Rāmāyaṇa de Vālmīki · Sarga 2.107
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
2.107.1
पुनरेवं ब्रुवाणं तं भरतं लक्ष्मणाग्रजः ।
प्रत्युवाच ततः श्रीमान् ज्ञातिमध्ये ऽभिसत्कृतः ॥ २.१०७.१ ॥
Entonces, al hablarle de nuevo así a Bharata, Rāma, el hermano mayor de Lakṣmaṇa, el glorioso, honrado en medio de sus parientes, respondió.
2.107.2
उपपन्नमिदं वाक्यं यत्त्वमेवमभाषथाः ।
जातः पुत्रो दशरथात् कैकेय्यां राजसत्तमात् ॥ २.१०७.२ ॥
Lo que has dicho así es apropiado, pues naciste de Daśaratha, el mejor de los reyes, a través de Kaikeyī.
2.107.3
पुरा भ्रातः पिता नः स मातरं ते समुद्वहन् ।
मातामहे समाश्रौषीद्राज्यशुल्कमनुत्तमम् ॥ २.१०७.३ ॥
Hermano, nuestro padre, al desposar a tu madre, prometió al abuelo materno de ella el reino mismo como precio nupcial, un juramento supremo.
2.107.4
दैवासुरे च सङ्ग्रामे जनन्यै तव पार्थिवः ।
सम्प्रहृष्टो ददौ राजा वरमाराधितः प्रभुः ॥ २.१०७.४ ॥
En la batalla entre dioses y demonios, complacido por el servicio de tu madre, el rey, señor, muy jubiloso, le concedió un don.
2.107.5
ततः सा सम्प्रतिश्राव्य तव माता यशस्विनी ।
अयाचत नरश्रेष्ठं द्वौ वरौ वरवर्णिनी ॥ २.१०७.५ ॥
Entonces tu madre ilustre, bella y excelente, habiéndolo obligado con una promesa, pidió al mejor de los hombres dos dones.
2.107.6
तव राज्यं नरव्याघ्र मम प्रव्राजनं तथा ।
तौ च राजा तदा तस्यै नियुक्तः प्रददौ वरौ ॥ २.१०७.६ ॥
Tigre entre los hombres, el reino para ti y el destierro para mí: estos dos dones, el rey, atado por su promesa, entonces se los concedió.
2.107.7
तेन पित्रा ऽहमप्यत्र नियुक्तः पुरुषर्षभ ।
चतुर्दश वने वासं वर्षाणि वरदानिकम् ॥ २.१०७.७ ॥
Oh, mejor de los hombres, nuestro padre también me ha destinado aquí, como fruto del don concedido, a residir en el bosque catorce años.
2.107.8
सो ऽहं वनमिदं प्राप्तो निर्जनं लक्ष्मणान्वितः ।
सीतया चाप्रतिद्वन्द्वः सत्यवादे स्थितः पितुः ॥ २.१०७.८ ॥
Acompañado de Lakṣmaṇa y con Sītā, he llegado a este bosque desierto, y permanezco firme en la palabra veraz de mi padre.
2.107.9
भवानपि तथेत्येव पितरं सत्यवादिनम् ।
कर्त्तुमर्हति राजेन्द्र क्षिप्रमेवाभिषेचनात् ॥ २.१०७.९ ॥
Oh, señor de los reyes, también tú debes hacer lo mismo: tras la consagración, debes cumplir pronto la palabra de nuestro padre veraz.
2.107.10
ऋणान्मोचय राजानं मत्कृते भरत प्रभुम् ।
पितरं चापि धर्मज्ञं मातरं चाभिनन्दय ॥ २.१०७.१० ॥
¡Oh, Bharata! Por mi causa libera de su deuda al rey, nuestro señor, y alegra a nuestro padre, conocedor del dharma, y a nuestra madre.
2.107.11
श्रूयते हि पुरा तात श्रुतिर्गीता यशस्विना ।
गयेन यजमानेन गयेष्वेव पितऽन् प्रति ॥ २.१०७.११ ॥
Querido, se dice que en tiempos antiguos el célebre Gaya, mientras realizaba un sacrificio en el propio Gayā, proclamó esta enseñanza revelada acerca de los antepasados.
2.107.12
पुन्नाम्नो नरकाद्यस्मात् पितरं त्रायते सुतः ।
तस्मात् पुत्र इति प्रोक्तः पितऽन् यत्पाति वा सुतः ॥ २.१०७.१२ ॥
Porque el hijo libra a su padre del infierno llamado Put, por eso se le llama putra; o bien, el hijo es quien protege a los antepasados.
2.107.13
एष्टव्या बहवः पुत्रा गुणवन्तो बहुश्रुताः ।
तेषां वै समवेतानामपि कश्चिद्गयां व्रजेत् ॥ २.१०७.१३ ॥
Deben desearse muchos hijos, virtuosos y bien instruidos; aunque todos ellos estén reunidos, alguno de ellos irá a Gayā.
2.107.14
एवं राजर्षयः सर्वे प्रतीता राजनन्दन ।
तस्मात् त्राहि नरश्रेष्ठ पितरं नरकात् प्रभो ॥ २.१०७.१४ ॥
Así, todos los reyes sabios son reconocidos. Por tanto, oh príncipe, mejor de los hombres, oh señor, salva a tu padre del infierno.
2.107.15
अयोध्यां गच्छ भरत प्रकृतीरनुरञ्जय ।
शत्रुघ्नसहितो वीर सह सर्वैर्द्विजातिभिः ॥ २.१०७.१५ ॥
Ve a Ayodhyā, Bharata, y complace a tus súbditos. Oh héroe, ve junto con Śatrughna y con todos los nacidos dos veces.
2.107.16
प्रवेक्ष्ये दण्डकारण्यमहमप्यविलम्बयन् ।
आभ्यां तु सहितो राजन् वैदेह्या लक्ष्मणेन च ॥ २.१०७.१६ ॥
Yo también entraré en el bosque de Daṇḍaka sin demora, oh rey, junto con estos dos: Vaidehī y Lakṣmaṇa.
2.107.17
त्वं राजा भरत भव स्वयं नराणां वन्यानामहमपि राजराण्मृगाणाम् ।
गच्छत्वं पुरवरमद्य सम्प्रहृष्टः संहृष्टस्त्वहमपि दण्डकान् प्रवेक्ष्ये ॥ २.१०७.१७ ॥
Tú, Bharata, sé tú mismo rey de los hombres, y yo también seré rey de las bestias salvajes. Hoy ve con alegría a la excelsa ciudad, y yo también, con alegría, entraré en los Daṇḍakas.
2.107.18
छायां ते दिनकरभाः प्रबाधमानं वर्षत्रं भरत करोतु मूर्ध्नि शीताम् ।
एतेषामहमपि काननद्रुमाणां छायां तामति शयिनीं सुखी श्रयिष्ये ॥ २.१०७.१८ ॥
Que la sombra fresca que aleja los rayos del sol sea un parasol sobre tu cabeza, Bharata. Y yo también, felizmente, descansaré en la amplia sombra de estos árboles del bosque.
2.107.19
शत्रुघ्नः कुशलमतिस्तु ते सहायः सौमित्रिर्मम विदितः प्रधानमित्रम् ।
चत्वारस्तनयवरा वयं नरेन्द्रं सत्यस्थं भरत चराम मा विषादम् ॥ २.१०७.१९ ॥
Śatrughna, de mente hábil, es tu ayudante, y Saumitri (Lakṣmaṇa) es para mí el amigo principal en quien confío. Somos cuatro hijos excelentes; sigamos al rey que permanece en la verdad. Bharata, no te aflijas.