వాల్మీకి రామాయణం · సర్గ 1.15
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
1.15.1
मेधावी तु ततो ध्यात्वा स किञ्चिदिदमुत्तरम् ।
लब्धसंज्ञस्ततस्तं तु वेदज्ञो नृपमब्रवीत् ॥ १.१५.१ ॥
అప్పుడు బుద్ధిమంతుడైన ఆ వేదజ్ఞుడు కొంతసేపు ఆలోచించి, స్పృహ తెచ్చుకుని రాజుతో ఈ సమాధానం చెప్పాడు.
1.15.2
इष्टिं तेऽहं करिष्यामि पुत्रीयां पुत्रकारणात् ।
अथर्वशिरसि प्रोक्तैर्मन्त्रैः सिद्धां विधानतः ॥ १.१५.२ ॥
పుత్రుల కోసం నేను నీకు పుత్రేష్టి యాగం చేస్తాను; అది అథర్వశిరస్సులో చెప్పిన మంత్రాలతో విధిప్రకారం సిద్ధిస్తుంది.
1.15.3
ततः प्राक्रमदिष्टिं तां पुत्रीयां पुत्रकारणात् ।
जुहावाग्नौ च तेजस्वी मन्त्रदृष्टेन कर्मणा ॥ १.१५.३ ॥
అప్పుడు తేజస్వి ఆ పుత్రేష్టి యాగాన్ని ప్రారంభించి, మంత్రదర్శనంలో చెప్పిన విధంగా అగ్నిలో ఆహుతులు సమర్పించాడు.
1.15.4
ततो देवाः सगन्धर्वाः सिद्धाश्च परमर्षयः ।
भागप्रतिग्रहार्थं वै समवेता यथाविधि ॥ १.१५.४ ॥
అప్పుడు దేవతలు, గంధర్వులు, సిద్ధులు, పరమ ఋషులు తమ భాగాన్ని స్వీకరించడానికి విధిప్రకారం సమావేశమయ్యారు.
1.15.5
ताः समेत्य यथान्यायं तस्मिन् सदसि देवताः ।
अब्रुवँल्लोककर्तारं ब्रह्माणं वचनं ततः ॥ १.१५.५ ॥
ఆ సభలో సమావేశమైన దేవతలు యథోచితంగా లోకకర్త బ్రహ్మకు ఈ మాటలు చెప్పారు.
1.15.6
भगवंस्त्वत्प्रसादेन रावणो नाम राक्षसः ।
सर्वान् नो बाधते वीर्याच्छासितुं तं न शक्नुमः ॥ १.१५.६ ॥
భగవంతుడా! నీ అనుగ్రహంతో రావణుడనే రాక్షసుడు తన బలంతో మమ్మల్ని అందరినీ బాధిస్తున్నాడు; అతడిని అణచడం మాకు సాధ్యం కాదు.
1.15.7
त्वया तस्मै वरो दत्तः प्रीतेन भगवंस्तदा ।
मानयन्तश्च तं नित्यं सर्वं तस्य क्षमामहे ॥ १.१५.७ ॥
ఓ భగవంతుడా, అప్పుడు మీరు సంతోషించి అతనికి వరం ఇచ్చారు. అతనిని ఎల్లప్పుడూ గౌరవిస్తూ, అతని అన్నిటినీ మేము సహిస్తున్నాము.
1.15.8
उद्वेजयति लोकांस्त्रीनुच्छ्रितान् द्वेष्टि दुर्मतिः ।
शक्रं त्रिदशराजानं प्रधर्षयितुमिच्छति ॥ १.१५.८ ॥
దుర్బుద్ధి గల అతడు ఉన్నతమైన మూడు లోకాలను బాధిస్తున్నాడు, ద్వేషిస్తున్నాడు; దేవరాజు ఇంద్రుణ్ణి కూడా అవమానించాలని కోరుతున్నాడు.
1.15.9
ऋषीन् यक्षान् सगन्धर्वान् ब्राह्मणानसुरांस्तदा ।
अतिक्रामति दुर्धर्षो वरदानेन मोहितः ॥ १.१५.९ ॥
వరదానంతో మోహితుడైన ఆ దుర్ధర్షుడు అప్పుడు ఋషులను, యక్షులను, గంధర్వులను, బ్రాహ్మణులను, అసురులను కూడా అతిక్రమిస్తున్నాడు.
1.15.10
नैनं सूर्यः प्रतपति पार्श्वे वाति न मारुतः ।
चलोर्मिमाली तं दृष्ट्वा समुद्रोऽपि न कम्पते ॥ १.१५.१० ॥
సూర్యుడు అతన్ని వేడిచేయడు, గాలి అతని పక్కన వీయదు; అతన్ని చూసి చలించే అలల మాలలు గల సముద్రం కూడా వణకదు.
1.15.11
तन्महन्नो भयं तस्माद् राक्षसाद् घोरदर्शनात् ।
वधार्थं तस्य भगवन्नुपायं कर्तुमर्हसि ॥ १.१५.११ ॥
కాబట్టి ఆ భయంకరమైన రూపం గల రాక్షసుడి వల్ల మాకు గొప్ప భయం ఉంది. ఓ భగవంతుడా, అతన్ని వధించడానికి ఒక ఉపాయం చేయడం మీకు తగినది.
1.15.12
एवमुक्तः सुरैः सर्वैश्चिन्तयित्वा ततोऽब्रवीत् ।
हन्तायं विदितस्तस्य वधोपायो दुरात्मनः ॥ १.१५.१२ ॥
దేవతలందరూ ఇలా చెప్పగా, ఆయన ఆలోచించి ఇలా అన్నాడు: 'ఈ దురాత్ముడిని వధించే ఉపాయం నాకు తెలుసు.'
1.15.13
तेन गन्धर्वयक्षाणां देवदानवरक्षसाम् ।
अवध्योऽस्मीति वागुक्ता तथेत्युक्तं च तन्मया ॥ १.१५.१३ ॥
"గంధర్వులు, యక్షులు, దేవతలు, దానవులు, రాక్షసులచేత నేను వధింపబడను" అని అతడు పలికాడు; "అలాగే" అని నేను అన్నాను.
1.15.14
नाकीर्तयदवज्ञानात् तद् रक्षो मानुषांस्तदा ।
तस्मात् स मानुषाद् वध्यो मृत्युर्नान्योऽस्य विद्यते ॥ १.१५.१४ ॥
ఆ రాక్షసుడు తృణీకారంతో అప్పుడు మానవులను పేర్కొనలేదు. కాబట్టి అతడు మానవుని చేతనే వధింపబడతాడు; అతనికి వేరే మరణం లేదు.
1.15.15
एतच्छ्रुत्वा प्रियं वाक्यं ब्रह्मणा समुदाहृतम् ।
देवा महर्षयः सर्वे प्रहृष्टास्तेऽभवंस्तदा ॥ १.१५.१५ ॥
బ్రహ్మ పలికిన ఈ ప్రియమైన మాటను విని దేవతలు, మహర్షులందరూ అప్పుడు సంతోషించారు.
1.15.16
एतस्मिन्नन्तरे विष्णुरुपयातो महाद्युतिः ।
शङ्खचक्रगदापाणिः पीतवासा जगत्पतिः ॥ १.१५.१६ ॥
ఇంతలో మహాతేజస్వి అయిన విష్ణువు వచ్చాడు; శంఖ, చక్ర, గదలను చేతిలో ధరించి, పీతాంబరధారిగా, జగత్పతియైనవాడు ఆయన.
1.15.17
वैनतेयं समारुह्य भास्करस्तोयदम् यथा ।
तप्तहाटककेयूरो वन्द्यमानः सुरोत्तमैः ॥ १.१५.१७ ॥
వైనతేయుడైన గరుత్మంతునిపై ఎక్కి, మేఘంపై సూర్యుడిలా, కరిగించిన బంగారపు భుజకీర్తులు ధరించి, ఉత్తమ దేవతలచేత నమస్కరింపబడుతూ.
1.15.18
ब्रह्मणा च समागत्य तत्र तस्थौ समाहितः ।
तमब्रुवन् सुराः सर्वे समभिष्टूय संनताः ॥ १.१५.१८ ॥
బ్రహ్మతో కలిసి అక్కడికి వచ్చి ఆయన ప్రశాంత చిత్తంతో నిలిచాడు. అప్పుడు దేవతలంతా ఆయనను స్తుతించి, వంగి నమస్కరిస్తూ ఆయనతో ఇలా పలికారు.
1.15.19
त्वां नियोक्ष्यामहे विष्णो लोकानां हितकाम्यया ।
राज्ञो दशरथस्य त्वमयोध्याधिपतेर्विभो ॥ १.१५.१९ ॥
విష్ణో, లోకాల హితాన్ని కోరి మేము నిన్ను నియోగిస్తున్నాము. విభో, నీవు అయోధ్యాధిపతి రాజు దశరథుని (కుమారుడవు కమ్ము).
1.15.20
धर्मज्ञस्य वदान्यस्य महर्षिसमतेजसः ।
तस्य भार्यासु तिसृषु ह्रीश्रीकीर्त्युपमासु च ॥ १.१५.२० ॥
ధర్మజ్ఞుడు, దాతృత్వం కలవాడు, మహర్షుల తేజస్సుకు సమానుడు అయిన అతనికి, హ్రీ, శ్రీ, కీర్తులను పోలిన ముగ్గురు భార్యలు (ఉన్నారు).
1.15.21
विष्णो पुत्रत्वमागच्छ कृत्वाऽऽत्मानं चतुर्विधम् ।
तत्र त्वं मानुषो भूत्वा प्रवृद्धं लोककण्टकम् ॥ १.१५.२१ ॥
విష్ణో, నిన్ను నాలుగు రూపాలుగా చేసుకొని పుత్రత్వాన్ని పొందు. అక్కడ నీవు మానవుడవై, అధికంగా పెరిగిన లోకకంటకుడిని (సంహరించు).
1.15.22
अवध्यं दैवतैर्विष्णो समरे जहि रावणम् ।
स हि देवान् सगन्धर्वान् सिद्धांश्च ऋषिसत्तमान् ॥ १.१५.२२ ॥
విష్ణో, దేవతలచేత చంపబడనివాడైన రావణుని యుద్ధంలో సంహరించు. అతడు దేవతలను, గంధర్వులను, సిద్ధులను, శ్రేష్ఠ ఋషులను (బాధిస్తున్నాడు).
1.15.23
राक्षसो रावणो मूर्खो वीर्योद्रेकेण बाधते ।
ऋषयश्च ततस्तेन गन्धर्वाप्सरसस्तथा ॥ १.१५.२३ ॥
రాక్షసుడు రావణుడు, మూర్ఖుడు, తన పరాక్రమ మదంతో (అందరినీ) పీడిస్తున్నాడు. అతనివల్ల ఋషులు, గంధర్వులు, అప్సరసలు కూడా అలాగే (బాధింపబడుతున్నారు).
1.15.24
क्रीडन्तो नन्दनवने रौद्रेण विनिपातिताः ।
वधार्थं वयमायातास्तस्य वै मुनिभिः सह ॥ १.१५.२४ ॥
నందనవనంలో క్రీడిస్తున్న (గంధర్వులు, అప్సరసలు) ఆ క్రూరునిచే కూలద్రోయబడ్డారు. అతనిని సంహరించడానికి మేము మునులతో కలిసి వచ్చాము.
1.15.25
सिद्धगन्धर्वयक्षाश्च ततस्त्वां श्ररणं गताः ।
त्वं गतिः परमा देव सर्वेषाम् नः परंतपः ॥ १.१५.२५ ॥
సిద్ధులు, గంధర్వులు, యక్షులు కూడా అప్పుడు నిన్ను శరణు వేడారు. దేవా, మాకందరికీ నీవే పరమ గమ్యం, శత్రుతాపకుడా.
1.15.26
वधाय देवशतॄणां नृणां लोके मनः कुरु ।
एवं स्तुतस्तु देवेशो विष्णुस्त्रिदशपुंगवः ॥ १.१५.२६ ॥
దేవశత్రువుల వధ కోసం మనుష్యలోకంలో నీ మనసును నిలుపు. ఈ విధంగా స్తుతించబడిన దేవేశుడు, త్రిదశులలో శ్రేష్ఠుడైన విష్ణువు...
1.15.27
पितामहपुरोगांस्तान् सर्वलोकनमस्कृतः ।
अब्रवीत् त्रिदशान् सर्वान् समेतान् धर्मसंहितान् ॥ १.१५.२७ ॥
పితామహుడు ముందున్న వారితో, సర్వలోకాలచే నమస్కరింపబడిన ఆయన, సమావేశమైన ధర్మయుక్తులైన త్రిదశులందరితో ఇలా పలికాడు:
1.15.28
भयं त्यजत भद्रं वो हितार्थं युधि रावणम् ।
सपुत्रपौत्रं सामात्यं समन्त्रिज्ञातिबान्धवम् ॥ १.१५.२८ ॥
భయాన్ని విడిచిపెట్టండి, మీకు మంగళం కలుగుగాక. హితం కోసం యుద్ధంలో రావణుడిని, అతని పుత్రపౌత్రులతో, అమాత్యులతో, మంత్రి జ్ఞాతి బాంధవులతో...
1.15.29
हत्वा क्रूरं दुराधर्षं देवर्षीणां भयावहम् ।
दशवर्षसहस्राणि दशवर्षशतानि च ॥ १.१५.२९ ॥
క్రూరుడు, అజేయుడు, దేవర్షులకు భయాన్ని కలిగించేవాడు అయిన అతన్ని వధించి...
1.15.30
वत्स्यामि मानुषे लोके पालयन् पृथिवीमिमाम् ।
एवं दत्त्वा वरं देवो देवानां विष्णुरात्मवान् ॥ १.१५.३० ॥
మానవలోకంలో ఈ భూమిని కాపాడుతూ నివసిస్తాను. ఈ విధంగా వరమిచ్చి, ఆత్మవంతుడైన దేవుడు విష్ణువు దేవతలకు...
1.15.31
मानुष्ये चिन्तयामास जन्मभूमिमथात्मनः ।
ततः पद्मपलाशाक्षः कृत्वात्मानं चतुर्विधम् ॥ १.१५.३१ ॥
అప్పుడు పద్మదళాల వంటి నేత్రాలు కలవాడు మానవ లోకంలో తన జన్మస్థానాన్ని గురించి ఆలోచించాడు; తరువాత తనను నాలుగు రూపాలుగా చేసుకున్నాడు.
1.15.32
पितरं रोचयामास तदा दशरथं नृपम् ।
ततो देवर्षिगन्धर्वाः सरुद्राः साप्सरोगणाः ।
स्तुतिभिर्दिव्यरूपाभिस्तुष्टुवुर्मधुसूदनम् ॥ १.१५.३२ ॥
అప్పుడు ఆయన తండ్రిగా రాజు దశరథుడిని ఎంచుకున్నాడు. అప్పుడు దేవతలు, ఋషులు, గంధర్వులు, రుద్రులు, అప్సరసల సమూహాలు దివ్య స్తోత్రాలతో మధుసూదనుని స్తుతించారు.
1.15.33
तमुद्धतं रावणमुग्रतेजसं
प्रवृद्धदर्पं त्रिदशेश्वरद्विषम् ।
विरावणं साधु तपस्विकण्टकं
तपस्विनामुद्धर तं भयावहम् ॥ १.१५.३३ ॥
ఆ గర్విష్ఠి, ఉగ్రతేజస్సు కలవాడు, అహంకారం అధికమైనవాడు, దేవేంద్రుని శత్రువు, లోకాన్ని ఏడిపించేవాడు, తపస్వులకు ముల్లువంటివాడు, భయంకరుడైన రావణుడిని బాగా పెకలించు.
1.15.34
तमेव हत्वा सबलं सबान्धवम्
विरावणं रावणमुग्रपौरुषम् ।
स्वर्लोकमागच्छ गतज्वरश्चिरं
सुरेन्द्रगुप्तं गतदोषकल्मषम् ॥ १.१५.३४ ॥
లోకాన్ని ఏడిపించే, భయంకర పరాక్రమం కలిగిన ఆ రావణుడిని అతని సైన్యంతో, బంధువులతో సహా చంపి, చాలా కాలం బాధలేకుండా, దేవేంద్రునిచే రక్షించబడి, దోషపాపాలు లేని స్వర్గలోకానికి రా.