Rāmāyaṇa de Vālmīki · Sarga 1.66
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
1.66.1
ततः प्रभाते विमले कृतकर्मा नराधिपः।
विश्वामित्रं महात्मानमाजुहाव सराघवम् ॥ १.६६.१ ॥
Entonces, en la clara aurora, el rey, habiendo cumplido sus deberes, llamó al magnánimo Viśvāmitra junto con los dos Rāghavas.
1.66.2
तमर्चयित्वा धर्मात्मा शास्त्रदृष्टेन कर्मणा।
राघवौ च महात्मानौ तदा वाक्यमुवाच ह ॥ १.६६.२ ॥
Habiéndole honrado según el rito prescrito por las escrituras, el rey de alma justa pronunció entonces estas palabras a los magnánimos Rāghavas.
1.66.3
भगवन् स्वागतं तेऽस्तु किं करोमि तवानघ।
भवानाज्ञापयतु मामाज्ञाप्यो भवता ह्यहम् ॥ १.६६.३ ॥
Señor, sed bienvenido. Oh irreprochable, ¿qué debo hacer por vos? Que vuestra reverencia me ordene; soy alguien que debe obedecer vuestras órdenes.
1.66.4
एवमुक्तः स धर्मात्मा जनकेन महात्मना।
प्रत्युवाच मुनिश्रेष्ठो वाक्यं वाक्यविशारदः ॥ १.६६.४ ॥
Así interpelado por el magnánimo Janaka, el justo Viśvāmitra, el mejor de los sabios y diestro en el discurso, respondió.
1.66.5
पुत्रौ दशरथस्येमौ क्षत्रियौ लोकविश्रुतौ।
द्रष्टुकामौ धनुःश्रेष्ठं यदेतत्त्वयि तिष्ठति ॥ १.६६.५ ॥
Estos dos son hijos de Daśaratha, príncipes guerreros renombrados en los mundos. Desean ver el mejor arco que se conserva en vuestro poder.
1.66.6
एतद् दर्शय भद्रं ते कृतकामौ नृपात्मजौ।
दर्शनादस्य धनुषो यथेष्टं प्रतियास्यतः ॥ १.६६.६ ॥
Que la fortuna os acompañe; mostradles este arco. Tras contemplarlo, estos príncipes, con su deseo cumplido, regresarán como deseen.
1.66.7
एवमुक्तस्तु जनकः प्रत्युवाच महामुनिम्।
श्रूयतामस्य धनुषो यदर्थमिह तिष्ठति ॥ १.६६.७ ॥
Así interpelado, Janaka respondió al gran sabio: "Escuchad la razón por la que este arco permanece aquí."
1.66.8
देवरात इति ख्यातो निमेर्ज्येष्ठो महीपतिः।
न्यासोऽयं तस्य भगवन् हस्ते दत्तो महात्मनः ॥ १.६६.८ ॥
"¡Oh venerable! Hubo un rey renombrado llamado Devarāta, el hijo mayor de Nimi. Este arco fue entregado en depósito a la mano de aquel de gran alma."
1.66.9
दक्षयज्ञवधे पूर्वं धनुरायम्य वीर्यवान्।
विध्वंस्य त्रिदशान् रोषात् सलीलमिदमब्रवीत् ॥ १.६६.९ ॥
"Hace tiempo, en la destrucción del sacrificio de Dakṣa, el poderoso tensó este arco, derrotó a los dioses con ira y habló así con desenfado."
1.66.10
यस्माद् भागार्थिनो भागं नाकल्पयत मे सुराः।
वरांगानि महार्हाणि धनुषा शातयामि वः ॥ १.६६.१० ॥
"¡Oh dioses que buscabais una porción! Como no me asignasteis mi parte, con este arco cortaré vuestros miembros excelentes y muy preciosos."
1.66.11
ततो विमनसः सर्वे देवा वै मुनिपुंगव।
प्रसादयन्त देवेशं तेषां प्रीतोऽभवद् भवः ॥ १.६६.११ ॥
"Entonces todos los dioses, abatidos, oh mejor de los sabios, procuraron apaciguar al señor de los dioses; y Bhava quedó complacido con ellos."
1.66.12
प्रीतियुक्तस्तु सर्वेषां ददौ तेषां महात्मनाम्।
तदेतद् देवदेवस्य धनूरत्नं महात्मनः ॥ १.६६.१२ ॥
Complacido, dio a todos aquellos de gran alma aquella joya de arcos perteneciente al dios de los dioses.
1.66.13
न्यासभूतं तदा न्यस्तमस्माकं पूर्वजे विभौ।
अथ मे कृषतः क्षेत्रं लांगलादुत्थिता ततः ॥ १.६६.१३ ॥
Aquel arco fue entonces confiado a nuestros antepasados como un depósito, destinado al poderoso señor. Luego, mientras yo araba el campo, ella surgió del surco del arado.
1.66.14
क्षेत्रं शोधयता लब्धा नाम्ना सीतेति विश्रुता।
भूतलादुत्थिता सा तु व्यवर्धत ममात्मजा ॥ १.६६.१४ ॥
Ella, a quien encontré mientras preparaba el campo, se hizo célebre con el nombre de Sītā. Mi hija, surgida de la tierra, creció.
1.66.15
वीर्यशुल्केति मे कन्या स्थापितेयमयोनिजा।
भूतलादुत्थितां तां तु वर्धमानां ममात्मजाम् ॥ १.६६.१५ ॥
Esta hija mía, cuyo precio nupcial es el valor, quedó establecida así: no nacida de un vientre, sino surgida sin nacimiento de mujer. Para mi hija, surgida de la tierra y que creció, establecí esta condición.
1.66.16
वरयामासुरागत्य राजानो मुनिपुंगव।
तेषां वरयतां कन्यां सर्वेषां पृथिवीक्षिताम् ॥ १.६६.१६ ॥
¡Oh, el mejor de los sabios! Los reyes vinieron y pidieron su mano en matrimonio. Todos aquellos soberanos de la tierra desearon a aquella doncella.
1.66.17
वीर्यशुल्केति भगवन् न ददामि सुतामहम्।
ततः सर्वे नृपतयः समेत्य मुनिपुंगव ॥ १.६६.१७ ॥
Diciendo «su precio nupcial es el valor», oh venerable, no entrego a mi hija. Entonces, oh mejor de los sabios, todos aquellos reyes se reunieron.
1.66.18
मिथिलामप्युपागम्य वीर्यं जिज्ञासवस्तदा।
तेषां जिज्ञासमानानां शैवं धनुरुपाहृतम् ॥ १.६६.१८ ॥
Habiendo llegado incluso a Mithilā, deseaban conocer su valor; entonces, para los que deseaban probarlo, se trajo el arco de Śiva.
1.66.19
न शेकुर्ग्रहणे तस्य धनुषस्तोलनेऽपि वा।
तेषां वीर्यवतां वीर्यमल्पं ज्ञात्वा महामुने ॥ १.६६.१९ ॥
Oh gran sabio, ni siquiera pudieron levantar ni doblar aquel arco; sabiendo que la fuerza de aquellos valientes era escasa,
1.66.20
प्रत्याख्याता नृपतयस्तन्निबोध तपोधन।
ततः परमकोपेन राजानो मुनिपुंगव ॥ १.६६.२० ॥
Oh asceta, aquellos reyes fueron rechazados; comprended esto. Entonces, oh mejor de los sabios, los reyes, con gran furia,
1.66.21
अरुन्धन् मिथिलां सर्वे वीर्यसंदेहमागताः।
आत्मानमवधूतं मे विज्ञाय नृपपुंगवाः ॥ १.६६.२१ ॥
todos ellos vinieron a sitiar Mithilā, dudando de su valor; sabiendo que yo había sido humillado, oh mejores de los reyes,
1.66.22
रोषेण महताविष्टाः पीडयन् मिथिलां पुरीम्।
ततः संवत्सरे पूर्णे क्षयं यातानि सर्वशः ॥ १.६६.२२ ॥
poseídos por una gran ira, hostigaban la ciudad de Mithilā; luego, cumplido un año, todo quedó completamente destruido,
1.66.23
साधनानि मुनिश्रेष्ठ ततोऽहं भृशदुःखितः।
ततो देवगणान् सर्वांस्तपसाहं प्रसादयम् ॥ १.६६.२३ ॥
oh mejor de los sabios, mis fuerzas fueron destruidas y me sentí profundamente afligido; entonces, por el poder del ascetismo, propicié a todas las huestes de dioses,
1.66.24
ददुश्च परमप्रीताश्चतुरंगबलं सुराः।
ततो भग्ना नृपतयो हन्यमाना दिशो ययुः ॥ १.६६.२४ ॥
y los dioses, muy complacidos, dieron un ejército de cuatro cuerpos; entonces los reyes, deshechos y golpeados, huyeron en todas direcciones,
1.66.25
अवीर्या वीर्यसंदिग्धाः सामात्याः पापकारिणः।
तदेतन्मुनिशार्दूल धनुः परमभास्वरम् ॥ १.६६.२५ ॥
Oh tigre entre los sabios, los reyes impotentes, dudosos de su propia fuerza, junto con sus ministros, los malhechores, no pudieron levantarlo; este arco es sumamente resplandeciente.
1.66.26
रामलक्ष्मणयोश्चापि दर्शयिष्यामि सुव्रत।
यद्यस्य धनुषो रामः कुर्यादारोपणं मुने।
सुतामयोनिजां सीतां दद्यां दाशरथेरहम् ॥ १.६६.२६ ॥
Oh tú de votos excelentes, también se lo mostraré a Rāma y a Lakṣmaṇa. Oh sabio, si Rāma tensara este arco, daré a mi hija Sītā, nacida no de vientre, al hijo de Daśaratha, Rāma.