ವಾಲ್ಮೀಕಿ ರಾಮಾಯಣ · ಸರ್ಗ 3.12
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
3.12.1
स प्रविश्याश्रमपदं लक्ष्मणो राघवानुजः।
अगस्त्यशिष्यमासाद्य वाक्यमेतदुवाच ह ॥ ३.१२.१ ॥
ರಾಘವನ ತಮ್ಮ ಲಕ್ಷ್ಮಣನು ಆಶ್ರಮ ಪ್ರಾಂಗಣವನ್ನು ಪ್ರವೇಶಿಸಿ, ಅಗಸ್ತ್ಯರ ಶಿಷ್ಯನ ಬಳಿಗೆ ಬಂದು ಈ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಹೇಳಿದನು.
3.12.2
राजा दशरथो नाम ज्येष्ठस्तस्य सुतो बली।
रामः प्राप्तो मुनिं द्रष्टुं भार्यया सह सीतया ॥ ३.१२.२ ॥
ದಶರಥ ರಾಜನ ಹಿರಿಯ ಮಗ, ಬಲಶಾಲಿಯಾದ ರಾಮನು ತನ್ನ ಪತ್ನಿ ಸೀತೆಯೊಂದಿಗೆ ಮುನಿಯನ್ನು ದರ್ಶಿಸಲು ಬಂದಿದ್ದಾನೆ.
3.12.3
लक्ष्मणो नाम तस्याहं भ्राता त्ववरजो हितः।
अनुकूलश्च भक्तश्च यदि ते श्रोत्रमागतः ॥ ३.१२.३ ॥
ನಾನು ಲಕ್ಷ್ಮಣನೆಂಬ ಅವನ ಕಿರಿಯ ಸಹೋದರ; ಹಿತೈಷಿ, ಅನುಕೂಲನು, ಭಕ್ತನು. ಇದು ನಿಮ್ಮ ಕಿವಿಗೆ ತಲುಪಿದ್ದರೆ (ನಿಮಗೆ ತಿಳಿದಿರಬಹುದು).
3.12.4
ते वयं वनमत्युग्रं प्रविष्टाः पितृशासनात्।
द्रष्टुमिच्छामहे सर्वे भगवन्तं निवेद्यताम् ॥ ३.१२.४ ॥
ತಂದೆಯ ಆಜ್ಞೆಯಿಂದ ನಾವು ಈ ಅತಿ ಭಯಂಕರ ಕಾಡನ್ನು ಪ್ರವೇಶಿಸಿದ್ದೇವೆ; ನಾವೆಲ್ಲರೂ ಭಗವಂತರನ್ನು ದರ್ಶಿಸಲು ಬಯಸುತ್ತೇವೆ; ಅವರಿಗೆ ತಿಳಿಸಿರಿ.
3.12.5
तस्य तद् वचनं श्रुत्वा लक्ष्मणस्य तपोधनः।
तथेत्युक्त्वाग्निशरणं प्रविवेश निवेदितुम् ॥ ३.१२.५ ॥
ಲಕ್ಷ್ಮಣನ ಆ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಕೇಳಿದ ತಪೋಧನನು 'ಹಾಗೆಯೇ ಆಗಲಿ' ಎಂದು ಹೇಳಿ, ತಿಳಿಸಲು ಅಗ್ನಿಶರಣಕ್ಕೆ ಪ್ರವೇಶಿಸಿದನು.
3.12.6
स प्रविश्य मुनिश्रेष्ठं तपसा दुष्प्रधर्षणम्।
कृताञ्जलिरुवाचेदं रामागमनमञ्जसा ॥ ३.१२.६ ॥
ಅವನು ಮುನಿಶ್ರೇಷ್ಠರ ಬಳಿಗೆ ಹೋಗಿ, ತಪಸ್ಸಿನಿಂದ ಅಜೇಯರಾದವರನ್ನು ಕೈಮುಗಿದು ರಾಮನ ಆಗಮನವನ್ನು ನೇರವಾಗಿ ಹೀಗೆ ತಿಳಿಸಿದನು.
3.12.7
यथोक्तं लक्ष्मणेनैव शिष्योऽगस्त्यस्य सम्मतः।
पुत्रौ दशरथस्येमौ रामो लक्ष्मण एव च ॥ ३.१२.७ ॥
ಲಕ್ಷ್ಮಣನು ಹೇಳಿದಂತೆಯೇ, ಅಗಸ್ತ್ಯನ ಪ್ರಿಯ ಶಿಷ್ಯನು (ಹೇಳಿದನು): ಇವರು ದಶರಥನ ಇಬ್ಬರು ಪುತ್ರರು, ರಾಮ ಮತ್ತು ಲಕ್ಷ್ಮಣ.
3.12.8
प्रविष्टावाश्रमपदं सीतया सह भार्यया।
द्रष्टुं भवन्तमायातौ शुश्रूषार्थमरिंदमौ ॥ ३.१२.८ ॥
ಆಶ್ರಮ ಆವರಣವನ್ನು ಪ್ರವೇಶಿಸಿ, ಪತ್ನಿ ಸೀತೆಯೊಂದಿಗೆ, ನಿಮ್ಮನ್ನು ಕಾಣಲು ಮತ್ತು ಸೇವೆ ಮಾಡಲು ಶತ್ರುನಿಗ್ರಹಿಗಳಾದ ಇವರು ಬಂದಿದ್ದಾರೆ.
3.12.9
यदत्रानन्तरं तत् त्वमाज्ञापयितुमर्हसि।
ततः शिष्यादुपश्रुत्य प्राप्तं रामं सलक्ष्मणम् ॥ ३.१२.९ ॥
ಇದರ ನಂತರ ಮಾಡಬೇಕಾದುದನ್ನು ನೀವು ಆಜ್ಞಾಪಿಸಬೇಕು. ನಂತರ ಶಿಷ್ಯನಿಂದ ಕೇಳಿ, ಲಕ್ಷ್ಮಣನೊಂದಿಗೆ ರಾಮ ಬಂದಿದ್ದಾನೆ ಎಂದು ತಿಳಿದು—
3.12.10
वैदेहीं च महाभागामिदं वचनमब्रवीत्।
दिष्ट्या रामश्चिरस्याद्य द्रष्टुं मां समुपागतः ॥ ३.१२.१० ॥
ಮಹಾಭಾಗ್ಯವತಿಯಾದ ವೈದೇಹಿಗೆ ಈ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಹೇಳಿದನು: ಅದೃಷ್ಟವಶಾತ್, ಬಹಳ ಕಾಲದ ನಂತರ ಇಂದು ರಾಮ ನನ್ನನ್ನು ನೋಡಲು ಬಂದಿದ್ದಾನೆ.
3.12.11
मनसा कांक्षितं ह्यस्य मयाप्यागमनं प्रति।
गम्यतां सत्कृतो रामः सभार्यः सहलक्ष्मणः ॥ ३.१२.११ ॥
ಇವರ ಆಗಮನವನ್ನು ನಾನೂ ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಬಯಸಿದ್ದೆನು. ಪತ್ನಿ ಮತ್ತು ಲಕ್ಷ್ಮಣನೊಂದಿಗೆ ರಾಮನನ್ನು ಗೌರವದಿಂದ ಕರೆತನ್ನಿ.
3.12.12
प्रवेश्यतां समीपं मे किमसौ न प्रवेशितः।
एवमुक्तस्तु मुनिना धर्मज्ञेन महात्मना ॥ ३.१२.१२ ॥
ನನ್ನ ಬಳಿಗೆ ಕರೆತರಲಿ; ಅವನನ್ನು ಏಕೆ ಒಳಗೆ ಕರೆತರಲಿಲ್ಲ? ಹೀಗೆ ಧರ್ಮಜ್ಞನಾದ ಮಹಾತ್ಮ ಮುನಿಯಿಂದ ಹೇಳಲ್ಪಟ್ಟಾಗ—
3.12.13
अभिवाद्याब्रवीच्छिष्यस्तथेति नियताञ्जलिः।
तदा निष्क्रम्य सम्भ्रान्तः शिष्यो लक्ष्मणमब्रवीत् ॥ ३.१२.१३ ॥
ನಮಸ್ಕರಿಸಿ ಶಿಷ್ಯನು 'ಹಾಗೆಯೇ' ಎಂದು ಹೇಳಿ, ಕೈಜೋಡಿಸಿ, ಆಗ ಗಾಬರಿಯಿಂದ ಹೊರಗೆ ಹೋಗಿ ಲಕ್ಷ್ಮಣನಿಗೆ ಹೇಳಿದನು.
3.12.14
कोऽसौ रामो मुनिं द्रष्टुमेतु प्रविशतु स्वयम्।
ततो गत्वाऽऽश्रमपदं शिष्येण सह लक्ष्मणः ॥ ३.१२.१४ ॥
'ಆ ರಾಮನು ಮುನಿಯನ್ನು ನೋಡಲು ಬರಲಿ. ಅವನೇ ಒಳಗೆ ಬರಲಿ.' ಆಗ ಶಿಷ್ಯನೊಂದಿಗೆ ಆಶ್ರಮಕ್ಕೆ ಹೋಗಿ ಲಕ್ಷ್ಮಣನು...
3.12.15
दर्शयामास काकुत्स्थं सीतां च जनकात्मजाम्।
तं शिष्यः प्रश्रितं वाक्यमगस्त्यवचनं ब्रुवन् ॥ ३.१२.१५ ॥
ಅವನು ಕಾಕುತ್ಸ್ಥ ರಾಮನನ್ನೂ ಜನಕನ ಮಗಳಾದ ಸೀತೆಯನ್ನೂ ತೋರಿಸಿದನು. ಶಿಷ್ಯನು ಅಗಸ್ತ್ಯರ ಸಂದೇಶವಾದ ವಿನಯದ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಹೇಳುತ್ತಾ...
3.12.16
प्रावेशयद् यथान्यायं सत्कारार्हं सुसत्कृतम्।
प्रविवेश ततो रामः सीतया सह लक्ष्मणः ॥ ३.१२.१६ ॥
ಯಥೋಚಿತವಾಗಿ, ಸತ್ಕಾರಕ್ಕೆ ಅರ್ಹನಾದ, ಚೆನ್ನಾಗಿ ಸತ್ಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟವನನ್ನು (ರಾಮನನ್ನು) ಒಳಗೆ ಕರೆದೊಯ್ದನು. ಆಗ ರಾಮನು ಸೀತೆಯೊಂದಿಗೆ ಮತ್ತು ಲಕ್ಷ್ಮಣನೊಂದಿಗೆ ಪ್ರವೇಶಿಸಿದನು.
3.12.17
प्रशान्तहरिणाकीर्णमाश्रमं ह्यवलोकयन्।
स तत्र ब्रह्मणः स्थानमग्नेः स्थानं तथैव च ॥ ३.१२.१७ ॥
ಶಾಂತ ಜಿಂಕೆಗಳಿಂದ ತುಂಬಿದ ಆಶ್ರಮವನ್ನು ನೋಡುತ್ತಾ, ಅಲ್ಲಿ ಬ್ರಹ್ಮನ ಸ್ಥಾನವನ್ನೂ ಅಗ್ನಿಯ ಸ್ಥಾನವನ್ನೂ ಅವನು ನೋಡಿದನು.
3.12.18
विष्णोः स्थानं महेन्द्रस्य स्थानं चैव विवस्वतः।
सोमस्थानं भगस्थानं स्थानं कौबेरमेव च ॥ ३.१२.१८ ॥
ವಿಷ್ಣುವಿನ ಸ್ಥಾನವನ್ನು, ಮಹೇಂದ್ರನ ಸ್ಥಾನವನ್ನು, ವಿವಸ್ವಂತನ ಸ್ಥಾನವನ್ನು, ಸೋಮನ ಸ್ಥಾನವನ್ನು, ಭಗನ ಸ್ಥಾನವನ್ನು ಮತ್ತು ಕುಬೇರನ ಸ್ಥಾನವನ್ನು ಕೂಡ (ನೋಡಿದನು).
3.12.19
धातुर्विधातुः स्थानं च वायोः स्थानं तथैव च।
स्थानं च पाशहस्तस्य वरुणस्य महात्मनः ॥ ३.१२.१९ ॥
ಧಾತೃ ಮತ್ತು ವಿಧಾತೃಗಳ ಸ್ಥಾನ, ವಾಯುವಿನ ಸ್ಥಾನ, ಹಾಗೆಯೇ ಪಾಶ ಹಿಡಿದ ಮಹಾತ್ಮ ವರುಣನ ಸ್ಥಾನವೂ ಅದೇ ರೀತಿ ಇದೆ.
3.12.20
स्थानं तथैव गायत्र्या वसूनां स्थानमेव च।
स्थानं च नागराजस्य गरुडस्थानमेव च ॥ ३.१२.२० ॥
ಹಾಗೆಯೇ ಗಾಯತ್ರಿಯ ಸ್ಥಾನ, ವಸುಗಳ ಸ್ಥಾನ; ನಾಗರಾಜನ ಸ್ಥಾನ ಮತ್ತು ಗರುಡನ ಸ್ಥಾನವೂ ಸಹ.
3.12.21
कार्तिकेयस्य च स्थानं धर्मस्थानं च पश्यति।
ततः शिष्यैः परिवृतो मुनिरप्यभिनिष्पतत् ॥ ३.१२.२१ ॥
ಕಾರ್ತಿಕೇಯನ ಸ್ಥಾನ, ಧರ್ಮದ ಸ್ಥಾನವನ್ನೂ ಅವನು ನೋಡುತ್ತಾನೆ. ನಂತರ ಶಿಷ್ಯರಿಂದ ಸುತ್ತುವರಿಯಲ್ಪಟ್ಟ ಮುನಿಯೂ ಎದುರಿಗೆ ಬಂದನು.
3.12.22
तं ददर्शाग्रतो रामो मुनीनां दीप्ततेजसाम्।
अब्रवीद् वचनं वीरो लक्ष्मणं लक्ष्मिवर्धनम् ॥ ३.१२.२२ ॥
ವೀರ ರಾಮನು ಹೊಳೆಯುವ ತೇಜಸ್ಸಿನ ಮುನಿಗಳ ಮುಂದೆ ಅವನನ್ನು ನೋಡಿದನು; ಲಕ್ಷ್ಮಿಯನ್ನು ವರ್ಧಿಸುವ ಲಕ್ಷ್ಮಣನಿಗೆ ಈ ಮಾತನ್ನು ಹೇಳಿದನು.
3.12.23
बहिर्लक्ष्मण निष्क्रामत्यगस्त्यो भगवानृषिः।
औदार्येणावगच्छामि निधानं तपसामिमम् ॥ ३.१२.२३ ॥
ಲಕ್ಷ್ಮಣ, ಭಗವಾನ್ ಅಗಸ್ತ್ಯ ಋಷಿ ಹೊರಗೆ ಬರುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಅವರ ಉದಾರತೆಯಿಂದ ಇವರು ತಪಸ್ಸುಗಳ ನಿಧಿ ಎಂದು ನಾನು ತಿಳಿಯುತ್ತೇನೆ.
3.12.24
एवमुक्त्वा महाबाहुरगस्त्यं सूर्यवर्चसम्।
जग्राहापततस्तस्य पादौ च रघुनन्दनः ॥ ३.१२.२४ ॥
ಹೀಗೆ ಹೇಳಿ, ಮಹಾಬಾಹು ರಘುನಂದನನು ಸೂರ್ಯನಂತೆ ಹೊಳೆಯುವ ಅಗಸ್ತ್ಯರ ಬಳಿ ಹೋಗಿ, ಅವರ ಪಾದಗಳ ಮೇಲೆ ಬಿದ್ದು ಎರಡೂ ಪಾದಗಳನ್ನು ಹಿಡಿದನು.
3.12.25
अभिवाद्य तु धर्मात्मा तस्थौ रामः कृताञ्जलिः।
सीतया सह वैदेह्या तदा रामः सलक्ष्मणः ॥ ३.१२.२५ ॥
ಧರ್ಮಾತ್ಮನಾದ ರಾಮನು ನಮಸ್ಕರಿಸಿ ಕೈಮುಗಿದು ನಿಂತನು; ಆಗ ವೈದೇಹಿ ಸೀತೆಯೊಂದಿಗೆ, ಲಕ್ಷ್ಮಣನೊಂದಿಗೆ ರಾಮನು ನಿಂತನು.
3.12.26
प्रतिगृह्य च काकुत्स्थमर्चयित्वाऽऽसनोदकैः।
कुशलप्रश्नमुक्त्वा च आस्यतामिति सोऽब्रवीत् ॥ ३.१२.२६ ॥
ಕಾಕುತ್ಸ್ಥ ರಾಮನನ್ನು ಸ್ವಾಗತಿಸಿ, ಆಸನ ಮತ್ತು ನೀರಿನಿಂದ ಗೌರವಿಸಿ, ಕುಶಲಪ್ರಶ್ನೆ ಕೇಳಿ 'ಕುಳಿತುಕೊಳ್ಳಿ' ಎಂದನು.
3.12.27
अग्निं हुत्वा प्रदायार्घ्यमतिथीन् प्रतिपूज्य च।
वानप्रस्थेन धर्मेण स तेषां भोजनं ददौ ॥ ३.१२.२७ ॥
ಅಗ್ನಿಗೆ ಆಹುತಿ ನೀಡಿ, ಅರ್ಘ್ಯ ನೀಡಿ, ಅತಿಥಿಗಳನ್ನು ಗೌರವಿಸಿ, ವಾನಪ್ರಸ್ಥ ಧರ್ಮದಂತೆ ಅವರಿಗೆ ಭೋಜನ ನೀಡಿದನು.
3.12.28
प्रथमं चोपविश्याथ धर्मज्ञो मुनिपुंगवः।
उवाच राममासीनं प्राञ्जलिं धर्मकोविदम् ॥ ३.१२.२८ ॥
ಮೊದಲು ಕುಳಿತ ನಂತರ, ಧರ್ಮಜ್ಞ ಮುನಿಶ್ರೇಷ್ಠನು ಕುಳಿತಿದ್ದ, ಕೈಮುಗಿದ, ಧರ್ಮಕೋವಿದ ರಾಮನಿಗೆ ಹೇಳಿದನು.
3.12.29
अग्निं हुत्वा प्रदायार्घ्यमतिथिं प्रतिपूजयेत्।
अन्यथा खलु काकुत्स्थ तपस्वी समुदाचरन्।
दुःसाक्षीव परे लोके स्वानि मांसानि भक्षयेत् ॥ ३.१२.२९ ॥
ಅಗ್ನಿಗೆ ಆಹುತಿ ನೀಡಿ, ಅರ್ಘ್ಯ ನೀಡಿ, ಅತಿಥಿಯನ್ನು ಗೌರವಿಸಬೇಕು; ಹೇ ಕಾಕುತ್ಸ್ಥ, ಇಲ್ಲದಿದ್ದರೆ ತಪಸ್ವಿ ಸುಳ್ಳುಸಾಕ್ಷಿಯಂತೆ ಪರಲೋಕದಲ್ಲಿ ತನ್ನದೇ ಮಾಂಸವನ್ನು ತಿನ್ನುವನು.
3.12.30
राजा सर्वस्य लोकस्य धर्मचारी महारथः।
पूजनीयश्च मान्यश्च भवान् प्राप्तः प्रियातिथिः ॥ ३.१२.३० ॥
ನೀನು ಸರ್ವಲೋಕದ ರಾಜ, ಧರ್ಮಾಚಾರಿ, ಮಹಾರಥ; ಪೂಜನೀಯನೂ ಮಾನ್ಯನೂ ಆಗಿರುವೆ; ನನ್ನ ಪ್ರಿಯ ಅತಿಥಿಯಾಗಿ ಬಂದಿರುವೆ.
3.12.31
एवमुक्त्वा फलैर्मूलैः पुष्पैश्चान्यैश्च राघवम्।
पूजयित्वा यथाकामं ततोऽगस्त्यस्तमब्रवीत् ॥ ३.१२.३१ ॥
ಹೀಗೆ ಹೇಳಿ, ಹಣ್ಣು, ಬೇರು, ಹೂವು ಮತ್ತು ಇತರ ವಸ್ತುಗಳಿಂದ ರಾಘವನನ್ನು ಇಚ್ಛೆಯಂತೆ ಸತ್ಕರಿಸಿ, ಅಗಸ್ತ್ಯರು ಅವನಿಗೆ ಹೇಳಿದರು.
3.12.32
इदं दिव्यं महच्चापं हेमवज्रविभूषितम्।
वैष्णवं पुरुषव्याघ्र निर्मितं विश्वकर्मणा ॥ ३.१२.३२ ॥
ಪುರುಷಶ್ರೇಷ್ಠನೇ! ಇದು ದಿವ್ಯ ಮತ್ತು ಮಹಾ ಬಿಲ್ಲು, ಚಿನ್ನ ಮತ್ತು ವಜ್ರದಿಂದ ಅಲಂಕೃತವಾದುದು, ವಿಷ್ಣುವಿಗೆ ಸೇರಿದುದು, ವಿಶ್ವಕರ್ಮನಿಂದ ನಿರ್ಮಿತವಾದುದು.
3.12.33
अमोघः सूर्यसंकाशो ब्रह्मदत्तः शरोत्तमः।
दत्तौ मम महेन्द्रेण तूणी चाक्षय्यसायकौ ॥ ३.१२.३३ ॥
ಇದು ಅಮೋಘ, ಸೂರ್ಯನಂತೆ ಪ್ರಕಾಶಿಸುವ, ಬ್ರಹ್ಮನು ನೀಡಿದ ಉತ್ತಮ ಬಾಣ; ಮಹೇಂದ್ರನು ನನಗೆ ಅಕ್ಷಯ ಬಾಣಗಳ ಎರಡು ಬತ್ತಳಿಕೆಗಳನ್ನು ಕೊಟ್ಟನು.
3.12.34
सम्पूर्णौ निशितैर्बाणैर्ज्वलद्भिरिव पावकैः।
महाराजतकोशोऽयमसिर्हेमविभूषितः ॥ ३.१२.३४ ॥
ಆ ಎರಡು ಬತ್ತಳಿಕೆಗಳು ತೀಕ್ಷ್ಣ ಬಾಣಗಳಿಂದ ತುಂಬಿವೆ, ಉರಿಯುವ ಬೆಂಕಿಗಳಂತೆ; ಈ ಖಡ್ಗವು ದೊಡ್ಡ ಚಿನ್ನದ ಒರೆಯುಳ್ಳದ್ದು, ಚಿನ್ನದಿಂದ ಅಲಂಕೃತವಾದುದು.
3.12.35
अनेन धनुषा राम हत्वा संख्ये महासुरान्।
आजहार श्रियं दीप्तां पुरा विष्णुर्दिवौकसाम् ॥ ३.१२.३५ ॥
ಓ ರಾಮ! ಈ ಬಿಲ್ಲಿನಿಂದಲೇ ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ಮಹಾ ಅಸುರರನ್ನು ಸಂಹರಿಸಿ, ಹಿಂದೆ ವಿಷ್ಣುವು ದೇವತೆಗಳ ಪ್ರಕಾಶಮಾನ ಸಿರಿಯನ್ನು ಗಳಿಸಿದನು.
3.12.36
तद्धनुस्तौ च तूणी च शरं खड्गं च मानद।
जयाय प्रतिगृह्णीष्व वज्रं वज्रधरो यथा ॥ ३.१२.३६ ॥
ಓ ಮಾನದ! ಈ ಬಿಲ್ಲು, ಆ ಎರಡು ಬತ್ತಳಿಕೆಗಳು, ಬಾಣ ಮತ್ತು ಖಡ್ಗವನ್ನು ಜಯಕ್ಕಾಗಿ ಸ್ವೀಕರಿಸು, ವಜ್ರಧರನು ವಜ್ರವನ್ನು ಸ್ವೀಕರಿಸಿದಂತೆ.
3.12.37
एवमुक्त्वा महातेजाः समस्तं तद्वरायुधम्।
दत्त्वा रामाय भगवानगस्त्यः पुनरब्रवीत् ॥ ३.१२.३७ ॥
ಹೀಗೆ ಹೇಳಿ, ಮಹಾತೇಜಸ್ವಿ ಭಗವಾನ್ ಅಗಸ್ತ್ಯರು ಆ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಆಯುಧಗಳೆಲ್ಲವನ್ನೂ ರಾಮನಿಗೆ ಕೊಟ್ಟು ಮತ್ತೆ ಹೇಳಿದರು.