ವಾಲ್ಮೀಕಿ ರಾಮಾಯಣ · ಸರ್ಗ 1.24
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
1.24.1
ततः प्रभाते विमले कृताह्निकमरिन्दमौ ।
विश्वामित्रं पुरस्कृत्य नद्यास्तीरमुपागतौ ॥ १.२४.१ ॥
ನಂತರ ನಿರ್ಮಲ ಪ್ರಭಾತದಲ್ಲಿ, ನಿತ್ಯಕರ್ಮಗಳನ್ನು ಮುಗಿಸಿದ ಶತ್ರುನಿಗ್ರಹಿಗಳಾದ ಇಬ್ಬರೂ, ವಿಶ್ವಾಮಿತ್ರರನ್ನು ಮುಂದಿಟ್ಟುಕೊಂಡು ನದಿಯ ತೀರವನ್ನು ತಲುಪಿದರು.
1.24.2
ते च सर्वे महात्मानो मुनयः संशितव्रताः ।
उपस्थाप्य शुभां नावं विश्वामित्रमथाब्रुवन् ॥ १.२४.२ ॥
ಕಠಿಣ ವ್ರತಗಳನ್ನು ಪಾಲಿಸುವ ಆ ಮಹಾತ್ಮರಾದ ಎಲ್ಲಾ ಮುನಿಗಳು, ಒಂದು ಶುಭ ದೋಣಿಯನ್ನು ತಂದು ವಿಶ್ವಾಮಿತ್ರರಿಗೆ ಹೇಳಿದರು.
1.24.3
आरोहतु भवान् नावं राजपुत्रपुरस्कृतः ।
अरिष्टं गच्छ पन्थानं मा भूत् कालस्य पर्ययः ॥ १.२४.३ ॥
ರಾಜಕುಮಾರರನ್ನು ಮುಂದಿಟ್ಟುಕೊಂಡು ನೀವು ದೋಣಿ ಏರಿರಿ; ಕ್ಷೇಮವಾಗಿ ಹೋಗಿ, ಕಾಲವಿಳಂಬ ಆಗದಿರಲಿ.
1.24.4
विश्वामित्रस्तथेत्युक्त्वा तानृषीन् प्रतिपूज्य च ।
ततार सहितस्ताभ्यां सरितं सागरङ्गमाम् ॥ १.२४.४ ॥
ವಿಶ್ವಾಮಿತ್ರರು 'ಹಾಗೆಯೇ ಆಗಲಿ' ಎಂದು ಹೇಳಿ ಆ ಮುನಿಗಳನ್ನು ಗೌರವಿಸಿ, ಆ ಇಬ್ಬರೊಂದಿಗೆ ಸಾಗರಕ್ಕೆ ಹರಿಯುವ ನದಿಯನ್ನು ದಾಟಿದರು.
1.24.5
तत्र शुश्राव वै शब्दं तोयसंरम्भवर्धितम् ।
मध्यमागम्य तोयस्य तस्य शब्दस्य निश्चयम् ॥ १.२४.५ ॥
ಅಲ್ಲಿ ನೀರಿನ ರಭಸದಿಂದ ಹೆಚ್ಚಿದ ಒಂದು ಶಬ್ದವನ್ನು ಅವರು ಕೇಳಿದರು; ನದಿಯ ಮಧ್ಯಭಾಗಕ್ಕೆ ತಲುಪಿ ಆ ಶಬ್ದದ ಮೂಲವನ್ನು ನಿಶ್ಚಯಿಸಿದರು.
1.24.6
ज्ञातुकामो महातेजाः सह रामः कनीयसा ।
अथ रामः सरिन्मध्ये पप्रच्छ मुनिपुङ्गवम् ॥ १.२४.६ ॥
ಮಹಾತೇಜಸ್ವಿ ರಾಮರು, ತಮ್ಮನೊಂದಿಗೆ ತಿಳಿಯುವ ಬಯಕೆಯಿಂದ, ನದಿಯ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ಮುನಿಶ್ರೇಷ್ಠ ವಿಶ್ವಾಮಿತ್ರರನ್ನು ಕೇಳಿದರು.
1.24.7
वारिणो भिद्यमानस्य किमयं तुमुलो ध्वनिः ।
राघवस्य वचः श्रुत्वा कौतूहलसमन्वितम् ॥ १.२४.७ ॥
ನೀರು ಭೇದಿಸಲ್ಪಡುವಾಗ ಈ ಭೀಕರ ಧ್ವನಿ ಏನು? ರಾಘವನ ಕುತೂಹಲಭರಿತ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಕೇಳಿ.
1.24.8
कथयामास धर्मात्मा तस्य शब्दस्य निश्चयम् ।
कैलासपर्वते राम मनसा निर्मितं परम् ॥ १.२४.८ ॥
ಧರ್ಮಾತ್ಮನು ಆ ಶಬ್ದದ ನಿಶ್ಚಯವನ್ನು ಹೇಳಿದನು — ಓ ರಾಮ, ಕೈಲಾಸ ಪರ್ವತದಲ್ಲಿ ಮನಸ್ಸಿನಿಂದ ನಿರ್ಮಿತವಾದ ಪರಮ ಸರೋವರ.
1.24.9
ब्रह्मणा नरशार्दूल तेनेदं मानसं सरः ।
तस्मात् सुस्राव सरसः सायोध्यामुपगूहते ॥ १.२४.९ ॥
ಬ್ರಹ್ಮನು ಈ ಮಾನಸ ಸರೋವರವನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಿದನು. ಓ ನರಶ್ರೇಷ್ಠ, ಅದರಿಂದ ಹರಿದು ಅದು ಅಯೋಧ್ಯೆಯನ್ನು ಸುತ್ತುತ್ತದೆ.
1.24.10
सरःप्रवृत्ता सरयूः पुण्या ब्रह्मसरश्च्युता ।
तस्यायमतुलः शब्दो जाह्नवीमभिवर्तते ॥ १.२४.१० ॥
ಸರೋವರದಿಂದ ಹರಿದ ಪುಣ್ಯ ಸರಯೂ, ಬ್ರಹ್ಮಸರೋವರದಿಂದ ಜಾರಿದವಳು. ಅದರ ಈ ಅತುಲ ಶಬ್ದ ಜಾಹ್ನವಿಯತ್ತ ಸಾಗುತ್ತದೆ.
1.24.11
वारिसंक्षोभजो राम प्रणामं नियतः कुरु ।
ताभ्यां तु तावुभौ कृत्वा प्रणाममतिधार्मिकौ ॥ १.२४.११ ॥
ಓ ರಾಮ, ನೀರಿನ ಕ್ಷೋಭೆಯಿಂದ ಹುಟ್ಟಿದ ಶಬ್ದವಿದು. ನಿಯಮದಿಂದ ಅವರಿಗೆ ನಮಸ್ಕರಿಸು. ಅತಿ ಧಾರ್ಮಿಕರಾದ ಆ ಇಬ್ಬರೂ ಆ ಇಬ್ಬರಿಗೂ ನಮಸ್ಕರಿಸಿದರು.
1.24.12
तीरं दक्षिणमासाद्य जग्मतुर्लघुविक्रमौ ।
स वनं घोरसंकाशं दृष्ट्वा नरवरात्मजः ॥ १.२४.१२ ॥
ದಕ್ಷಿಣ ದಡವನ್ನು ತಲುಪಿ, ವೇಗದ ಹೆಜ್ಜೆಯ ಆ ಇಬ್ಬರೂ ಮುಂದೆ ಸಾಗಿದರು. ನರಶ್ರೇಷ್ಠನ ಮಗ ಆ ಭೀಕರವಾಗಿ ಕಾಣುವ ಅರಣ್ಯವನ್ನು ನೋಡಿದನು.
1.24.13
अविप्रहतमैक्ष्वाकः पप्रच्छ मुनिपुङ्गवम् ।
अहो वनमिदं दुर्गं झिल्लिकागणसंयुतम् ॥ १.२४.१३ ॥
ತಡೆಯಿಲ್ಲದೆ ಇಕ್ಷ್ವಾಕು ವಂಶಜನು (ರಾಮ) ಮುನಿಶ್ರೇಷ್ಠನನ್ನು ಕೇಳಿದನು, "ಅಹೋ! ಈ ಕಾಡು ಎಷ್ಟು ದುರ್ಗಮವಾಗಿದೆ, ಜೀರುಂಡೆಗಳ ಗುಂಪುಗಳಿಂದ ತುಂಬಿದೆ!"
1.24.14
भैरवैः श्वापदैः कीर्णं शकुन्तैर्दारुणारवैः ।
नानाप्रकारैः शकुनैर्वाश्यद्भिर्भैरवस्वनैः ॥ १.२४.१४ ॥
ಭಯಂಕರ ಕ್ರೂರ ಪ್ರಾಣಿಗಳಿಂದ ತುಂಬಿದೆ, ಭೀಕರ ಧ್ವನಿಯಲ್ಲಿ ಕೂಗುವ ಹಕ್ಕಿಗಳಿಂದ, ನಾನಾ ವಿಧದ ಪಕ್ಷಿಗಳು ಭೀಕರ ಸ್ವರದಲ್ಲಿ ಕೂಗುತ್ತಿವೆ.
1.24.15
सिंहव्याघ्रवराहैश्च वारणैश्चापि शोभितम् ।
धवाश्वकर्णककुभैर्बिल्वतिन्दुकपाटलैः ॥ १.२४.१५ ॥
ಸಿಂಹ, ಹುಲಿ, ಕಾಡುಹಂದಿಗಳು ಮತ್ತು ಆನೆಗಳಿಂದಲೂ ಶೋಭಿಸಿದೆ, ಧವ, ಅಶ್ವಕರ್ಣ, ಅರ್ಜುನ ಮರಗಳಿಂದ, ಬಿಲ್ವ, ತಿಂದುಕ, ಪಾಟಲ ಮರಗಳಿಂದ.
1.24.16
संकीर्णं बदरीभिश्च किं न्विदं दारुणं वनम् ।
तमुवाच महातेजा विश्वामित्रो महामुनिः ॥ १.२४.१६ ॥
ಬದರಿ ಮರಗಳಿಂದಲೂ ದಟ್ಟವಾಗಿ ತುಂಬಿರುವ ಈ ಭೀಕರ ಕಾಡು ಏಕೆ ಹೀಗಿದೆ?" ಅವನಿಗೆ ಮಹಾತೇಜಸ್ವಿ ಮಹಾಮುನಿ ವಿಶ್ವಾಮಿತ್ರರು ಹೇಳಿದರು.
1.24.17
श्रूयतां वत्स काकुत्स्थ यस्यैतद् दारुणं वनम् ।
एतौ जनपदौ स्फीतौ पूर्वमास्तां नरोत्तम ॥ १.२४.१७ ॥
"ಕೇಳು, ವತ್ಸ ಕಾಕುತ್ಸ್ಥ! ಈ ಭೀಕರ ಕಾಡು ಯಾರದೋ, ಆ ಎರಡು ಜನಪದಗಳು ಹಿಂದೆ ಸಮೃದ್ಧವಾಗಿದ್ದವು, ಓ ನರೋತ್ತಮ."
1.24.18
मलदाश्च करूषाश्च देवनिर्माणनिर्मितौ ।
पुरा वृत्रवधे राम मलेन समभिप्लुतम् ॥ १.२४.१८ ॥
ಮಲದರು ಮತ್ತು ಕರೂಷರು, ದೇವತೆಗಳಿಂದ ನಿರ್ಮಿತರಾದವರು, ರಾಮ! ಹಿಂದೆ ವೃತ್ರಾಸುರನ ವಧೆಯ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಅವರು ಕೊಳೆಯಿಂದ ಆವೃತರಾದರು.
1.24.19
क्षुधा चैव सहस्राक्षं ब्रह्महत्या समाविशत् ।
तमिन्द्रं मलिनं देवा ऋषयश्च तपोधनाः ॥ १.२४.१९ ॥
ಹಸಿವು ಮತ್ತು ಬ್ರಹ್ಮಹತ್ಯೆಯ ಪಾಪವು ಸಹಸ್ರಾಕ್ಷ ಇಂದ್ರನನ್ನು ಸೇರಿತು. ಮಲಿನನಾದ ಆ ಇಂದ್ರನನ್ನು ದೇವತೆಗಳೂ ತಪೋಧನರಾದ ಋಷಿಗಳೂ ಕಂಡರು.
1.24.20
कलशैः स्नापयामासुर्मलं चास्य प्रमोचयन् ।
इह भूम्यां मलं दत्त्वा देवाः कारूषमेव च ॥ १.२४.२० ॥
ದೇವತೆಗಳು ಕಲಶಗಳಿಂದ ಅವನಿಗೆ ಸ್ನಾನ ಮಾಡಿಸಿ, ಅವನ ಮಲವನ್ನು ತೊಳೆದರು. ಇಲ್ಲಿ ಭೂಮಿಗೆ ಮಲವನ್ನೂ ಕಾರೂಷವನ್ನೂ ಕೊಟ್ಟರು.
1.24.21
शरीरजं महेन्द्रस्य ततो हर्षं प्रपेदिरे ।
निर्मलो निष्करूषश्च शुद्ध इन्द्रो यथाभवत् ॥ १.२४.२१ ॥
ಆಗ ಮಹೇಂದ್ರನ ದೇಹದಿಂದ ಹುಟ್ಟಿದ ಮಲದಿಂದ ದೇವತೆಗಳಿಗೆ ಹರ್ಷವಾಯಿತು. ನಿರ್ಮಲನೂ ಕಾರೂಷರಹಿತನೂ ಆದ ಇಂದ್ರನು ಮೊದಲಿನಂತೆ ಶುದ್ಧನಾದನು.
1.24.22
ददौ देशस्य सुप्रीतो वरं प्रादातनुत्तमम् ।
इमौ जनपदौ स्फीतौ ख्यातिं लोके गमिष्यतः ॥ १.२४.२२ ॥
ಅತ್ಯಂತ ಸಂತೋಷದಿಂದ ಅವನು ಆ ದೇಶಕ್ಕೆ ಶ್ರೇಷ್ಠ ವರವನ್ನು ನೀಡಿದನು. ಈ ಎರಡು ಸಮೃದ್ಧ ಪ್ರದೇಶಗಳು ಲೋಕದಲ್ಲಿ ಖ್ಯಾತಿ ಪಡೆಯುವವು.
1.24.23
मलदाश्च करूषाश्च ममाङ्गमलधारिणौ ।
साधु साध्विति तं देवाः पाकशासनमब्रुवन् ॥ १.२४.२३ ॥
"ಮಲದರು ಮತ್ತು ಕಾರೂಷರು ನನ್ನ ದೇಹದ ಮಲವನ್ನು ಹೊತ್ತವರು — ಒಳ್ಳೆಯದು, ಒಳ್ಳೆಯದು!" ಎಂದು ದೇವತೆಗಳು ಪಾಕಶಾಸನನಾದ ಇಂದ್ರನಿಗೆ ಹೇಳಿದರು.
1.24.24
देशस्य पूजां तां दृष्ट्वा कृतां शक्रेण धीमता ।
एतौ जनपदौ स्फीतौ दीर्घकालमरिंदम ॥ १.२४.२४ ॥
ಬುದ್ಧಿವಂತ ಶಕ್ರನು ಆ ದೇಶಕ್ಕೆ ಮಾಡಿದ ಆ ಗೌರವವನ್ನು ನೋಡಿ, ಅರಿಂದಮನೇ, ಈ ಎರಡು ಸಮೃದ್ಧ ಪ್ರದೇಶಗಳು ದೀರ್ಘಕಾಲ ಉಳಿದವು.
1.24.25
मलदाश्च करूषाश्च मुदिता धनधान्यतः ।
कस्यचित्त्वथ कालस्य यक्षिणी कामरूपिणी ॥ १.२४.२५ ॥
ಮಲದರು ಮತ್ತು ಕರೂಷರು ಧನಧಾನ್ಯಗಳಿಂದ ಸಂತೋಷದಿಂದಿದ್ದರು. ಕೆಲಕಾಲದ ನಂತರ ಇಚ್ಛಾರೂಪಿಣಿಯಾದ ಒಬ್ಬ ಯಕ್ಷಿಣಿ ಬಂದಳು.
1.24.26
बलं नागसहस्रस्य धारयन्ती तदा ह्यभूत् ।
ताटका नाम भद्रं ते भार्या सुन्दस्य धीमतः ॥ १.२४.२६ ॥
ಸಾವಿರ ಆನೆಗಳ ಬಲವನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದ ಅವಳು ತಾಟಕೆ ಎಂಬ ಹೆಸರಿನವಳು; ಬುದ್ಧಿವಂತ ಸುಂದನ ಪತ್ನಿ. ನಿನಗೆ ಮಂಗಳವಾಗಲಿ.
1.24.27
मारीचो राक्षसः पुत्रो यस्याः शक्रपराक्रमः ।
वृत्तबाहुर्महाशीर्षो विपुलास्यतनुर्महान् ॥ १.२४.२७ ॥
ಅವಳ ಮಗನು ಮಾರೀಚನೆಂಬ ರಾಕ್ಷಸ; ಇಂದ್ರನ ಪರಾಕ್ರಮವುಳ್ಳವನು. ಮೊಟ್ಟೆಗಳಂತಹ ತೋಳುಗಳು, ದೊಡ್ಡ ತಲೆ, ವಿಶಾಲ ಬಾಯಿ, ಮಹಾಕಾಯ.
1.24.28
राक्षसो भैरवाकारो नित्यं त्रासयते प्रजाः ।
इमौ जनपदौ नित्यं विनाशयति राघव ॥ १.२४.२८ ॥
ಭಯಂಕರ ರೂಪದ ಆ ರಾಕ್ಷಸ ಸದಾ ಪ್ರಜೆಗಳನ್ನು ಹೆದರಿಸುತ್ತಾನೆ. ಓ ರಾಘವ! ಅವನು ಈ ಎರಡು ದೇಶಗಳನ್ನು ನಿರಂತರವಾಗಿ ನಾಶಮಾಡುತ್ತಿದ್ದಾನೆ.
1.24.29
मलदांश्च करूषांश्च ताटका दुष्टचारिणी ।
सेयं पन्थानमावृत्य वसत्यत्यर्धयोजने ॥ १.२४.२९ ॥
ದುಷ್ಟಚಾರಿಣಿ ತಾಟಕೆ ಮಲದರು ಮತ್ತು ಕರೂಷರನ್ನು ಪೀಡಿಸುತ್ತಾಳೆ. ಅವಳು ಈ ದಾರಿಯನ್ನು ತಡೆದು ಅರ್ಧ ಯೋಜನ ದೂರದಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುತ್ತಾಳೆ.
1.24.30
अत एव च गन्तव्यं ताटकाया वनं यतः ।
स्वबाहुबलमाश्रित्य जहीमां दुष्टचारिणीम् ॥ १.२४.३० ॥
ಆದ್ದರಿಂದ ತಾಟಕೆಯ ಕಾಡಿಗೆ ಹೋಗಬೇಕು. ನಿನ್ನ ತೋಳ್ಬಲವನ್ನು ನಂಬಿ ಈ ದುಷ್ಟಚಾರಿಣಿಯನ್ನು ಸಂಹರಿಸು.
1.24.31
मन्नियोगादिमं देशं कुरु निष्कण्टकं पुनः ।
नहि कश्चिदिमं देशं शक्तो ह्यागन्तुमीदृशम् ॥ १.२४.३१ ॥
ನನ್ನ ಆಜ್ಞೆಯಂತೆ ಈ ಪ್ರದೇಶವನ್ನು ಮತ್ತೆ ಮುಳ್ಳಿಲ್ಲದಂತೆ ಮಾಡು; ಏಕೆಂದರೆ ಇಂತಹ ಈ ಪ್ರದೇಶಕ್ಕೆ ಯಾರೂ ಬರಲು ಶಕ್ತರಲ್ಲ.
1.24.32
यक्षिण्या घोरया राम उत्सादितमसह्यया ।
एतत्ते सर्वमाख्यातं यथैतद् दारुणं वनम् ।
यक्ष्या चोत्सादितं सर्वमद्यापि न निवर्तते ॥ १.२४.३२ ॥
ಓ ರಾಮ, ಈ ಭಯಂಕರ, ಸಹಿಸಲಸಾಧ್ಯ ಯಕ್ಷಿಣಿ ಎಲ್ಲವನ್ನೂ ನಾಶಮಾಡಿದ್ದಾಳೆ. ಈ ಭೀಕರ ಕಾಡು ಹೇಗಿದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ನಿನಗೆ ಎಲ್ಲವನ್ನೂ ಹೇಳಿದ್ದೇನೆ. ಯಕ್ಷಿ ನಾಶಮಾಡಿದ್ದೆಲ್ಲ ಇಂದಿಗೂ ಚೇತರಿಸಿಕೊಂಡಿಲ್ಲ.