Vālmīki Rāmāyaṇa · Sarga 1.21
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
1.21.1
तच्छ्रुत्वा वचनं तस्य स्नेहपर्याकुलाक्षरम् ।
समन्युः कौशिको वाक्यं प्रत्युवाच महीपतिम् ॥ १.२१.१ ॥
Hearing his words, faltering with affection, the angry Kauśika spoke these words to the king.
1.21.2
पूर्वमर्थं प्रतिश्रुत्य प्रतिज्ञां हातुमिच्छसि ।
राघवाणामयुक्तोऽयं कुलस्यास्य विपर्ययः ॥ १.२१.२ ॥
Having first given your word, you now wish to abandon your vow. This reversal is unbecoming of the Rāghava line.
1.21.3
यदीदं ते क्षमं राजन् गमिष्यामि यथागतम् ।
मिथ्याप्रतिज्ञः काकुत्स्थ सुखी भव सुह्द्वृतः ॥ १.२१.३ ॥
O king, if this seems fitting to you, I shall go back as I came. O Kākutstha, you who have broken your vow, be happy, surrounded by your friends.
1.21.4
तस्य रोषपरीतस्य विश्वामित्रस्य धीमतः ।
चचाल वसुधा कृत्स्ना देवानां च भयं महत् ॥ १.२१.४ ॥
Because of the wise Viśvāmitra, overcome with anger, the whole earth trembled, and great fear arose among the gods.
1.21.5
त्रस्तरूपं तु विज्ञाय जगत्सर्वं महानृषिः ।
नृपतिं सुव्रतो धीरो वसिष्ठो वाक्यमब्रवीत् ॥ १.२१.५ ॥
Perceiving that the whole world was terrified, the great sage Vasiṣṭha, steadfast and of firm vows, spoke these words to the king.
1.21.6
इक्ष्वाकूणां कुले जातः साक्षाद् धर्म इवापरः ।
धृतिमान् सुव्रतः श्रीमान् न धर्मं हातुमर्हसि ॥ १.२१.६ ॥
Born in the lineage of the Ikṣvākus, as if embodied Dharma itself, steadfast, of good vows and glorious, you should not abandon dharma.
1.21.7
त्रिषु लोकेषु विख्यातो धर्मात्मा इति राघवः ।
स्वधर्मं प्रतिपद्यस्व नाधर्मं वोढुमर्हसि ॥ १.२१.७ ॥
Renowned in the three worlds as the righteous-souled Rāghava, this is he. Hold to your own duty; it is not fitting for you to bear unrighteousness.
1.21.8
प्रतिश्रुत्य करिष्येति उक्तं वाक्यमकुर्वतः ।
इष्टापूर्तवधो भूयात् तस्माद् रामं विसर्जय ॥ १.२१.८ ॥
For one who promises, saying "I will do it," and does not fulfil his word, the merit of sacrifice and charity is destroyed. Therefore, send Rāma away.
1.21.9
कृतास्त्रमकृतास्त्रं वा नैनं शक्ष्यन्ति राक्षसाः ।
गुप्तं कुशिकपुत्रेण ज्वलनेनामृतं यथा ॥ १.२१.९ ॥
Whether skilled in weapons or not, the demons will not be able to overcome him, for he is protected by the son of Kuśika, as fire guards nectar.
1.21.10
एष विग्रहवान् धर्म एष वीर्यवतां वरः ।
एष विद्याधिको लोके तपसश्च परायणम् ॥ १.२१.१० ॥
He is Dharma embodied, the best of the mighty; in the world he is superior in learning, and he is the supreme refuge of austerity.
1.21.11
एषोऽस्त्रान् विविधान् वेत्ति त्रैलोक्ये सचराचरे ।
नैनमन्यः पुमान् वेत्ति न च वेत्स्यन्ति केचन ॥ १.२१.११ ॥
In the three worlds, with all that moves and does not move, he knows the many weapons. No other man knows him, nor will anyone know him.
1.21.12
न देवा नर्षयः केचिन्नामरा न च राक्षसाः ।
गन्धर्वयक्षप्रवराः सकिन्नरमहोरगाः ॥ १.२१.१२ ॥
Neither gods, nor any seers of men, nor immortals, nor demons; neither the foremost of gandharvas and yakṣas, nor the kinnaras and great serpents (know him).
1.21.13
सर्वास्त्राणि कृशाश्वस्य पुत्राः परमधार्मिकाः ।
कौशिकाय पुरा दत्ता यदा राज्यं प्रशासति ॥ १.२१.१३ ॥
The most righteous sons of Kṛśāśva, while they ruled the kingdom, had formerly given all the weapons to Kauśika.
1.21.14
तेऽपि पुत्राः कृशाश्वस्य प्रजापतिसुतासुताः ।
नैकरूपा महावीर्या दीप्तिमन्तो जयावहाः ॥ १.२१.१४ ॥
Those sons of Kṛśāśva were also offspring of Prajāpati, sons and daughters, of various forms, of great valour, radiant, and bringers of victory.
1.21.15
जया च सुप्रभा चैव दक्षकन्ये सुमध्यमे ।
ते सुवातेऽस्त्रशस्त्राणि शतं परमभास्वरम् ॥ १.२१.१५ ॥
Jayā and Suprabhā, the two slender-waisted daughters of Dakṣa, bore missiles and weapons, a hundred of them, supremely radiant.
1.21.16
पञ्चाशतं सुताँल्लेभे जया लब्धवरा वरान् ।
वधायासुरसैन्यानामप्रमेयानुरूपिणः ॥ १.२१.१६ ॥
Jayā, having obtained boons, begot fifty excellent sons of immeasurable form, for the slaying of the asura armies.
1.21.17
सुप्रभाजनयच्चापि पुत्रान् पञ्चाशतं पुनः ।
संहारान् नाम दुर्धर्षान् दुराक्रामान् बलीयसः ॥ १.२१.१७ ॥
Suprabhā, too, bore again fifty sons named Saṃhāras, hard to assail, hard to withstand, very mighty.
1.21.18
तानि चास्त्राणि वेत्त्येष यथावत् कुशिकात्मजः ।
अपूर्वाणां च जनने शक्तो भूयश्च धर्मवित् ॥ १.२१.१८ ॥
The son of Kuśika knows all those weapons rightly; he is able to bring forth even unprecedented ones, and he knows dharma.
1.21.19
तेनास्य मुनिमुख्यस्य धर्मज्ञस्य महात्मनः ।
न किञ्चिदस्त्यविदितं भूतं भव्यम् च राघव ॥ १.२१.१९ ॥
O Rāghava, for that great-souled foremost of sages, who knows dharma, nothing past or future is unknown.
1.21.20
एवंवीर्यो महातेजा विश्वामित्रो महायशाः ।
न रामगमने राजन् संशयं गन्तुमर्हसि ॥ १.२१.२० ॥
O king, you should have no doubt about Rāma going with Viśvāmitra, who is of such valor, great splendor, and great fame.
1.21.21
तेषां निग्रहणे शक्तः स्वयं च कुशिकात्मजः ।
तव पुत्रहितार्थाय त्वामुपेत्याभियाचते ॥ १.२१.२१ ॥
Viśvāmitra, son of Kuśika, is himself able to subdue them; yet for the welfare of your son he has come to you and is asking you.
1.21.22
रघुवृषभः च मुमोद पार्थिवाग्र्यः ।
गमनमभिरुरोच राघवस्य
प्रथितयशाः कुशिकात्मजाय बुद्ध्या ॥ १.२१.२२ ॥
The bull of the Raghus, foremost of kings, rejoiced; going with the son of Kuśika pleased him, and the famous king, by his intellect, approved it.