వాల్మీకి రామాయణం · సర్గ 3.12
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
3.12.1
स प्रविश्याश्रमपदं लक्ष्मणो राघवानुजः।
अगस्त्यशिष्यमासाद्य वाक्यमेतदुवाच ह ॥ ३.१२.१ ॥
రాఘవుని తమ్ముడైన లక్ష్మణుడు ఆశ్రమ ప్రాంగణంలో ప్రవేశించి, అగస్త్యుని శిష్యుని సమీపించి ఈ మాటలు పలికాడు.
3.12.2
राजा दशरथो नाम ज्येष्ठस्तस्य सुतो बली।
रामः प्राप्तो मुनिं द्रष्टुं भार्यया सह सीतया ॥ ३.१२.२ ॥
దశరథ మహారాజు యొక్క జ్యేష్ఠ పుత్రుడు, బలవంతుడైన రాముడు తన భార్య సీతతో కలిసి మునిని దర్శించడానికి వచ్చాడు.
3.12.3
लक्ष्मणो नाम तस्याहं भ्राता त्ववरजो हितः।
अनुकूलश्च भक्तश्च यदि ते श्रोत्रमागतः ॥ ३.१२.३ ॥
నేను లక్ష్మణుడనే అతని తమ్ముడను; హితైషిని, అనుకూలుడను, భక్తుడను. ఇది మీ చెవికి చేరి ఉంటే (మీకు తెలిసే ఉంటుంది).
3.12.4
ते वयं वनमत्युग्रं प्रविष्टाः पितृशासनात्।
द्रष्टुमिच्छामहे सर्वे भगवन्तं निवेद्यताम् ॥ ३.१२.४ ॥
తండ్రి ఆజ్ఞ వల్ల మేము ఈ అతి భయంకరమైన అరణ్యంలో ప్రవేశించాము; మేమంతా భగవంతుని దర్శించాలనుకుంటున్నాము; ఆయనకు తెలియజేయండి.
3.12.5
तस्य तद् वचनं श्रुत्वा लक्ष्मणस्य तपोधनः।
तथेत्युक्त्वाग्निशरणं प्रविवेश निवेदितुम् ॥ ३.१२.५ ॥
లక్ష్మణుని ఆ మాటలు విని తపోధనుడు 'అలాగే' అని పలికి, తెలియజేయడానికి అగ్నిశాలలోకి ప్రవేశించాడు.
3.12.6
स प्रविश्य मुनिश्रेष्ठं तपसा दुष्प्रधर्षणम्।
कृताञ्जलिरुवाचेदं रामागमनमञ्जसा ॥ ३.१२.६ ॥
అతడు మునులలో శ్రేష్ఠుడు, తపస్సుచేత అజేయుడైన వానిని సమీపించి, చేతులు జోడించి రాముని రాకను నేరుగా ఈ విధంగా తెలిపాడు.
3.12.7
यथोक्तं लक्ष्मणेनैव शिष्योऽगस्त्यस्य सम्मतः।
पुत्रौ दशरथस्येमौ रामो लक्ष्मण एव च ॥ ३.१२.७ ॥
లక్ష్మణుడు చెప్పినట్లుగానే, అగస్త్యుని ప్రియ శిష్యుడు (ఇలా అన్నాడు): వీరు దశరథుని ఇద్దరు కుమారులు, రాముడు మరియు లక్ష్మణుడు.
3.12.8
प्रविष्टावाश्रमपदं सीतया सह भार्यया।
द्रष्टुं भवन्तमायातौ शुश्रूषार्थमरिंदमौ ॥ ३.१२.८ ॥
ఆశ్రమ ప్రాంగణంలో ప్రవేశించి, భార్య సీతతో కలిసి, మిమ్మల్ని దర్శించడానికి మరియు సేవ చేయడానికి శత్రు నిగ్రహులైన వీరు వచ్చారు.
3.12.9
यदत्रानन्तरं तत् त्वमाज्ञापयितुमर्हसि।
ततः शिष्यादुपश्रुत्य प्राप्तं रामं सलक्ष्मणम् ॥ ३.१२.९ ॥
ఇక్కడ తదుపరి చేయవలసినది మీరు ఆజ్ఞాపించాలి. అప్పుడు శిష్యుని ద్వారా విని, లక్ష్మణునితో కలిసి రాముడు వచ్చాడని తెలుసుకుని—
3.12.10
वैदेहीं च महाभागामिदं वचनमब्रवीत्।
दिष्ट्या रामश्चिरस्याद्य द्रष्टुं मां समुपागतः ॥ ३.१२.१० ॥
మహాభాగ్యవతియైన వైదేహితో ఈ మాటలు పలికాడు: అదృష్టవశాత్తు, చాలా కాలం తర్వాత ఈ రోజు రాముడు నన్ను చూడటానికి వచ్చాడు.
3.12.11
मनसा कांक्षितं ह्यस्य मयाप्यागमनं प्रति।
गम्यतां सत्कृतो रामः सभार्यः सहलक्ष्मणः ॥ ३.१२.११ ॥
వీరి రాకను నేను కూడా మనసులో కోరుకున్నాను. భార్య, లక్ష్మణునితో కలిసి రాముడిని గౌరవంగా తీసుకురండి.
3.12.12
प्रवेश्यतां समीपं मे किमसौ न प्रवेशितः।
एवमुक्तस्तु मुनिना धर्मज्ञेन महात्मना ॥ ३.१२.१२ ॥
నా దగ్గరకు తీసుకురండి; అతన్ని ఎందుకు లోపలికి తీసుకురాలేదు? ఈ విధంగా ధర్మజ్ఞుడైన మహాత్ముడైన ముని చెప్పగా—
3.12.13
अभिवाद्याब्रवीच्छिष्यस्तथेति नियताञ्जलिः।
तदा निष्क्रम्य सम्भ्रान्तः शिष्यो लक्ष्मणमब्रवीत् ॥ ३.१२.१३ ॥
నమస్కరించి శిష్యుడు 'అలాగే' అని చెప్పి, చేతులు జోడించి, అప్పుడు కలవరపడుతూ బయటకు వెళ్ళి లక్ష్మణునితో అన్నాడు.
3.12.14
कोऽसौ रामो मुनिं द्रष्टुमेतु प्रविशतु स्वयम्।
ततो गत्वाऽऽश्रमपदं शिष्येण सह लक्ष्मणः ॥ ३.१२.१४ ॥
'ఆ రాముడు ముని దర్శనానికి రానీ. అతడే స్వయంగా లోపలికి రానీ.' అప్పుడు శిష్యునితో కలిసి ఆశ్రమానికి వెళ్ళి లక్ష్మణుడు...
3.12.15
दर्शयामास काकुत्स्थं सीतां च जनकात्मजाम्।
तं शिष्यः प्रश्रितं वाक्यमगस्त्यवचनं ब्रुवन् ॥ ३.१२.१५ ॥
అతడు కాకుత్స్థుడైన రాముడిని, జనకుని కుమార్తె సీతను చూపించాడు. శిష్యుడు అగస్త్యుని సందేశమైన వినయపూర్వక మాటలు పలుకుతూ...
3.12.16
प्रावेशयद् यथान्यायं सत्कारार्हं सुसत्कृतम्।
प्रविवेश ततो रामः सीतया सह लक्ष्मणः ॥ ३.१२.१६ ॥
యథావిధిగా, సత్కారానికి అర్హుడైన వానిని బాగా సత్కరించి (రాముని) లోపలికి ప్రవేశపెట్టాడు. అప్పుడు రాముడు సీతతో, లక్ష్మణునితో కలిసి ప్రవేశించాడు.
3.12.17
प्रशान्तहरिणाकीर्णमाश्रमं ह्यवलोकयन्।
स तत्र ब्रह्मणः स्थानमग्नेः स्थानं तथैव च ॥ ३.१२.१७ ॥
ప్రశాంతమైన లేళ్ళతో నిండిన ఆశ్రమాన్ని చూస్తూ, అక్కడ బ్రహ్మ స్థానాన్ని, అగ్ని స్థానాన్ని కూడా అతడు చూశాడు.
3.12.18
विष्णोः स्थानं महेन्द्रस्य स्थानं चैव विवस्वतः।
सोमस्थानं भगस्थानं स्थानं कौबेरमेव च ॥ ३.१२.१८ ॥
విష్ణు స్థానాన్ని, మహేంద్రుని స్థానాన్ని, వివస్వంతుని స్థానాన్ని, సోముని స్థానాన్ని, భగుని స్థానాన్ని, కుబేరుని స్థానాన్ని కూడా (చూశాడు).
3.12.19
धातुर्विधातुः स्थानं च वायोः स्थानं तथैव च।
स्थानं च पाशहस्तस्य वरुणस्य महात्मनः ॥ ३.१२.१९ ॥
ధాత, విధాతల స్థానం, వాయువు స్థానం కూడా అలాగే ఉన్నాయి; పాశం చేత ధరించిన మహాత్ముడైన వరుణుని స్థానమూ అంతే.
3.12.20
स्थानं तथैव गायत्र्या वसूनां स्थानमेव च।
स्थानं च नागराजस्य गरुडस्थानमेव च ॥ ३.१२.२० ॥
అలాగే గాయత్రి స్థానం, వసువుల స్థానం; నాగరాజు స్థానం, గరుడుని స్థానమూ కూడా.
3.12.21
कार्तिकेयस्य च स्थानं धर्मस्थानं च पश्यति।
ततः शिष्यैः परिवृतो मुनिरप्यभिनिष्पतत् ॥ ३.१२.२१ ॥
కార్తికేయుని స్థానం, ధర్మ స్థానం కూడా అతడు చూస్తున్నాడు. తరువాత శిష్యులతో చుట్టుముట్టబడిన ఆ ముని కూడా ముందుకు వచ్చాడు.
3.12.22
तं ददर्शाग्रतो रामो मुनीनां दीप्ततेजसाम्।
अब्रवीद् वचनं वीरो लक्ष्मणं लक्ष्मिवर्धनम् ॥ ३.१२.२२ ॥
వీరుడైన రాముడు ప్రకాశించే తేజస్సు గల మునుల ముందు అతనిని చూశాడు; లక్ష్మిని వర్ధిల్లజేసే లక్ష్మణునితో ఈ మాట పలికాడు.
3.12.23
बहिर्लक्ष्मण निष्क्रामत्यगस्त्यो भगवानृषिः।
औदार्येणावगच्छामि निधानं तपसामिमम् ॥ ३.१२.२३ ॥
లక్ష్మణా, భగవంతుడైన అగస్త్య ముని బయటకు వస్తున్నాడు. అతని ఉదారతను బట్టి ఇతడు తపస్సుల నిధి అని నేను భావిస్తున్నాను.
3.12.24
एवमुक्त्वा महाबाहुरगस्त्यं सूर्यवर्चसम्।
जग्राहापततस्तस्य पादौ च रघुनन्दनः ॥ ३.१२.२४ ॥
ఇలా చెప్పి, మహాబాహువైన రఘునందనుడు సూర్యునిలా ప్రకాశించే అగస్త్యుని వద్దకు వెళ్లి, అతని పాదాలపై పడుతూ పాదాలను పట్టుకున్నాడు.
3.12.25
अभिवाद्य तु धर्मात्मा तस्थौ रामः कृताञ्जलिः।
सीतया सह वैदेह्या तदा रामः सलक्ष्मणः ॥ ३.१२.२५ ॥
ధర్మాత్ముడైన రాముడు నమస్కరించి చేతులు జోడించి నిలిచెను; అప్పుడు వైదేహి సీత, లక్ష్మణునితో కలిసి రాముడు నిలిచెను.
3.12.26
प्रतिगृह्य च काकुत्स्थमर्चयित्वाऽऽसनोदकैः।
कुशलप्रश्नमुक्त्वा च आस्यतामिति सोऽब्रवीत् ॥ ३.१२.२६ ॥
కాకుత్స్థుడైన రాముని స్వీకరించి, ఆసనంతో, నీటితో గౌరవించి, కుశలప్రశ్న చేసి 'కూర్చోండి' అని పలికెను.
3.12.27
अग्निं हुत्वा प्रदायार्घ्यमतिथीन् प्रतिपूज्य च।
वानप्रस्थेन धर्मेण स तेषां भोजनं ददौ ॥ ३.१२.२७ ॥
అగ్నిలో హోమం చేసి, అర్ఘ్యం ఇచ్చి, అతిథులను పూజించి, వానప్రస్థ ధర్మానుసారం వారికి భోజనం పెట్టెను.
3.12.28
प्रथमं चोपविश्याथ धर्मज्ञो मुनिपुंगवः।
उवाच राममासीनं प्राञ्जलिं धर्मकोविदम् ॥ ३.१२.२८ ॥
మొదట కూర్చున్న తరువాత, ధర్మజ్ఞుడైన మునిపుంగవుడు కూర్చున్న, చేతులు జోడించిన, ధర్మకోవిదుడైన రాముతో ఇలా అన్నాడు.
3.12.29
अग्निं हुत्वा प्रदायार्घ्यमतिथिं प्रतिपूजयेत्।
अन्यथा खलु काकुत्स्थ तपस्वी समुदाचरन्।
दुःसाक्षीव परे लोके स्वानि मांसानि भक्षयेत् ॥ ३.१२.२९ ॥
అగ్నిలో హోమం చేసి, అర్ఘ్యం ఇచ్చి, అతిథిని పూజించాలి; ఓ కాకుత్స్థా, లేకుంటే తపస్వి అబద్ధసాక్షి వలె పరలోకంలో తన స్వంత మాంసాన్నే తింటాడు.
3.12.30
राजा सर्वस्य लोकस्य धर्मचारी महारथः।
पूजनीयश्च मान्यश्च भवान् प्राप्तः प्रियातिथिः ॥ ३.१२.३० ॥
నీవు సర్వలోకానికి రాజువు, ధర్మాచారి, మహారథుడు; పూజనీయుడవు, మాన్యుడవు; నాకు ప్రియమైన అతిథిగా వచ్చావు.
3.12.31
एवमुक्त्वा फलैर्मूलैः पुष्पैश्चान्यैश्च राघवम्।
पूजयित्वा यथाकामं ततोऽगस्त्यस्तमब्रवीत् ॥ ३.१२.३१ ॥
ఇలా చెప్పి, పండ్లు, దుంపలు, పువ్వులు మరియు ఇతర వస్తువులతో రాఘవుడిని యథేచ్ఛగా పూజించి, అప్పుడు అగస్త్యుడు ఆయనతో ఇలా అన్నాడు.
3.12.32
इदं दिव्यं महच्चापं हेमवज्रविभूषितम्।
वैष्णवं पुरुषव्याघ्र निर्मितं विश्वकर्मणा ॥ ३.१२.३२ ॥
పురుషశ్రేష్ఠుడా! ఇది దివ్యమైన గొప్ప విల్లు, బంగారం మరియు వజ్రంతో అలంకరించబడినది, విష్ణువుది, విశ్వకర్మ నిర్మించినది.
3.12.33
अमोघः सूर्यसंकाशो ब्रह्मदत्तः शरोत्तमः।
दत्तौ मम महेन्द्रेण तूणी चाक्षय्यसायकौ ॥ ३.१२.३३ ॥
ఇది అమోఘమైన, సూర్యుని వంటి కాంతిగల, బ్రహ్మ ఇచ్చిన ఉత్తమ బాణం; మహేంద్రుడు నాకు అక్షయ బాణాలుగల రెండు అమ్ములపొదులు ఇచ్చాడు.
3.12.34
सम्पूर्णौ निशितैर्बाणैर्ज्वलद्भिरिव पावकैः।
महाराजतकोशोऽयमसिर्हेमविभूषितः ॥ ३.१२.३४ ॥
ఆ రెండు అమ్ములపొదులు పదునైన బాణాలతో నిండినవి, మండుతున్న అగ్నుల వలె; ఈ ఖడ్గం, గొప్ప బంగారు కోశంతో, బంగారంతో అలంకరించబడింది.
3.12.35
अनेन धनुषा राम हत्वा संख्ये महासुरान्।
आजहार श्रियं दीप्तां पुरा विष्णुर्दिवौकसाम् ॥ ३.१२.३५ ॥
ఓ రామా! ఈ విల్లుతోనే యుద్ధంలో మహా అసురులను సంహరించి, పూర్వం విష్ణువు దేవతల దీప్తమైన సంపదను తిరిగి పొందాడు.
3.12.36
तद्धनुस्तौ च तूणी च शरं खड्गं च मानद।
जयाय प्रतिगृह्णीष्व वज्रं वज्रधरो यथा ॥ ३.१२.३६ ॥
ఓ మానదా! ఈ విల్లును, ఆ రెండు అమ్ములపొదులను, బాణాన్ని, ఖడ్గాన్ని విజయం కోసం స్వీకరించు, వజ్రధారి వజ్రాన్ని స్వీకరించినట్లు.
3.12.37
एवमुक्त्वा महातेजाः समस्तं तद्वरायुधम्।
दत्त्वा रामाय भगवानगस्त्यः पुनरब्रवीत् ॥ ३.१२.३७ ॥
ఇలా చెప్పి, మహాతేజస్వి భగవానుడైన అగస్త్యుడు ఆ శ్రేష్ఠమైన ఆయుధాలన్నింటినీ రాముడికి ఇచ్చి మళ్ళీ ఇలా అన్నాడు.