Vedyatra वेदयात्रा
ਖੋਜੋ

ਵਾਲਮੀਕਿ ਰਾਮਾਇਣ · ਸਰਗ 1.25

हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย

ਸ਼ਬਦ-ਅਰਥਾਂ ਨਾਲ ਪੜ੍ਹੋ

1.25.1

अथ तस्याप्रमेयस्य मुनेर्वचनमुत्तमम्।
श्रुत्वा पुरुषशार्दूलः प्रत्युवाच शुभां गिरम् ॥ १.२५.१ ॥

ਫਿਰ ਉਸ ਅਪ੍ਰਮੇਯ ਮੁਨੀ ਦੇ ਉੱਤਮ ਬਚਨ ਸੁਣ ਕੇ ਪੁਰਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ੇਰ ਰਾਮ ਨੇ ਸ਼ੁਭ ਬਾਣੀ ਵਿੱਚ ਉੱਤਰ ਦਿੱਤਾ।

1.25.2

अल्पवीर्या यदा यक्षी श्रूयते मुनिपुङ्गव ।
कथं नागसहस्रस्य धारयत्यबला बलम् ॥ १.२५.२ ॥

ਹੇ ਮੁਨੀਆਂ ਵਿੱਚ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ, ਸੁਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਯਕਸ਼ੀ ਥੋੜ੍ਹੇ ਬਲ ਵਾਲੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ; ਤਾਂ ਇਹ ਅਬਲਾ ਹਜ਼ਾਰ ਹਾਥੀਆਂ ਦਾ ਬਲ ਕਿਵੇਂ ਧਾਰਦੀ ਹੈ?

1.25.3

इत्युक्तं वचनं श्रुत्वा राघवस्यामितौजसः ।
हर्षयञ्श्लक्ष्णया वाचा सलक्ष्मणमरिन्दमम् ॥ १.२५.३ ॥

ਅਮਿਤ ਤੇਜਸਵੀ ਰਘੂਵੰਸ਼ੀ ਦੇ ਇਹ ਬਚਨ ਸੁਣ ਕੇ, ਮਿੱਠੀ ਬਾਣੀ ਨਾਲ ਲਕਸ਼ਮਣ ਸਮੇਤ ਵੈਰੀਆਂ ਨੂੰ ਦਬਾਉਣ ਵਾਲੇ ਨੂੰ ਖੁਸ਼ ਕਰਦੇ ਹੋਏ।

1.25.4

विश्वामित्रोऽब्रवीद् वाक्यं शृणु येन बलोत्कटा ।
वरदानकृतं वीर्यं धारयत्यबला बलम् ॥ १.२५.४ ॥

ਵਿਸ਼ਵਾਮਿੱਤਰ ਬੋਲੇ: ਸੁਣ, ਇਹ ਅਬਲਾ ਵਰਦਾਨ ਨਾਲ ਮਿਲੇ ਵੀਰਜ ਦੇ ਬਲ ਨਾਲ ਭਾਰੀ ਸ਼ਕਤੀ ਧਾਰਦੀ ਹੈ।

1.25.5

पूर्वमासीन्महायक्षः सुकेतुर्नाम वीर्यवान् ।
अनपत्यः शुभाचारः स च तेपे महत्तपः ॥ १.२५.५ ॥

ਪਹਿਲਾਂ ਸੁਕੇਤੂ ਨਾਮ ਦਾ ਵੀਰ ਮਹਾਯਕਸ਼ ਸੀ। ਉਸ ਦੇ ਕੋਈ ਸੰਤਾਨ ਨਹੀਂ ਸੀ; ਉਹ ਸ਼ੁਭ ਆਚਰਣ ਵਾਲਾ ਸੀ ਅਤੇ ਉਸਨੇ ਮਹਾਨ ਤਪ ਕੀਤਾ।

1.25.6

पितामहस्तु सुप्रीतस्तस्य यक्षपतेस्तदा ।
कन्यारत्नं ददौ राम ताटकां नाम नामतः ॥ १.२५.६ ॥

ਫਿਰ ਪਿਤਾਮਹ (ਬ੍ਰਹਮਾ) ਉਸ ਯਕਸ਼ਪਤੀ ਉੱਤੇ ਬਹੁਤ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੋ ਕੇ, ਹੇ ਰਾਮ, ਤਾਟਕਾ ਨਾਮ ਦੀ ਕੰਨਿਆ-ਰਤਨ ਉਸ ਨੂੰ ਦਿੱਤੀ।

1.25.7

ददौ नागसहस्रस्य बलं चास्याः पितामहः ।
न त्वेव पुत्रं यक्षाय ददौ चासौ महायशाः ॥ १.२५.७ ॥

ਦਾਦੇ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਹਜ਼ਾਰ ਹਾਥੀਆਂ ਦਾ ਬਲ ਦਿੱਤਾ; ਪਰ ਉਸ ਮਹਾਯਸ਼ਸਵੀ ਨੇ ਯਕਸ਼ ਨੂੰ ਪੁੱਤਰ ਨਹੀਂ ਦਿੱਤਾ।

1.25.8

तां तु बालां विवर्धन्तीं रूपयौवनशालिनीम् ।
जम्भपुत्राय सुन्दाय ददौ भार्यां यशस्विनीम् ॥ १.२५.८ ॥

ਵਧਦੀ ਹੋਈ, ਰੂਪ ਅਤੇ ਜਵਾਨੀ ਨਾਲ ਸੋਹਣੀ ਉਸ ਬਾਲੜੀ ਨੂੰ ਜੰਭ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਸੁੰਦ ਨੂੰ ਪਤਨੀ ਵਜੋਂ ਦਿੱਤਾ; ਉਹ ਯਸ਼ਸਵਿਨੀ ਸੀ।

1.25.9

कस्यचित्त्वथ कालस्य यक्षी पुत्रं व्यजायत ।
मारीचं नाम दुर्धर्षं यः शापाद् राक्षसोऽभवत् ॥ १.२५.९ ॥

ਕੁਝ ਸਮੇਂ ਬਾਅਦ ਉਸ ਯਕਸ਼ੀ ਨੂੰ ਮਾਰੀਚ ਨਾਮਕ ਦੁਰਧਰਸ਼ ਪੁੱਤਰ ਹੋਇਆ; ਉਹ ਸਰਾਪ ਕਾਰਨ ਰਾਖਸ਼ ਬਣ ਗਿਆ।

1.25.10

सुन्दे तु निहते राम अगस्त्यमृषिसत्तमम् ।
ताटका सहपुत्रेण प्रधर्षयितुमिच्छति ॥ १.२५.१० ॥

ਹੇ ਰਾਮ, ਸੁੰਦ ਦੇ ਮਾਰੇ ਜਾਣ ਮਗਰੋਂ ਤਾੜਕਾ ਆਪਣੇ ਪੁੱਤਰ ਸਮੇਤ ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀ ਅਗਸਤਯ ਉੱਤੇ ਹਮਲਾ ਕਰਨਾ ਚਾਹੁੰਦੀ ਹੈ।

1.25.11

भक्षार्थं जातसंरम्भा गर्जन्ती साभ्यधावत ।
आपतन्तीं तु तां दृष्ट्वा अगस्त्यो भगवानृषिः ॥ १.२५.११ ॥

ਭੋਜਨ ਲਈ ਕ੍ਰੋਧ ਨਾਲ ਭਰੀ ਉਹ ਗਰਜਦੀ ਹੋਈ ਦੌੜੀ; ਉਸ ਨੂੰ ਹਮਲਾ ਕਰਦੀ ਵੇਖ ਕੇ ਭਗਵਾਨ ਰਿਸ਼ੀ ਅਗਸਤਯ...

1.25.12

राक्षसत्वं भजस्वेति मारीचं व्याजहार सः ।
अगस्त्यः परमामर्षस्ताटकामपि शप्तवान् ॥ १.२५.१२ ॥

'ਰਾਖਸ਼ਪਣ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋ' ਐਸਾ ਉਨ੍ਹਾਂ ਮਾਰੀਚ ਨੂੰ ਕਿਹਾ; ਅਤਿ ਕ੍ਰੋਧ ਨਾਲ ਤਾੜਕਾ ਨੂੰ ਵੀ ਸਰਾਪ ਦਿੱਤਾ।

1.25.13

पुरुषादी महायक्षी विकृता विकृतानना ।
इदं रूपम् विहायाशु दारुणं रूपमस्तु ते ॥ १.२५.१३ ॥

ਮਨੁੱਖਾਂ ਨੂੰ ਖਾਣ ਵਾਲੀ ਮਹਾਯਕਸ਼ੀ, ਵਿਗੜੇ ਰੂਪ ਅਤੇ ਵਿਗੜੇ ਮੂੰਹ ਵਾਲੀ, ਇਹ ਰੂਪ ਛੱਡ ਕੇ ਛੇਤੀ ਹੀ ਭਿਆਨਕ ਰੂਪ ਤੇਰਾ ਹੋ ਜਾਵੇ।

1.25.14

सैषा शापकृतामर्षा ताटका क्रोधमूर्छिता ।
देशमुत्सादयत्येनमगस्त्याचरितं शुभम् ॥ १.२५.१४ ॥

ਸਰਾਪ ਨਾਲ ਗੁੱਸੇ ਹੋਈ, ਕ੍ਰੋਧ ਨਾਲ ਬੇਹੋਸ਼ ਹੋਈ ਇਹ ਤਾੜਕਾ ਅਗਸਤਯ ਦੁਆਰਾ ਵਸਾਏ ਇਸ ਸ਼ੁਭ ਦੇਸ਼ ਨੂੰ ਉਜਾੜ ਰਹੀ ਹੈ।

1.25.15

एनां राघव दुर्वृत्तां यक्षीं परमदारुणाम् ।
गोब्राह्मणहितार्थाय जहि दुष्टपराक्रमाम् ॥ १.२५.१५ ॥

ਹੇ ਰਾਘਵ! ਗਾਂਆਂ ਅਤੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਦੇ ਭਲੇ ਲਈ ਇਸ ਦੁਰਾਚਾਰਨੀ, ਬਹੁਤ ਭਿਆਨਕ ਅਤੇ ਦੁਸ਼ਟ ਬਲ ਵਾਲੀ ਯਕਸ਼ੀ ਨੂੰ ਮਾਰ ਦੇ।

1.25.16

नह्येनां शापसंसृष्टां कश्चिदुत्सहते पुमान् ।
निहन्तुं त्रिषु लोकेषु त्वामृते रघुनन्दन ॥ १.२५.१६ ॥

ਸਰਾਪ ਨਾਲ ਬੱਝੀ ਇਸ ਨੂੰ ਤਿੰਨਾਂ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਤੇਰੇ ਬਿਨਾਂ ਕੋਈ ਵੀ ਪੁਰਸ਼ ਮਾਰਨ ਦਾ ਹੌਸਲਾ ਨਹੀਂ ਕਰੇਗਾ, ਹੇ ਰਘੁਨੰਦਨ।

1.25.17

नहि ते स्त्रीवधकृते घृणा कार्या नरोत्तम ।
चातुर्वर्ण्यहितार्थं कर्तव्यं राजसूनुना ॥ १.२५.१७ ॥

ਹੇ ਨਰੋਤਮ! ਔਰਤ ਨੂੰ ਮਾਰਨ ਦੇ ਕਾਰਨ ਤੈਨੂੰ ਰਹਿਮ ਨਹੀਂ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ। ਚਾਰਾਂ ਵਰਣਾਂ ਦੇ ਭਲੇ ਲਈ ਰਾਜਕੁਮਾਰ ਨੂੰ ਇਹ ਕਰਨਾ ਹੀ ਹੈ।

1.25.18

नृशंसमनृशंसं वा प्रजारक्षणकारणात् ।
पातकं वा सदोषं वा कर्तव्यं रक्षता सदा ॥ १.२५.१८ ॥

ਪਰਜਾ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਦੇ ਕਾਰਨ ਰੱਖਿਅਕ ਨੂੰ ਸਦਾ ਉਹ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ, ਭਾਵੇਂ ਉਹ ਕਰੂਰ ਹੋਵੇ ਜਾਂ ਕਰੂਰ ਨਾ ਹੋਵੇ, ਪਾਪ ਹੋਵੇ ਜਾਂ ਦੋਸ਼ ਵਾਲਾ।

1.25.19

राज्यभारनियुक्तानामेष धर्मः सनातनः ।
अधर्म्यां जहि काकुत्स्थ धर्मो ह्यस्यां न विद्यते ॥ १.२५.१९ ॥

ਰਾਜ ਭਾਰ ਚੁੱਕਣ ਵਾਲਿਆਂ ਦਾ ਇਹੀ ਸਨਾਤਨ ਧਰਮ ਹੈ। ਹੇ ਕਾਕੁਤਸਥ, ਇਸ ਅਧਰਮੀ ਇਸਤਰੀ ਨੂੰ ਮਾਰ; ਇਸ ਵਿੱਚ ਧਰਮ ਨਹੀਂ ਹੈ।

1.25.20

श्रूयते हि पुरा शक्रो विरोचनसुतां नृप ।
पृथिवीं हन्तुमिच्छन्तीं मन्थरामभ्यसूदयत् ॥ १.२५.२० ॥

ਸੁਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਪੁਰਾਣੇ ਸਮੇਂ ਇੰਦਰ ਨੇ ਵਿਰੋਚਨ ਦੀ ਧੀ ਮੰਥਰਾ ਨੂੰ ਮਾਰਿਆ ਸੀ, ਜੋ ਧਰਤੀ ਨੂੰ ਨਸ਼ਟ ਕਰਨਾ ਚਾਹੁੰਦੀ ਸੀ।

1.25.21

विष्णुना च पुरा राम भृगुपत्नी पतिव्रता ।
अनिन्द्रं लोकमिच्छन्ती काव्यमाता निषूदिता ॥ १.२५.२१ ॥

ਹੇ ਰਾਮ, ਪੁਰਾਣੇ ਸਮੇਂ ਵਿਸ਼ਨੂ ਨੇ ਭ੍ਰਿਗੂ ਦੀ ਪਤੀਵਰਤਾ ਪਤਨੀ ਨੂੰ ਮਾਰਿਆ; ਇੰਦਰ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਲੋਕ ਚਾਹੁਣ ਵਾਲੀ ਉਹ ਕਾਵਿਆ (ਉਸ਼ਨਸ) ਦੀ ਮਾਤਾ ਸੀ।

1.25.22

एतैश्चान्यैश्च बहुभी राजपुत्रैर्महात्मभिः ।
अधर्मसहिता नार्यो हताः पुरुषसत्तमैः ।
तस्मादेनां घृणां त्यक्त्वा जहि मच्छासनान्नृप ॥ १.२५.२२ ॥

ਇਹਨਾਂ ਅਤੇ ਹੋਰ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਮਹਾਤਮਾ ਰਾਜਕੁਮਾਰਾਂ—ਪੁਰਸ਼ੋਤਮਾਂ—ਨੇ ਅਧਰਮ ਵਾਲੀਆਂ ਅਨੇਕ ਇਸਤਰੀਆਂ ਮਾਰੀਆਂ ਹਨ। ਇਸ ਲਈ ਇਸ ਉੱਤੇ ਦਇਆ ਛੱਡ ਕੇ ਮੇਰੇ ਹੁਕਮ ਨਾਲ ਇਸਨੂੰ ਮਾਰ, ਹੇ ਨ੍ਰਿਪ।