ವಾಲ್ಮೀಕಿ ರಾಮಾಯಣ · ಸರ್ಗ 1.21
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
1.21.1
तच्छ्रुत्वा वचनं तस्य स्नेहपर्याकुलाक्षरम् ।
समन्युः कौशिको वाक्यं प्रत्युवाच महीपतिम् ॥ १.२१.१ ॥
ಅವನ ಪ್ರೇಮದಿಂದ ತಡಬಡಗೊಂಡ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಕೇಳಿ ಕೋಪಗೊಂಡ ಕೌಶಿಕನು ರಾಜನಿಗೆ ಈ ಮಾತನ್ನು ಹೇಳಿದನು.
1.21.2
पूर्वमर्थं प्रतिश्रुत्य प्रतिज्ञां हातुमिच्छसि ।
राघवाणामयुक्तोऽयं कुलस्यास्य विपर्ययः ॥ १.२१.२ ॥
ಮೊದಲು ಮಾತು ಕೊಟ್ಟು ಈಗ ಆ ಪ್ರತಿಜ್ಞೆಯನ್ನು ಬಿಡಲು ಬಯಸುತ್ತೀಯ. ರಾಘವರ ಕುಲಕ್ಕೆ ಈ ವಿಪರ್ಯಯ ಅಯೋಗ್ಯ.
1.21.3
यदीदं ते क्षमं राजन् गमिष्यामि यथागतम् ।
मिथ्याप्रतिज्ञः काकुत्स्थ सुखी भव सुह्द्वृतः ॥ १.२१.३ ॥
ಓ ರಾಜನೇ! ಇದೇ ನಿನಗೆ ಯೋಗ್ಯವೆನಿಸಿದರೆ, ಬಂದ ಹಾಗೆಯೇ ಹಿಂತಿರುಗುತ್ತೇನೆ. ಓ ಕಾಕುತ್ಸ್ಥ! ಸುಳ್ಳು ಪ್ರತಿಜ್ಞೆ ಮಾಡಿದವನೇ, ಸ್ನೇಹಿತರಿಂದ ಸುತ್ತುವರಿದು ಸುಖಿಯಾಗಿರು.
1.21.4
तस्य रोषपरीतस्य विश्वामित्रस्य धीमतः ।
चचाल वसुधा कृत्स्ना देवानां च भयं महत् ॥ १.२१.४ ॥
ಕೋಪದಿಂದ ತುಂಬಿದ ಆ ಜ್ಞಾನಿ ವಿಶ್ವಾಮಿತ್ರನಿಂದ ಇಡೀ ಭೂಮಿ ನಡುಗಿತು; ದೇವತೆಗಳಿಗೂ ಮಹಾ ಭಯವಾಯಿತು.
1.21.5
त्रस्तरूपं तु विज्ञाय जगत्सर्वं महानृषिः ।
नृपतिं सुव्रतो धीरो वसिष्ठो वाक्यमब्रवीत् ॥ १.२१.५ ॥
ಜಗತ್ತೆಲ್ಲ ಭಯದಿಂದ ನಡುಗುತ್ತಿರುವುದನ್ನು ಅರಿತ ಮಹಾಋಷಿ, ಸುವ್ರತನೂ ಧೀರನೂ ಆದ ವಸಿಷ್ಠನು ರಾಜನಿಗೆ ಈ ಮಾತನ್ನು ಹೇಳಿದನು.
1.21.6
इक्ष्वाकूणां कुले जातः साक्षाद् धर्म इवापरः ।
धृतिमान् सुव्रतः श्रीमान् न धर्मं हातुमर्हसि ॥ १.२१.६ ॥
ಇಕ್ಷ್ವಾಕು ವಂಶದಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿ, ಸಾಕ್ಷಾತ್ ಇನ್ನೊಂದು ಧರ್ಮದಂತಿರುವ ನೀನು, ಧೃತಿವಂತನೂ ಸುವ್ರತನೂ ಶ್ರೀಮಂತನೂ ಆಗಿದ್ದೀ; ಧರ್ಮವನ್ನು ಬಿಡಲು ನೀನು ಅರ್ಹನಲ್ಲ.
1.21.7
त्रिषु लोकेषु विख्यातो धर्मात्मा इति राघवः ।
स्वधर्मं प्रतिपद्यस्व नाधर्मं वोढुमर्हसि ॥ १.२१.७ ॥
ಮೂರು ಲೋಕಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಧರ್ಮಾತ್ಮನೆಂದು ಪ್ರಸಿದ್ಧನಾದ ರಾಘವನಿವನು. ನಿನ್ನ ಧರ್ಮವನ್ನು ಅನುಸರಿಸು; ಅಧರ್ಮವನ್ನು ಹೊರುವುದು ನಿನಗೆ ಯೋಗ್ಯವಲ್ಲ.
1.21.8
प्रतिश्रुत्य करिष्येति उक्तं वाक्यमकुर्वतः ।
इष्टापूर्तवधो भूयात् तस्माद् रामं विसर्जय ॥ १.२१.८ ॥
"ಮಾಡುವೆನು" ಎಂದು ಮಾತು ಕೊಟ್ಟು ನುಡಿದ ವಚನವನ್ನು ಈಡೇರಿಸದವನಿಗೆ ಇಷ್ಟಾಪೂರ್ತ ಪುಣ್ಯ ನಾಶವಾಗುತ್ತದೆ. ಆದ್ದರಿಂದ ರಾಮನನ್ನು ಕಳುಹಿಸು.
1.21.9
कृतास्त्रमकृतास्त्रं वा नैनं शक्ष्यन्ति राक्षसाः ।
गुप्तं कुशिकपुत्रेण ज्वलनेनामृतं यथा ॥ १.२१.९ ॥
ಅಸ್ತ್ರವಿದ್ಯೆ ತಿಳಿದವನಾಗಲಿ ತಿಳಿಯದವನಾಗಲಿ, ರಾಕ್ಷಸರು ಇವನನ್ನು ಗೆಲ್ಲಲಾರರು; ಕುಶಿಕನ ಮಗನಿಂದ ರಕ್ಷಿತನಾಗಿದ್ದಾನೆ — ಬೆಂಕಿ ಅಮೃತವನ್ನು ರಕ್ಷಿಸುವಂತೆ.
1.21.10
एष विग्रहवान् धर्म एष वीर्यवतां वरः ।
एष विद्याधिको लोके तपसश्च परायणम् ॥ १.२१.१० ॥
ಇವನು ಮೂರ್ತಿವೆತ್ತ ಧರ್ಮ; ಪರಾಕ್ರಮಿಗಳಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠ. ಲೋಕದಲ್ಲಿ ವಿದ್ಯೆಯಲ್ಲಿ ಅಧಿಕ; ತಪಸ್ಸಿಗೆ ಪರಮ ಆಶ್ರಯನೂ ಇವನೇ.
1.21.11
एषोऽस्त्रान् विविधान् वेत्ति त्रैलोक्ये सचराचरे ।
नैनमन्यः पुमान् वेत्ति न च वेत्स्यन्ति केचन ॥ १.२१.११ ॥
ಮೂರು ಲೋಕಗಳಲ್ಲಿ, ಚರಾಚರಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದ ಜಗತ್ತಿನಲ್ಲಿ, ನಾನಾ ಅಸ್ತ್ರಗಳನ್ನು ಇವನು ಬಲ್ಲ. ಇವನನ್ನು ಬೇರೆ ಯಾವ ಪುರುಷನೂ ಅರಿಯಲಾರ; ಮುಂದೆಯೂ ಯಾರೂ ಅರಿಯಲಾರರು.
1.21.12
न देवा नर्षयः केचिन्नामरा न च राक्षसाः ।
गन्धर्वयक्षप्रवराः सकिन्नरमहोरगाः ॥ १.२१.१२ ॥
ದೇವತೆಗಳೂ ಅಲ್ಲ, ಋಷಿಗಳೂ ಅಲ್ಲ, ಅಮರರೂ ಅಲ್ಲ, ರಾಕ್ಷಸರೂ ಅಲ್ಲ; ಗಂಧರ್ವ-ಯಕ್ಷರಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠರು, ಕಿನ್ನರರು, ಮಹಾ ಉರಗರು ಕೂಡ (ಇವನನ್ನು ಅರಿಯರು).
1.21.13
सर्वास्त्राणि कृशाश्वस्य पुत्राः परमधार्मिकाः ।
कौशिकाय पुरा दत्ता यदा राज्यं प्रशासति ॥ १.२१.१३ ॥
ಕೃಶಾಶ್ವನ ಪರಮಧಾರ್ಮಿಕ ಪುತ್ರರು ರಾಜ್ಯವನ್ನು ಆಳುತ್ತಿದ್ದಾಗ, ಹಿಂದೆ ಕೌಶಿಕನಿಗೆ ಎಲ್ಲ ಅಸ್ತ್ರಗಳನ್ನು ನೀಡಲಾಯಿತು.
1.21.14
तेऽपि पुत्राः कृशाश्वस्य प्रजापतिसुतासुताः ।
नैकरूपा महावीर्या दीप्तिमन्तो जयावहाः ॥ १.२१.१४ ॥
ಕೃಶಾಶ್ವನ ಆ ಪುತ್ರರೂ ಪ್ರಜಾಪತಿಯ ಮಕ್ಕಳು — ಪುತ್ರರು ಮತ್ತು ಪುತ್ರಿಯರು — ಅನೇಕ ರೂಪದವರು, ಮಹಾಪರಾಕ್ರಮಿಗಳು, ತೇಜಸ್ವಿಗಳು, ಜಯವನ್ನು ತರುವವರು.
1.21.15
जया च सुप्रभा चैव दक्षकन्ये सुमध्यमे ।
ते सुवातेऽस्त्रशस्त्राणि शतं परमभास्वरम् ॥ १.२१.१५ ॥
ಜಯಾ ಮತ್ತು ಸುಪ್ರಭಾ — ದಕ್ಷನ ಇಬ್ಬರು ತೆಳುಮಧ್ಯದ ಪುತ್ರಿಯರು — ಅಸ್ತ್ರಶಸ್ತ್ರಗಳನ್ನು ಹೆತ್ತರು; ನೂರು, ಅತ್ಯಂತ ತೇಜಸ್ವಿಗಳು.
1.21.16
पञ्चाशतं सुताँल्लेभे जया लब्धवरा वरान् ।
वधायासुरसैन्यानामप्रमेयानुरूपिणः ॥ १.२१.१६ ॥
ವರಗಳನ್ನು ಪಡೆದ ಜಯಾ, ಅಸುರ ಸೇನೆಗಳನ್ನು ವಧಿಸುವುದಕ್ಕಾಗಿ, ಅಪ್ರಮೇಯ ರೂಪದ ಐವತ್ತು ಶ್ರೇಷ್ಠ ಪುತ್ರರನ್ನು ಪಡೆದಳು.
1.21.17
सुप्रभाजनयच्चापि पुत्रान् पञ्चाशतं पुनः ।
संहारान् नाम दुर्धर्षान् दुराक्रामान् बलीयसः ॥ १.२१.१७ ॥
ಸುಪ್ರಭಾ ಮತ್ತೆ ಐವತ್ತು ಪುತ್ರರನ್ನು ಹೆತ್ತಳು — ಸಂಹಾರರೆಂಬ ಹೆಸರಿನವರು, ಎದುರಿಸಲು ಅಸಾಧ್ಯರು, ಅತಿ ಬಲಿಷ್ಠರು.
1.21.18
तानि चास्त्राणि वेत्त्येष यथावत् कुशिकात्मजः ।
अपूर्वाणां च जनने शक्तो भूयश्च धर्मवित् ॥ १.२१.१८ ॥
ಕುಶಿಕನ ಪುತ್ರನು (ವಿಶ್ವಾಮಿತ್ರ) ಆ ಅಸ್ತ್ರಗಳನ್ನೆಲ್ಲ ಯಥಾವತ್ತಾಗಿ ಬಲ್ಲನು; ಹಿಂದೆ ಇಲ್ಲದ ಅಸ್ತ್ರಗಳನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸಲು ಸಮರ್ಥನು; ಧರ್ಮಜ್ಞನು.
1.21.19
तेनास्य मुनिमुख्यस्य धर्मज्ञस्य महात्मनः ।
न किञ्चिदस्त्यविदितं भूतं भव्यम् च राघव ॥ १.२१.१९ ॥
ಓ ರಾಘವ! ಧರ್ಮಜ್ಞನೂ ಮಹಾತ್ಮನೂ ಮುನಿಶ್ರೇಷ್ಠನೂ ಆದ ಅವನಿಗೆ ಭೂತ ಅಥವಾ ಭವಿಷ್ಯದ ಯಾವುದೂ ಅಜ್ಞಾತವಲ್ಲ.
1.21.20
एवंवीर्यो महातेजा विश्वामित्रो महायशाः ।
न रामगमने राजन् संशयं गन्तुमर्हसि ॥ १.२१.२० ॥
ಓ ರಾಜನೇ! ಇಂಥ ಪರಾಕ್ರಮ, ಮಹಾತೇಜಸ್ಸು, ಮಹಾಯಶಸ್ಸುಳ್ಳ ವಿಶ್ವಾಮಿತ್ರನೊಂದಿಗೆ ರಾಮನು ಹೋಗುವುದರಲ್ಲಿ ನೀವು ಸಂಶಯ ಪಡಬಾರದು.
1.21.21
तेषां निग्रहणे शक्तः स्वयं च कुशिकात्मजः ।
तव पुत्रहितार्थाय त्वामुपेत्याभियाचते ॥ १.२१.२१ ॥
ಅವರನ್ನು ನಿಗ್ರಹಿಸಲು ಕುಶಿಕನ ಮಗ ವಿಶ್ವಾಮಿತ್ರನೇ ಸಮರ್ಥನು. ಆದರೂ ನಿಮ್ಮ ಮಗನ ಹಿತಕ್ಕಾಗಿ ಅವನು ನಿಮ್ಮ ಬಳಿಗೆ ಬಂದು ಯಾಚಿಸುತ್ತಿದ್ದಾನೆ.
1.21.22
रघुवृषभः च मुमोद पार्थिवाग्र्यः ।
गमनमभिरुरोच राघवस्य
प्रथितयशाः कुशिकात्मजाय बुद्ध्या ॥ १.२१.२२ ॥
ರಘುವಂಶದ ಶ್ರೇಷ್ಠನೂ ರಾಜರಲ್ಲಿ ಮೇಲ್ಮೆಯವನೂ ಆದ ದಶರಥನು ಸಂತೋಷಗೊಂಡನು. ರಾಘವನು ಕುಶಿಕನ ಮಗನೊಂದಿಗೆ ಹೋಗುವುದು ಬುದ್ಧಿಗೆ ಸರಿಯೆನಿಸಿತು.