकामैरुपस्थिताः ।
तथा पौरजनस्यापि जनस्य बहुशोभनम् ॥ १.१३.१३ ॥

ที่พักเหล่านั้นมีอาหารอุดมและมีทุกสิ่งที่ปรารถนาพร้อมไว้ให้ สำหรับชาวเมืองและประชาชนทั้งหลาย ก็จัดไว้อย่างงดงามยิ่ง

1.13.14

दातव्यमन्नं विधिवत् सत्कृत्य न तु लीलया ।
सर्वे वर्णा यथा पूजां प्राप्नुवन्ति सुसत्कृताः ॥ १.१३.१४ ॥

อาหารต้องถวายตามวิธีที่กำหนด ด้วยความเคารพ มิใช่ด้วยความประมาท เพื่อให้ทุกวรรณะได้รับการบูชา และได้รับความเคารพอย่างดี

1.13.15

न चावज्ञा प्रयोक्तव्या कामक्रोधवशादपि ।
यज्ञकर्मसु ये व्यग्राः पुरुषाः शिल्पिनस्तथा ॥ १.१३.१५ ॥

ไม่ควรแสดงความดูหมิ่นแม้เพราะราคะหรือความโกรธ โดยเฉพาะต่อบุรุษที่ขวนขวายในกิจพิธียัญและต่อช่างฝีมือทั้งหลาย

1.13.16

तेषामपि विशेषेण पूजा कार्या यथाक्रमम् ।
ये स्युः सम्पूजिताः सर्वे वसुभिर्भोजनेन च ॥ १.१३.१६ ॥

ต้องถวายความเคารพแก่บุคคลเหล่านั้นเป็นพิเศษ ตามลำดับ ขอให้ทุกคนได้รับการเคารพอย่างดีด้วยทรัพย์และอาหาร

1.13.17

यथा सर्वं सुविहितं न किंचित् परिहीयते ।
तथा भवन्तः कुर्वन्तु प्रीतियुक्तेन चेतसा ॥ १.१३.१७ ॥

เพื่อให้ทุกสิ่งเป็นไปอย่างเรียบร้อยดี และไม่มีสิ่งใดขาดตกบกพร่อง ขอท่านทั้งหลายจงกระทำด้วยใจที่ยินดี

1.13.18

ततः सर्वे समागम्य वसिष्ठमिदमब्रुवन् ।
यथेष्टं तत् सुविहितं न किंचित् परिहीयते ॥ १.१३.१८ ॥

ครั้นแล้วทุกคนมาประชุมกันและกล่าวแก่วสิษฐดังนี้ว่า ทุกสิ่งได้จัดไว้ตามที่ท่านปรารถนาแล้ว ไม่มีสิ่งใดขาดตกบกพร่อง

1.13.19

यथोक्तं तत् करिष्यामो न किंचित् परिहास्यते ।
ततः सुमन्त्रमाहूय वसिष्ठो वाक्यमब्रवीत् ॥ १.१३.१९ ॥

เราจะทำตามที่กล่าวไว้ทุกประการ จะไม่มีสิ่งใดถูกละเลย ครั้นแล้ววสิษฐเรียกสุมันตระมา และกล่าวถ้อยคำเหล่านี้

1.13.20

निमन्त्रयस्व नृपतीन् पृथिव्यां ये च धार्मिकाः ।
ब्राह्मणान् क्षत्रियान् वैश्याञ्शूद्रांश्चैव सहस्रशः ॥ १.१३.२० ॥

จงเชิญพระมหากษัตริย์ผู้ทรงธรรมทั้งหลายบนแผ่นดิน และเชิญพราหมณ์ กษัตริย์ แพศย์ และศูทรนับพันคนด้วย

1.13.21

समानयस्व सत्कृत्य सर्वदेशेषु मानवान् ।
मिथिलाधिपतिं शूरं जनकं सत्यवादिनम् ॥ १.१३.२१ ॥

จงนำมนุษย์จากทุกแคว้นมาด้วยความเคารพ และนำพระชนก เจ้าแห่งมิถิลา ผู้กล้าหาญและพูดความจริง มาด้วย

1.13.22

तमानय महाभागं स्वयमेव सुसत्कृतम् ।
पूर्वं सम्बन्धिनं ज्ञात्वा ततः पूर्वं ब्रवीमि ते ॥ १.१३.२२ ॥

จงนำผู้มีโชคอันยิ่งใหญ่นั้นมาเอง ด้วยเกียรติอย่างยิ่ง เพราะข้ารู้จักท่านว่าเป็นญาติมาแต่ก่อน ข้าจึงบอกท่านก่อนสิ่งอื่นใด

1.13.23

तथा काशिपतिं स्निग्धं सततं प्रियवादिनम् ।
सद्वृत्तं देवसंकाशं स्वयमेवानयस्व ह ॥ १.१३.२३ ॥

เช่นเดียวกัน จงนำเจ้าแห่งกาศี ผู้มีเมตตา พูดจาไพเราะเสมอ มีความประพฤติดี และงดงามดุจเทพ มาเอง

1.13.24

तथा केकयराजानं वृद्धं परमधार्मिकम् ।
श्वशुरं राजसिंहस्य सपुत्रं तमिहानय ॥ १.१३.२४ ॥

เช่นเดียวกัน จงนำท้าวเกกัย ผู้เฒ่าและเป็นผู้มีธรรมยิ่ง ผู้เป็นพ่อตาของราชสีห์แห่งกษัตริย์ พร้อมด้วยโอรส มาที่นี่

1.13.25

अङ्गेश्वरं महेष्वासं रोमपादं सुसत्कृतम् ।
वयस्यं राजसिंहस्य सपुत्रं तमिहानय ॥ १.१३.२५ ॥

จงนำโรมปาทะ เจ้าแห่งอังคะ นักธนูผู้ยิ่งใหญ่ ผู้ได้รับการต้อนรับอย่างดี เป็นมิตรของราชสีห์แห่งกษัตริย์ พร้อมด้วยโอรส มาที่นี่

1.13.26

तथा कोसलराजानं भानुमन्तं सुसंस्कृतम् ।
मगधाधिपतिं शूरं सर्वशास्त्रविशारदम् ॥ १.१३.२६ ॥

เช่นเดียวกัน จงนำท้าวภานุมันต์แห่งโกศล ผู้มีความประณีต เจ้าแห่งมคธ ผู้กล้าหาญและชำนาญในศาสตร์ทั้งปวง มาด้วย

1.13.27

प्राप्तिज्ञं परमोदारं सत्कृतं पुरुषर्षभम् ।
राज्ञः शासनमादाय चोदयस्व नृपर्षभान् ।
प्राचीनान् सिन्धुसौवीरान् सौराष्ठ्रेयांश्च पार्थिवान् ॥ १.१३.२७ ॥

จงนำบุรุษผู้ประเสริฐ ผู้รู้ว่าสิ่งใดควรได้รับ ผู้มีใจกว้างยิ่งและได้รับการต้อนรับ มาตามคำสั่งของพระราชา และจงเร่งเหล่าวัวกษัตริย์ คือผู้ปกครองทิศตะวันออก แห่งสินธุและเสาวีระ และแห่งเสารัษฏระ

1.13.28

दाक्षिणात्यान् नरेन्द्रांश्च समस्तानानयस्व ह ।
सन्ति स्निग्धाश्च ये चान्ये राजानः पृथिवीतले ॥ १.१३.२८ ॥

จงนำบรรดาเจ้าผู้ครองนครจากทิศใต้มาให้ครบทุกองค์ และยังมีกษัตริย์มิตรอื่นๆ บนพื้นแผ่นดินอีก

1.13.29

तानानय यथा क्षिप्रं सानुगान् सहबान्धवान् ।
एतान् दूतैर्महाभागैरानयस्व नृपाज्ञया ॥ १.१३.२९ ॥

จงนำพวกเขามาโดยเร็ว พร้อมด้วยบริวารและญาติพี่น้อง จงนำทั้งหมดนี้มาด้วยพระบัญชาของพระราชา โดยผ่านทูตผู้มีโชคอันยิ่งใหญ่

1.13.30

वसिष्ठवाक्यं तच्छ्रुत्वा सुमन्त्रस्त्वरितं तदा ।
व्यादिशत् पुरुषांस्तत्र राज्ञामानयने शुभान् ॥ १.१३.३० ॥

เมื่อสุมันตระได้ฟังคำของวสิษฐ์แล้ว ก็รีบส่งบุรุษผู้ดีไปยังที่นั้นเพื่อนำเหล่ากษัตริย์มา

1.13.31

स्वयमेव हि धर्मात्मा प्रयातो मुनिशासनात् ।
सुमन्त्रस्त्वरितो भूत्वा समानेतुं महामतिः ॥ १.१३.३१ ॥

สุมันตระผู้มีจิตใจชอบธรรมได้ออกไปเองตามคำสั่งของฤๅษี รีบเร่งไปนำเหล่ากษัตริย์ผู้มีปัญญาอันยิ่งใหญ่มาประชุมกัน

1.13.32

ते च कर्मान्तिकाः सर्वे वसिष्ठाय महर्षये ।
सर्वं निवेदयन्ति स्म यज्ञे यदुपकल्पितम् ॥ १.१३.३२ ॥

บรรดาผู้ควบคุมงานทั้งปวงได้รายงานแด่มหาฤๅษีวสิษฐ์ถึงทุกสิ่งที่จัดเตรียมไว้สำหรับพิธียัญ

1.13.33

ततः प्रीतो द्विजश्रेष्ठस्तान् सर्वान् मुनिरब्रवीत् ।
अवज्ञया न दातव्यं कस्यचिल्लीलयापि वा ॥ १.१३.३३ ॥

แล้วฤๅษีผู้ประเสริฐในหมู่ทวิชาเกิดความยินดี จึงกล่าวแก่คนเหล่านั้นทั้งหมดว่า ไม่ควรให้สิ่งใดแก่ผู้ใดด้วยความดูหมิ่น หรือแม้ด้วยความประมาท

1.13.34

अवज्ञया कृतं हन्याद् दातारं नात्र संशयः ।
ततः कैश्चिदहोरात्रैरुपयाता महीक्षितः ॥ १.१३.३४ ॥

สิ่งที่ทำด้วยความดูหมิ่นย่อมทำลายผู้ให้เอง ในเรื่องนี้ไม่มีข้อสงสัย ต่อมา หลังจากผ่านไปหลายวันหลายคืน กษัตริย์ทั้งหลายก็มาถึงที่นั้น

1.13.35

बहूनि रत्नान्यादाय राज्ञो दशरथस्य ह ।
ततो वसिष्ठः सुप्रीतो राजानमिदमब्रवीत् ॥ १.१३.३५ ॥

มีอัญมณีมากมายถูกนำมาถวายแด่พระราชาทศรถ แล้ววสิษฐ์ผู้ยินดีอย่างยิ่งก็กล่าววาจาเหล่านี้แก่พระราชา

1.13.36

उपयाता नरव्याघ्र राजानस्तव शासनात् ।
मयापि सत्कृताः सर्वे यथार्हं राजसत्तमाः ॥ १.१३.३६ ॥

ข้าแต่เสือในหมู่มนุษย์ เหล่ากษัตริย์ได้มาถึงตามพระบัญชาของท่าน และข้าเองก็ได้ต้อนรับกษัตริย์ผู้ประเสริฐทั้งปวงตามที่สมควรแล้ว

1.13.37

यज्ञियं च कृतं सर्वं पुरुषैः सुसमाहितैः ।
निर्यातु च भवान् यष्टुं यज्ञायतनमन्तिकात् ॥ १.१३.३७ ॥

บรรดาสิ่งของสำหรับพิธียัญทั้งหมดได้รับการจัดเตรียมโดยคนที่ตั้งใจเป็นอย่างดี บัดนี้ขอท่านออกจากที่ใกล้นี้ไปยังสถานที่บูชายัญเพื่อประกอบพิธียัญเถิด

1.13.38

सर्वकामैरुपहृतैरुपेतं वै समन्ततः ।
द्रष्टुमर्हसि राजेन्द्र मनसेव विनिर्मितम् ॥ १.१३.३८ ॥

ข้าแต่พระราชาแห่งกษัตริย์ สถานที่บูชายัญนั้นเต็มไปด้วยสิ่งที่ปรารถนาทุกอย่างรอบด้าน ราวกับถูกสร้างขึ้นด้วยใจเพียงอย่างเดียว ท่านควรไปดูให้เห็นจริงๆ

1.13.39

तथा वसिष्ठवचनादृशष्यशृङ्गस्य चोभयोः ।
दिवसे शुभनक्षत्रे निर्यातो जगतीपतिः ॥ १.१३.३९ ॥

ดังนั้น ตามคำของวสิษฐ์และฤๅษีฤษยศฤงค์ทั้งสองท่าน ในวันที่มีดาวฤกษ์มงคล เจ้าแห่งแผ่นดินจึงเสด็จออกไป

1.13.40

ततो वसिष्ठप्रमुखाः सर्व एव द्विजोत्तमाः ।
ऋष्यशृङ्गं पुरस्कृत्य यज्ञकर्मारभंस्तदा ॥ १.१३.४० ॥

จากนั้น วสิษฐ์และทวิชาผู้ประเสริฐทุกท่าน โดยให้ฤษยศฤงค์นำหน้า ก็เริ่มประกอบพิธียัญกรรมในเวลานั้น

1.13.41

यज्ञवाटं गताः सर्वे यथाशास्त्रं यथाविधि ।
श्रीमांश्च सह पत्नीभी राजा दीक्षामुपाविशत् ॥ १.१३.४१ ॥

ทุกคนไปยังบริเวณพิธียัญ และนั่งลงตามพระศาสตร์และตามวิธีที่กำหนด ส่วนพระราชาผู้รุ่งเรือง พร้อมด้วยพระมเหสีทั้งหลาย ทรงนั่งลงเพื่อรับทีกษา