વાલ્મીકિ રામાયણ · સર્ગ 1.69
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
1.69.1
ततो रात्र्यां व्यतीतायां सोपाध्यायः सबान्धवः।
राजा दशरथो हृष्टः सुमन्त्रमिदमब्रवीत् ॥ १.६९.१ ॥
પછી રાત્રિ વીતી ગયા પછી, ઉપાધ્યાયો અને બંધુઓ સાથે હર્ષિત રાજા દશરથે સુમંત્રને આ કહ્યું.
1.69.2
अद्य सर्वे धनाध्यक्षा धनमादाय पुष्कलम्।
व्रजन्त्वग्रे सुविहिता नानारत्नसमन्विताः ॥ १.६९.२ ॥
આજે બધા ધનાધ્યક્ષો પુષ્કળ ધન લઈને, સારી રીતે ગોઠવાઈને, વિવિધ રત્નો સાથે આગળ જાય.
1.69.3
चतुरंगबलं चापि शीघ्रं निर्यातु सर्वशः।
ममाज्ञासमकालं च यानं युग्यमनुत्तमम् ॥ १.६९.३ ॥
ચતુરંગી સેના પણ મારી આજ્ઞાની સાથે જ ઝડપથી સંપૂર્ણપણે નીકળે; ઉત્તમ વાહન જોડાઈને તૈયાર રહે.
1.69.4
वसिष्ठो वामदेवश्च जाबालिरथ कश्यपः।
मार्कण्डेयस्तु दीर्घायुर्ऋषिः कात्यायनस्तथा ॥ १.६९.४ ॥
વસિષ્ઠ, વામદેવ, જાબાલિ અને કશ્યપ, દીર્ઘાયુ ઋષિ માર્કંડેય અને કાત્યાયન પણ.
1.69.5
एते द्विजाः प्रयान्त्वग्रे स्यन्दनं योजयस्व मे।
यथा कालात्ययो न स्याद् दूता हि त्वरयन्ति माम् ॥ १.६९.५ ॥
આ દ્વિજો આગળ જાય; વિલંબ ન થાય એ માટે મારા માટે રથ જોડો, કારણ કે દૂતો મને ઉતાવળ કરાવે છે.
1.69.6
वचनाच्च नरेन्द्रस्य सेना च चतुरंगिणी।
राजानमृषिभिः सार्धं व्रजन्तं पृष्ठतोऽन्वयात् ॥ १.६९.६ ॥
રાજાના આદેશથી ચતુરંગી સેના પણ ઋષિઓ સાથે જતા રાજાની પાછળ પાછળ ચાલી.
1.69.7
गत्वा चतुरहं मार्गं विदेहानभ्युपेयिवान्।
राजा च जनकः श्रीमान् श्रुत्वा पूजामकल्पयत् ॥ १.६९.७ ॥
ચાર દિવસનો માર્ગ કાપીને તેઓ વિદેહોના દેશમાં પહોંચ્યા, ત્યારે તેજસ્વી રાજા જનકે સમાચાર સાંભળીને સ્વાગતની વ્યવસ્થા કરી.
1.69.8
ततो राजानमासाद्य वृद्धं दशरथं नृपम्।
मुदितो जनको राजा प्रहर्षं परमं ययौ ॥ १.६९.८ ॥
પછી વૃદ્ધ રાજા દશરથ પાસે પહોંચીને પ્રસન્ન થયેલા રાજા જનકે અત્યંત હર્ષ અનુભવ્યો.
1.69.9
उवाच वचनं श्रेष्ठो नरश्रेष्ठं मुदान्वितम्।
स्वागतं ते नरश्रेष्ठ दिष्ट्या प्राप्तोऽसि राघव ॥ १.६९.९ ॥
શ્રેષ્ઠ જનકે આનંદથી ભરેલા નરશ્રેષ્ઠ દશરથને કહ્યું — "હે નરશ્રેષ્ઠ, હે રાઘવ, તમારું સ્વાગત છે; સદ્ભાગ્યે તમે પધાર્યા છો."
1.69.10
पुत्रयोरुभयोः प्रीतिं लप्स्यसे वीर्यनिर्जिताम्।
दिष्ट्या प्राप्तो महातेजा वसिष्ठो भगवानृषिः ॥ १.६९.१० ॥
તમને તમારા બંને પુત્રો તરફથી તેમના પરાક્રમે જીતેલો સ્નેહ મળશે. સદ્ભાગ્યે મહાતેજસ્વી, ભગવાન ઋષિ વસિષ્ઠ પણ પધાર્યા છે.
1.69.11
सह सर्वैर्द्विजश्रेष्ठैर्देवैरिव शतक्रतुः।
दिष्ट्या मे निर्जिता विघ्ना दिष्ट्या मे पूजितं कुलम् ॥ १.६९.११ ॥
દેવો સાથે શતક્રતુ (ઇન્દ્ર) આવે તેમ, શ્રેષ્ઠ દ્વિજો સર્વ સાથે (વસિષ્ઠ) પધાર્યા છે. સદ્ભાગ્યે મારા વિઘ્નો જીતાયાં; સદ્ભાગ્યે મારા કુળનું સન્માન થયું.
1.69.12
राघवैः सह सम्बन्धाद् वीर्यश्रेष्ठैर्महाबलैः।
श्वः प्रभाते नरेन्द्र त्वं संवर्तयितुमर्हसि ॥ १.६९.१२ ॥
પરાક્રમે શ્રેષ્ઠ, મહાબળવાન રાઘવો સાથેના આ સંબંધથી, હે નરેન્દ્ર, આવતીકાલે પ્રભાતે તમારે (આ વિધિ) પૂર્ણ કરવી યોગ્ય છે.
1.69.13
यज्ञस्यान्ते नरश्रेष्ठ विवाहमृषिसत्तमैः।
तस्य तद् वचनं श्रुत्वा ऋषिमध्ये नराधिपः ॥ १.६९.१३ ॥
હે નરશ્રેષ્ઠ, યજ્ઞના અંતે શ્રેષ્ઠ ઋષિઓએ વિવાહની વાત કરી. તેમનાં એ વચન સાંભળીને, ઋષિઓની મધ્યે રાજા—
1.69.14
वाक्यं वाक्यविदां श्रेष्ठः प्रत्युवाच महीपतिम्।
प्रतिग्रहो दातृवशः श्रुतमेतन्मया पुरा ॥ १.६९.१४ ॥
વાક્યકુશળોમાં શ્રેષ્ઠ (ઋષિ) એ રાજાને ઉત્તર આપ્યો—"પ્રતિગ્રહ દાતાને આધીન છે; આ મેં પહેલાં સાંભળ્યું છે."
1.69.15
यथा वक्ष्यसि धर्मज्ञ तत् करिष्यामहे वयम्।
तद् धर्मिष्ठं यशस्यं च वचनं सत्यवादिनः ॥ १.६९.१५ ॥
"હે ધર્મજ્ઞ, આપ જેમ કહેશો તેમ અમે કરીશું." સત્યવાદીનું એ વચન ધર્મિષ્ઠ અને યશદાયક હતું.
1.69.16
श्रुत्वा विदेहाधिपतिः परं विस्मयमागतः।
ततः सर्वे मुनिगणाः परस्परसमागमे ॥ १.६९.१६ ॥
એ સાંભળીને વિદેહના અધિપતિને અત્યંત વિસ્મય થયો. પછી પરસ્પરના મિલનમાં બધા મુનિગણો (પણ વિસ્મિત થયા).
1.69.17
हर्षेण महता युक्तास्तां रात्रिमवसन् सुखम्।
अथ रामो महातेजा लक्ष्मणेन समं ययौ ॥ १.६९.१७ ॥
મહાન હર્ષથી ભરેલા (મુનિઓ) એ રાત સુખપૂર્વક વીતાવી. પછી મહાતેજસ્વી રામ લક્ષ્મણ સાથે ગયા.
1.69.18
विश्वामित्रं पुरस्कृत्य पितुः पादावुपस्पृशन्।
राजा च राघवौ पुत्रौ निशाम्य परिहर्षितः ॥ १.६९.१८ ॥
વિશ્વામિત્રને આગળ રાખીને (રામ-લક્ષ્મણે) પિતાના ચરણ સ્પર્શ્યા. અને રાજા પોતાના બે રાઘવ પુત્રોને જોઈને અત્યંત હર્ષિત થયો.
1.69.19
उवास परमप्रीतो जनकेनाभिपूजितः।
जनकोऽपि महातेजाः क्रिया धर्मेण तत्त्ववित्।
यज्ञस्य च सुताभ्यां च कृत्वा रात्रिमुवास ह ॥ १.६९.१९ ॥
અત્યંત પ્રસન્ન થઈને જનક દ્વારા સન્માનિત થઈને તેઓ ત્યાં રહ્યા. મહાતેજસ્વી અને તત્ત્વજ્ઞ જનકે પણ ધર્મ અનુસાર યજ્ઞક્રિયા કરીને, પોતાના બે પુત્રો સાથે તે રાત્રિ વિતાવી.