ବାଲ୍ମୀକି ରାମାୟଣ · ସର୍ଗ 3.13
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
3.13.1
राम प्रीतोऽस्मि भद्रं ते परितुष्टोऽस्मि लक्ष्मण।
अभिवादयितुं यन्मां प्राप्तौ स्थः सह सीतया ॥ ३.१३.१ ॥
ରାମ କହିଲେ: ହେ ଲକ୍ଷ୍ମଣ, ତୁମର ମଙ୍ଗଳ ହେଉ। ମୋତେ ପ୍ରଣାମ କରିବାକୁ ତୁମେ ଦୁହେଁ ସୀତା ସହିତ ଆସିଛ, ତେଣୁ ମୁଁ ପ୍ରସନ୍ନ ଓ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ସନ୍ତୁଷ୍ଟ।
3.13.2
अध्वश्रमेण वां खेदो बाधते प्रचुरश्रमः।
व्यक्तमुत्कण्ठते वापि मैथिली जनकात्मजा ॥ ३.१३.२ ॥
ବାଟର ଶ୍ରମରେ ଆସିଥିବା କ୍ଳାନ୍ତି ତୁମ ଦୁହିଁଙ୍କୁ ପୀଡ଼ା ଦେଉଛି; ଅଧିକ ପରିଶ୍ରମ ତୁମକୁ କଷ୍ଟ ଦେଉଛି। ଜନକଙ୍କ କନ୍ୟା ମୈଥିଳୀ ମଧ୍ୟ ସ୍ପଷ୍ଟ ଭାବେ ବ୍ୟାକୁଳ ଅଛନ୍ତି।
3.13.3
एषा च सुकुमारी च खेदैश्च न विमानिता।
प्राज्यदोषं वनं प्राप्ता भर्तृस्नेहप्रचोदिता ॥ ३.१३.३ ॥
ସେ ସୁକୁମାରୀ ହେଲେ ହେଁ ଏହି କଷ୍ଟରେ ଅପମାନିତ ହୋଇନାହିଁ। ସ୍ୱାମୀ ପ୍ରତି ସ୍ନେହରେ ପ୍ରେରିତ ହୋଇ ସେ ବହୁ ବିପଦସଙ୍କୁଳ ବନକୁ ଆସିଛନ୍ତି।
3.13.4
यथैषा रमते राम इह सीता तथा कुरु।
दुष्करं कृतवत्येषा वने त्वामभिगच्छती ॥ ३.१३.४ ॥
ଏଠାରେ ସୀତା ରାମଙ୍କ ସହ ଯେପରି ଆନନ୍ଦରେ ରହିବେ ସେପରି କର; ବନରେ ତୁମ ନିକଟକୁ ଆସି ସେ କଠିନ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଛନ୍ତି।
3.13.5
एषा हि प्रकृतिः स्त्रीणामासृष्टे रघुनन्दन।
समस्थमनुरज्यन्ते विषमस्थं त्यजन्ति च ॥ ३.१३.५ ॥
ହେ ରଘୁନନ୍ଦନ, ସୃଷ୍ଟିର ଆରମ୍ଭରୁ ସ୍ତ୍ରୀମାନଙ୍କର ସ୍ୱଭାବ ଏହା: ଯିଏ ସୁଖରେ ଅଛି ତାକୁ ସେମାନେ ଭଲପାଆନ୍ତି, ଯିଏ ବିପଦରେ ଅଛି ତାକୁ ତ୍ୟାଗ କରନ୍ତି।
3.13.6
शतह्रदानां लोलत्वं शस्त्राणां तीक्ष्णतां तथा।
गरुडानिलयोः शैघ्र्यमनुगच्छन्ति योषितः ॥ ३.१३.६ ॥
ବିଜୁଳିର ଚଞ୍ଚଳତା, ଅସ୍ତ୍ରର ତୀକ୍ଷ୍ଣତା, ଏବଂ ଗରୁଡ଼ ଓ ବାୟୁର ବେଗ — ସ୍ତ୍ରୀମାନେ ଏସବକୁ ଅନୁସରଣ କରନ୍ତି।
3.13.7
इयं तु भवतो भार्या दोषैरेतैर्विवर्जिता।
श्लाघ्या च व्यपदेश्या च यथा देवीष्वरुन्धती ॥ ३.१३.७ ॥
ଏ ତୁମ ଭାର୍ଯ୍ୟା; ଏହି ଦୋଷରୁ ମୁକ୍ତ। ଦେବୀମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଅରୁନ୍ଧତୀ ପରି ପ୍ରଶଂସନୀୟ ଓ ଉଦାହରଣୀୟ।
3.13.8
अलंकृतोऽयं देशश्च यत्र सौमित्रिणा सह।
वैदेह्या चानया राम वत्स्यसि त्वमरिंदम ॥ ३.१३.८ ॥
ଏହି ପ୍ରଦେଶ ମଧ୍ୟ ଶୋଭାଯୁକ୍ତ; ହେ ରାମ, ହେ ଶତ୍ରୁଦମନ, ଏଠାରେ ତୁମେ ସୌମିତ୍ରି ଓ ଏହି ବୈଦେହୀଙ୍କ ସହ ବାସ କରିବ।
3.13.9
एवमुक्तस्तु मुनिना राघवः संयताञ्जलिः।
उवाच प्रश्रितं वाक्यमृषिं दीप्तमिवानलम् ॥ ३.१३.९ ॥
ମୁନି ଏପରି କହିବାରୁ ରାଘବ ହାତ ଯୋଡ଼ି ବିନୟରେ କଥା କହିଲେ, ପ୍ରଜ୍ୱଳିତ ଅଗ୍ନି ପରି ତେଜସ୍ୱୀ ସେଇ ଋଷିଙ୍କୁ।
3.13.10
धन्योऽस्म्यनुगृहीतोऽस्मि यस्य मे मुनिपुंगवः।
गुणैः सभ्रातृभार्यस्य गुरुर्नः परितुष्यति ॥ ३.१३.१० ॥
ମୁଁ ଧନ୍ୟ, ଅନୁଗ୍ରହୀତ; ମୁନିଶ୍ରେଷ୍ଠ ଆମ ଗୁରୁ, ଭାଇ ଓ ଭାର୍ଯ୍ୟା ସହିତ ମୋ ପ୍ରତି ନିଜ ଗୁଣରେ ସନ୍ତୁଷ୍ଟ ହେଉଛନ୍ତି।
3.13.11
किं तु व्यादिश मे देशं सोदकं बहुकाननम्।
यत्राश्रमपदं कृत्वा वसेयं निरतः सुखम् ॥ ३.१३.११ ॥
କିନ୍ତୁ ମୋତେ ଜଳଯୁକ୍ତ, ବହୁ ଅରଣ୍ୟଯୁକ୍ତ ଏକ ସ୍ଥାନର ନିର୍ଦେଶ ଦିଅନ୍ତୁ; ଯେଉଁଠାରେ ଆଶ୍ରମ ସ୍ଥାପନ କରି ମୁଁ ସୁଖରେ ନିରତ ହୋଇ ବାସ କରିପାରିବି।
3.13.12
ततोऽब्रवीन्मुनिश्रेष्ठः श्रुत्वा रामस्य भाषितम्।
ध्यात्वा मुहूर्तं धर्मात्मा ततोवाच वचः शुभम् ॥ ३.१३.१२ ॥
ତା'ପରେ ମୁନିଶ୍ରେଷ୍ଠ ରାମଙ୍କ କଥା ଶୁଣି କ୍ଷଣେ ଧ୍ୟାନ କଲେ, ଏବଂ ସେ ଧର୍ମାତ୍ମା ଶୁଭ ବାକ୍ୟ କହିଲେ।
3.13.13
इतो द्वियोजने तात बहुमूलफलोदकः।
देशो बहुमृगः श्रीमान् पञ्चवट्यभिविश्रुतः ॥ ३.१३.१३ ॥
ହେ ବତ୍ସ! ଏଠାରୁ ଦୁଇ ଯୋଜନ ଦୂରରେ ମୂଳ, ଫଳ ଓ ଜଳରେ ପରିପୂର୍ଣ୍ଣ, ହରିଣରେ ଭରା, ସୁନ୍ଦର ଏକ ସ୍ଥାନ ଅଛି; ତାହା ପଞ୍ଚବଟୀ ନାମରେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ।
3.13.14
तत्र गत्वाऽऽश्रमपदं कृत्वा सौमित्रिणा सह।
रमस्व त्वं पितुर्वाक्यं यथोक्तमनुपालयन् ॥ ३.१३.१४ ॥
ସେଠାକୁ ଯାଇ ସୌମିତ୍ରି ସହିତ ଆଶ୍ରମ ନିର୍ମାଣ କରି, ପିତାଙ୍କ ବାକ୍ୟ ଯେପରି କୁହାଯାଇଛି ସେପରି ପାଳନ କରି ତୁମେ ସେଠାରେ ରମଣ କର।
3.13.15
विदितो ह्येष वृत्तान्तो मम सर्वस्तवानघ।
तपसश्च प्रभावेण स्नेहाद् दशरथस्य च ॥ ३.१३.१५ ॥
ହେ ନିଷ୍ପାପ! ତୁମର ଏହି ସମସ୍ତ ବୃତ୍ତାନ୍ତ ମୁଁ ଜାଣେ; ମୋର ତପସ୍ୟାର ପ୍ରଭାବରେ ଓ ଦଶରଥଙ୍କ ସ୍ନେହ ହେତୁ ମଧ୍ୟ ତାହା ମୁଁ ଜାଣିଛି।
3.13.16
हृदयस्थं च ते च्छन्दो विज्ञातं तपसा मया।
इह वासं प्रतिज्ञाय मया सह तपोवने ॥ ३.१३.१६ ॥
ତୁମ ହୃଦୟରେ ଥିବା ଇଚ୍ଛା ମଧ୍ୟ ମୁଁ ମୋ ତପସ୍ୟାରେ ଜାଣିଛି। ଏଠାରେ ମୋ ସହିତ ତପୋବନରେ ବାସ କରିବାର ପ୍ରତିଜ୍ଞା କରି...
3.13.17
अतश्च त्वामहं ब्रूमि गच्छ पञ्चवटीमिति।
स हि रम्यो वनोद्देशो मैथिली तत्र रंस्यते ॥ ३.१३.१७ ॥
ଅତଏବ ମୁଁ ତୁମକୁ କହୁଛି: ପଞ୍ଚବଟୀକୁ ଯାଅ; ସେହି ବନପ୍ରଦେଶ ପ୍ରକୃତରେ ରମଣୀୟ, ସେଠାରେ ମୈଥିଲୀ ଆନନ୍ଦରେ ରହିବେ।
3.13.18
स देशः श्लाघनीयश्च नातिदूरे च राघव।
गोदावर्याः समीपे च मैथिली तत्र रंस्यते ॥ ३.१३.१८ ॥
ହେ ରାଘବ! ସେହି ସ୍ଥାନ ପ୍ରଶଂସନୀୟ ଓ ଅଧିକ ଦୂରରେ ନୁହେଁ; ଗୋଦାବରୀ ନିକଟରେ ଅଛି, ସେଠାରେ ମୈଥିଲୀ ଆନନ୍ଦରେ ରହିବେ।
3.13.19
प्राज्यमूलफलैश्चैव नानाद्विजगणैर्युतः।
विविक्तश्च महाबाहो पुण्यो रम्यस्तथैव च ॥ ३.१३.१९ ॥
ହେ ମହାବାହୁ, ଏହି ସ୍ଥାନ ପ୍ରଚୁର ମୂଳ ଓ ଫଳରେ ପରିପୂର୍ଣ୍ଣ, ନାନା ପକ୍ଷୀଗୋଷ୍ଠୀରେ ଯୁକ୍ତ; ଏକାନ୍ତ, ପବିତ୍ର ଓ ରମଣୀୟ ମଧ୍ୟ ଅଟେ।
3.13.20
भवानपि सदाचारः शक्तश्च परिरक्षणे।
अपि चात्र वसन् राम तापसान् पालयिष्यसि ॥ ३.१३.२० ॥
ତୁମେ ମଧ୍ୟ ସଦା ସଦାଚାରୀ ଏବଂ ରକ୍ଷାରେ ସମର୍ଥ; ହେ ରାମ, ଏଠାରେ ବାସ କରି ତୁମେ ତପସ୍ୱୀମାନଙ୍କୁ ରକ୍ଷା କରିବ।
3.13.21
एतदालक्ष्यते वीर मधूकानां महावनम्।
उत्तरेणास्य गन्तव्यं न्यग्रोधमपि गच्छता ॥ ३.१३.२१ ॥
ହେ ବୀର, ଏହି ମଧୂକ ବୃକ୍ଷର ମହାବନ ଦେଖାଯାଉଛି। ଏହାର ଉତ୍ତର ଦିଗକୁ ଯିବାକୁ ହେବ, ବଟଗଛ ଆଡ଼କୁ ଯାଉଥିବାବେଳେ ମଧ୍ୟ।
3.13.22
ततः स्थलमुपारुह्य पर्वतस्याविदूरतः।
ख्यातः पञ्चवटीत्येव नित्यपुष्पितकाननः ॥ ३.१३.२२ ॥
ତା'ପରେ ପର୍ବତ ନିକଟର ସମତଳ ଭୂମିରେ ଆରୋହଣ କଲେ, ପଞ୍ଚବଟୀ ନାମରେ ଖ୍ୟାତ, ସଦା ପୁଷ୍ପିତ ବନ ଅଛି।
3.13.23
अगस्त्येनैवमुक्तस्तु रामः सौमित्रिणा सह।
सत्कृत्यामन्त्रयामास तमृषिं सत्यवादिनम् ॥ ३.१३.२३ ॥
ଅଗସ୍ତ୍ୟ ଏପରି କହିବାରୁ, ରାମ ସୌମିତ୍ରି ସହିତ ସେହି ସତ୍ୟବାଦୀ ଋଷିଙ୍କୁ ସତ୍କାର କରି ବିଦାୟ ମାଗିଲେ।
3.13.24
तौ तु तेनाभ्यनुज्ञातौ कृतपादाभिवन्दनौ।
तमाश्रमं पञ्चवटीं जग्मतुः सह सीतया ॥ ३.१३.२४ ॥
ତାଙ୍କ ଅନୁମତି ପାଇ, ଚରଣରେ ପ୍ରଣାମ କରି ସେ ଦୁଇଜଣ ସୀତାଙ୍କ ସହିତ ସେହି ଆଶ୍ରମ ପଞ୍ଚବଟୀକୁ ଗଲେ।
3.13.25
गृहीतचापौ तु नराधिपात्मजौ
विषक्ततूणी समरेष्वकातरौ।
यथोपदिष्टेन पथा महर्षिणा
प्रजग्मतुः पञ्चवटीं समाहितौ ॥ ३.१३.२५ ॥
ଧନୁ ଧରିଥିବା ସେହି ଦୁଇ ରାଜକୁମାର, କାନ୍ଧରେ ତୂଣୀର ବାନ୍ଧି, ଯୁଦ୍ଧରେ ନିର୍ଭୟ ହୋଇ, ମହର୍ଷିଙ୍କ ଦର୍ଶାଇଥିବା ପଥରେ ଏକାଗ୍ର ଚିତ୍ତରେ ପଞ୍ଚବଟୀ ଆଡ଼େ ଗଲେ।