รามายณะของวาลมีกิ · สรรค 1.65
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
1.65.1
अथ हैमवतीं राम दिशं त्यक्त्वा महामुनिः।
पूर्वां दिशमनुप्राप्य तपस्तेपे सुदारुणम् ॥ १.६५.१ ॥
ครั้นนั้น ข้าแต่พระราม มหามุนีได้ละจากเขตหิมาลัยแล้วไปถึงทิศตะวันออก และบำเพ็ญตบะอันโหดร้ายยิ่ง
1.65.2
मौनं वर्षसहस्रस्य कृत्वा व्रतमनुत्तमम्।
चकाराप्रतिमं राम तपः परमदुष्करम् ॥ १.६५.२ ॥
ข้าแต่พระราม ท่านปฏิญาณถือวัตรนิ่งเงียบตลอดพันปี แล้วบำเพ็ญตบะอันเทียบไม่ได้และยากยิ่งที่จะกระทำได้
1.65.3
पूर्णे वर्षसहस्रे तु काष्ठभूतं महामुनिम्।
विघ्नैर्बहुभिराधूतं क्रोधो नान्तरमाविशत् ॥ १.६५.३ ॥
เมื่อครบพันปี มหามุนีนั้นยังคงแข็งทื่อดุจท่อนไม้ แม้ถูกอุปสรรคมากมายเขย่า ความโกรธก็มิได้เข้าไปในใจของท่าน
1.65.4
स कृत्वा निश्चयं राम तप आतिष्ठताव्ययम्।
तस्य वर्षसहस्रस्य व्रते पूर्णे महाव्रतः ॥ १.६५.४ ॥
ข้าแต่พระราม ท่านตั้งความแน่วแน่ แล้วบำเพ็ญตบะที่ไม่เสื่อมสิ้น และเมื่อวัตรใหญ่พันปีนั้นครบแล้ว ผู้ถือวัตรใหญ่นั้น
1.65.5
भोक्तुमारब्धवानन्नं तस्मिन् काले रघूत्तम।
इन्द्रो द्विजातिर्भूत्वा तं सिद्धमन्नमयाचत ॥ १.६५.५ ॥
ข้าแต่ผู้ประเสริฐแห่งวงศ์รฆุ ในขณะนั้นท่านเพิ่งเริ่มจะฉันอาหาร ครั้นนั้นพระอินทร์ แปลงกายเป็นพราหมณ์ ได้ขออาหารที่หุงแล้วจากท่าน
1.65.6
तस्मै दत्त्वा तदा सिद्धं सर्वं विप्राय निश्चितः।
निःशेषितेऽन्ने भगवानभुक्त्वैव महातपाः ॥ १.६५.६ ॥
ครั้นนั้น ผู้มีตบะใหญ่ผู้มั่นคงได้ถวายอาหารที่หุงแล้วทั้งหมดแก่พราหมณ์ และเมื่ออาหารหมดสิ้นไม่เหลือ พระผู้ทรงสิริมงคลผู้มีตบะใหญ่ก็มิได้ฉันอาหารเลย
1.65.7
न किंचिदवदद् विप्रं मौनव्रतमुपास्थितः।
तथैवासीत् पुनर्मौनमनुच्छ्वासं चकार ह ॥ १.६५.७ ॥
ท่านมิได้กล่าวอะไรแก่พราหมณ์ ท่านยึดถือวัตรนิ่งเงียบ อีกครั้งหนึ่งท่านก็นิ่งเงียบเช่นนั้น และกลั้นลมหายใจไว้
1.65.8
अथ वर्षसहस्रं च नोच्छ्वसन् मुनिपुंगवः।
तस्यानुच्छ्वसमानस्य मूर्ध्नि धूमो व्यजायत ॥ १.६५.८ ॥
ครั้นนั้น มุนีผู้ประเสริฐในหมู่มุนีไม่หายใจถึงพันปี ขณะที่ท่านกลั้นลมหายใจอยู่นั้น ควันก็พวยพุ่งขึ้นจากศีรษะ
1.65.9
त्रैलोक्यं येन सम्भ्रान्तमातापितमिवाभवत्।
ततो देवर्षिगन्धर्वाः पन्नगोरगराक्षसाः ॥ १.६५.९ ॥
ด้วยเหตุนั้น ไตรโลกก็ปั่นป่วน ดุจถูกความร้อนเผาไหม้ ครั้นนั้น เทพ ฤๅษี คนธรรพ์ นาค งู และรากษสทั้งหลาย...
1.65.10
मोहितास्तपसा तस्य तेजसा मन्दरश्मयः।
कश्मलोपहताः सर्वे पितामहमथाब्रुवन् ॥ १.६५.१० ॥
ถูกตบะและรัศมีของท่านทำให้มึนงง แสงของพวกเขาริบหรี่ ทั้งหมดถูกความทุกข์ใจครอบงำ จึงกราบทูลพระปิตามหาพรหม
1.65.11
बहुभिः कारणैर्देव विश्वामित्रो महामुनिः।
लोभितः क्रोधितश्चैव तपसा चाभिवर्धते ॥ १.६५.११ ॥
ข้าแต่พระเจ้า มหามุนีวิศวามิตรถูกล่อใจและถูกยั่วโทสะด้วยเหตุนานัปการ แต่ท่านก็ยิ่งเจริญขึ้นด้วยตบะ
1.65.12
नह्यस्य वृजिनं किंचिद् दृश्यते सूक्ष्ममप्युत।
न दीयते यदि त्वस्य मनसा यदभीप्सितम् ॥ १.६५.१२ ॥
แม้เพียงความผิดเล็กน้อยก็ไม่ปรากฏในท่าน และหากสิ่งที่ท่านปรารถนาในใจมิได้ถูกประทานให้แก่ท่าน...
1.65.13
विनाशयति त्रैलोक्यं तपसा सचराचरम्।
व्याकुलाश्च दिशः सर्वा न च किंचित् प्रकाशते ॥ १.६५.१३ ॥
ท่านกำลังทำลายไตรโลกพร้อมทั้งสัตว์ที่เคลื่อนไหวและไม่เคลื่อนไหวด้วยตบะของท่าน ทุกทิศปั่นป่วน และไม่มีสิ่งใดส่องแสงปรากฏ
1.65.14
सागराः क्षुभिताः सर्वे विशीर्यन्ते च पर्वताः।
प्रकम्पते च वसुधा वायुर्वातीह संकुलः ॥ १.६५.१४ ॥
มหาสมุทรทั้งหลายปั่นป่วนหมด ภูเขาพังทลาย แผ่นดินสั่นไหว และลมพัดอย่างวุ่นวายรุนแรงอยู่ที่นี่
1.65.15
ब्रह्मन् न प्रतिजानीमो नास्तिको जायते जनः।
सम्मूढमिव त्रैलोक्यं सम्प्रक्षुभितमानसम् ॥ १.६५.१५ ॥
ข้าแต่พระพรหม พวกเรายังไม่เข้าใจ ผู้คนกำลังเลิกศรัทธา ไตรโลกดูเหมือนหลงงงงวย และจิตใจสับสนอย่างยิ่ง
1.65.16
भास्करो निष्प्रभश्चैव महर्षेस्तस्य तेजसा।
बुद्धिं न कुरुते यावन्नाशे देव महामुनिः ॥ १.६५.१६ ॥
แม้ดวงอาทิตย์ก็สูญเสียความสว่างจากรัศมีของมหาฤๅษีนั้น ข้าแต่พระเจ้า ตราบใดที่มหามุนียังไม่คิดจะทำลายล้าง สิ่งนี้ก็ยังคงดำเนินอยู่เพียงนั้น
1.65.17
तावत् प्रसादो भगवन्नग्निरूपो महाद्युतिः।
कालाग्निना यथा पूर्वं त्रैलोक्यं दह्यतेऽखिलम् ॥ १.६५.१७ ॥
ขอให้พระกรุณาของท่านดำรงอยู่ ข้าแต่ผู้ทรงพระคุณ ท่านผู้มีรูปดุจไฟและมีความรุ่งโรจน์ยิ่ง เพื่อมิให้ไตรโลกทั้งสิ้นถูกเผาไหม้ดุจครั้งก่อนด้วยไฟแห่งกาลเวลา
1.65.18
देवराज्यं चिकीर्षेत दीयतामस्य यन्मनः।
ततः सुरगणाः सर्वे पितामहपुरोगमाः ॥ १.६५.१८ ॥
หากท่านปรารถนาราชสมบัติของเทพ ขอให้ประทานสิ่งที่ใจของท่านปรารถนาแก่ท่านเถิด ครั้นนั้น หมู่เทพทั้งปวง มีพระปิตามหาพรหมนำหน้า...
1.65.19
विश्वामित्रं महात्मानं वाक्यं मधुरमब्रुवन्।
ब्रह्मर्षे स्वागतं तेऽस्तु तपसा स्म सुतोषिताः ॥ १.६५.१९ ॥
กล่าวถ้อยคำอันไพเราะแก่มหาตมะวิศวามิตรว่า "ขอต้อนรับ ข้าแต่พรหมรรษี พวกเรายินดียิ่งด้วยตบะของท่าน"
1.65.20
ब्राह्मण्यं तपसोग्रेण प्राप्तवानसि कौशिक।
दीर्घमायुश्च ते ब्रह्मन् ददामि समरुद्गणः ॥ १.६५.२० ॥
ข้าแต่เการศิกะ ท่านได้บรรลุความเป็นพราหมณ์ด้วยตบะอันรุนแรง ข้าแต่พราหมณ์ ข้าพเจ้าพร้อมด้วยหมู่มรุตประทานอายุยืนยาวแก่ท่าน
1.65.21
स्वस्ति प्राप्नुहि भद्रं ते गच्छ सौम्य यथासुखम्।
पितामहवचः श्रुत्वा सर्वेषां त्रिदिवौकसाम् ॥ १.६५.२१ ॥
ขอให้เจ้าได้รับความสวัสดี ขอให้โชคดีมีแก่เจ้า โอ้ผู้อ่อนโยน จงไปโดยสบายเถิด เมื่อได้ฟังพระดำรัสของท่านปิตามหะ เทพทั้งปวงผู้อาศัยในสวรรค์ก็กล่าวดังนี้
1.65.22
कृत्वा प्रणामं मुदितो व्याजहार महामुनिः।
ब्राह्मण्यं यदि मे प्राप्तं दीर्घमायुस्तथैव च ॥ १.६५.२२ ॥
มหาฤๅษีผู้ปีติยินดีถวายการกราบไหว้แล้วกล่าวว่า หากข้าพเจ้าได้บรรลุความเป็นพราหมณ์และอายุยืนยาวแล้วจริง ขอให้เป็นดังนั้นเถิด
1.65.23
ॐकारोऽथ वषट्कारो वेदाश्च वरयन्तु माम्।
क्षत्रवेदविदां श्रेष्ठो ब्रह्मवेदविदामपि ॥ १.६५.२३ ॥
ขอให้โอังการะและวษัฏการะ และบรรดาพระเวททั้งหลายเลือกข้าพเจ้า ขอให้ข้าพเจ้าเป็นผู้เลิศทั้งในหมู่ผู้รู้กษัตริยเวทและในหมู่ผู้รู้พรหมเวทด้วย
1.65.24
ब्रह्मपुत्रो वसिष्ठो मामेवं वदतु देवताः।
यद्येवं परमः कामः कृतो यान्तु सुरर्षभाः ॥ १.६५.२४ ॥
ขอให้พระวสิษฐ บุตรของพระพรหม ประกาศข้าพเจ้าเช่นนั้น และขอให้เทพทั้งหลายประกาศเช่นนั้นด้วย หากความปรารถนาสูงสุดของข้าพเจ้าสำเร็จเช่นนี้แล้ว โอ้ผู้ประเสริฐในหมู่เทพ จงไปเถิด
1.65.25
ततः प्रसादितो देवैर्वसिष्ठो जपतां वरः।
सख्यं चकार ब्रह्मर्षिरेवमस्त्विति चाब्रवीत् ॥ १.६५.२५ ॥
ครั้งนั้น พระวสิษฐผู้เลิศในหมู่ผู้ท่องบทสวด ผู้เป็นพรหมฤๅษี เมื่อเทพทั้งหลายทำให้พอพระทัยแล้ว ก็ทำไมตรีและกล่าวว่า ขอให้เป็นดังนั้นเถิด
1.65.26
ब्रह्मर्षिस्त्वं न संदेहः सर्वं सम्पद्यते तव।
इत्युक्त्वा देवताश्चापि सर्वा जग्मुर्यथागतम् ॥ १.६५.२६ ॥
ท่านเป็นพรหมฤๅษีแน่นอน ไม่มีข้อสงสัย ทุกสิ่งจะสำเร็จแก่ท่าน เมื่อกล่าวดังนี้แล้ว เทพทั้งหมดก็กลับไปตามทางที่มา
1.65.27
विश्वामित्रोऽपि धर्मात्मा लब्ध्वा ब्राह्मण्यमुत्तमम्।
पूजयामास ब्रह्मर्षिं वसिष्ठं जपतां वरम् ॥ १.६५.२७ ॥
ฝ่ายพระวิศวามิตรผู้มีจิตใจชอบธรรม เมื่อได้บรรลุความเป็นพราหมณ์อันสูงสุดแล้ว ก็ถวายการบูชาแด่พรหมฤๅษีวสิษฐ ผู้เลิศในหมู่ผู้ท่องบทสวด
1.65.28
कृतकामो महीं सर्वां चचार तपसि स्थितः।
एवं त्वनेन ब्राह्मण्यं प्राप्तं राम महात्मना ॥ १.६५.२८ ॥
เมื่อสมความปรารถนาแล้ว ท่านก็เที่ยวไปทั่วพิภพ และดำรงมั่นในการบำเพ็ญตบะ โอ้พระราม มหาตมะผู้นี้จึงได้บรรลุความเป็นพราหมณ์ดังนี้
1.65.29
एष राम मुनिश्रेष्ठ एष विग्रहवांस्तपः।
एष धर्मः परो नित्यं वीर्यस्यैष परायणम् ॥ १.६५.२९ ॥
โอ้พระราม นี่คือผู้เลิศในหมู่มุนี นี่คือตบะที่มีรูปกาย นี่คือธรรมอันสูงสุดเสมอ และนี่คือที่พึ่งสูงสุดของวีรภาพ
1.65.30
एवमुक्त्वा महातेजा विरराम द्विजोत्तमः।
शतानन्दवचः श्रुत्वा रामलक्ष्मणसंनिधौ ॥ १.६५.३० ॥
เมื่อกล่าวดังนี้แล้ว พราหมณ์ผู้ประเสริฐผู้รุ่งโรจน์ยิ่งจึงนิ่งลง คำของศตานันทะนี้ได้ถูกได้ยินในที่เฉพาะพระพักตร์พระรามและพระลักษมณ์
1.65.31
जनकः प्राञ्जलिर्वाक्यमुवाच कुशिकात्मजम्।
धन्योऽस्म्यनुगृहीतोऽस्मि यस्य मे मुनिपुंगव ॥ १.६५.३१ ॥
พระชนกประนมมือกล่าวแก่พระโอรสของกุศิกะว่า โอ้มุนีผู้ประเสริฐ ข้าพเจ้าเป็นผู้มีบุญ เป็นผู้ได้รับความโปรดปราน เพราะท่านได้เสด็จมาถึงข้าพเจ้า
1.65.32
यज्ञं काकुत्स्थसहितः प्राप्तवानसि कौशिक।
पावितोऽहं त्वया ब्रह्मन् दर्शनेन महामुने ॥ १.६५.३२ ॥
โอ้บุตรของกุศิกะ ท่านได้มาถึงพิธียัญของข้าพเจ้าพร้อมด้วยพระกากุตสถ์ โอ้พราหมณ์ โอ้มหามุนี ข้าพเจ้าได้รับการชำระให้บริสุทธิ์ด้วยการได้เห็นท่าน
1.65.33
गुणा बहुविधाः प्राप्तास्तव संदर्शनान्मया।
विस्तरेण च वै ब्रह्मन् कीर्त्यमानं महत्तपः ॥ १.६५.३३ ॥
ข้าพเจ้าได้รับคุณความดีหลายประการด้วยการได้เห็นท่าน โอ้พราหมณ์ ข้าพเจ้าได้ฟังตบะอันยิ่งใหญ่ของท่านที่ถูกกล่าวถึงโดยพิสดาร
1.65.34
श्रुतं मया महातेजो रामेण च महात्मना।
सदस्यैः प्राप्य च सदः श्रुतास्ते बहवो गुणाः ॥ १.६५.३४ ॥
โอ้ผู้รุ่งโรจน์ ข้าพเจ้าได้ฟังจากพระรามผู้มีจิตใจยิ่งใหญ่ และสมาชิกแห่งที่ประชุมก็ได้กล่าวถึงคุณความดีอันมากมายของท่านด้วย
1.65.35
अप्रमेयं तपस्तुभ्यमप्रमेयं च ते बलम्।
अप्रमेया गुणाश्चैव नित्यं ते कुशिकात्मज ॥ १.६५.३५ ॥
ตบะของท่านประมาณมิได้ กำลังของท่านก็ประมาณมิได้ โอ้บุตรของกุศิกะ คุณความดีของท่านก็ประมาณมิได้เสมอไป
1.65.36
तृप्तिराश्चर्यभूतानां कथानां नास्ति मे विभो।
कर्मकालो मुनिश्रेष्ठ लम्बते रविमण्डलम् ॥ १.६५.३६ ॥
โอ้ผู้ยิ่งใหญ่ ข้าพเจ้ายังไม่อิ่มเอมด้วยเรื่องราวอันน่าอัศจรรย์เหล่านี้ โอ้มุนีผู้ประเสริฐ ถึงเวลาประกอบพิธีกรรมแล้ว และดวงอาทิตย์กำลังคล้อยต่ำลง
1.65.37
श्वः प्रभाते महातेजो द्रष्टुमर्हसि मां पुनः।
स्वागतं जपतां श्रेष्ठ मामनुज्ञातुमर्हसि ॥ १.६५.३७ ॥
โอ้ผู้รุ่งโรจน์ พรุ่งนี้เช้าขอท่านโปรดมาพบข้าพเจ้าอีกครั้ง โอ้ผู้เลิศในหมู่ผู้ท่องบทสวด ขอท่านโปรดอนุญาตให้ข้าพเจ้าลาไป
1.65.38
एवमुक्तो मुनिवरः प्रशस्य पुरुषर्षभम्।
विससर्जाशु जनकं प्रीतं प्रीतमनास्तदा ॥ १.६५.३८ ॥
เมื่อถูกกล่าวเช่นนี้ มุนีผู้ประเสริฐจึงสรรเสริญพระชนกผู้เป็นบุรุษอันประเสริฐ แล้วก็ให้พระชนกผู้ปลื้มใจ ซึ่งมีจิตใจชื่นบานอยู่แล้วลาไปโดยพลัน
1.65.39
एवमुक्त्वा मुनिश्रेष्ठं वैदेहो मिथिलाधिपः।
प्रदक्षिणं चकाराशु सोपाध्यायः सबान्धवः ॥ १.६५.३९ ॥
เมื่อกล่าวแก่มุนีผู้ประเสริฐดังนี้แล้ว พระราชาแห่งวิเทหะ เจ้าครองมิถิลา ก็เดินประทักษิณท่านโดยพลัน พร้อมด้วยปุโรหิตและวงศาคณาญาติ
1.65.40
विश्वामित्रोऽपि धर्मात्मा सहरामः सलक्ष्मणः।
स्ववासमभिचक्राम पूज्यमानो महात्मभिः ॥ १.६५.४० ॥
ฝ่ายพระวิศวามิตรผู้มีจิตใจชอบธรรม ก็พร้อมด้วยพระรามและพระลักษมณ์ มุ่งไปยังที่พำนักของตน ท่ามกลางการสักการะจากมหาตมะทั้งหลาย