వాల్మీకి రామాయణం · సర్గ 1.24
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
1.24.1
ततः प्रभाते विमले कृताह्निकमरिन्दमौ ।
विश्वामित्रं पुरस्कृत्य नद्यास्तीरमुपागतौ ॥ १.२४.१ ॥
అప్పుడు నిర్మలమైన ప్రభాతంలో, నిత్యకర్మలు ముగించిన శత్రుసంహారకులైన ఆ ఇద్దరు, విశ్వామిత్రుని ముందుంచుకొని నది ఒడ్డుకు చేరుకున్నారు.
1.24.2
ते च सर्वे महात्मानो मुनयः संशितव्रताः ।
उपस्थाप्य शुभां नावं विश्वामित्रमथाब्रुवन् ॥ १.२४.२ ॥
కఠిన వ్రతాలు పాటించే ఆ మహాత్ములైన మునులందరూ, ఒక శుభకరమైన పడవను తెచ్చి విశ్వామిత్రునితో ఇలా అన్నారు.
1.24.3
आरोहतु भवान् नावं राजपुत्रपुरस्कृतः ।
अरिष्टं गच्छ पन्थानं मा भूत् कालस्य पर्ययः ॥ १.२४.३ ॥
రాజకుమారులను ముందుంచుకొని మీరు పడవ ఎక్కండి; క్షేమంగా ప్రయాణించండి, కాలవిలంబం కానివ్వకండి.
1.24.4
विश्वामित्रस्तथेत्युक्त्वा तानृषीन् प्रतिपूज्य च ।
ततार सहितस्ताभ्यां सरितं सागरङ्गमाम् ॥ १.२४.४ ॥
విశ్వామిత్రుడు 'సరే' అని చెప్పి, ఆ మునులను గౌరవించి, ఆ ఇద్దరితో కలిసి సముద్రంలో కలిసే నదిని దాటాడు.
1.24.5
तत्र शुश्राव वै शब्दं तोयसंरम्भवर्धितम् ।
मध्यमागम्य तोयस्य तस्य शब्दस्य निश्चयम् ॥ १.२४.५ ॥
అక్కడ నీటి ఉధృతితో పెరిగిన ఒక శబ్దాన్ని ఆయన విన్నారు; నది మధ్యకు చేరి ఆ శబ్దం యొక్క నిజాన్ని నిశ్చయించుకున్నారు.
1.24.6
ज्ञातुकामो महातेजाः सह रामः कनीयसा ।
अथ रामः सरिन्मध्ये पप्रच्छ मुनिपुङ्गवम् ॥ १.२४.६ ॥
మహాతేజస్వి అయిన రాముడు, తమ్ముడితో కలిసి తెలుసుకోవాలనే కోరికతో, నది మధ్యలో మునిశ్రేష్ఠుడైన విశ్వామిత్రుని అడిగాడు.
1.24.7
वारिणो भिद्यमानस्य किमयं तुमुलो ध्वनिः ।
राघवस्य वचः श्रुत्वा कौतूहलसमन्वितम् ॥ १.२४.७ ॥
నీరు చీలిపోతున్నప్పుడు ఈ భీకర ధ్వని ఏమిటి? రాఘవుని కుతూహలంతో కూడిన మాటలు విని.
1.24.8
कथयामास धर्मात्मा तस्य शब्दस्य निश्चयम् ।
कैलासपर्वते राम मनसा निर्मितं परम् ॥ १.२४.८ ॥
ధర్మాత్ముడు ఆ శబ్దపు నిశ్చయాన్ని చెప్పాడు — ఓ రామా, కైలాస పర్వతంపై మనసుతో సృష్టించబడిన ఉత్కృష్ట సరస్సు.
1.24.9
ब्रह्मणा नरशार्दूल तेनेदं मानसं सरः ।
तस्मात् सुस्राव सरसः सायोध्यामुपगूहते ॥ १.२४.९ ॥
బ్రహ్మ ఈ మానస సరస్సును సృష్టించాడు. ఓ నరశ్రేష్ఠా, అక్కడి నుండి ప్రవహించి అది అయోధ్యను ఆవరించుతుంది.
1.24.10
सरःप्रवृत्ता सरयूः पुण्या ब्रह्मसरश्च्युता ।
तस्यायमतुलः शब्दो जाह्नवीमभिवर्तते ॥ १.२४.१० ॥
సరస్సు నుండి ప్రవహించిన పుణ్య సరయూ నది, బ్రహ్మ సరస్సు నుండి జారిపడింది. దాని ఈ అతులమైన శబ్దం గంగ వైపు సాగుతోంది.
1.24.11
वारिसंक्षोभजो राम प्रणामं नियतः कुरु ।
ताभ्यां तु तावुभौ कृत्वा प्रणाममतिधार्मिकौ ॥ १.२४.११ ॥
ఓ రామా, నీటి క్షోభం వల్ల పుట్టిన ఈ శబ్దం ఇది. నియమంతో వారికి నమస్కరించు. అతి ధార్మికులైన ఆ ఇద్దరూ ఆ ఇద్దరికీ నమస్కరించారు.
1.24.12
तीरं दक्षिणमासाद्य जग्मतुर्लघुविक्रमौ ।
स वनं घोरसंकाशं दृष्ट्वा नरवरात्मजः ॥ १.२४.१२ ॥
దక్షిణ తీరాన్ని చేరి, వేగమైన నడక గల ఆ ఇద్దరూ ముందుకు సాగారు. నరశ్రేష్ఠుని కుమారుడు భయంకరంగా కనిపించే ఆ అడవిని చూశాడు.
1.24.13
अविप्रहतमैक्ष्वाकः पप्रच्छ मुनिपुङ्गवम् ।
अहो वनमिदं दुर्गं झिल्लिकागणसंयुतम् ॥ १.२४.१३ ॥
అడ్డంకి లేకుండా ఇక్ష్వాకు వంశీయుడు (రాముడు) మునిశ్రేష్ఠుడిని అడిగాడు, "అహో! ఈ అడవి ఎంత దుర్గమమైనది, జీరుగు పురుగుల గుంపులతో నిండినది!"
1.24.14
भैरवैः श्वापदैः कीर्णं शकुन्तैर्दारुणारवैः ।
नानाप्रकारैः शकुनैर्वाश्यद्भिर्भैरवस्वनैः ॥ १.२४.१४ ॥
భయంకరమైన క్రూర మృగాలతో నిండినది, భయంకర ధ్వనులతో అరుస్తున్న పక్షులతో, అనేక రకాల పక్షులతో నిండినది.
1.24.15
सिंहव्याघ्रवराहैश्च वारणैश्चापि शोभितम् ।
धवाश्वकर्णककुभैर्बिल्वतिन्दुकपाटलैः ॥ १.२४.१५ ॥
సింహాలు, పులులు, అడవిపందులు, ఏనుగులతో కూడా శోభిస్తున్నది, ధవ, అశ్వకర్ణ, అర్జున వృక్షాలతో, బిల్వ, తింతిడ, పాటలి వృక్షాలతో.
1.24.16
संकीर्णं बदरीभिश्च किं न्विदं दारुणं वनम् ।
तमुवाच महातेजा विश्वामित्रो महामुनिः ॥ १.२४.१६ ॥
రేగు చెట్లతో కూడా దట్టంగా నిండిన ఈ భయంకర అడవి ఎందుకిలా ఉన్నది?" అతనితో మహాతేజస్వి మహాముని విశ్వామిత్రుడు చెప్పాడు.
1.24.17
श्रूयतां वत्स काकुत्स्थ यस्यैतद् दारुणं वनम् ।
एतौ जनपदौ स्फीतौ पूर्वमास्तां नरोत्तम ॥ १.२४.१७ ॥
"విను, వత్సా కాకుత్స్థా! ఈ భయంకర అడవి ఎవరిదో, ఆ రెండు జనపదాలు పూర్వం సమృద్ధంగా ఉండేవి, ఓ నరోత్తమా."
1.24.18
मलदाश्च करूषाश्च देवनिर्माणनिर्मितौ ।
पुरा वृत्रवधे राम मलेन समभिप्लुतम् ॥ १.२४.१८ ॥
మలదులు, కరూషులు, దేవతలు నిర్మించినవారు, రామా! పూర్వం వృత్రుని వధ సమయంలో వారు మలినంతో పూర్తిగా కప్పబడ్డారు.
1.24.19
क्षुधा चैव सहस्राक्षं ब्रह्महत्या समाविशत् ।
तमिन्द्रं मलिनं देवा ऋषयश्च तपोधनाः ॥ १.२४.१९ ॥
ఆకలి, బ్రహ్మహత్యా పాపం వెయ్యి కన్నుల ఇంద్రుడిలో ప్రవేశించాయి. మలినుడైన ఆ ఇంద్రుడిని దేవతలు, తపోధనులైన ఋషులు చూశారు.
1.24.20
कलशैः स्नापयामासुर्मलं चास्य प्रमोचयन् ।
इह भूम्यां मलं दत्त्वा देवाः कारूषमेव च ॥ १.२४.२० ॥
దేవతలు కలశాలతో అతడికి స్నానం చేయించి, అతడి మలాన్ని తొలగించారు. ఇక్కడ భూమికి మలాన్నీ కారూషాన్నీ ఇచ్చారు.
1.24.21
शरीरजं महेन्द्रस्य ततो हर्षं प्रपेदिरे ।
निर्मलो निष्करूषश्च शुद्ध इन्द्रो यथाभवत् ॥ १.२४.२१ ॥
అప్పుడు మహేంద్రుని శరీరం నుండి పుట్టిన మలం వల్ల దేవతలు సంతోషించారు. నిర్మలుడు, కారూష రహితుడు అయిన ఇంద్రుడు పూర్వంలా శుద్ధుడయ్యాడు.
1.24.22
ददौ देशस्य सुप्रीतो वरं प्रादातनुत्तमम् ।
इमौ जनपदौ स्फीतौ ख्यातिं लोके गमिष्यतः ॥ १.२४.२२ ॥
ఎంతో సంతోషించి ఆ దేశానికి అత్యుత్తమ వరాన్ని ఇచ్చాడు. ఈ రెండు సమృద్ధ ప్రాంతాలు లోకంలో ప్రసిద్ధి పొందుతాయి.
1.24.23
मलदाश्च करूषाश्च ममाङ्गमलधारिणौ ।
साधु साध्विति तं देवाः पाकशासनमब्रुवन् ॥ १.२४.२३ ॥
"మలదులూ కారూషులూ నా శరీర మలాన్ని మోసేవారు — మంచిది, మంచిది!" అని దేవతలు పాకశాసనుడైన ఇంద్రుడితో అన్నారు.
1.24.24
देशस्य पूजां तां दृष्ट्वा कृतां शक्रेण धीमता ।
एतौ जनपदौ स्फीतौ दीर्घकालमरिंदम ॥ १.२४.२४ ॥
బుద్ధిమంతుడైన శక్రుడు ఆ దేశానికి చేసిన ఆ గౌరవాన్ని చూసి, అరిందమా, ఈ రెండు సమృద్ధ ప్రాంతాలు చాలాకాలం నిలిచాయి.
1.24.25
मलदाश्च करूषाश्च मुदिता धनधान्यतः ।
कस्यचित्त्वथ कालस्य यक्षिणी कामरूपिणी ॥ १.२४.२५ ॥
మలద, కరూష దేశాలు ధనధాన్యాలతో సంతోషంగా ఉండేవి. కొంతకాలం తర్వాత ఇష్టమైన రూపం ధరించగల ఒక యక్షిణి వచ్చింది.
1.24.26
बलं नागसहस्रस्य धारयन्ती तदा ह्यभूत् ।
ताटका नाम भद्रं ते भार्या सुन्दस्य धीमतः ॥ १.२४.२६ ॥
ఆమె వేయి ఏనుగుల బలం కలిగినది. ఆమె పేరు తాటక, బుద్ధిమంతుడైన సుందుని భార్య. నీకు శుభం కలుగుగాక.
1.24.27
मारीचो राक्षसः पुत्रो यस्याः शक्रपराक्रमः ।
वृत्तबाहुर्महाशीर्षो विपुलास्यतनुर्महान् ॥ १.२४.२७ ॥
ఆమె కుమారుడు మారీచుడు అనే రాక్షసుడు; ఇంద్రుని పరాక్రమం కలవాడు. గుండ్రని బాహువులు, పెద్ద తల, విశాల ముఖం, మహా శరీరం కలవాడు.
1.24.28
राक्षसो भैरवाकारो नित्यं त्रासयते प्रजाः ।
इमौ जनपदौ नित्यं विनाशयति राघव ॥ १.२४.२८ ॥
భయంకర రూపం గల ఆ రాక్షసుడు ఎల్లప్పుడూ ప్రజలను భయపెడుతున్నాడు. ఓ రాఘవా! అతడు ఈ రెండు దేశాలను నిరంతరం నాశనం చేస్తున్నాడు.
1.24.29
मलदांश्च करूषांश्च ताटका दुष्टचारिणी ।
सेयं पन्थानमावृत्य वसत्यत्यर्धयोजने ॥ १.२४.२९ ॥
దుష్టురాలైన తాటక మలద, కరూష దేశాలను బాధిస్తోంది. ఈ దారిని అడ్డుకుని అర యోజనం దూరంలో ఆమె నివసిస్తోంది.
1.24.30
अत एव च गन्तव्यं ताटकाया वनं यतः ।
स्वबाहुबलमाश्रित्य जहीमां दुष्टचारिणीम् ॥ १.२४.३० ॥
కాబట్టి తాటక అడవికి వెళ్ళాలి. నీ బాహుబలంపై ఆధారపడి ఈ దుష్టురాలిని సంహరించు.
1.24.31
मन्नियोगादिमं देशं कुरु निष्कण्टकं पुनः ।
नहि कश्चिदिमं देशं शक्तो ह्यागन्तुमीदृशम् ॥ १.२४.३१ ॥
నా ఆజ్ఞ ప్రకారం ఈ ప్రదేశాన్ని మళ్ళీ ముళ్ళు లేకుండా చేయి; ఎందుకంటే ఇలాంటి ఈ ప్రదేశంలోకి రావడానికి ఎవరూ సమర్థులు కారు.
1.24.32
यक्षिण्या घोरया राम उत्सादितमसह्यया ।
एतत्ते सर्वमाख्यातं यथैतद् दारुणं वनम् ।
यक्ष्या चोत्सादितं सर्वमद्यापि न निवर्तते ॥ १.२४.३२ ॥
ఓ రామా, ఈ భయంకరమైన, సహించరాని యక్షిణి అంతా నాశనం చేసింది. ఈ భయంకరమైన అడవి ఎలా ఉందో అంతా నీకు చెప్పాను. యక్షి నాశనం చేసినదంతా ఇప్పటికీ తిరిగి కోలుకోలేదు.