ବାଲ୍ମୀକି ରାମାୟଣ · ସର୍ଗ 2.117
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
2.117.1
राघवस्त्वथ यातेषु तपस्विषु विचिन्तयन् ।
न तत्रारोचयद्वासं कारणैर्बहुभिस्तदा ॥ २.११७.१ ॥
ତପସ୍ୱୀମାନେ ଚାଲିଗଲା ପରେ, ରାଘବ ଚିନ୍ତା କରି, ବହୁ କାରଣରୁ ସେଠାରେ ବାସ କରିବା ପସନ୍ଦ କଲେ ନାହିଁ।
2.117.2
इह मे भरतो दृष्टो मातरश्च सनागराः ।
सा च मे स्मृतिरन्वेति तान्नित्यमनुशोचतः ॥ २.११७.२ ॥
ଏଠାରେ ମୁଁ ଭରତ, ମାତାମାନେ ଏବଂ ନଗରବାସୀମାନଙ୍କୁ ଦେଖିଥିଲି; ସେମାନଙ୍କ ସ୍ମୃତି ମୋତେ ସର୍ବଦା ଶୋକିତ କରେ।
2.117.3
स्कन्धावारनिवेशेन तेन तस्य महात्मनः ।
हयहस्तिकरीषैश्च उपमर्द्दः कृतो भृशम् ॥ २.११७.३ ॥
ସେହି ମହାତ୍ମାଙ୍କ ସେନାଶିବିରର ସ୍ଥାପନା ଓ ଘୋଡ଼ା, ହାତୀ ଏବଂ ସେମାନଙ୍କ ମଳ ଯୋଗୁଁ ସେଠାରେ ଭୟଙ୍କର କ୍ଷତି ହୋଇଥିଲା।
2.117.4
तस्मादन्यत्र गच्छाम इति सञ्चिन्त्य राघवः ।
प्रातिष्ठत स वैदेह्या लक्ष्मणेन च सङ्गतः ॥ २.११७.४ ॥
ତେଣୁ ଆମେ ଅନ୍ୟତ୍ର ଯିବା ବୋଲି ସ୍ଥିର କରି, ରାଘବ ବୈଦେହୀ ଓ ଲକ୍ଷ୍ମଣଙ୍କ ସହିତ ପ୍ରସ୍ଥାନ କଲେ।
2.117.5
सो ऽत्रेराश्रममासाद्य तं ववन्दे महायशाः ।
तं चापि भगवानत्रिः पुत्रवत् प्रत्यपद्यत ॥ २.११७.५ ॥
ମହାଯଶସ୍ୱୀ ସେ ଅତ୍ରିଙ୍କ ଆଶ୍ରମରେ ପହଞ୍ଚି ତାଙ୍କୁ ପ୍ରଣାମ କଲେ; ଭଗବାନ ଅତ୍ରି ମଧ୍ୟ ତାଙ୍କୁ ପୁତ୍ର ପରି ଗ୍ରହଣ କଲେ।
2.117.6
स्वयमातिथ्यमादिश्य सर्वमस्य सुसत्कृतम् ।
सौमित्रिं च महाभागां सीतां च समसान्त्वयत् ॥ २.११७.६ ॥
ନିଜେ ଆତିଥ୍ୟର ଆଦେଶ ଦେଇ ସବୁକିଛି ଭଲ ରୂପେ ସତ୍କାର କରାଇଲେ, ଏବଂ ସୌମିତ୍ରି ଓ ମହାଭାଗା ସୀତାଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ ଭଲ ଭାବେ ସାନ୍ତ୍ୱନା ଦେଲେ।
2.117.7
पत्नीं च समनुप्राप्तां वृद्धामामन्त्र्य सत्कृताम् ।
सान्त्वयामास धर्मज्ञः सर्वभूतहिते रतः ॥ २.११७.७ ॥
ଧର୍ମଜ୍ଞ ଓ ସର୍ବଭୂତହିତରେ ରତ ସେ ନିକଟକୁ ଆସିଥିବା, ବୃଦ୍ଧା ଓ ସତ୍କୃତା ପତ୍ନୀଙ୍କୁ ଡାକି ସାନ୍ତ୍ୱନା ଦେଲେ।
2.117.8
अनसूयां महाभागां तापसीं धर्मचारिणीम् ।
प्रतिगृह्णीष्व वैदेहीमब्रवीदृषिसत्तमः ।
रामाय चाचचक्षे तां तापसीं धर्मचारिणीम् ॥ २.११७.८ ॥
"ମହାଭାଗ୍ୟବତୀ, ତାପସୀ ଓ ଧର୍ମଚାରିଣୀ ଅନସୂୟାଙ୍କୁ ବୈଦେହୀ ଗ୍ରହଣ କରନ୍ତୁ" ବୋଲି ଋଷିଶ୍ରେଷ୍ଠ କହିଲେ; ଏବଂ ରାମଙ୍କୁ ସେହି ଧର୍ମଚାରିଣୀ ତାପସୀଙ୍କ ପରିଚୟ ଦେଲେ।
2.117.9
दशवर्षाण्यनावृष्ट्या दग्धे लोके निरन्तरम् ।
यया मूलफले सृष्टे जाह्नवी च प्रवर्त्तिता ॥ २.११७.९ ॥
ଦଶ ବର୍ଷ ବର୍ଷା ନ ହେବାରୁ ଲୋକ ନିରନ୍ତର ଦଗ୍ଧ ହେଉଥିଲା; ଯାହାଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ମୂଳ ଓ ଫଳ ସୃଷ୍ଟି ହେଲା ଏବଂ ଜାହ୍ନବୀ (ଗଙ୍ଗା) ପ୍ରବାହିତ ହେଲେ—
2.117.10
उग्रेण तपसा युक्ता नियमैश्चाप्यलङ्कृता ।
दशवर्षसहस्राणि यया तप्तं महत्तपः ॥ २.११७.१० ॥
ଉଗ୍ର ତପସ୍ୟାରେ ଯୁକ୍ତ ଏବଂ ନିୟମରେ ଅଳଙ୍କୃତା ସେ ଦଶ ହଜାର ବର୍ଷ ମହାତପସ୍ୟା କରିଥିଲେ।
2.117.11
अनसूया व्रतैः स्नाता प्रत्यूहाश्च निवर्त्तिताः ।
देवकार्यनिमित्तं च यया संत्वरमाणया ।
दशरात्रं कृता रात्रिः सेयं मातेव ते ऽनघ ॥ २.११७.११ ॥
ଅନସୂୟା ବ୍ରତରେ ଶୁଦ୍ଧ ହେଲେ; ବିଘ୍ନ ଦୂର ହେଲା। ଦେବକାର୍ଯ୍ୟ ପାଇଁ ଶୀଘ୍ର ଦଶ ରାତ୍ରିକୁ ଏକ ରାତ୍ରି କରିଥିବା ସେ ହିଁ—ହେ ନିଷ୍ପାପ, ସେ ତୁମ ପାଇଁ ମାତାଙ୍କ ପରି।
2.117.12
तामिमां सर्वभूतानां नमस्कार्य्यां यशस्विनीम् ।
अभिगच्छतु वैदेही वृद्धामक्रोधनां सदा ।
अनसूयेति या लोके कर्मभिः ख्यातिमागता ॥ २.११७.१२ ॥
ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ନମସ୍କାରଯୋଗ୍ୟା, ଯଶସ୍ୱିନୀ, ବୃଦ୍ଧା ଓ ସଦା କ୍ରୋଧହୀନା ସେହି ଦେବୀଙ୍କ ପାଖକୁ ବୈଦେହୀ ଯାଆନ୍ତୁ; ଯିଏ ନିଜ କର୍ମରେ ଜଗତରେ 'ଅନସୂୟା' ନାମରେ ଖ୍ୟାତ ହୋଇଛନ୍ତି।
2.117.13
एवं ब्रुवाणं तमृषिं तथेत्युक्त्वा स राघवः ।
सीतामुवाच धर्मज्ञामिदं वचनमुत्तमम् ॥ २.११७.१३ ॥
ଏହିପରି କହୁଥିବା ସେହି ଋଷିଙ୍କୁ 'ସେହିପରି' କହି ରାଘବ ଧର୍ମଜ୍ଞା ସୀତାଙ୍କୁ ଏହି ଉତ୍ତମ ବାକ୍ୟ କହିଲେ।
2.117.14
राजपुत्रि श्रुतं त्वेतन्मुनेरस्य समीरितम् ।
श्रेयोर्थमात्मनः श्रीघ्रमभिगच्छ तपस्विनीम् ॥ २.११७.१४ ॥
ରାଜକୁମାରୀ, ଏହି ମୁନିଙ୍କ କଥିତ କଥା ତୁମେ ଶୁଣିଛ; ନିଜ କଲ୍ୟାଣ ପାଇଁ ଶୀଘ୍ର ସେହି ତପସ୍ୱିନୀଙ୍କ ପାଖକୁ ଯାଅ।
2.117.15
सीता त्वेतद्वचः श्रुत्वा राघवस्य हितैषिणः ।
तामत्रिपत्नीं धर्मज्ञामभिचक्राम मैथिली ॥ २.११७.१५ ॥
ରାଘବଙ୍କ ହିତକାମୀ ଏହି ବାକ୍ୟ ଶୁଣି ସୀତା ଧର୍ମଜ୍ଞା ଅତ୍ରିପତ୍ନୀଙ୍କ ପାଖକୁ ମୈଥିଲୀ ଗଲେ।
2.117.16
शिथिलां वलितां वृद्धां जरापाण्डरमूर्द्धजाम् ।
सततं वेपमानाङ्गी प्रवाते कदली यथा ॥ २.११७.१६ ॥
ଶିଥିଳା, କୁଞ୍ଚିତଚର୍ମା, ବୃଦ୍ଧା, ବାର୍ଦ୍ଧକ୍ୟରେ ଧଳା କେଶ ଥିବା, ସର୍ବଦା କମ୍ପିତ ଅଙ୍ଗ ବିଶିଷ୍ଟା — ପବନରେ କଦଳୀ ଗଛ ପରି।
2.117.17
तां तु सीता महाभागामनसूयां पतिव्रताम् ।
अभ्यवादयदव्यग्रा स्वनाम समुदाहरत् ॥ २.११७.१७ ॥
ସେହି ମହାଭାଗ୍ୟବତୀ, ପତିବ୍ରତା ଅନସୂୟାଙ୍କୁ ସୀତା ଶାନ୍ତ ମନରେ ପ୍ରଣାମ କଲେ ଏବଂ ନିଜ ନାମ କହି ପରିଚୟ ଦେଲେ।
2.117.18
अभिवाद्य च वैदेही तापसीं तामनिन्दिताम् ।
बद्धाञ्जलिपुटा हृष्टा पर्यपृच्छदनामयम् ॥ २.११७.१८ ॥
ବୈଦେହୀ ସେଇ ନିଷ୍କଳଙ୍କ ତାପସୀଙ୍କୁ ପ୍ରଣାମ କରି, ଆନନ୍ଦରେ କର ଯୋଡ଼ି ତାଙ୍କ କୁଶଳ ପଚାରିଲେ।
2.117.19
ततः सीतां महाभागां दृष्ट्वा तां धर्मचारिणीम् ।
सान्त्वयन्त्यब्रवीद्धृष्टा दिष्ट्या धर्ममवेक्षसे ॥ २.११७.१९ ॥
ଏବେ ମହାଭାଗ୍ୟବତୀ ଓ ଧର୍ମାଚାରିଣୀ ସୀତାଙ୍କୁ ଦେଖି, ଆନନ୍ଦରେ ସାନ୍ତ୍ୱନା ଦେଇ ସେ କହିଲେ — "ସୌଭାଗ୍ୟବଶତଃ ତୁମେ ଧର୍ମକୁ ହିଁ ଅନୁସରଣ କରୁଛ।"
2.117.20
त्यक्त्वा ज्ञातिजनं सीते मानमृद्धिं च भामिनि ।
अवरुद्धं वने रामं दिष्ट्या त्वमनुगच्छसि ॥ २.११७.२० ॥
ହେ ସୀତେ! ହେ ଭାମିନୀ! ସ୍ୱଜନ, ସମ୍ମାନ ଓ ଐଶ୍ୱର୍ଯ୍ୟ ତ୍ୟାଗ କରି, ବନରେ ଅବରୁଦ୍ଧ ରାମଙ୍କୁ ତୁମେ ଅନୁସରଣ କରୁଛ — ଏହା ସୌଭାଗ୍ୟ।
2.117.21
नगरस्थो वनस्थो वा पापो वा यदि वा शुभः ।
यासां स्त्रीणां प्रियो भर्ता तासां लोका महोदयाः ॥ २.११७.२१ ॥
ନଗରରେ ଥାଉ କି ବନରେ, ପାପୀ ହେଉ କି ଶୁଭ — ଯେଉଁ ନାରୀଙ୍କର ସ୍ୱାମୀ ପ୍ରିୟ, ସେମାନଙ୍କ ଲୋକ ମହାନ ଉନ୍ନତ।
2.117.22
दुःशीलः कामवृत्तो वा धनैवा परिवर्जितः ।
स्त्रीणामार्यस्वभावानां परमं दैवतं पतिः ॥ २.११७.२२ ॥
ଦୁଃଶୀଳ ହେଉ, କାମବଶ ହେଉ କିମ୍ବା ଧନହୀନ ହେଉ — ଆର୍ଯ୍ୟ ସ୍ୱଭାବର ନାରୀଙ୍କ ପାଇଁ ସ୍ୱାମୀ ହିଁ ପରମ ଦେବତା।
2.117.23
नातो विशिष्टं पश्यामि बान्धवं विमृशन्त्यहम् ।
सर्वत्रयोग्यं वैदेहि तपःकृतमिवाव्ययम् ॥ २.११७.२३ ॥
ହେ ବୈଦେହୀ! ଚିନ୍ତା କଲେ ଏହାଠାରୁ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ବନ୍ଧୁ ମୁଁ ଦେଖେ ନାହିଁ — ସେ ସର୍ବତ୍ର ଯୋଗ୍ୟ; ତପସ୍ୟାରେ ଗଢ଼ା ଅବିନାଶୀ ପରି।
2.117.24
न त्वेनमवगच्छन्ति गुणदोषमसत्स्त्रियः ।
कामवक्तव्यहृदया भर्तृनाथा श्चरन्ति याः ॥ २.११७.२४ ॥
ଯେଉଁ ଅସତ୍ ସ୍ତ୍ରୀମାନେ ସ୍ୱାମୀର ଗୁଣ ଓ ଦୋଷ ବୁଝନ୍ତି ନାହିଁ, ଯାହାଙ୍କ ହୃଦୟ କେବଳ କାମନାର କଥା ଶୁଣିବାକୁ ଚାହେଁ, ଏବଂ ସ୍ୱାମୀକୁ ପ୍ରଭୁ ମାନି ମଧ୍ୟ ଯେଉଁମାନେ ଇତସ୍ତତଃ ବୁଲନ୍ତି।
2.117.25
प्राप्नुवन्त्ययशश्चैव धर्मभ्रंशं च मैथिलि ।
अकार्यवशमापन्नाः स्त्रियो याः खलु तद्विधाः ॥ २.११७.२५ ॥
ହେ ମୈଥିଳୀ, ସେହିପରି ସ୍ତ୍ରୀମାନେ ଅକାର୍ଯ୍ୟର ବଶୀଭୂତ ହୋଇ ଅପଯଶ ଓ ଧର୍ମଭ୍ରଂଶ ପ୍ରାପ୍ତ ହୁଅନ୍ତି।
2.117.26
त्वद्विधास्तु गुणैर्युक्ता दृष्टलोकपरावराः ।
स्त्रियः स्वग चरिष्यन्ति यथा धर्मकृतस्तथा ॥ २.११७.२६ ॥
ମାତ୍ର ତୁମ ପରି ସ୍ତ୍ରୀମାନେ, ଗୁଣସମ୍ପନ୍ନ ଏବଂ ଲୋକର ଉଚ୍ଚନୀଚ ଜାଣନ୍ତି, ଧର୍ମ କରିଥିବା ଲୋକଙ୍କ ପରି ସ୍ୱର୍ଗକୁ ଯିବେ।
2.117.27
तदेवमेनं त्वमनुव्रता सती पतिव्रतानां समयानुवर्तिनी ।
भवस्व भर्त्तुः सहधर्मचारिणी यशश्च धर्मं च ततः समाप्स्यसि ॥ २.११७.२७ ॥
ତେଣୁ ତୁମେ ସ୍ୱାମୀର ଅନୁଗାମିନୀ ସତୀ ହୁଅ, ପତିବ୍ରତାମାନଙ୍କ ଆଚାର ପାଳନ କର, ସ୍ୱାମୀର ସହଧର୍ମଚାରିଣୀ ହୁଅ; ତେବେ ତୁମେ ଯଶ ଓ ଧର୍ମ ଦୁହେଁ ପାଇବ।