ବାଲ୍ମୀକି ରାମାୟଣ · ସର୍ଗ 3.1
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
3.1.1
प्रविश्य तु महारण्यं दण्डकारण्यमात्मवान्।
रामो ददर्श दुर्धर्षस्तापसाश्रममण्डलम् ॥ ३.१.१ ॥
ଆତ୍ମବାନ ଓ ଦୁର୍ଧର୍ଷ ରାମ ମହାରଣ୍ୟ ଦଣ୍ଡକାରଣ୍ୟରେ ପ୍ରବେଶ କରି ତପସ୍ବୀମାନଙ୍କର ଆଶ୍ରମମଣ୍ଡଳ ଦେଖିଲେ।
3.1.2
कुशचीरपरिक्षिप्तं ब्राह्म्या लक्ष्म्या समावृतम्।
यथा प्रदीप्तं दुर्दर्शं गगने सूर्यमण्डलम् ॥ ३.१.२ ॥
କୁଶ ଓ ବଲ୍କଳ ବସ୍ତ୍ରରେ ଘେରା, ବ୍ରାହ୍ମୀ ତେଜରେ ଆବୃତ, ଆକାଶରେ ଜ୍ୱଳନ୍ତ ସୂର୍ଯ୍ୟମଣ୍ଡଳ ପରି ଦୁର୍ଦର୍ଶ ଥିଲା।
3.1.3
शरण्यं सर्वभूतानां सुसम्मृष्टाजिरं सदा।
मृगैर्बहुभिराकीर्णं पक्षिसंघैः समावृतम् ॥ ३.१.३ ॥
ସର୍ବପ୍ରାଣୀଙ୍କର ଶରଣ୍ୟ, ଯାହାର ଅଗଣା ସର୍ବଦା ଭଲ ଭାବେ ବୁହାଯାଇଥିବା, ଅନେକ ହରିଣରେ ପରିପୂର୍ଣ୍ଣ, ପକ୍ଷୀଝାଙ୍କରେ ଘେରା।
3.1.4
पूजितं चोपनृत्तं च नित्यमप्सरसां गणैः।
विशालैरग्निशरणैः स्रुग्भाण्डैरजिनैः कुशैः ॥ ३.१.४ ॥
ଅପ୍ସରା ଗଣଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ସର୍ବଦା ପୂଜିତ ଓ ସେମାନେ ନୃତ୍ୟ କରୁଥିବା, ବିଶାଳ ଅଗ୍ନିବେଦୀ, ସ୍ରୁକ୍-ପାତ୍ର, ମୃଗଚର୍ମ ଓ କୁଶରେ ଶୋଭିତ।
3.1.5
समिद्भिस्तोयकलशैः फलमूलैश्च शोभितम्।
आरण्यैश्च महावृक्षैः पुण्यैः स्वादुफलैर्वृतम् ॥ ३.१.५ ॥
ସମିଧ, ଜଳକଳସ, ଫଳମୂଳରେ ଶୋଭିତ, ଅରଣ୍ୟର ମହାବୃକ୍ଷ ଓ ମଧୁର ଫଳର ପବିତ୍ର ବୃକ୍ଷରେ ଘେରା।
3.1.6
बलिहोमार्चितं पुण्यं ब्रह्मघोषनिनादितम्।
पुष्पैश्चान्यैः परिक्षिप्तं पद्मिन्या च सपद्मया ॥ ३.१.६ ॥
ବଳି ଓ ହୋମରେ ପୂଜିତ, ପବିତ୍ର, ବ୍ରହ୍ମଘୋଷ ଧ୍ୱନିରେ ନିନାଦିତ, ଅନ୍ୟ ପୁଷ୍ପ ଓ ପଦ୍ମପୂର୍ଣ୍ଣ ସରୋବରରେ ଘେରା।
3.1.7
फलमूलाशनैर्दान्तैश्चीरकृष्णाजिनाम्बरैः।
सूर्यवैश्वानराभैश्च पुराणैर्मुनिभिर्युतम् ॥ ३.१.७ ॥
ଫଳମୂଳ ଖାଉଥିବା, ସଂଯମୀ, ବଲ୍କଳ ଓ କୃଷ୍ଣମୃଗଚର୍ମ ପିନ୍ଧିଥିବା, ସୂର୍ଯ୍ୟ ଓ ବୈଶ୍ୱାନର ଅଗ୍ନିସମ ତେଜସ୍ୱୀ ପ୍ରାଚୀନ ମୁନିମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ପୂର୍ଣ୍ଣ।
3.1.8
पुण्यैश्च नियताहारैः शोभितं परमर्षिभिः।
तद् ब्रह्मभवनप्रख्यं ब्रह्मघोषनिनादितम् ॥ ३.१.८ ॥
ପବିତ୍ର ଓ ନିୟମିତ ଆହାରୀ ପରମ ଋଷିମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଶୋଭିତ, ବ୍ରହ୍ମଲୋକ ସଦୃଶ, ବେଦଧ୍ୱନିରେ ନିନାଦିତ ସେହି ଆଶ୍ରମ।
3.1.9
ब्रह्मविद्भिर्महाभागैर्ब्राह्मणैरुपशोभितम्।
तद् दृष्ट्वा राघवः श्रीमांस्तापसाश्रममण्डलम् ॥ ३.१.९ ॥
ବ୍ରହ୍ମଜ୍ଞାନୀ ଓ ମହାଭାଗ୍ୟବାନ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଶୋଭିତ ସେହି ତପସ୍ୱୀ ଆଶ୍ରମ-ମଣ୍ଡଳ ଦେଖି ଶ୍ରୀମାନ ରାଘବ (ରାମ)।
3.1.10
अभ्यगच्छन्महातेजा विज्यं कृत्वा महद् धनुः।
दिव्यज्ञानोपपन्नास्ते रामं दृष्ट्वा महर्षयः ॥ ३.१.१० ॥
ମହାତେଜସ୍ୱୀ (ରାମ) ବଡ଼ ଧନୁରେ ଜ୍ୟା ଚଢ଼ାଇ ସେମାନଙ୍କ ନିକଟକୁ ଗଲେ; ଦିବ୍ୟଜ୍ଞାନସମ୍ପନ୍ନ ସେ ମହର୍ଷିମାନେ ରାମଙ୍କୁ ଦେଖିଲେ।
3.1.11
अभिजग्मुस्तदा प्रीता वैदेहीं च यशस्विनीम्।
ते तु सोममिवोद्यन्तं दृष्ट्वा वै धर्मचारिणम् ॥ ३.१.११ ॥
ତେବେ ପ୍ରସନ୍ନ ହୋଇ ସେମାନେ ଯଶସ୍ୱିନୀ ବୈଦେହୀ (ସୀତା) ନିକଟକୁ ମଧ୍ୟ ଗଲେ; ଉଦୟ ହେଉଥିବା ଚନ୍ଦ୍ରସମ ଧର୍ମଚାରୀ ରାମଙ୍କୁ ଦେଖିଲେ।
3.1.12
लक्ष्मणं चैव दृष्ट्वा तु वैदेहीं च यशस्विनीम्।
मङ्गलानि प्रयुञ्जानाः प्रत्यगृह्णन् दृढव्रताः ॥ ३.१.१२ ॥
ଲକ୍ଷ୍ମଣ ଓ ଯଶସ୍ୱିନୀ ବୈଦେହୀଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ ଦେଖି, ମଙ୍ଗଳ ବଚନ ଉଚ୍ଚାରଣ କରି ଦୃଢ଼ବ୍ରତୀ ଋଷିମାନେ ସେମାନଙ୍କୁ ସ୍ୱାଗତ କଲେ।
3.1.13
रूपसंहननं लक्ष्मीं सौकुमार्यं सुवेषताम्।
ददृशुर्विस्मिताकारा रामस्य वनवासिनः ॥ ३.१.१३ ॥
ବନବାସୀମାନେ ବିସ୍ମିତ ମୁଖଭାବରେ ରାମଙ୍କ ରୂପ, ଦୃଢ଼ ଶରୀରଗଠନ, ଶୋଭା, କୋମଳତା ଓ ସୁନ୍ଦର ବେଶ ଦେଖିଲେ।
3.1.14
वैदेहीं लक्ष्मणं रामं नेत्रैरनिमिषैरिव।
आश्चर्यभूतान् ददृशुः सर्वे ते वनवासिनः ॥ ३.१.१४ ॥
ବନବାସୀ ସମସ୍ତେ ବୈଦେହୀ, ଲକ୍ଷ୍ମଣ ଓ ରାମଙ୍କୁ ଅନିମିଷ ନୟନରେ ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟ ଭାବରେ ଦେଖିଲେ।
3.1.15
अत्रैनं हि महाभागाः सर्वभूतहिते रताः।
अतिथिं पर्णशालायां राघवं संन्यवेशयन् ॥ ३.१.१५ ॥
ସର୍ବଭୂତ ହିତରେ ରତ ସେହି ମହାଭାଗ୍ୟବାନମାନେ ରାଘବଙ୍କୁ ଅତିଥି ଭାବରେ ପର୍ଣ୍ଣଶାଳାରେ ରଖିଲେ।
3.1.16
ततो रामस्य सत्कृत्य विधिना पावकोपमाः।
आजह्रुस्ते महाभागाः सलिलं धर्मचारिणः ॥ ३.१.१६ ॥
ତା'ପରେ ଅଗ୍ନିସମ, ଧର୍ମାଚାରୀ ସେହି ମହାଭାଗ୍ୟବାନମାନେ ରାମଙ୍କୁ ବିଧିପୂର୍ବକ ସତ୍କାର କରି ଜଳ ଆଣିଲେ।
3.1.17
मङ्गलानि प्रयुञ्जाना मुदा परमया युताः।
मूलं पुष्पं फलं सर्वमाश्रमं च महात्मनः ॥ ३.१.१७ ॥
ପରମ ଆନନ୍ଦରେ ମଙ୍ଗଳ କର୍ମ କରି ସେମାନେ ମହାତ୍ମାଙ୍କୁ ମୂଳ, ପୁଷ୍ପ, ଫଳ ସବୁ ଓ ଆଶ୍ରମ ଦେଲେ।
3.1.18
निवेदयित्वा धर्मज्ञास्ते तु प्राञ्जलयोऽब्रुवन्।
धर्मपालो जनस्यास्य शरण्यश्च महायशाः ॥ ३.१.१८ ॥
ଧର୍ମଜ୍ଞ ସେମାନେ ନିବେଦନ କରି ଯୋଡ଼ହାତରେ କହିଲେ — "ଇଏ ଏହି ଜନତାଙ୍କ ଧର୍ମରକ୍ଷକ, ଶରଣ୍ୟ ଓ ମହାଯଶସ୍ୱୀ।"
3.1.19
पूजनीयश्च मान्यश्च राजा दण्डधरो गुरुः।
इन्द्रस्यैव चतुर्भागः प्रजा रक्षति राघव ॥ ३.१.१९ ॥
ରାଜା ପୂଜନୀୟ, ମାନ୍ୟ, ଦଣ୍ଡଧର ଓ ଗୁରୁ; ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ଚତୁର୍ଥାଂଶ ପରି ସେ ପ୍ରଜାଙ୍କୁ ରକ୍ଷା କରନ୍ତି, ହେ ରାଘବ.
3.1.20
राजा तस्माद् वरान् भोगान् रम्यान् भुङ्क्ते नमस्कृतः।
ते वयं भवता रक्ष्या भवद्विषयवासिनः।
नगरस्थो वनस्थो वा त्वं नो राजा जनेश्वरः ॥ ३.१.२० ॥
ତେଣୁ ରାଜା ନମସ୍କୃତ ହୋଇ ଉତ୍ତମ ଓ ରମଣୀୟ ଭୋଗ ଭୋଗ କରନ୍ତି। ଆମେ ଆପଣଙ୍କ ରାଜ୍ୟରେ ବାସ କରୁଥିବା ଲୋକ; ଆପଣ ଆମକୁ ରକ୍ଷା କରିବେ। ନଗରରେ ରହୁ କି ବନରେ, ଆପଣ ହିଁ ଆମର ରାଜା ଓ ଜନଙ୍କ ଈଶ୍ବର।
3.1.21
न्यस्तदण्डा वयं राजञ्जितक्रोधा जितेन्द्रियाः।
रक्षणीयास्त्वया शश्वद् गर्भभूतास्तपोधनाः ॥ ३.१.२१ ॥
ହେ ରାଜନ୍, ଆମେ ଦଣ୍ଡ ତ୍ୟାଗ କରିଛୁ; କ୍ରୋଧକୁ ଜିତିଛୁ, ଇନ୍ଦ୍ରିୟ ବଶ କରିଛୁ। ତପସ୍ୟା ହିଁ ଆମର ଧନ; ଗର୍ଭ ପରି ଆପଣ ଆମକୁ ସର୍ବଦା ରକ୍ଷା କରିବେ।
3.1.22
एवमुक्त्वा फलैर्मूलैः पुष्पैरन्यैश्च राघवम्।
वन्यैश्च विविधाहारैः सलक्ष्मणमपूजयन् ॥ ३.१.२२ ॥
ଏହିପରି କହି ସେମାନେ ଫଳ, ମୂଳ, ପୁଷ୍ପ, ଅନ୍ୟ ବନଜ ଦ୍ରବ୍ୟ ଓ ନାନା ପ୍ରକାର ଆହାର ଦ୍ୱାରା ରାଘବ ଓ ଲକ୍ଷ୍ମଣଙ୍କୁ ସତ୍କାର କଲେ।
3.1.23
तथान्ये तापसाः सिद्धा रामं वैश्वानरोपमाः।
न्यायवृत्ता यथान्यायं तर्पयामासुरीश्वरम् ॥ ३.१.२३ ॥
ସେହିପରି ଅନ୍ୟ ସିଦ୍ଧ ତପସ୍ୱୀମାନେ, ଅଗ୍ନିସମ ତେଜସ୍ୱୀ ଓ ନ୍ୟାୟରେ ଚଳୁଥିବା, ବିଧି ଅନୁସାରେ ସେହି ଈଶ୍ୱର ରାମଙ୍କୁ ତୃପ୍ତ କଲେ।