ବାଲ୍ମୀକି ରାମାୟଣ · ସର୍ଗ 1.24
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
1.24.1
ततः प्रभाते विमले कृताह्निकमरिन्दमौ ।
विश्वामित्रं पुरस्कृत्य नद्यास्तीरमुपागतौ ॥ १.२४.१ ॥
ତା'ପରେ ନିର୍ମଳ ପ୍ରଭାତରେ, ନିତ୍ୟକର୍ମ ସାରି ଶତ୍ରୁଦମନକାରୀ ସେହି ଦୁଇ ଭାଇ ବିଶ୍ୱାମିତ୍ରଙ୍କୁ ଆଗରେ ରଖି ନଦୀ କୂଳରେ ପହଞ୍ଚିଲେ।
1.24.2
ते च सर्वे महात्मानो मुनयः संशितव्रताः ।
उपस्थाप्य शुभां नावं विश्वामित्रमथाब्रुवन् ॥ १.२४.२ ॥
କଠୋର ବ୍ରତଧାରୀ ସେହି ମହାତ୍ମା ମୁନିମାନେ ଏକ ଶୁଭ ଡଙ୍ଗା ଆଣି ବିଶ୍ୱାମିତ୍ରଙ୍କୁ କହିଲେ।
1.24.3
आरोहतु भवान् नावं राजपुत्रपुरस्कृतः ।
अरिष्टं गच्छ पन्थानं मा भूत् कालस्य पर्ययः ॥ १.२४.३ ॥
ରାଜକୁମାରମାନଙ୍କୁ ଆଗରେ ରଖି ଆପଣ ଡଙ୍ଗାରେ ଚଢନ୍ତୁ; ନିରାପଦରେ ଯାଆନ୍ତୁ, ସମୟର ବିଳମ୍ବ ନ ହେଉ।
1.24.4
विश्वामित्रस्तथेत्युक्त्वा तानृषीन् प्रतिपूज्य च ।
ततार सहितस्ताभ्यां सरितं सागरङ्गमाम् ॥ १.२४.४ ॥
ବିଶ୍ୱାମିତ୍ର 'ସେମିତି ହେଉ' କହି ସେହି ମୁନିମାନଙ୍କୁ ସମ୍ମାନ କରି, ସେହି ଦୁଇଜଣଙ୍କ ସହ ସମୁଦ୍ରଗାମୀ ନଦୀ ପାର ହେଲେ।
1.24.5
तत्र शुश्राव वै शब्दं तोयसंरम्भवर्धितम् ।
मध्यमागम्य तोयस्य तस्य शब्दस्य निश्चयम् ॥ १.२४.५ ॥
ସେଠାରେ ଜଳର ବେଗରେ ବଢ଼ିଥିବା ଏକ ଶବ୍ଦ ସେ ଶୁଣିଲେ; ନଦୀ ମଧ୍ୟକୁ ଯାଇ ସେ ଶବ୍ଦର ଉତ୍ସ ନିଶ୍ଚିତ କଲେ।
1.24.6
ज्ञातुकामो महातेजाः सह रामः कनीयसा ।
अथ रामः सरिन्मध्ये पप्रच्छ मुनिपुङ्गवम् ॥ १.२४.६ ॥
ମହାତେଜସ୍ୱୀ ରାମ, ସାନ ଭାଇଙ୍କ ସହ ଜାଣିବାର ଇଚ୍ଛାରେ, ନଦୀ ମଝିରେ ମୁନିଶ୍ରେଷ୍ଠ ବିଶ୍ୱାମିତ୍ରଙ୍କୁ ପଚାରିଲେ।
1.24.7
वारिणो भिद्यमानस्य किमयं तुमुलो ध्वनिः ।
राघवस्य वचः श्रुत्वा कौतूहलसमन्वितम् ॥ १.२४.७ ॥
ଜଳ ଭେଦି ହେଉଥିବା ବେଳେ ଏ ତୁମୁଳ ଧ୍ୱନି କ'ଣ? ରାଘବଙ୍କ କୌତୂହଳପୂର୍ଣ୍ଣ ବାକ୍ୟ ଶୁଣି।
1.24.8
कथयामास धर्मात्मा तस्य शब्दस्य निश्चयम् ।
कैलासपर्वते राम मनसा निर्मितं परम् ॥ १.२४.८ ॥
ଧର୍ମାତ୍ମା ସେହି ଶବ୍ଦର ନିଶ୍ଚୟ କହିଲେ — ହେ ରାମ, କୈଳାସ ପର୍ବତରେ ମନ ଦ୍ୱାରା ନିର୍ମିତ ପରମ ସରୋବର।
1.24.9
ब्रह्मणा नरशार्दूल तेनेदं मानसं सरः ।
तस्मात् सुस्राव सरसः सायोध्यामुपगूहते ॥ १.२४.९ ॥
ବ୍ରହ୍ମା ଏହି ମାନସ ସରୋବର ନିର୍ମାଣ କଲେ। ହେ ନରଶ୍ରେଷ୍ଠ, ସେଠାରୁ ପ୍ରବାହିତ ହୋଇ ତାହା ଅଯୋଧ୍ୟାକୁ ବେଢ଼ିଥାଏ।
1.24.10
सरःप्रवृत्ता सरयूः पुण्या ब्रह्मसरश्च्युता ।
तस्यायमतुलः शब्दो जाह्नवीमभिवर्तते ॥ १.२४.१० ॥
ସରୋବରରୁ ପ୍ରବାହିତ ପୁଣ୍ୟ ସରଯୂ, ବ୍ରହ୍ମସରୋବରରୁ ଚ୍ୟୁତ। ତାହାର ଏହି ଅତୁଳ ଶବ୍ଦ ଜାହ୍ନବୀ ଆଡ଼କୁ ବହେ।
1.24.11
वारिसंक्षोभजो राम प्रणामं नियतः कुरु ।
ताभ्यां तु तावुभौ कृत्वा प्रणाममतिधार्मिकौ ॥ १.२४.११ ॥
ହେ ରାମ, ଜଳ କ୍ଷୋଭରୁ ଜାତ ଏହି ଶବ୍ଦ। ନିୟମ ସହିତ ସେମାନଙ୍କୁ ପ୍ରଣାମ କର। ଅତି ଧାର୍ମିକ ସେମାନେ ଦୁହେଁ ସେ ଦୁଇଜଣଙ୍କୁ ପ୍ରଣାମ କଲେ।
1.24.12
तीरं दक्षिणमासाद्य जग्मतुर्लघुविक्रमौ ।
स वनं घोरसंकाशं दृष्ट्वा नरवरात्मजः ॥ १.२४.१२ ॥
ଦକ୍ଷିଣ ତୀରରେ ପହଞ୍ଚି, ଦ୍ରୁତ ପଦକ୍ଷେପୀ ସେ ଦୁହେଁ ଆଗକୁ ଗଲେ। ନରଶ୍ରେଷ୍ଠଙ୍କ ପୁତ୍ର ସେହି ଭୟଙ୍କର ପରି ଦେଖାଯାଉଥିବା ବନକୁ ଦେଖିଲେ।
1.24.13
अविप्रहतमैक्ष्वाकः पप्रच्छ मुनिपुङ्गवम् ।
अहो वनमिदं दुर्गं झिल्लिकागणसंयुतम् ॥ १.२४.१३ ॥
ଅବାଧରେ ଇକ୍ଷ୍ବାକୁ ବଂଶୀୟ (ରାମ) ମୁନିଶ୍ରେଷ୍ଠଙ୍କୁ ପଚାରିଲେ, "ଅହୋ! ଏ ବନ କେତେ ଦୁର୍ଗମ, ଝିଁ ଝିଁ ପୋକ ଦଳରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ!"
1.24.14
भैरवैः श्वापदैः कीर्णं शकुन्तैर्दारुणारवैः ।
नानाप्रकारैः शकुनैर्वाश्यद्भिर्भैरवस्वनैः ॥ १.२४.१४ ॥
ଭୟଙ୍କର ହିଂସ୍ର ପଶୁମାନଙ୍କରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ, ଭୀଷଣ ସ୍ୱରରେ ଡାକୁଥିବା ପକ୍ଷୀମାନଙ୍କ ସହିତ, ନାନା ପ୍ରକାରର ପକ୍ଷୀ ଭୀଷଣ ସ୍ୱରରେ ଡାକୁଛନ୍ତି।
1.24.15
सिंहव्याघ्रवराहैश्च वारणैश्चापि शोभितम् ।
धवाश्वकर्णककुभैर्बिल्वतिन्दुकपाटलैः ॥ १.२४.१५ ॥
ସିଂହ, ବାଘ, ବରାହ ଓ ହାତୀମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ମଧ୍ୟ ଶୋଭିତ, ଧବ, ଅଶ୍ୱକର୍ଣ୍ଣ, ଅର୍ଜୁନ ଗଛ ସହିତ, ବେଲ, ତିନ୍ଦୁକ, ପାଟଳି ଗଛ ସହିତ।
1.24.16
संकीर्णं बदरीभिश्च किं न्विदं दारुणं वनम् ।
तमुवाच महातेजा विश्वामित्रो महामुनिः ॥ १.२४.१६ ॥
ବଦରୀ ଗଛରେ ଘନ ଭରପୂର ଏ ଭୟଙ୍କର ବନ କାହିଁକି?" ତାଙ୍କୁ ମହାତେଜସ୍ୱୀ ମହାମୁନି ବିଶ୍ୱାମିତ୍ର କହିଲେ।
1.24.17
श्रूयतां वत्स काकुत्स्थ यस्यैतद् दारुणं वनम् ।
एतौ जनपदौ स्फीतौ पूर्वमास्तां नरोत्तम ॥ १.२४.१७ ॥
"ଶୁଣ, ବତ୍ସ କାକୁତ୍ସ୍ଥ! ଏ ଭୟଙ୍କର ବନ ଯାହାର, ସେହି ଦୁଇ ଜନପଦ ପୂର୍ବରୁ ସମୃଦ୍ଧ ଥିଲେ, ହେ ନରୋତ୍ତମ।"
1.24.18
मलदाश्च करूषाश्च देवनिर्माणनिर्मितौ ।
पुरा वृत्रवधे राम मलेन समभिप्लुतम् ॥ १.२४.१८ ॥
ମଲଦ ଓ କରୂଷ, ଦେବତାମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ନିର୍ମିତ, ହେ ରାମ! ପୂର୍ବରୁ ବୃତ୍ରବଧ ସମୟରେ ସେମାନେ ମଳରେ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଆବୃତ ହୋଇଥିଲେ।
1.24.19
क्षुधा चैव सहस्राक्षं ब्रह्महत्या समाविशत् ।
तमिन्द्रं मलिनं देवा ऋषयश्च तपोधनाः ॥ १.२४.१९ ॥
ଭୋକ ଓ ବ୍ରହ୍ମହତ୍ୟାର ପାପ ସହସ୍ରାକ୍ଷ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କଠାରେ ପ୍ରବେଶ କଲା। ମଳିନ ସେହି ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କୁ ଦେବତା ଏବଂ ତପୋଧନ ଋଷିମାନେ ଦେଖିଲେ।
1.24.20
कलशैः स्नापयामासुर्मलं चास्य प्रमोचयन् ।
इह भूम्यां मलं दत्त्वा देवाः कारूषमेव च ॥ १.२४.२० ॥
ଦେବତାମାନେ କଳସରେ ତାଙ୍କୁ ସ୍ନାନ କରାଇ ତାଙ୍କ ମଳ ଧୋଇଦେଲେ। ଏଠାରେ ପୃଥିବୀକୁ ମଳ ଓ କାରୂଷ ଦେଇ।
1.24.21
शरीरजं महेन्द्रस्य ततो हर्षं प्रपेदिरे ।
निर्मलो निष्करूषश्च शुद्ध इन्द्रो यथाभवत् ॥ १.२४.२१ ॥
ତେଣୁ ମହେନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ଶରୀରରୁ ଜାତ ମଳ ଦ୍ୱାରା ଦେବତାମାନେ ଆନନ୍ଦିତ ହେଲେ। ନିର୍ମଳ ଓ କାରୂଷରହିତ ହୋଇ ଇନ୍ଦ୍ର ପୂର୍ବପରି ଶୁଦ୍ଧ ହେଲେ।
1.24.22
ददौ देशस्य सुप्रीतो वरं प्रादातनुत्तमम् ।
इमौ जनपदौ स्फीतौ ख्यातिं लोके गमिष्यतः ॥ १.२४.२२ ॥
ଅତ୍ୟନ୍ତ ସନ୍ତୁଷ୍ଟ ହୋଇ ସେ ସେହି ଦେଶକୁ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ବର ଦେଲେ। ଏହି ଦୁଇଟି ସମୃଦ୍ଧ ଜନପଦ ଜଗତରେ ଖ୍ୟାତି ଲାଭ କରିବେ।
1.24.23
मलदाश्च करूषाश्च ममाङ्गमलधारिणौ ।
साधु साध्विति तं देवाः पाकशासनमब्रुवन् ॥ १.२४.२३ ॥
"ମଳଦ ଓ କାରୂଷ, ଯେଉଁମାନେ ମୋ ଶରୀରର ମଳ ଧାରଣ କରନ୍ତି — ଭଲ, ଭଲ!" ଏହା କହି ଦେବତାମାନେ ପାକଶାସନ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କୁ କହିଲେ।
1.24.24
देशस्य पूजां तां दृष्ट्वा कृतां शक्रेण धीमता ।
एतौ जनपदौ स्फीतौ दीर्घकालमरिंदम ॥ १.२४.२४ ॥
ବୁଦ୍ଧିମାନ ଶକ୍ର ସେହି ଦେଶକୁ ଯେଉଁ ସମ୍ମାନ ଦେଲେ ତାହା ଦେଖି, ହେ ଅରିନ୍ଦମ, ଏହି ଦୁଇଟି ସମୃଦ୍ଧ ଜନପଦ ଦୀର୍ଘକାଳ ରହିଲେ।
1.24.25
मलदाश्च करूषाश्च मुदिता धनधान्यतः ।
कस्यचित्त्वथ कालस्य यक्षिणी कामरूपिणी ॥ १.२४.२५ ॥
ମଲଦ ଓ କରୂଷ ଦେଶ ଧନଧାନ୍ୟରେ ଆନନ୍ଦିତ ଥିଲା। କିଛି ସମୟ ପରେ ଇଚ୍ଛାନୁସାରେ ରୂପ ଧାରଣ କରିପାରୁଥିବା ଜଣେ ଯକ୍ଷିଣୀ ସେଠାକୁ ଆସିଲା।
1.24.26
बलं नागसहस्रस्य धारयन्ती तदा ह्यभूत् ।
ताटका नाम भद्रं ते भार्या सुन्दस्य धीमतः ॥ १.२४.२६ ॥
ହଜାରେ ହାତୀର ବଳ ଧାରଣ କରୁଥିବା ସେ ତାଡ଼କା ନାମରେ ଥିଲା; ବୁଦ୍ଧିମାନ ସୁନ୍ଦର ପତ୍ନୀ। ତୁମର ମଙ୍ଗଳ ହେଉ।
1.24.27
मारीचो राक्षसः पुत्रो यस्याः शक्रपराक्रमः ।
वृत्तबाहुर्महाशीर्षो विपुलास्यतनुर्महान् ॥ १.२४.२७ ॥
ତାଙ୍କର ପୁତ୍ର ମାରୀଚ ନାମକ ରାକ୍ଷସ, ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ପରି ପରାକ୍ରମୀ। ଗୋଲ ବାହୁ, ବଡ଼ ମୁଣ୍ଡ, ବିଶାଳ ମୁଖ ଓ ମହାକାୟ।
1.24.28
राक्षसो भैरवाकारो नित्यं त्रासयते प्रजाः ।
इमौ जनपदौ नित्यं विनाशयति राघव ॥ १.२४.२८ ॥
ଭୟଙ୍କର ଆକାରର ସେ ରାକ୍ଷସ ସର୍ବଦା ପ୍ରଜାଙ୍କୁ ଭୟଭୀତ କରେ। ହେ ରାଘବ! ସେ ଏହି ଦୁଇ ଦେଶକୁ ସର୍ବଦା ଧ୍ୱଂସ କରୁଛି।
1.24.29
मलदांश्च करूषांश्च ताटका दुष्टचारिणी ।
सेयं पन्थानमावृत्य वसत्यत्यर्धयोजने ॥ १.२४.२९ ॥
ଦୁଷ୍ଟାଚାରିଣୀ ତାଡ଼କା ମଲଦ ଓ କରୂଷଙ୍କୁ ପୀଡ଼ା ଦିଏ। ସେ ଏହି ପଥ ରୋକି ଅଧା ଯୋଜନ ଦୂରରେ ବାସ କରେ।
1.24.30
अत एव च गन्तव्यं ताटकाया वनं यतः ।
स्वबाहुबलमाश्रित्य जहीमां दुष्टचारिणीम् ॥ १.२४.३० ॥
ତେଣୁ ତାଡ଼କାର ବନକୁ ଯିବାକୁ ହିଁ ହେବ। ନିଜ ବାହୁବଳ ଉପରେ ଭରସା କରି ଏହି ଦୁଷ୍ଟାଚାରିଣୀକୁ ବଧ କର।
1.24.31
मन्नियोगादिमं देशं कुरु निष्कण्टकं पुनः ।
नहि कश्चिदिमं देशं शक्तो ह्यागन्तुमीदृशम् ॥ १.२४.३१ ॥
ମୋ ଆଦେଶରେ ଏହି ଅଞ୍ଚଳକୁ ପୁନର୍ବାର କଣ୍ଟକଶୂନ୍ୟ କର, କାରଣ ଏଭଳି ଏହି ଅଞ୍ଚଳକୁ କେହି ଆସିବାକୁ ସମର୍ଥ ନୁହେଁ।
1.24.32
यक्षिण्या घोरया राम उत्सादितमसह्यया ।
एतत्ते सर्वमाख्यातं यथैतद् दारुणं वनम् ।
यक्ष्या चोत्सादितं सर्वमद्यापि न निवर्तते ॥ १.२४.३२ ॥
ହେ ରାମ, ଏହି ଭୟଙ୍କର, ଅସହ୍ୟ ଯକ୍ଷିଣୀ ସବୁକିଛି ଉଚ୍ଛିନ୍ନ କରିଛି। ଏହି ଭୟଙ୍କର ବନ ଯେପରି, ତାହା ମୁଁ ତୁମକୁ ସବୁ କହିଛି। ଯକ୍ଷୀ ଯାହା ଧ୍ୱଂସ କରିଛି, ତାହା ସବୁ ଆଜି ବି ଫେରିନାହିଁ।