ਵਾਲਮੀਕਿ ਰਾਮਾਇਣ · ਸਰਗ 2.107
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
2.107.1
पुनरेवं ब्रुवाणं तं भरतं लक्ष्मणाग्रजः ।
प्रत्युवाच ततः श्रीमान् ज्ञातिमध्ये ऽभिसत्कृतः ॥ २.१०७.१ ॥
ਮੁੜ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਬੋਲ ਰਹੇ ਭਰਤ ਨੂੰ, ਲਕਸ਼ਮਣ ਦੇ ਵੱਡੇ ਭਰਾ ਸ਼੍ਰੀਮਾਨ ਰਾਮ ਨੇ, ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰਾਂ ਵਿੱਚ ਸਨਮਾਨਿਤ ਹੋ ਕੇ ਉੱਤਰ ਦਿੱਤਾ।
2.107.2
उपपन्नमिदं वाक्यं यत्त्वमेवमभाषथाः ।
जातः पुत्रो दशरथात् कैकेय्यां राजसत्तमात् ॥ २.१०७.२ ॥
ਤੂੰ ਜੋ ਇਹ ਗੱਲ ਆਖੀ ਹੈ ਉਹ ਠੀਕ ਹੀ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਤੂੰ ਰਾਜਿਆਂ ਵਿੱਚ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ ਦਸ਼ਰਥ ਦਾ ਕੈਕੇਈ ਤੋਂ ਜਨਮਿਆ ਪੁੱਤਰ ਹੈਂ।
2.107.3
पुरा भ्रातः पिता नः स मातरं ते समुद्वहन् ।
मातामहे समाश्रौषीद्राज्यशुल्कमनुत्तमम् ॥ २.१०७.३ ॥
ਵੀਰਾ, ਪਹਿਲਾਂ ਸਾਡੇ ਪਿਤਾ ਨੇ ਤੇਰੀ ਮਾਤਾ ਨਾਲ ਵਿਆਹ ਕਰਦੇ ਸਮੇਂ ਉਸ ਦੇ ਮਾਮੇ ਨੂੰ ਰਾਜ ਨੂੰ ਹੀ ਵਿਆਹ ਦੀ ਕੀਮਤ ਮੰਨ ਕੇ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਤਮ ਵਚਨ ਦਿੱਤਾ ਸੀ।
2.107.4
दैवासुरे च सङ्ग्रामे जनन्यै तव पार्थिवः ।
सम्प्रहृष्टो ददौ राजा वरमाराधितः प्रभुः ॥ २.१०७.४ ॥
ਦੇਵ-ਦੈਂਤ ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਤੇਰੀ ਮਾਤਾ ਦੀ ਸੇਵਾ ਤੋਂ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੋਏ ਉਸ ਪ੍ਰਭੂ ਰਾਜੇ ਨੇ ਬਹੁਤ ਖ਼ੁਸ਼ ਹੋ ਕੇ ਉਸ ਨੂੰ ਇੱਕ ਵਰ ਦਿੱਤਾ।
2.107.5
ततः सा सम्प्रतिश्राव्य तव माता यशस्विनी ।
अयाचत नरश्रेष्ठं द्वौ वरौ वरवर्णिनी ॥ २.१०७.५ ॥
ਫਿਰ ਤੇਰੀ ਯਸ਼ਸਵੀ ਮਾਤਾ, ਸੁੰਦਰ ਤੇ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ ਉਸ ਨੇ, ਉਸ ਨੂੰ ਵਚਨਬੱਧ ਕਰਾ ਕੇ ਉਸ ਨਰਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠ ਤੋਂ ਦੋ ਵਰ ਮੰਗੇ।
2.107.6
तव राज्यं नरव्याघ्र मम प्रव्राजनं तथा ।
तौ च राजा तदा तस्यै नियुक्तः प्रददौ वरौ ॥ २.१०७.६ ॥
ਹੇ ਨਰਵਿਆਘਰ, ਤੇਰੇ ਲਈ ਰਾਜ ਅਤੇ ਮੇਰੇ ਲਈ ਬਨਵਾਸ — ਇਹ ਦੋ ਵਰ, ਵਚਨ ਵਿੱਚ ਬੱਝੇ ਰਾਜੇ ਨੇ ਉਸ ਵੇਲੇ ਉਸ ਨੂੰ ਦਿੱਤੇ।
2.107.7
तेन पित्रा ऽहमप्यत्र नियुक्तः पुरुषर्षभ ।
चतुर्दश वने वासं वर्षाणि वरदानिकम् ॥ २.१०७.७ ॥
ਹੇ ਪੁਰਖਾਂ ਵਿੱਚ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ! ਪਿਤਾ ਜੀ ਨੇ ਮੈਨੂੰ ਵੀ ਵਰਦਾਨ ਵਜੋਂ ਚੌਦਾਂ ਸਾਲ ਵਣ ਵਿੱਚ ਵਾਸ ਕਰਨ ਲਈ ਇੱਥੇ ਨਿਯੁਕਤ ਕੀਤਾ ਹੈ।
2.107.8
सो ऽहं वनमिदं प्राप्तो निर्जनं लक्ष्मणान्वितः ।
सीतया चाप्रतिद्वन्द्वः सत्यवादे स्थितः पितुः ॥ २.१०७.८ ॥
ਲਕਸ਼ਮਣ ਅਤੇ ਸੀਤਾ ਨਾਲ ਮੈਂ ਇਸ ਸੁੰਨਸਾਨ ਵਣ ਵਿੱਚ ਆ ਗਿਆ ਹਾਂ; ਪਿਤਾ ਦੇ ਸੱਚੇ ਬਚਨ ਉੱਤੇ ਮੈਂ ਅਟਲ ਹਾਂ।
2.107.9
भवानपि तथेत्येव पितरं सत्यवादिनम् ।
कर्त्तुमर्हति राजेन्द्र क्षिप्रमेवाभिषेचनात् ॥ २.१०७.९ ॥
ਹੇ ਰਾਜਿਆਂ ਦੇ ਇੰਦਰ! ਤੁਹਾਨੂੰ ਵੀ ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ; ਅਭਿਸ਼ੇਕ ਤੋਂ ਤੁਰੰਤ ਬਾਅਦ ਸੱਚੇ ਬੋਲਣ ਵਾਲੇ ਪਿਤਾ ਦਾ ਬਚਨ ਪੂਰਾ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
2.107.10
ऋणान्मोचय राजानं मत्कृते भरत प्रभुम् ।
पितरं चापि धर्मज्ञं मातरं चाभिनन्दय ॥ २.१०७.१० ॥
ਹੇ ਭਰਤ! ਮੇਰੇ ਕਾਰਨ ਰਾਜਾ ਅਤੇ ਪ੍ਰਭੂ ਪਿਤਾ ਨੂੰ ਕਰਜ਼ੇ ਤੋਂ ਛੁਡਾ; ਧਰਮ ਦੇ ਜਾਣਕਾਰ ਪਿਤਾ ਅਤੇ ਮਾਤਾ ਨੂੰ ਖੁਸ਼ ਕਰ।
2.107.11
श्रूयते हि पुरा तात श्रुतिर्गीता यशस्विना ।
गयेन यजमानेन गयेष्वेव पितऽन् प्रति ॥ २.१०७.११ ॥
ਹੇ ਤਾਤ! ਸੁਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਪੁਰਾਣੇ ਸਮੇਂ ਯਸ਼ਸਵੀ ਗਯ ਨੇ ਯੱਗ ਕਰਦਿਆਂ ਗਯਾ ਵਿੱਚ ਹੀ ਪਿਤਰਾਂ ਲਈ ਇਹ ਸ਼ਰੁਤੀ ਗਾਈ ਸੀ।
2.107.12
पुन्नाम्नो नरकाद्यस्मात् पितरं त्रायते सुतः ।
तस्मात् पुत्र इति प्रोक्तः पितऽन् यत्पाति वा सुतः ॥ २.१०७.१२ ॥
ਕਿਉਂਕਿ ਪੁੱਤਰ 'ਪੁੱਤ' ਨਾਮਕ ਨਰਕ ਤੋਂ ਪਿਤਾ ਨੂੰ ਬਚਾਉਂਦਾ ਹੈ, ਇਸ ਲਈ ਉਸਨੂੰ 'ਪੁੱਤਰ' ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਜਾਂ ਜੋ ਪਿਤਰਾਂ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰਦਾ ਹੈ ਉਹੀ ਪੁੱਤਰ ਹੈ।
2.107.13
एष्टव्या बहवः पुत्रा गुणवन्तो बहुश्रुताः ।
तेषां वै समवेतानामपि कश्चिद्गयां व्रजेत् ॥ २.१०७.१३ ॥
ਗੁਣਵਾਨ ਅਤੇ ਬਹੁਸ਼ਰੁਤ ਅਨੇਕ ਪੁੱਤਰਾਂ ਦੀ ਇੱਛਾ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ; ਉਹ ਸਭ ਇਕੱਠੇ ਹੋਣ ਤਾਂ ਵੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਕੋਈ ਇੱਕ ਗਯਾ ਜਾਵੇਗਾ।
2.107.14
एवं राजर्षयः सर्वे प्रतीता राजनन्दन ।
तस्मात् त्राहि नरश्रेष्ठ पितरं नरकात् प्रभो ॥ २.१०७.१४ ॥
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸਾਰੇ ਰਾਜਰਿਸ਼ੀ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹਨ। ਇਸ ਲਈ, ਹੇ ਰਾਜਕੁਮਾਰ, ਹੇ ਨਰਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠ, ਹੇ ਪ੍ਰਭੂ, ਪਿਤਾ ਨੂੰ ਨਰਕ ਤੋਂ ਬਚਾਓ।
2.107.15
अयोध्यां गच्छ भरत प्रकृतीरनुरञ्जय ।
शत्रुघ्नसहितो वीर सह सर्वैर्द्विजातिभिः ॥ २.१०७.१५ ॥
ਹੇ ਭਰਤ, ਅਯੋਧਿਆ ਜਾਓ; ਪਰਜਾ ਨੂੰ ਪ੍ਰਸੰਨ ਕਰੋ। ਹੇ ਵੀਰ, ਸ਼ਤਰੁਘਨ ਅਤੇ ਸਾਰੇ ਦ੍ਵਿਜਾਂ ਨਾਲ ਜਾਓ।
2.107.16
प्रवेक्ष्ये दण्डकारण्यमहमप्यविलम्बयन् ।
आभ्यां तु सहितो राजन् वैदेह्या लक्ष्मणेन च ॥ २.१०७.१६ ॥
ਮੈਂ ਵੀ ਬਿਨਾਂ ਦੇਰੀ ਕੀਤੇ ਦੰਡਕਾਰਣ੍ਯ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਵੇਸ਼ ਕਰਾਂਗਾ। ਹੇ ਰਾਜਨ, ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੋਵਾਂ ਨਾਲ, ਵੈਦੇਹੀ (ਸੀਤਾ) ਅਤੇ ਲਕਸ਼ਮਣ ਨਾਲ।
2.107.17
त्वं राजा भरत भव स्वयं नराणां वन्यानामहमपि राजराण्मृगाणाम् ।
गच्छत्वं पुरवरमद्य सम्प्रहृष्टः संहृष्टस्त्वहमपि दण्डकान् प्रवेक्ष्ये ॥ २.१०७.१७ ॥
ਹੇ ਭਰਤ, ਤੂੰ ਖ਼ੁਦ ਮਨੁੱਖਾਂ ਦਾ ਰਾਜਾ ਬਣ; ਮੈਂ ਵੀ ਜੰਗਲੀ ਜਾਨਵਰਾਂ ਦਾ ਰਾਜਾ ਬਣਾਂਗਾ। ਅੱਜ ਤੂੰ ਪ੍ਰਸੰਨਤਾ ਨਾਲ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ ਨਗਰ ਨੂੰ ਜਾ; ਮੈਂ ਵੀ ਪ੍ਰਸੰਨਤਾ ਨਾਲ ਦੰਡਕਾਂ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਵੇਸ਼ ਕਰਾਂਗਾ।
2.107.18
छायां ते दिनकरभाः प्रबाधमानं वर्षत्रं भरत करोतु मूर्ध्नि शीताम् ।
एतेषामहमपि काननद्रुमाणां छायां तामति शयिनीं सुखी श्रयिष्ये ॥ २.१०७.१८ ॥
ਹੇ ਭਰਤ, ਸੂਰਜ ਦੀਆਂ ਕਿਰਨਾਂ ਨੂੰ ਰੋਕਣ ਵਾਲੀ ਠੰਢੀ ਛਾਂ ਤੇਰੇ ਸਿਰ ਉੱਤੇ ਛਤਰੀ ਬਣੇ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਜੰਗਲੀ ਰੁੱਖਾਂ ਦੀ ਉਸ ਫੈਲੀ ਹੋਈ ਛਾਂ ਵਿੱਚ ਮੈਂ ਵੀ ਸੁਖ ਨਾਲ ਆਰਾਮ ਕਰਾਂਗਾ।
2.107.19
शत्रुघ्नः कुशलमतिस्तु ते सहायः सौमित्रिर्मम विदितः प्रधानमित्रम् ।
चत्वारस्तनयवरा वयं नरेन्द्रं सत्यस्थं भरत चराम मा विषादम् ॥ २.१०७.१९ ॥
ਸ਼ਤਰੁਘਨ ਤੇਰਾ ਚਤੁਰ ਬੁੱਧੀ ਵਾਲਾ ਸਹਾਇਕ ਹੈ; ਸੌਮਿਤ੍ਰੀ (ਲਕਸ਼ਮਣ) ਮੇਰਾ ਮੁੱਖ ਮਿੱਤਰ ਹੈ। ਅਸੀਂ ਚਾਰੇ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ ਪੁੱਤਰ ਹਾਂ; ਸੱਚ ਵਿੱਚ ਟਿਕੇ ਰਾਜੇ ਦਾ ਅਨੁਸਰਣ ਕਰੀਏ। ਭਰਤ, ਸੋਗ ਨਾ ਕਰ।