ヴァールミーキのラーマーヤナ · サルガ 2.106
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
2.106.1
एवमुक्त्वा तु विरते रामे वचनमर्थवत् ।
ततो मन्दाकिनीतीरे रामं प्रकृतिवत्सलम् ।
उवाच भरतश्चित्रं धार्मिको धार्मिकं वचः ॥ २.१०६.१ ॥
ラーマがこのように意味深い言葉を述べて沈黙すると、マンダーキニー河の岸で、正しき者バラタは、民に愛されるラーマに、驚くべき言葉を語った。
2.106.2
को हि स्यादीदृशो लोके यादृशस्त्वमरिन्दम ।
न त्वां प्रव्यथयेद्दुःखं प्रीतिर्वा न प्रहर्षयेत् ॥ २.१०६.२ ॥
敵を征服する者よ、世にあなたのような人がいようか。悲しみもあなたを苦しめず、喜びもあなたを喜ばせはしない。
2.106.3
सम्मतश्चासि वृद्धानां तांश्च पृच्छसि संशयान् ॥ २.१०६.३ ॥
あなたは老人たちに尊敬されており、その彼らに疑問を尋ねている。
2.106.4
यथा मृतस्तथा जीवन् यथा ऽसति तथा सति ।
यस्यैष बुद्धिलाभः स्यात्परितप्येत केन सः ॥ २.१०६.४ ॥
死者と生者は同じであり、有と無も同じであるという智慧を得た者は、誰のために嘆くだろうか。
2.106.5
परावरज्ञो यश्च स्यात्तथा त्वं मनुजाधिप ।
स एवं व्यसनं प्राप्य न विषीदितुमर्हति ॥ २.१०६.५ ॥
人の王よ、あなたのように上と下を知る者は、このような災難に遭っても悲嘆に沈んではならない。
2.106.6
अमरोपम सत्त्वस्त्वं महात्मा सत्यसङ्गरः ।
सर्वज्ञः सर्वदर्शी च बुद्धिमांश्चासि राघव ॥ २.१०६.६ ॥
ラーガヴァよ、あなたは不死の者のような本性を持ち、偉大な魂で誓いを守り、全てを知り、全てを見通し、賢明である。
2.106.7
न त्वामेवङ्गुणैर्युक्तं प्रभवाभवकोविदम् ।
अविषह्यतमं दुःखमासादयितुमर्हति ॥ २.१०६.७ ॥
このような徳を備え、生成と消滅に通じたあなたが、耐えがたい最大の苦悩に見舞われるべきではない。
2.106.8
प्रोषिते मयि यत्पापं मात्रा मत्कारणात्कृतम् ।
क्षुद्रया तदनिष्टं मे प्रसीदतु भवान्मम ॥ २.१०६.८ ॥
私が留守の間、私のために母が犯したあの罪、あの卑しい女が招いた災いについて、どうかあなたが私に心を和らげてください。
2.106.9
धर्मबन्धेन बद्धो ऽस्मि तेनेमां नेह मातरम् ।
हन्मि तीव्रेण दण्डेन दण्डार्हां पापकारिणीम् ॥ २.१०६.९ ॥
法（ダルマ）の絆に縛られている私は、罰に値するこの罪深い母を、ここで厳しい杖で打ちはしない。
2.106.10
कथं दशरथाज्जातः शुद्धाभिजनकर्मणः ।
जानन् धर्ममधर्मिष्ठं कुर्य्यां कर्म जुगुप्सितम् ॥ २.१०६.१० ॥
清らかな家柄と行いのダシャラタより生まれ、法を知る私が、どうして極めて不義で非難すべき行いをなし得よう。
2.106.11
गुरुः क्रियावान् वृद्धश्च राजा प्रेतः पितेति च ।
तातं न परिगर्हेयं दैवतं चेति संसदि ॥ २.१०६.११ ॥
師であり、行いを守り、年老い、王であり、逝去した父——父は神々のようなものである。集会で父を非難してはならない。
2.106.12
को हि धर्मार्थयोर्हीनमीदृशं कर्म किल्बिषम् ।
स्त्रियाः प्रियं चिकीर्षुः सन् कुर्याद्धर्मज्ञ धर्मवित् ॥ २.१०६.१२ ॥
法も利も欠いて、このような罪深い行いをする者があろうか。法を知る者が、女を喜ばせたいという思いからこれをなすことがあろうか。
2.106.13
अन्तकाले हि भूतानि मुह्यन्तीति पुराश्रुतिः ।
राज्ञैवं कुर्वता लोके प्रत्यक्षं सा श्रुतिः कृता ॥ २.१०६.१३ ॥
臨終のとき生き物は迷うという古い教えがある。王がこのように振る舞ったことで、その教えは世に明らかにされた。
2.106.14
साध्वर्थमभिसन्धाय ऺक्रोधान्मोहाच्च साहसात् ।
तातस्य यदतिक्रान्तं प्रत्याहरतु तद्भवान् ॥ २.१०६.१४ ॥
父が逸脱したこと、それが善意によるものであれ、怒りや迷いや軽率さによるものであれ、あなたがそれを取り消してください。
2.106.15
पितुरपतनहेतुत्वात्तदेवापत्यत्वेन सम्मतम् ॥ २.१०६.१५ ॥
父の堕落の原因であるがゆえに、それこそが父の子孫と見なされる。
2.106.16
तदपत्यं भवानस्तु मा भवान् दुष्कृतं पितुः ।
अभिपत्ता कृतं कर्म लोके धीरविगर्हितम् ॥ २.१०६.१६ ॥
あなた自身がその子となってください。父の悪行に加担してはなりません。父は賢者たちが世で非難する行為をしたのです。
2.106.17
कैकेयीं मां च तातं च सुहृदो बान्धवांश्च नः ।
पौरजानपदान् सर्वांस्त्रातु सर्वमिदं भवान् ॥ २.१०६.१७ ॥
カイケーイーも、私も、父も、友も、我が一族も、都と地方のすべての民も、あなたがお守りください。これらすべてをあなたが守ってください。
2.106.18
क्व चारण्यं क्व च क्षात्ऺत्र क्व जटाः क्व च पालनम् ।
ईदृशं व्याहतं कर्म न भवान् कर्तुमर्हति ॥ २.१०६.१८ ॥
森はどこにあり、武士の務めはどこにあるのか。もつれた髪はどこにあり、国を守ることはどこにあるのか。このように互いに矛盾する行いを、あなたがなさるべきではない。
2.106.19
एष हि प्रथमो धर्मः क्षत्ऺित्रयस्याभिषेचनम् ।
येन शक्यं महाप्राज्ञ प्रजानां परिपालनम् ॥ २.१०६.१९ ॥
これこそクシャトリヤの第一の義務、灌頂である。それによって、大いなる智者よ、民を守ることができるのだ。
2.106.20
कश्च प्रत्यक्षमुत्सृज्य संशयस्थमलक्षणम् ।
आयतिस्थं चरेद्धर्मं क्षत्ऺत्रबन्धुरनिश्चितम् ॥ २.१०६.२० ॥
目の前にあるものを捨て、疑いの中にあり、確かなしるしのない、未来に託された定まらぬ法を、どの刹帝利の同胞が行うだろうか。
2.106.21
अथ क्लेशजमेव त्वं धर्मं चरितुमिच्छसि ।
धर्मेण चतुरो वर्णान् पालयन् क्लेशमाप्नुहि ॥ २.१०६.२१ ॥
もし苦難から生じる法を行いたいのなら、法によって四つのヴァルナを守りつつ、その苦難を得るがよい。
2.106.22
चतुर्णामाश्रमाणां हि गार्हस्थ्यं श्रेष्ठमाश्रमम् ।
प्राहुर्धर्मज्ञ धर्मज्ञास्तं कथं त्यक्तुमर्हसि ॥ २.१०६.२२ ॥
四つの生活期の中で、家住期こそ最も優れたものだと法を知る者たちは言う。法を知る者よ、どうしてそれを捨てることができようか。
2.106.23
श्रुतेन बालः स्थानेन जन्मना भवतो ह्यहम् ।
स कथं पालयिष्यामि भूमिं भवति तिष्ठति ॥ २.१०६.२३ ॥
学識においても、地位においても、出生においても、私はあなたに比べれば子供である。あなたがおられるのに、どうして私が大地を守れようか。
2.106.24
हीनबुद्धिगुणो बालो हीनः स्थानेन चाप्यहम् ।
भवता च विनाभूतो न वर्त्तयितुमुत्सहे ॥ २.१०६.२४ ॥
知恵と徳に欠け、地位にも欠けた子供の私は、あなたなしに生きていく勇気がない。
2.106.25
इदं निखिलमव्यग्रं राज्यं पित्र्यमकण्टकम् ।
अनुशाधि स्वधर्मेण धर्मज्ञ सह बान्धवैः ॥ २.१०६.२५ ॥
父から受け継いだこの王国全体を、憂いなく、わが法に従い、親族とともに治めよ、法を知る者よ。
2.106.26
इहैव त्वा ऽभिषिञ्चन्तु सर्वाः प्रकृतयः सह ।
ऋत्विजः सवसिष्ठाश्च मन्त्रवन्मन्त्रकोविदाः ॥ २.१०६.२६ ॥
ここでこそ、すべての民と祭官たち、ヴァシシュタとともに、真言の専門家たちが、真言の儀礼に従って汝に灌頂せよ。
2.106.27
अभिषिक्तस्त्वमस्माभिरयोध्यां पालने व्रज ।
विजित्य तरसा लोकान् मरुद्भिरिव वासवः ॥ २.१०६.२७ ॥
我らに灌頂された汝よ、アヨーディヤーを守るために行け。マルトたちとともにインドラが速やかに諸世界を征服するように。
2.106.28
ऋणानि त्रीण्यपाकुर्वन् दुर्हृदः साधु निर्द्दहन् ।
सुहृदस्तर्पयन् कामैस्त्वमेवात्रानुशाधि माम् ॥ २.१०६.२८ ॥
三つの負債を返し、敵をよく焼き尽くし、友を望みの品で満足させる汝こそ、ここで私を導け。
2.106.29
अद्यार्य मुदिताः सन्तु सुहृदस्ते ऽभिषेचने ।
अद्य भीताः पलायन्तां दुर्हृदस्ते दिशो दश ॥ २.१०६.२९ ॥
尊き方よ、今日、汝の灌頂に友らは喜び、今日、汝の敵は怯えて十方へ逃げ去れ。
2.106.30
आक्रोशं मम मातुश्च प्रमृज्य पुरुषर्षभ ।
अद्य तत्रभवन्तं च पितरं रक्ष किल्बिषात् ॥ २.१०६.३० ॥
男子の中の雄牛よ、今日、私と母にかかった非難を拭い去り、尊敬すべき父を罪から守れ。
2.106.31
शिरसा त्वा ऽभियाचे ऽहं कुरुष्व करुणां मयि ।
बान्धवेषु च सर्वेषु भूतेष्विव महेश्वरः ॥ २.१०६.३१ ॥
頭を垂れて私はあなたに願います。私にも、すべての親族にも、すべての生き物にも、マヘーシュヴァラのように慈悲を示してください。
2.106.32
अथैतत् पृष्ठतः कृत्वा वनमेव भवानितः ।
गमिष्यति गमिष्यामि भवता सार्द्धमप्यहम् ॥ २.१०६.३२ ॥
ではこれを後にして、あなたはここから森へ行きなさい。私もあなたと共に参ります。
2.106.33
तथाहि रामो भरतेन ताम्यता प्रसाद्यमानः शिरसा महीपतिः ।
न चैव चक्रे गमनाय सत्त्ववान् मतिं पितुस्तद्वचने व्यवस्थितः ॥ २.१०६.३३ ॥
このようにバラタが悲しみ、頭を垂れて懇願しても、気高いラーマは出立の決意をしなかった。父の言葉に堅く留まったのである。
2.106.34
तदद्भुतं स्थैर्यमवेक्ष्य राघवे समं जनो हर्षमवाप दुःखितः ।
न यात्ययोध्यामिति दुःखितो ऽभवत् स्थिरप्रतिज्ञत्वमवेक्ष्य हर्षितः ॥ २.१०६.३४ ॥
ラーガヴァのその見事な堅固さを見て、人々は喜びと悲しみを同時に覚えた。彼がアヨーディヤーへ戻らないことに悲しみ、その揺るぎない誓いを見て喜んだのである。
2.106.35
तमृत्विजो नैगमयूथवल्लभास्तदा विंसज्ञाश्रुकलाश्च मातरः ।
तथा ब्रुवाणं भरतं प्रतुष्टुवुः प्रणम्य रामं च ययाचिरे सह ॥ २.१०६.३५ ॥
そのとき、司祭たちや町の人々に慕われる長たち、涙を流す母たちは、そのように語るバラタを称賛した。そしてラーマに礼拝し、皆で共に懇願した。